kacheksja

Kacheksja (łac. cachexia) to kompleksowy zespół metaboliczny charakteryzujący się postępującą utratą masy ciała, zanikiem mięśni szkieletowych oraz tkanki tłuszczowej. Towarzyszy jej często anoreksja, stan zapalny, insulinooporność oraz zwiększony katabolizm białek mięśniowych. Kacheksja występuje jako powikłanie wielu chorób przewlekłych, szczególnie nowotworów (kacheksja nowotworowa), przewlekłej niewydolności serca, przewlekłej obturacyjnej choroby płuc, niewydolności nerek czy AIDS.

W patofizjologii kacheksji kluczową rolę odgrywają cytokiny prozapalne (TNF-α, IL-1, IL-6), które zaburzają metabolizm i prowadzą do nasilonego rozpadu białek. Charakterystyczne jest występowanie ujemnego bilansu energetycznego, mimo że sam niedostateczny pobór pokarmu nie jest jedyną przyczyną tego stanu. Diagnoza kacheksji opiera się na kryteriach obejmujących utratę masy ciała >5% w ciągu 12 miesięcy (lub BMI <20 kg/m²) oraz obecność co najmniej trzech z pięciu objawów: zmniejszenie siły mięśniowej, zmęczenie, anoreksja, obniżony wskaźnik beztłuszczowej masy ciała oraz nieprawidłowe wyniki badań biochemicznych.

Leczenie kacheksji powinno być wielokierunkowe i obejmować odpowiednie żywienie, kontrolę procesu zapalnego oraz aktywność fizyczną dostosowaną do możliwości pacjenta. Stosuje się również farmakoterapię, w tym progestageny (octan megestrolu), kortykosteroidy, kannabinoidy czy leki anaboliczne. Kacheksja znacząco wpływa na jakość życia pacjentów, zwiększa toksyczność leczenia przeciwnowotworowego oraz jest niezależnym czynnikiem złego rokowania.

Powiązane wpisy

  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl