wchłanianie wapnia i fosforanów

Wchłanianie wapnia i fosforanów to złożony proces fizjologiczny mający kluczowe znaczenie dla homeostazy mineralnej organizmu. Odbywa się głównie w jelicie cienkim, gdzie wapń wchłaniany jest przede wszystkim w dwunastnicy i jelicie czczym, natomiast fosforany – na całej długości jelita cienkiego.

Wchłanianie wapnia zachodzi na drodze dwóch mechanizmów: transportu aktywnego (zależnego od witaminy D) oraz transportu biernego (paracelularnego). Aktywny transport odbywa się głównie przy niskim stężeniu wapnia w diecie i jest regulowany przez 1,25-dihydroksywitaminę D3 (kalcytriol), która zwiększa ekspresję białek transportujących wapń: kanału TRPV6, kalbindyny i pompy wapniowej PMCA1b.

Wchłanianie fosforanów następuje głównie poprzez kotransport zależny od sodu (transportery NaPi-IIb) oraz w mniejszym stopniu drogą dyfuzji biernej. Proces ten jest regulowany przez witaminę D, parathormon (PTH) oraz czynnik wzrostu fibroblastów 23 (FGF23), który hamuje wchłanianie fosforanów.

Zaburzenia wchłaniania wapnia i fosforanów mogą prowadzić do poważnych konsekwencji klinicznych, takich jak osteoporoza, krzywica, osteomalacja czy hiperkalcemia. Niedobór witaminy D, choroba Crohna, zespoły złego wchłaniania oraz przewlekła choroba nerek są częstymi przyczynami zaburzeń gospodarki wapniowo-fosforanowej.

Powiązane wpisy

  1. 11.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl