uzależnienie farmakologiczne
Uzależnienie farmakologiczne (lekowe) to stan patologiczny charakteryzujący się zmianami w funkcjonowaniu organizmu wywołanymi regularnym przyjmowaniem substancji farmakologicznych. Jest to zespół objawów fizjologicznych, behawioralnych i poznawczych, które rozwijają się po wielokrotnym zażyciu leku i prowadzą do przymusu jego przyjmowania, trudności w kontrolowaniu ilości przyjmowanej substancji oraz kontynuowania przyjmowania leku pomimo świadomości jego szkodliwego wpływu.
Kluczowym mechanizmem uzależnienia farmakologicznego jest rozwój tolerancji (konieczność zwiększania dawki dla uzyskania tego samego efektu) oraz zespołu abstynencyjnego (fizyczne i psychiczne objawy pojawiające się po przerwaniu przyjmowania leku). Najczęściej uzależnienie rozwija się w przypadku stosowania opioidów, benzodiazepin, barbituranów, leków nasennych i przeciwbólowych.
W praktyce klinicznej należy różnicować uzależnienie od fizycznej zależności, która może wystąpić przy prawidłowym stosowaniu niektórych leków (np. beta-blokery, kortykosteroidy). Leczenie uzależnienia farmakologicznego wymaga wielokierunkowego podejścia obejmującego detoksykację, farmakoterapię, psychoterapię oraz wsparcie społeczne. Kluczową rolę odgrywa stopniowe odstawianie leku oraz leczenie objawów zespołu abstynencyjnego.
Powiązane wpisy
- Leksykon substancji czynnych
Rzewień – Wskazania do stosowania
Rzewień (Rhei radix) jest składnikiem o potwierdzonej skuteczności w terapii zaparć, stosowanym m.in. w preparacie leczniczym Radirex PLUS, który zawiera 12,7 mg związków antranoidowych (w przeliczeniu na glukofrangulinę A) w 15 ml syropu. Mechanizm działania opiera się na przemianach antranoidów w jelicie grubym, gdzie stymulują błonę śluzową okrężnicy, wywołując efekt przeczyszczający. W preparacie rzewień działa synergistycznie z korą kruszyny, potęgując efekt przeczyszczający, natomiast owoce kopru włoskiego i kminku redukują dolegliwości bólowe i wzdęcia towarzyszące zaparciom. Radirex PLUS jest wskazany w zaparciach okresowych, nawykowych, związanych ze zmianą trybu życia oraz w regulacji perystaltyki jelit, szczególnie u pacjentów mających trudności z połykaniem tabletek, dzięki formie syropu umożliwiającej indywidualne dostosowanie dawki i poprawę compliance.
błona śluzowa okrężnicy, działanie przeczyszczające, etanol 50%, extractum fluidum compositum, glukofrangulinę A, kolka jelitowa, kora kruszyny, nietolerancja fruktozy, owoc kminku, owoc kopru włoskiego, perystaltyka jelit, postać farmaceutyczna, Radirex PLUS, rzewień, terapia zaparć, uzależnienie farmakologiczne, zaburzenia perystaltyki jelit, zaparcie nawykowe, związki antranoidowe - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Alax
Produkt leczniczy Alax zawiera 10-15 mg związków antranoidowych (w przeliczeniu na aloinę) w jednej tabletce drażowanej i wymaga szczególnej ostrożności podczas stosowania, zwłaszcza u pacjentów przyjmujących glikozydy nasercowe, leki przeciwarytmiczne, diuretyki, kortykosterydy oraz preparaty z korzenia lukrecji. Preparat jest przeciwwskazany u osób z zaczopowaniem jelita masami kałowymi oraz u pacjentów z niediagnozowanymi ostrymi lub przewlekłymi dolegliwościami żołądkowo-jelitowymi, takimi jak bóle brzucha, nudności i wymioty, ze względu na ryzyko rozwijającej się niedrożności jelit. Szczególną ostrożność należy zachować u pacjentów z zaburzeniami funkcji nerek oraz u osób z rzadkimi dziedzicznymi zaburzeniami metabolicznymi (nietolerancja fruktozy, zespół złego wchłaniania glukozy-galaktozy, niedobór sacharozy-izomaltazy).
alona przylądkowa, atonia jelit, diuretyk, glikozyd nasercowy, kora kruszyny, kortykosteryd, lek przeciwarytmiczny, niedobór sacharozy-izomaltazy, niedrożność jelit, nietolerancja fruktozy, nietrzymanie stolca, upośledzenie funkcji jelit, uzależnienie farmakologiczne, wydłużenie odcinka QT, zaburzenie funkcji nerek, zaczopowanie jelita, zespół złego wchłaniania glukozy-galaktozy, związki antranoidowe