oparzenie rozległe

Oparzenie rozległe to uraz termiczny obejmujący znaczną powierzchnię ciała, zwykle przekraczającą 20% całkowitej powierzchni ciała (TBSA) u dorosłych lub 10% u dzieci. Tego typu oparzenia stanowią bezpośrednie zagrożenie życia i wymagają natychmiastowej interwencji medycznej w warunkach specjalistycznego oddziału oparzeniowego.

Klasyfikacja oparzeń rozległych uwzględnia nie tylko powierzchnię, ale również głębokość urazu. Wyróżnia się oparzenia I° (powierzchowne, obejmujące naskórek), II° (częściowej grubości, dotyczące naskórka i części skóry właściwej) oraz III° (pełnej grubości, obejmujące wszystkie warstwy skóry). Oparzenia rozległe często wiążą się z wystąpieniem wstrząsu hipowolemicznego, zespołu ogólnoustrojowej reakcji zapalnej (SIRS) oraz niewydolności wielonarządowej.

W postępowaniu klinicznym kluczowa jest ocena według reguły Wallace’a („reguła dziewiątek”) lub tablicy Lunda-Browdera, pozwalająca określić dokładny procent oparzonej powierzchni. Leczenie oparzeń rozległych obejmuje intensywną płynoterapię (według formuły Parklanda), zaopatrzenie ran oparzeniowych, profilaktykę przeciwtężcową, antybiotykoterapię, leczenie przeciwbólowe oraz wczesne interwencje chirurgiczne. Pacjenci wymagają również żywienia hiperkalorycznego i wsparcia psychologicznego.

Powikłania oparzeń rozległych mogą obejmować zaburzenia oddychania (szczególnie przy oparzeniach dróg oddechowych), zaburzenia elektrolitowe, zakażenia, a w dalszej perspektywie także powstawanie blizn przerostowych i przykurczów. Rehabilitacja jest integralną częścią leczenia i powinna być rozpoczęta jak najwcześniej. Rokowanie zależy od powierzchni i głębokości oparzeń, wieku pacjenta oraz towarzyszących schorzeń.

Powiązane wpisy

  1. 12.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl