ostre niedokrwienie jelit
Ostre niedokrwienie jelit to stan nagłego zaburzenia lub przerwania dopływu krwi do jelit, prowadzący do niedotlenienia i uszkodzenia tkanek. Jest to stan zagrażający życiu, wymagający natychmiastowej interwencji medycznej, gdyż nieleczony może prowadzić do martwicy jelit, perforacji, sepsy i śmierci.
Główne przyczyny ostrego niedokrwienia jelit to zator tętnicy krezkowej, zakrzepica żylna krezkowa, niski rzut serca, wstrząs, zaburzenia krzepnięcia, a także skręt jelita czy niedrożność naczyń krezkowych. Czynniki ryzyka obejmują miażdżycę, migotanie przedsionków, zaawansowany wiek, hiperwolumię oraz stany nadkrzepliwości.
Objawy ostrego niedokrwienia jelit to nagły, silny ból brzucha, często nieproporcjonalny do objawów fizykalnych, nudności, wymioty, biegunka (czasem krwawa), wzdęcia oraz objawy ogólnoustrojowe jak tachykardia, hipotensja i gorączka. W badaniach laboratoryjnych obserwuje się leukocytozę, podwyższony poziom mleczanów, kinazy kreatynowej oraz D-dimerów.
Diagnostyka obejmuje badania obrazowe: angio-TK jamy brzusznej (metoda z wyboru), USG dopplerowskie naczyń krezkowych oraz badanie endoskopowe. Leczenie zależy od przyczyny i stopnia zaawansowania choroby – od leczenia przeciwzakrzepowego, przez wewnątrznaczyniowe techniki rewaskularyzacyjne, po pilną interwencję chirurgiczną z resekcją martwiczych fragmentów jelita.
Powiązane wpisy
- Leksykon chorób i schorzeń
Niedokrwienie jelit – Rokowania, prognozy i postęp choroby
Ostre niedokrwienie jelit (AMI) charakteryzuje się wysoką śmiertelnością, sięgającą 55,9-71%, a opóźnienie diagnozy o 24 godziny obniża przeżywalność o 20%. Kluczowe czynniki prognostyczne obejmują podwyższone poziomy leukocytów (HR=1,08), mleczanów (HR=1,25), bilirubiny (HR=2,05) i kreatyniny (HR=1,48), a także obecność gazu w żyle wrotnej i naczyniach krezkowych (PMVG) z HR=23,02. Dynamika zmian mleczanów w ciągu pierwszych 24 godzin (OR=1,24) oraz stosunki biochemiczne, takie jak BUN/albumina, mleczan/albumina i CRP/albumina (przy wartości 0,17), mają istotne znaczenie prognostyczne. Diagnostyka opiera się na tomografii komputerowej z angiografią (CTA), a wczesna interwencja obejmuje resuscytację płynową, korekcję zaburzeń elektrolitowych, antybiotykoterapię oraz antykoagulację dożylną heparyną niefrakcjonowaną (Zalecenia 1A i 1B).
aminotransferaza asparaginianowa, antybiotyk o szerokim spektrum, bilirubina, D-dimery, gaz w żyle wrotnej, kreatynina, lek wazopresyjny, leukocyty, Mannheim Peritonitis Index, miażdżyca, mioglobina, mleczany, naczynia krezkowe, niedokrwienie jelit, okluzja naczyniowa, ostre niedokrwienie jelit, pneumatoza jelitowa, prokalcytonina, przewlekłe niedokrwienie jelit, resuscytacja płynowa, skala ASA, tętnica krezkowa górna, tomografia komputerowa, tomografia komputerowa z angiografią, uraz reperfuzyjny, zgłębnik nosowo-żołądkowy, zgorzel - Leksykon chorób i schorzeń
Zakrzepica jelitowa – Zapobieganie i profilaktyka
Niedokrwienie jelit, zwane również zakrzepicą jelitową, jest schorzeniem o wysokiej śmiertelności, szczególnie u osób starszych. Kluczowe znaczenie ma wczesne rozpoznanie i wdrożenie leczenia, które opiera się na profilaktyce obejmującej modyfikację czynników ryzyka takich jak palenie tytoniu, nadciśnienie tętnicze, hipercholesterolemia, cukrzyca oraz zaburzenia rytmu serca, zwłaszcza migotanie przedsionków. Zalecane jest utrzymanie aktywności fizycznej na poziomie co najmniej 150 minut tygodniowo, dieta niskotłuszczowa bogata w owoce, warzywa i pełne ziarna oraz odpowiednie nawodnienie. Kontrola ciśnienia tętniczego, poziomu cholesterolu i glikemii jest niezbędna w zapobieganiu miażdżycy naczyń krezkowych. W grupach wysokiego ryzyka stosuje się farmakoterapię przeciwzakrzepową, przeciwpłytkową oraz wazodylatatory, aby zmniejszyć ryzyko powstawania zakrzepów i poprawić perfuzję jelitową.
antybiotykoterapia szerokospektralna, antykoagulant, choroba wieńcowa, heparyna niefrakcjonowana, hipercholesterolemia, klopidogrel, kwas acetylosalicylowy, laparotomia, lek przeciwpłytkowy, lek przeciwzakrzepowy, miażdżyca naczyń krezkowych, migotanie przedsionków, nadciśnienie tętnicze, niedokrwienie jelit, niedrożność tętnicza, objawy otrzewnowe, ostre niedokrwienie jelit, perfuzja trzewna, przewlekła niewydolność nerek, przewlekłe niedokrwienie jelit, resuscytacja płynowa, rewaskularyzacja, sonda nosowo-żołądkowa, wazodylatator, zaburzenie elektrolitowe, zagęszczenie krwi, zakrzep, zakrzepica jelitowa