cytolityczne zapalenie wątroby
Cytolityczne zapalenie wątroby (hepatitis cytolitica) to rodzaj uszkodzenia wątroby charakteryzujący się rozpadem (lizą) hepatocytów. Proces ten prowadzi do uwolnienia wewnątrzkomórkowych enzymów, takich jak aminotransferazy (ALT, AST), co skutkuje ich podwyższonym poziomem w surowicy krwi.
Ten typ zapalenia wątroby może być wywołany przez różne czynniki, w tym infekcje wirusowe (wirusy hepatotropowe), toksyny, leki hepatotoksyczne, choroby autoimmunologiczne czy zaburzenia metaboliczne. Klinicznie może manifestować się żółtaczką, zmęczeniem, bólem brzucha w prawym podżebrzu oraz nieswoistymi objawami ogólnoustrojowymi.
Diagnostyka cytolitycznego zapalenia wątroby opiera się na badaniach laboratoryjnych, szczególnie znaczącym wzroście aktywności enzymów wątrobowych (zwłaszcza ALT, która jest bardziej specyficzna dla wątroby niż AST), badaniach obrazowych oraz w niektórych przypadkach biopsji wątroby. Leczenie zależy od przyczyny i polega na eliminacji czynnika wywołującego oraz wdrożeniu odpowiedniego postępowania terapeutycznego.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Działania niepożądane – Polpril 10 mg
Ramipryl w dawce 10 mg (Polpril) wykazuje szerokie spektrum działań niepożądanych, z których najczęstsze (≥1/100 do <1/10) obejmują zaburzenia sercowo-naczyniowe (niedokrwienie mięśnia sercowego, tachykardia, zaburzenia rytmu, obrzęki obwodowe), neurologiczne (bóle i zawroty głowy), okulistyczne (nieostre widzenie), otologiczne (upośledzenie słuchu, szumy uszne), oddechowe (suchy kaszel, zapalenie oskrzeli, duszność), żołądkowo-jelitowe (zapalenie błony śluzowej, dyspepsja, nudności, wymioty), nerkowe (ostra niewydolność, białkomocz, podwyższone stężenia azotu mocznikowego i kreatyniny), skórne (wysypka plamisto-grudkowa), mięśniowo-szkieletowe (skurcze, bóle mięśni) oraz psychiczne (obniżenie nastroju, lęk, zaburzenia snu). Rzadziej (≥1/1000 do <1/100) obserwuje się eozynofilię, zapalenie spojówek, zapalenie trzustki, obrzęk naczynioruchowy, hiponatremię, uderzenia gorąca i gorączkę. Bardzo rzadkie działania (<1/10 000) to poważne reakcje immunologiczne, ciężkie reakcje skórne (zespół Stevensa–Johnsona), ostra niewydolność wątroby oraz zaburzenia hematologiczne (aplazja szpiku, pancytopenia). Profil bezpieczeństwa u dzieci (2-16 lat) jest zbliżony do dorosłych, z wyższą częstością występowania częstoskurczu, przekrwienia błony śluzowej nosa, zapalenia spojówek, drżenia i pokrzywki.
aftowe zapalenie jamy ustnej, agranulocytoza, białkomocz, cholestatyczne zapalenie wątroby, cytolityczne zapalenie wątroby, dławica piersiowa, dyspepsja, eozynofilia, ginekomastia, hiperkaliemia, hipotonia, inhibitor ACE, kołatanie serca, martwica toksyczno-rozpływna naskórka, niedokrwienie mięśnia sercowego, niedokrwistość hemolityczna, niewydolność nerek, niewydolność wątroby, obrzęk naczynioruchowy, obrzęk obwodowy, pancytopenia, parestezja, pęcherzyca, przemijający napad niedokrwienny, reakcja anafilaktyczna, rumień wielopostaciowy, skurcz oskrzeli, tachykardia, udar niedokrwienny, wysypka plamisto-grudkowa, zaburzenia rytmu serca, zapalenie błony śluzowej przewodu pokarmowego, zapalenie języka, zapalenie oskrzeli, zapalenie trzustki, zapalenie zatok przynosowych, zawał mięśnia sercowego, zespół Stevensa-Johnsona - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Lenalidomide Fresenius Kabi
Lenalidomid Fresenius Kabi, będący pochodną talidomidu, wykazuje silne działanie teratogenne, co wymaga ścisłego przestrzegania programu zapobiegania ciąży u kobiet w wieku rozrodczym oraz stosowania prezerwatyw przez mężczyzn podczas i po terapii. Kobiety muszą stosować skuteczne metody antykoncepcji co najmniej 4 tygodnie przed, w trakcie oraz 4 tygodnie po zakończeniu leczenia, a także poddawać się regularnym testom ciążowym o czułości ≥25 mIU/mL. Lek wiąże się z ryzykiem żylnej choroby zakrzepowo-zatorowej, szczególnie w skojarzeniu z deksametazonem, co wymaga monitorowania i profilaktyki przeciwzakrzepowej u pacjentów z czynnikami ryzyka. Ponadto, lenalidomid może powodować poważne hematologiczne działania niepożądane, takie jak neutropenia i trombocytopenia stopnia 3. i 4., co wymaga regularnej kontroli morfologii krwi – co tydzień przez pierwsze 8 tygodni, a następnie co miesiąc, z częstszą obserwacją u pacjentów z chłoniakiem z komórek płaszcza i grudkowym. W przypadku wystąpienia neutropenii zaleca się rozważenie stosowania czynników wzrostu i natychmiastowe zgłaszanie gorączki.
agenezja macicy, chłoniak grudkowy, chłoniak z komórek płaszcza, cholestatyczne zapalenie wątroby, choroba zakrzepowo-zatorowa tętnic, cytolityczne zapalenie wątroby, epizod naczyniowo-mózgowy, gorączka neutropeniczna, nadciśnienie płucne, neuropatia obwodowa, neutropenia, niewydolność wątroby, obrzęk naczynioruchowy, ostra białaczka szpikowa, postępująca leukoencefalopatia wieloogniskowa, Program Zapobiegania Ciąży, przedwczesna niewydolność jajników, reakcja anafilaktyczna, reaktywacja zakażenia wirusowego, szpiczak mnogi, toksyczna nekroliza naskórka, toksyczne zapalenie wątroby, trombocytopenia, wirus półpaśca, wirus zapalenia wątroby typu B, zaburzenia czynności tarczycy, zaćma, zakrzepica żył głębokich, zatorowość płucna, zawał mięśnia sercowego, zespół mielodysplastyczny, zespół nadwrażliwości polekowej, zespół rozpadu guza, zespół Stevensa-Johnsona, zespół Turnera, żylna choroba zakrzepowo-zatorowa - Leksykon leków
Działania niepożądane – Ramipril + Amlodipine + Hydrochlorothiazide Adamed 10 mg + 10 mg + 25 mg
Lek Ramipril + Amlodipine + Hydrochlorothiazide Adamed, będący preparatem złożonym, wykazuje szerokie spektrum działań niepożądanych wynikających z mechanizmów działania poszczególnych składników. Do najczęstszych należą: zawroty głowy, ból głowy, senność, niedociśnienie tętnicze, kołatanie serca, zaczerwienienie skóry, hipokaliemia (głównie związana z hydrochlorotiazydem), suchy kaszel charakterystyczny dla inhibitorów ACE, nudności, biegunka, ból brzucha, obrzęki oraz zmęczenie. Ciężkie działania niepożądane obejmują agranulocytozę, leukopenię, małopłytkowość, niedokrwistość hemolityczną, niewydolność szpiku kostnego, obrzęk naczynioruchowy, reakcje anafilaktyczne, zespół Stevensa-Johnsona, zawał mięśnia sercowego, zaburzenia rytmu serca, zapalenie naczyń, ostre zapalenie trzustki, ostrą niewydolność wątroby i nerek, zespół ostrej niewydolności oddechowej (ARDS) oraz nieczerniakowe nowotwory złośliwe skóry (rak podstawnokomórkowy i kolczystokomórkowy).
agranulocytoza, cholestatyczne zapalenie wątroby, ciężka reakcja skórna, cytolityczne zapalenie wątroby, hiperkaliemia, hiperurykemia, jaskra zamkniętego kąta, leukopenia, małopłytkowość, migotanie przedsionków, nieczerniakowy nowotwór złośliwy skóry, niedokrwienie mięśnia sercowego, niedokrwistość hemolityczna, niewydolność szpiku kostnego, obrzęk naczynioruchowy, obrzęk płuc, ostra niewydolność nerek, pancytopenia, reakcja anafilaktyczna, rumień wielopostaciowy, śródmiąższowe zapalenie nerek, tachykardia komorowa, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, zaburzenie czynności nerek, zapalenie naczyń krwionośnych, zapalenie trzustki, zasadowica hipochloremiczna, zawał mięśnia sercowego, zespół nieadekwatnego wydzielania wazopresyny, zespół ostrej niewydolności oddechowej, zespół Stevensa-Johnsona, złuszczające zapalenie skóry - Leksykon leków
Działania niepożądane – Darunavir Glenmark 600 mg
Darunavir Glenmark, zawierający darunawir jako inhibitor proteazy HIV, wykazuje profil działań niepożądanych potwierdzony w badaniach klinicznych oraz obserwacjach po wprowadzeniu do obrotu. W badaniach u pacjentów wcześniej leczonych (N=2613) stosujących dawkę 600/100 mg dwa razy na dobę, 51,3% doświadczyło co najmniej jednego działania niepożądanego w średnim czasie obserwacji 95,3 tygodni. Najczęstsze działania niepożądane to biegunka (>10%), nudności, wysypka, ból głowy i wymioty. Ciężkie działania obejmują ostrą niewydolność nerek, zawał mięśnia sercowego, zespół zapalnej reaktywacji immunologicznej (IRIS), małopłytkowość oraz zapalenie wątroby. Profil bezpieczeństwa u pacjentów wcześniej nieleczonych stosujących dawkę 800/100 mg raz na dobę był podobny, z wyższą częstością łagodnych nudności. Długoterminowa terapia (średnio 162,5 tygodni) nie wykazała nowych problemów bezpieczeństwa.
aftowe zapalenie jamy ustnej, białkomocz, bradykardia zatokowa, cytolityczne zapalenie wątroby, darunawir, dna moczanowa, eozynofilia, ginekomastia, hipercholesterolemia, hiperlipidemia, hipertriglicerydemia, inhibitor proteazy HIV, insulinooporność, jadłowstręt, kamica nerkowa, kinaza kreatynowa, leukopenia, łojotokowe zapalenie skóry, małopłytkowość, martwica kości, mialgia, nadwrażliwość na lek, neuropatia obwodowa, neutropenia, niedoczulica, niedoczynność tarczycy, niedokrwistość, osteoporoza, ostra niewydolność nerek, ostra uogólniona osutka krostkowa, parestezja, rabdomioliza, refluks żołądkowo-przełykowy, rumień wielopostaciowy, rytonawir, stłuszczenie wątroby, tachykardia, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, wydłużenie odstępu QT, zapalenie mięśni, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zawał mięśnia sercowego, zawroty głowy błędnikowe, zespół DRESS, zespół Stevensa-Johnsona, zespół zapalnej reaktywacji immunologicznej - Leksykon leków
Działania niepożądane – Darunavir Accord 600 mg
Darunavir Accord, zawierający darunawir w dawkach 75 mg, 150 mg, 300 mg i 600 mg, stosowany z rytonawirem (600 mg/100 mg dwa razy na dobę lub 800 mg/100 mg raz na dobę), wykazuje profil bezpieczeństwa obejmujący działania niepożądane u 51,3% pacjentów w badaniach klinicznych (n=2613), ze średnim czasem terapii 95,3 tygodnia. Najczęstsze objawy to biegunka (≥1/10), nudności, wysypka, ból głowy i wymioty (≥1/100 do <1/10). Ciężkie działania niepożądane obejmują ostrą niewydolność nerek, zawał mięśnia sercowego, zespół zapalnej reaktywacji immunologicznej, małopłytkowość, martwicę kości, zapalenie wątroby i gorączkę. Profil bezpieczeństwa u pacjentów wcześniej nieleczonych jest podobny, z wyjątkiem częstszych, lecz łagodnych nudności. Działania niepożądane sklasyfikowano według układów i narządów, z częstościami od bardzo często (≥1/10) do rzadko (≥1/10 000 do <1/1000), co umożliwia precyzyjne monitorowanie i ocenę ryzyka terapii.
aftowe zapalenie jamy ustnej, autoimmunologiczne zapalenie wątroby, choroba Gravesa-Basedowa, cytolityczne zapalenie wątroby, darunawir z rytonawirem, dna moczanowa, hemofilia, hepatomegalia, hipercholesterolemia, hiperglikemia, hipertriglicerydemia, insulinooporność, kamica nerkowa, małopłytkowość, martwica kości, martwica toksyczno-rozpływna naskórka, nadwrażliwość na lek, nefropatia kryształowa, neuropatia obwodowa, neutropenia, niedoczynność tarczycy, obrzęk naczynioruchowy, osteoporoza, ostra niewydolność nerek, rabdomioliza, refluks żołądkowo-przełykowy, rumień wielopostaciowy, stłuszczenie wątroby, wirusowe zapalenie wątroby, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zawał mięśnia sercowego, zespół DRESS, zespół Stevensa-Johnsona, zespół zapalnej reaktywacji immunologicznej - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Darunavir Glenmark
Darunavir Glenmark, stosowany w terapii przeciwretrowirusowej zakażenia HIV, wymaga podawania doustnego w połączeniu z rytonawirem jako wzmacniaczem farmakokinetycznym oraz innymi lekami przeciwretrowirusowymi. Nie zaleca się stosowania u pacjentów z mutacjami oporności na darunawir, wiremią ≥100 000 kopii/ml lub liczbą CD4+ <100 x 10⁶/l, a także u dzieci poniżej 3 lat lub o masie ciała <15 kg. W trakcie terapii należy monitorować odpowiedź wirologiczną i wykonywać badania oporności w przypadku jej utraty. U pacjentów z zaburzeniami czynności wątroby, zwłaszcza z przewlekłym zapaleniem typu B lub C, konieczne jest częstsze monitorowanie AspAT/AlAT, a w przypadku ciężkich zaburzeń wątroby darunavir jest przeciwwskazany. U osób starszych (≥65 lat) zaleca się ostrożność ze względu na możliwe współistniejące choroby i zmniejszoną funkcję wątroby. Nie wymaga się zmiany dawkowania u pacjentów z niewydolnością nerek, a leki są słabo usuwane podczas dializy.
alergia na sulfonamidy, autoimmunologiczne zapalenie wątroby, badanie oporności, brak laktazy, choroba Gravesa-Basedowa, ciężka reakcja skórna, cytolityczne zapalenie wątroby, cytomegalowirusowe zapalenie siatkówki, dehydrogenaza alkoholowa, głęboka immunosupresja, glikoproteina p, hemofilia, inhibitor CYP3A, inhibitor proteazy, komórki CD4, kwaśna α1-glikoproteina, lek przeciwretrowirusowy, marskość wątroby, martwica kości, mutacja oporności na darunawir, nietolerancja galaktozy, odpowiedź wirologiczna, ostra uogólniona osutka krostkowa, Pneumocystis jirovecii, półpasiec, przewlekłe czynne zapalenie wątroby, reaktywacja wirusa opryszczki, supresja wirusa, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, wiremia HIV-1 RNA, wzmacniacz farmakokinetyczny, zaburzenie gospodarki tłuszczowej, zakażenie HIV, zapalenie wątroby indukowane lekiem, zespół DRESS, zespół Stevensa-Johnsona, zespół zapalnej reaktywacji immunologicznej, zespół złego wchłaniania glukozy-galaktozy, złożona terapia przeciwretrowirusowa - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Lenalidomide Ranbaxy
Lenalidomid, strukturalnie podobny do teratogennego talidomidu, wymaga ścisłego przestrzegania programu zapobiegania ciąży u kobiet w wieku rozrodczym, w tym stosowania skutecznej antykoncepcji co najmniej 4 tygodnie przed, w trakcie oraz 4 tygodnie po zakończeniu terapii. Kobiety niemogące zajść w ciążę muszą spełniać określone kryteria, takie jak wiek ≥50 lat z naturalnym brakiem menstruacji przez ≥1 rok czy wcześniejsza obustronna resekcja jajników. Mężczyźni przyjmujący lenalidomid powinni stosować prezerwatywy podczas kontaktów seksualnych z kobietami w ciąży lub mogącymi zajść w ciążę, przez cały okres leczenia i co najmniej 7 dni po jego zakończeniu. Monitorowanie pacjentów obejmuje regularne testy ciążowe o czułości ≥25 mIU/ml co 4 tygodnie, a lek powinien być wydawany maksymalnie na 4 tygodnie kobietom w wieku rozrodczym i do 12 tygodni pozostałym pacjentom. Ze względu na ryzyko żylnej choroby zakrzepowo-zatorowej, szczególnie u pacjentów ze szpiczakiem mnogim, zaleca się unikanie dwuskładnikowych doustnych środków antykoncepcyjnych oraz rozważenie profilaktyki przeciwzakrzepowej u osób z czynnikami ryzyka.
agenezja macicy, chłoniak grudkowy, chłoniak z komórek płaszcza, cholestatyczne zapalenie wątroby, cytolityczne zapalenie wątroby, drugi nowotwór pierwotny, działanie teratogenne, epizod naczyniowo-mózgowy, gorączka neutropeniczna, nadciśnienie płucne, neuropatia obwodowa, neutropenia, neutropenia 4 stopnia, niewydolność wątroby, obrzęk naczynioruchowy, ostra białaczka szpikowa, postępująca wieloogniskowa leukoencefalopatia, przedwczesna niewydolność jajników, rak płaskonabłonkowy skóry, rak podstawnokomórkowy skóry, reakcja anafilaktyczna, reakcja typu tumour flare, reaktywacja wirusa półpaśca, sterylizacja przez podwiązanie jajowodów, szpiczak mnogi, teratogenność, toksyczna nekroliza naskórka, toksyczne zapalenie wątroby, trombocytopenia, wada wrodzona, wazektomia, wirusowe zapalenie wątroby typu B, zaburzenia czynności tarczycy, zaćma, zakrzepica żył głębokich, zapalenie płuc, zatorowość płucna, zawał mięśnia sercowego, zespół DRESS, zespół mielodysplastyczny, zespół rozpadu guza, zespół Stevensa-Johnsona, zespół Turnera, żylna choroba zakrzepowo-zatorowa - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Darunavir Zentiva
Darunavir Zentiva 800 mg, stosowany wyłącznie w skojarzeniu z kobicystatem lub niską dawką rytonawiru, wymaga ścisłego przestrzegania zaleceń dotyczących dawkowania i monitorowania, zwłaszcza u pacjentów z wcześniejszą terapią przeciwretrowirusową, obecnością mutacji oporności (DRV-RAM), wiremią HIV-1 RNA ≥100 000 kopii/ml oraz liczbą komórek CD4+ <100 x 10⁶/l. W trakcie ciąży stosowanie darunawiru z kobicystatem jest przeciwwskazane ze względu na znaczne obniżenie stężenia Cmin (nawet o 90%), co zwiększa ryzyko niepowodzenia wirusologicznego i transmisji HIV. U pacjentów z zaburzeniami czynności wątroby, zwłaszcza z przewlekłym zapaleniem typu B lub C, konieczne jest częstsze monitorowanie AspAT/AlAT, a w przypadku ciężkich zaburzeń wątroby lek jest przeciwwskazany. W populacji geriatrycznej oraz u dzieci poniżej 3 roku życia lub o masie ciała <15 kg brak jest wystarczających danych dotyczących bezpieczeństwa i skuteczności. Należy zwrócić uwagę na ryzyko ciężkich reakcji skórnych (0,4% pacjentów), w tym zespołu DRESS i Stevensa-Johnsona, oraz na możliwość polekowego zapalenia wątroby (0,5% pacjentów).
aktywność transaminaz, alergia na sulfonamidy, autoimmunologiczne zapalenie wątroby, choroba Gravesa-Basedowa, ciężka reakcja skórna, cytolityczne zapalenie wątroby, cytomegalowirusowe zapalenie siatkówki, enzymy wątrobowe, glikoproteina p, grupa sulfonamidowa, hemofilia, indukcja enzymu CYP3A, induktor CYP3A, inhibitor CYP3A, inhibitor proteazy, klady HIV-1, klirens kreatyniny, kobicystat, komórki CD4, kwaśna glikoproteina α1, marskość wątroby, martwica kości, martwica toksyczno-rozpływna naskórka, oporność na darunawir, ostra uogólniona osutka krostkowa, polekowe zapalenie wątroby, półpasiec, przewlekłe zapalenie wątroby, reaktywacja wirusa opryszczki, rytonawir, supresja wirusa, tenofowir dizoproksyl, terapia przeciwretrowirusowa, wiremia HIV-1 RNA, wylew śródskórny, wzmacniacz farmakokinetyczny, zaburzenia czynności wątroby, zapalenie płuc Pneumocystis, zespół DRESS, zespół Stevensa-Johnsona, zespół zapalnej reaktywacji immunologicznej, złożona terapia przeciwretrowirusowa - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Darunavir Aurovitas
Darunavir Aurovitas w dawce 600 mg, podawany doustnie w skojarzeniu z rytonawirem jako wzmacniaczem farmakokinetycznym oraz innymi lekami przeciwretrowirusowymi, wymaga ścisłego monitorowania odpowiedzi wirologicznej i badań oporności w przypadku utraty skuteczności terapii. Nie zaleca się stosowania schematu dawkowania raz na dobę u pacjentów z mutacjami oporności DRV-RAM, wiremią HIV-1 RNA ≥ 100 000 kopii/ml lub liczbą CD4+ < 100 × 10⁶/L. Lek jest przeciwwskazany u dzieci poniżej 3 lat lub o masie ciała < 15 kg oraz u pacjentów z ciężkimi zaburzeniami czynności wątroby. U kobiet w ciąży darunavir z rytonawirem stosuje się tylko, gdy korzyści przewyższają ryzyko. W populacji osób starszych (≥ 65 lat) zaleca się ostrożność ze względu na częstsze współistniejące schorzenia i polipragmazję.
AspAT AlAT, autoimmunologiczne zapalenie wątroby, choroba Gravesa-Basedowa, cytolityczne zapalenie wątroby, cytomegalowirusowe zapalenie siatkówki, darunawir, dehydrogenaza alkoholowa, eozynofilia, glikoproteina p, hemofilia, immunosupresja, inhibitor CYP3A, kobicystat, komórki CD4, kwaśna glikoproteina α1, lek przeciwretrowirusowy, martwica kości, martwica toksyczno-rozpływna naskórka, ostra uogólniona osutka krostkowa, Pneumocystis jirovecii, polipragmazja, półpasiec, raltegrawir, reaktywacja immunologiczna, reaktywacja wirusa opryszczki, rytonawir, terapia przeciwretrowirusowa, wiremia HIV-1 RNA, wylew śródskórny, zakażenie prątkami, zapalenie płuc, zapalenie wątroby, zespół DRESS, zespół Stevensa-Johnsona - Leksykon leków
Działania niepożądane – Darunavir Glenmark 800 mg
Darunavir Glenmark, dostępny w tabletkach powlekanych o dawkach 400 mg i 800 mg, jest stosowany w terapii HIV, często w połączeniu z rytonawirem (600/100 mg dwa razy na dobę lub 800/100 mg raz na dobę). W badaniach klinicznych u 51,3% z 2613 pacjentów wcześniej leczonych zaobserwowano co najmniej jedno działanie niepożądane podczas średniego czasu terapii wynoszącego 95,3 tygodni. Profil bezpieczeństwa u pacjentów wcześniej nieleczonych był podobny, z wyjątkiem częstszych, łagodnych nudności. Najczęstsze działania niepożądane to biegunka (≥1/10), nudności, wysypka, ból głowy i wymioty (≥1/100 do <1/10). Długoterminowa terapia (średnio 162,5 tygodni) nie wykazała nowych zagrożeń bezpieczeństwa. Ciężkie działania niepożądane obejmują ostrą niewydolność nerek, zawał mięśnia sercowego, zespół zapalnej reaktywacji immunologicznej, małopłytkowość, martwicę kości, zapalenie wątroby oraz gorączkę.
aftowe zapalenie jamy ustnej, białkomocz, bradykardia zatokowa, cytolityczne zapalenie wątroby, darunawir z rytonawirem, dławica piersiowa, ginekomastia, hipercholesterolemia, hiperlipidemia, hipertriglicerydemia, kamica nerkowa, lek przeciwwirusowy, leukopenia, małopłytkowość, martwica kości, neuropatia obwodowa, neutropenia, niedokrwistość, obrzęk naczynioruchowy, osteoporoza, ostra niewydolność nerek, ostra uogólniona osutka krostkowa, refluks żołądkowo-przełykowy, rumień wielopostaciowy, stłuszczenie wątroby, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, wydłużenie odstępu QT, zapalenie trzustki, zawał mięśnia sercowego, zespół DRESS, zespół Stevensa-Johnsona, zespół zapalnej reaktywacji immunologicznej - Leksykon substancji czynnych
Symetykon – Działania niepożądane
Symetykon, stosowany w leczeniu objawów związanych z nadmiernym gromadzeniem się gazów w przewodzie pokarmowym, charakteryzuje się ogólnie dobrym profilem bezpieczeństwa. W badaniach klinicznych działania niepożądane występują rzadko i najczęściej dotyczą reakcji nadwrażliwości skórnej, takich jak pokrzywka, wysypka, rumień, świąd, alergiczne zapalenie skóry oraz obrzęk naczynioruchowy. Bardzo rzadko obserwuje się ciężkie reakcje anafilaktyczne, w tym wstrząs anafilaktyczny. Zaburzenia ze strony przewodu pokarmowego, takie jak nudności, wymioty, biegunka, zaparcia, wzdęcia i nadmierne oddawanie gazów, występują niezbyt często i są zwykle łagodne. Preparaty złożone, np. Clensia (symetykon z makrogolem i elektrolitami), mogą powodować przejściowy dyskomfort w jamie brzusznej, który ustępuje po modyfikacji dawkowania.
alergiczne zapalenie skóry, aminotransferaza, bąbel pokrzywkowy, biegunka, ból głowy, cytolityczne zapalenie wątroby, demencja, duszność, dyskomfort jamy brzusznej, dyspepsja, encefalopatia, fosfataza alkaliczna, hiperkalciuria, hipermagnezemia, hipofosfatemia, hipokalcemia, makrogol, nadmierne gromadzenie gazów, niewydolność nerek, nudność, obrzęk naczynioruchowy, oddawanie gazów, osteodystrofia, osteomalacja, podrażnienie odbytu, pokrzywka, postępowanie przeciwwstrząsowe, profil bezpieczeństwa, przewód pokarmowy, reakcja anafilaktyczna, reakcja nadwrażliwości, rumień, świąd, symetykon, wodorotlenek glinu, wodorotlenek magnezu, wstrząs anafilaktyczny, wymioty, wysypka skórna, wzdęcie, zaburzenia przewodu pokarmowego, zaparcie, zawroty głowy - Leksykon leków
Działania niepożądane – Perindopril + Amlodipine Teva Pharmaceuticals 5 mg + 5 mg
Perindopril + Amlodipine Teva Pharmaceuticals to lek złożony zawierający peryndopryl (inhibitor ACE) i amlodypinę (antagonista kanału wapniowego) dostępny w dawkach 5 mg + 5 mg, 5 mg + 10 mg, 10 mg + 5 mg oraz 10 mg + 10 mg w formie tabletek doustnych. Profil bezpieczeństwa opiera się na charakterystyce obu składników, z typowymi działaniami niepożądanymi dla inhibitorów ACE (np. kaszel, niedociśnienie tętnicze, zaburzenia neurologiczne i żołądkowo-jelitowe) oraz antagonistów kanału wapniowego (np. obrzęki, zaczerwienienie twarzy, kołatanie serca, senność). Działania niepożądane sklasyfikowano według MedDRA i częstości występowania, od bardzo często (≥1/10) do bardzo rzadko (<1/10 000). Szczególną uwagę należy zwrócić na poważne reakcje, takie jak obrzęk naczynioruchowy, hiperkaliemia, zaburzenia czynności nerek oraz niedociśnienie tętnicze, które mogą wymagać natychmiastowej interwencji medycznej.
agranulocytoza, amlodypina, antagonista kanału wapniowego, arytmia, cholestatyczne zapalenie wątroby, cytolityczne zapalenie wątroby, duszność, eozynofilowe zapalenie płuc, hiperkaliemia, hiponatremia, inhibitor ACE, kołatanie serca, leukopenia, małopłytkowość, migotanie przedsionków, neutropenia, niedociśnienie tętnicze, objaw Raynauda, obrzęk kostek, obrzęk naczynioruchowy, ostra niewydolność nerek, pancytopenia, parestezja, peryndopryl, rumień wielopostaciowy, senność, skurcz oskrzeli, tachykardia komorowa, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie smaku, zapalenie trzustki, zawrót głowy pochodzenia błędnikowego, zawroty głowy pochodzenia ośrodkowego, zespół Stevensa-Johnsona, złuszczające zapalenie skóry - Leksykon leków
Działania niepożądane – Darunavir Accord 150 mg
Darunavir Accord, zawierający darunawir, jest stosowany w terapii zakażeń HIV, często w skojarzeniu z rytonawirem. W badaniach klinicznych u 51,3% pacjentów leczonych dawką 800 mg darunawiru i 100 mg rytonawiru raz na dobę odnotowano co najmniej jedno działanie niepożądane, przy średnim czasie terapii wynoszącym 95,3 tygodnia. Najczęstsze działania niepożądane to biegunka, nudności, wysypka, ból głowy i wymioty. Poważne powikłania obejmują ostrą niewydolność nerek, zawał mięśnia sercowego, zespół zapalnej reaktywacji immunologicznej, małopłytkowość, martwicę kości oraz zapalenie wątroby. Profil bezpieczeństwa u dzieci i młodzieży jest zbliżony do dorosłych. Szczególną uwagę należy zwrócić na ryzyko ciężkich reakcji skórnych (np. zespół Stevensa-Johnsona, zespół DRESS), powikłań kardiologicznych (w tym wydłużenie odstępu QT) oraz zaburzeń metabolicznych, takich jak cukrzyca i hiperlipidemia.
aftowe zapalenie jamy ustnej, alergiczne zapalenie skóry, autoimmunologiczne zapalenie wątroby, białkomocz, ból mięśniowy, bradykardia zatokowa, choroba Gravesa-Basedowa, ciężka reakcja skórna, cytolityczne zapalenie wątroby, częstoskurcz, darunawir, darunawir z rytonawirem, dehydrogenaza mleczanowa, dławica piersiowa, dna moczanowa, eozynofilia, fosfokinaza kreatynowa, ginekomastia, hemofilia, hipertriglicerydemia, insulinooporność, jadłowstręt, kamica nerkowa, kinaza kreatynowa, lek przeciwretrowirusowy, łojotokowe zapalenie skóry, małopłytkowość, martwica kości, martwica toksyczno-rozpływna naskórka, nadciśnienie tętnicze, nadwrażliwość na lek, nefropatia kryształowa, neuropatia obwodowa, neutropenia, niedoczynność tarczycy, obrzęk naczynioruchowy, osteoporoza, ostra niewydolność nerek, ostra uogólniona osutka krostkowa, parestezje, polidypsja, profil bezpieczeństwa leku, przekrwienie spojówek, rabdomioliza, refluks żołądkowo-przełykowy, rumień wielopostaciowy, skurcz mięśni, stłuszczenie wątroby, tyreotropina, wirus opryszczki, wydłużenie odstępu QT, zaburzenia erekcji, zakażenie HIV, zapalenie mięśni, zapalenie stawów, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zawał mięśnia sercowego, zespół DRESS, zespół Stevensa-Johnsona, zespół zapalnej reaktywacji immunologicznej - Leksykon leków
Działania niepożądane – Ampril 5 mg tabletki 5 mg
Produkt leczniczy Ampril zawiera ramipryl, inhibitor ACE, którego profil bezpieczeństwa obejmuje zarówno często występujące działania niepożądane, takie jak uporczywy suchy kaszel, niedociśnienie (w tym ortostatyczne) oraz hiperkaliemia (często), jak i rzadkie, ale poważne reakcje, w tym obrzęk naczynioruchowy, agranulocytoza, pancytopenia, zapalenie trzustki, ciężkie reakcje skórne (np. zespół Stevensa-Johnsona) oraz zaburzenia czynności nerek i wątroby. Działania niepożądane zostały sklasyfikowane według częstości występowania: bardzo często (≥1/10), często (≥1/100 do <1/10), niezbyt często (≥1/1000 do <1/100), rzadko (≥1/10 000 do <1/1000), bardzo rzadko (<1/10 000) oraz częstość nieznana. Szczególną uwagę należy zwrócić na zaburzenia hematologiczne (np. eozynofilia, neutropenia, aplazja szpiku), reakcje anafilaktyczne, zespół SIADH, oraz wpływ na układ nerwowy i sercowo-naczyniowy, w tym niedokrwienie mięśnia sercowego i udary niedokrwienne OUN.
agranulocytoza, aplazja szpiku, białkomocz, cytolityczne zapalenie wątroby, eozynofilia, ginekomastia, hiperkaliemia, hiperperfuzja, inhibitor ACE, łuszczycopodobne zapalenie skóry, neutropenia, niedociśnienie ortostatyczne, niedokrwienie mięśnia sercowego, niedokrwistość hemolityczna, niewydolność nerek, objaw Raynauda, obrzęk naczynioruchowy, obrzęk naczynioruchowy jelita cienkiego, onycholiza, pancytopenia, parestezja, pęcherzyca, ramipryl, reakcja anafilaktyczna, rumień wielopostaciowy, SIADH, skurcz oskrzeli, tachykardia, udar niedokrwienny, zaburzenie równowagi, zapalenie spojówek, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zespół niewłaściwego wydzielania hormonu antydiuretycznego, zespół Stevensa-Johnsona, żółtaczka cholestatyczna - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Darunavir Accord
Darunavir Accord, stosowany w terapii zakażeń HIV-1, wymaga szczegółowej oceny pacjenta przed rozpoczęciem leczenia oraz regularnego monitorowania odpowiedzi wirologicznej i badań oporności w przypadku braku skuteczności. Lek należy podawać doustnie w skojarzeniu z rytonawirem w małej dawce, co poprawia farmakokinetykę darunawiru, oraz z innymi lekami przeciwretrowirusowymi. Nie zaleca się stosowania schematu raz na dobę u pacjentów z wcześniejszą terapią przeciwretrowirusową, obecnością mutacji DRV-RAM, wiremią ≥100 000 kopii/mL lub liczbą CD4+ <100 x 10⁶/L. U pacjentów poniżej 3 lat lub o masie ciała <15 kg brak jest danych dotyczących bezpieczeństwa i skuteczności. W ciąży darunavir z rytonawirem stosuje się tylko, gdy korzyści przewyższają ryzyko, a u osób powyżej 65 lat zaleca się ostrożność ze względu na możliwe współistniejące choroby i obniżoną czynność wątroby.
aminotransferazy, AspAT AlAT, autoimmunologiczne zapalenie wątroby, choroba Gravesa-Basedowa, ciężka reakcja skórna, cytolityczne zapalenie wątroby, cytomegalowirusowe zapalenie siatkówki, darunawir z rytonawirem, glikoproteina p, hemofilia, immunosupresja, inhibitor CYP3A, inhibitor proteazy, komórki CD4, kwaśna glikoproteina α1, martwica kości, martwica toksyczno-rozpływna naskórka, niedobór laktazy, nietolerancja galaktozy, ostra uogólniona osutka krostkowa, pneumocystoza, przewlekłe zapalenie wątroby, terapia przeciwretrowirusowa, wiremia HIV, zapalenie wątroby indukowane lekiem, zespół DRESS, zespół Stevensa-Johnsona, zespół zapalnej reaktywacji immunologicznej, zespół złego wchłaniania glukozy-galaktozy - Leksykon substancji czynnych
Alweryna – Działania niepożądane
Alweryna, stosowana w terapii chorób czynnościowych przewodu pokarmowego, w tym zespołu jelita drażliwego, jest substancją o stosunkowo dobrym profilu bezpieczeństwa, jednak jej stosowanie wiąże się z ryzykiem wystąpienia działań niepożądanych, które mogą mieć różny stopień nasilenia. Najpoważniejszymi powikłaniami są zaburzenia wątrobowe, w tym bardzo rzadkie cytolityczne zapalenie wątroby, żółtaczka oraz nieprawidłowe wyniki badań czynności wątroby (podwyższona aktywność aminotransferaz, fosfatazy alkalicznej oraz stężenia bilirubiny). Ponadto, alweryna może wywoływać reakcje alergiczne, w tym bardzo rzadkie, ale zagrażające życiu wstrząsy anafilaktyczne oraz obrzęk krtani. Inne zgłaszane działania niepożądane obejmują objawy skórne (obrzęk naczynioruchowy, wysypka, pokrzywka, świąd), zaburzenia neurologiczne (bóle i zawroty głowy), a także objawy ze strony układu żołądkowo-jelitowego, takie jak paradoksalne nudności.
alweryna, aminotransferaza, bilirubina, ból głowy, cytolityczne zapalenie wątroby, duszność, działanie niepożądane, fosfataza alkaliczna, Meteospasmyl, niedociśnienie tętnicze, niedrożność dróg oddechowych, niewydolność krążeniowo-oddechowa, nudności, obrzęk krtani, obrzęk naczynioruchowy, pokrzywka, reakcja alergiczna, reakcja anafilaktyczna, reakcja nadwrażliwości, suchość w jamie ustnej, świąd, świszczący oddech, uszkodzenie wątroby, wstrząs anafilaktyczny, wysypka skórna, zaburzenie układu oddechowego, zaburzenie wątrobowe, zapalenie wątroby, zawroty głowy, zespół jelita drażliwego, żółtaczka - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Lenalidomide Pharmascience
Lenalidomid wykazuje działanie teratogenne podobne do talidomidu, co potwierdzają badania na małpach, dlatego jego stosowanie wymaga ścisłego przestrzegania programu zapobiegania ciąży. Kobiety w wieku rozrodczym muszą stosować skuteczną antykoncepcję co najmniej 4 tygodnie przed, w trakcie oraz 4 tygodnie po zakończeniu terapii, a także wykonywać testy ciążowe o czułości ≥25 mIU/ml co 4 tygodnie. Mężczyźni przyjmujący lenalidomid powinni stosować prezerwatywy podczas kontaktów seksualnych z kobietami w ciąży lub mogącymi zajść w ciążę, nawet po wazektomii, przez cały okres leczenia i 7 dni po jego zakończeniu. Ze względu na zwiększone ryzyko żylnej choroby zakrzepowo-zatorowej (ZŻChZZ), szczególnie u pacjentów ze szpiczakiem mnogim leczonych lenalidomidem z deksametazonem, zaleca się ścisłe monitorowanie objawów zakrzepicy oraz rozważenie profilaktyki przeciwzakrzepowej. Występuje także podwyższone ryzyko zakrzepicy tętniczej, zwłaszcza u pacjentów z dodatkowymi czynnikami ryzyka, takimi jak wcześniejsze epizody zakrzepicy, palenie tytoniu, nadciśnienie czy hiperlipidemia.
agenezja macicy, chłoniak grudkowy, chłoniak z komórek płaszcza, cholestatyczne zapalenie wątroby, choroba zakrzepowo-zatorowa tętnic, cytolityczne zapalenie wątroby, delecja 5q, drugi nowotwór pierwotny, działanie teratogenne, epizod naczyniowo-mózgowy, erytropoeza, hemoglobina, histerektomia, mutacja TP53, neutropenia, nietolerancja galaktozy, niewydolność jajników, obrzęk naczynioruchowy, ostra białaczka szpikowa, osutka polekowa z eozynofilią, płytki krwi, podwiązanie jajowodów, postępująca wieloogniskowa leukoencefalopatia, Program Zapobiegania Ciąży, przeszczepienie komórek macierzystych, reakcja anafilaktyczna, system terapeutyczny domaciczny, szpiczak mnogi, talidomid, toksyczna nekroliza naskórka, toksyczne zapalenie wątroby, wada wrodzona, wazektomia, wirus JC, wirus półpaśca, zapalenie wątroby typu B, zawał mięśnia sercowego, zespół mielodysplastyczny, zespół rozpadu guza, zespół Stevensa-Johnsona, zespół Turnera, żylna choroba zakrzepowo-zatorowa - Leksykon substancji czynnych
Olej z oliwek – Działania niepożądane
Olej z oliwek, stosowany jako składnik emulsji tłuszczowych w żywieniu pozajelitowym (np. ClinOleic 20%, SMOFlipid, SmofKabiven, Olimel), może wywoływać liczne działania niepożądane. Najistotniejszym mechanizmem jest zaburzona eliminacja triglicerydów, prowadząca do zespołu przeciążenia tłuszczami (fat overload syndrome), objawiającego się hiperlipidemią, gorączką, stłuszczeniem i powiększeniem wątroby, anemią, leukopenią, trombocytopenią, zaburzeniami krzepliwości, hemolizą oraz nieprawidłowymi testami wątrobowymi, a w ciężkich przypadkach śpiączką. Często obserwuje się tachykardię, nudności, wymioty, ból brzucha, biegunkę, hiperglikemię, cholestazę, nieprawidłowe wyniki enzymów wątrobowych oraz nadciśnienie tętnicze. Reakcje nadwrażliwości, w tym skurcz oskrzeli, wysypki, pokrzywka i duszność, wymagają natychmiastowego przerwania infuzji. U dzieci odnotowano małopłytkowość, a u pacjentów z niewydolnością nerek możliwe jest zwiększenie stężenia kreatyniny i mocznika.
anemia, cholestaza, choroba wątroby związana z żywieniem pozajelitowym, cytolityczne zapalenie wątroby, emulsja tłuszczowa, fosfolipidy z jaja kurzego, hemoliza, hiperglikemia, hiperlipidemia, hiperproteinemia, hipertriglicerydemia, kamica żółciowa, leukopenia, małopłytkowość, marskość wątroby, martwica skóry, nadciśnienie tętnicze, niedociśnienie tętnicze, niewydolność oddechowa, niewydolność wątroby, obrzęk płuc, olej z oliwek, reakcja nadwrażliwości, retikulocytoza, skurcz oskrzeli, stłuszczenie wątroby, tachykardia, trombocytopenia, wynaczynienie, zaburzenia krzepliwości krwi, zakrzepowe zapalenie żył, zapalenie pęcherzyka żółciowego, zapalenie żył, zastoinowa niewydolność serca, zatorowość płucna, zespół ponownego odżywienia, zespół przeciążenia tłuszczami, zwłóknienie wątroby, żywienie pozajelitowe - Leksykon leków
Działania niepożądane – Ramizek Combi 5 mg + 10 mg
Ramizek Combi to lek łączący ramipryl (inhibitor ACE) i amlodypinę (bloker kanałów wapniowych), stosowany w terapii nadciśnienia tętniczego, dostępny m.in. w dawce 5 mg ramiprylu + 10 mg amlodypiny. Profil bezpieczeństwa ramiprylu obejmuje przede wszystkim suchy kaszel i niedociśnienie tętnicze, a także ciężkie działania niepożądane, takie jak udar mózgu, zawał mięśnia sercowego, obrzęk naczynioruchowy, hiperkaliemia, niewydolność nerek i wątroby, zapalenie trzustki, ciężkie reakcje skórne oraz neutropenia/agranulocytoza. Amlodypina najczęściej powoduje senność, zawroty głowy, kołatanie serca, nagłe zaczerwienienie twarzy, ból brzucha, nudności oraz obrzęki obwodowe. Działania niepożądane klasyfikowane są według częstości występowania od bardzo częstych (≥1/10) do bardzo rzadkich (<1/10 000). U dzieci i młodzieży profil bezpieczeństwa ramiprylu jest podobny do dorosłych, choć tachykardia i zapalenie spojówek występują częściej.
aftowe zapalenie jamy ustnej, agranulocytoza, amlodypina, białkomocz, ból stawów, bradykardia, cytolityczne zapalenie wątroby, częstoskurcz komorowy, dławica piersiowa, eozynofilia, erytrocytopenia, ginekomastia, hiperglikemia, hiperkaliemia, kołatanie serca, leukopenia, łuszczycopodobne zapalenie skóry, małopłytkowość, migotanie przedsionków, nadciśnienie tętnicze, neuropatia obwodowa, neutropenia, niedociśnienie tętnicze, niedokrwienie mózgu, niedokrwistość, niedokrwistość hemolityczna, niewydolność nerek, niewydolność szpiku kostnego, niewydolność wątroby, objaw Raynauda, obrzęk naczynioruchowy, obrzęk naczynioruchowy jelita, obrzęk Quinckego, onycholiza, ostra niewydolność nerek, pancytopenia, parestezja, przeciwciała przeciwjądrowe, ramipryl, reakcja anafilaktyczna, rozrost dziąseł, rumień wielopostaciowy, skurcz oskrzeli, stan splątania, suchy kaszel, tachykardia, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, udar mózgu, zaburzenia erekcji, zaburzenia pozapiramidowe, zaburzenia smaku, zapalenie naczyń, zapalenie trzustki, zawał mięśnia sercowego, zespół nieadekwatnego wydzielania wazopresyny, zespół Stevensa-Johnsona, złuszczające zapalenie skóry, żółtaczka cholestatyczna - Leksykon substancji czynnych
Darunawir – Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności
Darunawir, inhibitor proteazy HIV, stosowany jest w terapii zakażeń HIV w skojarzeniu z rytonawirem lub kobicystatem jako wzmacniaczami farmakokinetycznymi oraz innymi lekami przeciwretrowirusowymi. U pacjentów wcześniej leczonych, obecność mutacji DRV-RAM, wiremia ≥100 000 kopii/ml lub liczba CD4+ <100 x 10⁶/L wskazują na konieczność dawkowania darunawiru dwa razy na dobę. Nie zaleca się zmiany dawki rytonawiru, a uwaga powinna być zwrócona na potencjalne interakcje wynikające z wiązania darunawiru z kwaśną glikoproteiną α1. Stosowanie u dzieci poniżej 3 lat lub o masie <15 kg jest niewskazane z powodu braku danych. W ciąży, zwłaszcza przy stosowaniu kobicystatu, obserwuje się znaczne obniżenie ekspozycji na lek (Cmin spada o około 90%), co może skutkować niepowodzeniem terapii i zwiększonym ryzykiem transmisji pionowej HIV.
aktywność transaminaz, alergia na sulfonamidy, autoimmunologiczne zapalenie wątroby, choroba Gravesa-Basedowa, cytolityczne zapalenie wątroby, cytomegalowirusowe zapalenie siatkówki, dehydrogenaza alkoholowa, glikoproteina p, hemofilia, immunosupresja, inhibitor CYP3A, inhibitor proteazy HIV, kobicystat, komórki CD4, kwaśna glikoproteina α1, lek przeciwretrowirusowy, marskość wątroby, martwica kości, martwica toksyczno-rozpływna naskórka, mutacja DRV-RAM, niedobór laktazy, nietolerancja galaktozy, odpowiedź wirologiczna, oporność wirusa, ostra uogólniona osutka krostkowa, patogen oportunistyczny, przewlekłe zapalenie wątroby, reaktywacja wirusa opryszczki, rytonawir, wiremia HIV-1, wylew śródskórny, wzmacniacz farmakokinetyczny, zaburzenia czynności wątroby, zapalenie płuc Pneumocystis, zapalenie wątroby indukowane lekiem, zespół DRESS, zespół Stevensa-Johnsona, zespół zapalnej reaktywacji immunologicznej, zespół złego wchłaniania glukozy-galaktozy - Leksykon leków
Działania niepożądane – Lenalidomide Teva 5 mg
Lenalidomid (dawki 5 mg, 10 mg, 15 mg, 25 mg) wykazuje zróżnicowany profil bezpieczeństwa zależny od wskazania i schematu leczenia. Najczęstsze działania niepożądane to zaburzenia hematologiczne, w tym neutropenia (50-80%), trombocytopenia (21-72%) i niedokrwistość (21-71%), które mogą prowadzić do gorączki neutropenicznej i zakażeń wymagających hospitalizacji. W leczeniu szpiczaka mnogiego obserwuje się wysoką częstość zapalenia płuc (do 10,6%) oraz zakażeń dróg oddechowych. W terapii skojarzonej z bortezomibem i deksametazonem często występują neuropatia obwodowa (71,8%), zmęczenie (73,7%) i hipokalcemia (50%). Lenalidomid zwiększa ryzyko żylnej choroby zakrzepowo-zatorowej, zwłaszcza u pacjentów ze szpiczakiem mnogim leczonych z deksametazonem. Reakcje skórne, takie jak wysypka (16-31%) i świąd (25%), mogą być uciążliwe, a rzadko występują ciężkie reakcje, np. zespół Stevensa-Johnsona. Objawy ze strony przewodu pokarmowego obejmują biegunkę (22-54%), zaparcia (17-56%), nudności (19%) i wymioty, wpływając na komfort pacjenta.
autologiczny przeszczep komórek macierzystych, biegunka, chłoniak grudkowy, chłoniak z komórek płaszcza, cytolityczne zapalenie wątroby, gorączka neutropeniczna, leukopenia, migotanie przedsionków, nadciśnienie płucne, neuropatia obwodowa, neutropenia, niedokrwistość, niewydolność nerek, niewydolność wątroby, obrzęk naczynioruchowy, pancytopenia, skurcze mięśni, śródmiąższowe zapalenie płuc, szpiczak mnogi, toksyczna nekroliza naskórka, trombocytopenia, zakrzepica żył głębokich, zapalenie płuc, zatorowość płucna, zawał mięśnia sercowego, zespół Fanconiego, zespół mielodysplastyczny, zespół rozpadu guza, zespół Stevensa-Johnsona, żylna choroba zakrzepowo-zatorowa - Leksykon leków
Działania niepożądane – Perindopril 4 mg
Perindopril, jako inhibitor ACE, wykazuje profil działań niepożądanych typowy dla tej klasy leków, obejmujący objawy ze strony układu nerwowego (często ból głowy, zawroty głowy, parestezje), układu sercowo-naczyniowego (często niedociśnienie tętnicze), oddechowego (często kaszel, duszność) oraz pokarmowego (często nudności, wymioty, ból brzucha). Rzadziej obserwuje się poważniejsze reakcje, takie jak agranulocytoza, niedokrwistość hemolityczna u pacjentów z niedoborem G6PD, zespół SIADH, zapalenie naczyń, obrzęk naczynioruchowy czy ostre uszkodzenie nerek. W badaniu EUROPA poważne działania niepożądane wystąpiły u 0,3% pacjentów leczonych perindoprylem, z najczęstszymi przyczynami rezygnacji z terapii: kaszlem i niedociśnieniem tętniczym. Monitorowanie parametrów hematologicznych, elektrolitów (zwłaszcza potasu i sodu), funkcji nerek oraz enzymów wątrobowych jest zalecane, szczególnie na początku leczenia i u pacjentów z grup ryzyka.
agranulocytoza, astenia, bezmocz, ból brzucha, cholestatyczne zapalenie wątroby, cytolityczne zapalenie wątroby, depresja, dławica piersiowa, duszność, eozynofilia, eozynofilowe zapalenie płuc, hiperkaliemia, hipoglikemia, hiponatremia, inhibitor konwertazy angiotensyny, kaszel, kurcz mięśni, leukopenia, małopłytkowość, nadwrażliwość na światło, neutropenia, niedobór dehydrogenazy glukozo-6-fosforanowej, niedociśnienie tętnicze, niedokrwistość hemolityczna, niestrawność, niewydolność nerek, objaw Raynauda, obrzęk naczynioruchowy, obrzęk obwodowy, omdlenie, ostra niewydolność nerek, palpitacja, pancytopenia, parestezja, pemfigoid, pokrzywka, rumień wielopostaciowy, senność, SIADH, skąpomocz, skurcz oskrzeli, stan splątania, świąd, szum uszny, tachykardia, wysypka, zaburzenie erekcji, zaburzenie nastroju, zaburzenie rytmu serca, zaburzenie smaku, zaburzenie snu, zaburzenie widzenia, zaostrzenie łuszczycy, zapalenie błony śluzowej nosa, zapalenie naczyń krwionośnych, zapalenie trzustki, zawał mięśnia sercowego, zawroty głowy, zawroty głowy pochodzenia błędnikowego, zespół niewłaściwego wydzielania hormonu antydiuretycznego - Leksykon leków
Działania niepożądane – Darunavir Synoptis 800 mg
Darunavir Synoptis, dostępny w dawkach 400 mg i 800 mg w formie tabletek powlekanych, wykazuje szeroki profil działań niepożądanych, które występują u ponad połowy pacjentów leczonych w skojarzeniu z rytonawirem (600/100 mg dwa razy na dobę – 51,3% pacjentów, średni czas terapii 95,3 tygodnia; 800/100 mg raz na dobę z kobicystatem – 66,5% pacjentów, średni czas terapii 58,4 tygodnia). Najczęstsze działania niepożądane to zaburzenia żołądkowo-jelitowe (biegunka, nudności, wymioty, ból brzucha), reakcje skórne (wysypka o różnym charakterze) oraz zaburzenia układu nerwowego (ból głowy, zawroty głowy). Ciężkie działania niepożądane obejmują ostrą niewydolność nerek, zawał mięśnia sercowego, zespół zapalnej reaktywacji immunologicznej (IRIS), małopłytkowość, martwicę kości, ciężką biegunkę, zapalenie wątroby oraz rzadkie, ale potencjalnie zagrażające życiu reakcje skórne, takie jak zespół DRESS, zespół Stevensa-Johnsona, martwica toksyczno-rozpływna naskórka i ostra uogólniona osutka krostkowa.
aftowe zapalenie jamy ustnej, alergiczne zapalenie skóry, białkomocz, biegunka, ciężka reakcja skórna, cytolityczne zapalenie wątroby, darunawir z kobicystatem, darunawir z rytonawirem, dna moczanowa, ginekomastia, hipercholesterolemia, hiperlipidemia, hipertriglicerydemia, insulinooporność, jadłowstręt, kamica nerkowa, lek przeciwretrowirusowy, małopłytkowość, martwica kości, martwica toksyczno-rozpływna naskórka, neuropatia obwodowa, obrzęk naczynioruchowy, ostra niewydolność nerek, ostra uogólniona osutka krostkowa, refluks żołądkowo-przełykowy, stłuszczenie wątroby, wysypka polekowa, zakażenie HIV, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zapalenie żołądka, zawał mięśnia sercowego, zespół DRESS, zespół Stevensa-Johnsona, zespół zapalnej reaktywacji immunologicznej - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Lenalidomide Pharmascience
Lenalidomid, będący pochodną talidomidu, wykazuje działanie teratogenne potwierdzone badaniami na małpach, co wymaga ścisłego przestrzegania programu zapobiegania ciąży u kobiet w wieku rozrodczym. Pacjentki muszą stosować skuteczną antykoncepcję przez minimum 4 tygodnie przed, w trakcie oraz 4 tygodnie po zakończeniu terapii, a także poddawać się regularnym testom ciążowym o czułości ≥ 25 mIU/ml co 4 tygodnie. Mężczyźni przyjmujący lenalidomid powinni stosować prezerwatywy podczas kontaktów seksualnych z kobietami w ciąży lub potencjalnie płodnymi przez cały okres leczenia i 7 dni po jego zakończeniu. Ze względu na zwiększone ryzyko żylnej choroby zakrzepowo-zatorowej, zwłaszcza u pacjentów ze szpiczakiem mnogim leczonych lenalidomidem w skojarzeniu z deksametazonem, zaleca się profilaktykę przeciwzakrzepową oraz monitorowanie objawów takich jak duszność, ból w klatce piersiowej i obrzęki kończyn. Ponadto, lenalidomid może indukować nadciśnienie płucne, neutropenię, trombocytopenię oraz powikłania takie jak zespół rozpadu guza (TLS) i reakcje typu „tumour flare” (TFR), szczególnie u pacjentów z chłoniakiem z komórek płaszcza i chłoniakiem grudkowym, co wymaga intensywnego monitorowania i odpowiedniego leczenia wspomagającego.
agenezja macicy, brak laktazy, chłoniak grudkowy, chłoniak z komórek płaszcza, cholestatyczne zapalenie wątroby, cytolityczne zapalenie wątroby, delecja 5q, działanie teratogenne, epizod naczyniowo-mózgowy, lenalidomid, morfologia krwi, mutacja genu TP53, nadciśnienie płucne, neutropenia i trombocytopenia, nietolerancja galaktozy, niewydolność wątroby, ostra białaczka szpikowa, polekowa reakcja z eozynofilią, postępująca leukoencefalopatia wieloogniskowa, reaktywacja zakażenia wirusowego, szpiczak mnogi, talidomid, toksyczna nekroliza naskórka, toksyczne zapalenie wątroby, wirus zapalenia wątroby typu B, zaćma, zakrzepica żył głębokich, zatorowość płucna, zawał mięśnia sercowego, zespół mielodysplastyczny, zespół rozpadu guza, zespół Stevensa-Johnsona, zespół Turnera, zespół złego wchłaniania glukozy-galaktozy, żylna choroba zakrzepowo-zatorowa - Leksykon leków
Działania niepożądane – Polpril 2,5 mg
Produkt leczniczy Polpril zawierający 2,5 mg ramiprylu wykazuje charakterystyczny profil działań niepożądanych, z dominującym suchym kaszlem oraz reakcjami hipotonicznymi. Częste działania niepożądane (≥1/100 do <1/10) obejmują niedokrwienie mięśnia sercowego, tachykardię, zaburzenia rytmu serca, obrzęki obwodowe, niedociśnienie, bóle głowy, zawroty, zaburzenia nastroju, zaburzenia widzenia i słuchu, nieproduktywny kaszel, zapalenie błony śluzowej przewodu pokarmowego, zaburzenia czynności nerek, wysypkę, skurcze mięśni, hiperkaliemię oraz zespół SIADH. Poważne działania niepożądane, takie jak obrzęk naczynioruchowy, zapalenie trzustki, neutropenia/agranulocytoza, ciężkie reakcje skórne (np. zespół Stevensa-Johnsona) oraz ostra niewydolność wątroby, występują rzadziej, ale wymagają natychmiastowego odstawienia leku i specjalistycznej interwencji. Monitorowanie parametrów kardiologicznych, nerkowych, hematologicznych oraz elektrolitów jest kluczowe w trakcie terapii.
agranulocytoza, aplazja szpiku, cholestatyczne zapalenie wątroby, cytolityczne zapalenie wątroby, częstoskurcz, dławica piersiowa, eozynofilia, ginekomastia, hiperkaliemia, hiponatremia, hipotonia ortostatyczna, inhibitor ACE, leukopenia, łuszczyca, martwica toksyczno-rozpływna naskórka, neutropenia, niedociśnienie, niedokrwistość hemolityczna, obrzęk naczynioruchowy, ostra niewydolność nerek, pancytopenia, parestezje, pęcherzyca, pokrzywka, przemijający napad niedokrwienny, ramipryl, reakcja anafilaktyczna, rumień wielopostaciowy, skurcz oskrzeli, tachykardia, udar niedokrwienny, wysypka plamisto-grudkowa, zaburzenia lękowe, zaburzenia rytmu serca, zapalenie błony śluzowej przewodu pokarmowego, zapalenie oskrzeli, zapalenie spojówek, zapalenie trzustki, zapalenie zatok przynosowych, zawał serca, zespół nieadekwatnego wydzielania hormonu antydiuretycznego, zespół Stevensa-Johnsona - Leksykon leków
Działania niepożądane – Darunavir Synoptis 600 mg
Darunavir Synoptis, zawierający darunawir w skojarzeniu z rytonawirem, jest stosowany w terapii zakażeń HIV, z dawkowaniem 600/100 mg dwa razy na dobę u pacjentów wcześniej leczonych oraz 800/100 mg raz na dobę u pacjentów nieleczonych. W badaniu obejmującym 2613 pacjentów, 51,3% zgłaszało co najmniej jedno działanie niepożądane podczas średniego czasu terapii wynoszącego 95,3 tygodnia. Najczęstsze działania niepożądane to biegunka (≥ 1/10), nudności, wysypka, ból głowy i wymioty. Ciężkie działania niepożądane obejmują ostrą niewydolność nerek, zawał mięśnia sercowego, zespół zapalnej reaktywacji immunologicznej, małopłytkowość, martwicę kości oraz zapalenie wątroby. Profil bezpieczeństwa u dzieci i młodzieży (wiek 3-17 lat) jest zbliżony do dorosłych. U pacjentów z współistniejącym wirusowym zapaleniem wątroby typu B lub C obserwowano częstsze podwyższenie aminotransferaz wątrobowych.
aftowe zapalenie jamy ustnej, autoimmunologiczne zapalenie wątroby, choroba Gravesa-Basedowa, cytolityczne zapalenie wątroby, darunawir z rytonawirem, dna moczanowa, hemofilia, hipercholesterolemia, hiperlipidemia, hipertriglicerydemia, inhibitor proteazy, insulinooporność, kamica nerkowa, lek przeciwretrowirusowy, leukopenia, łojotokowe zapalenie skóry, małopłytkowość, martwica kości, martwica toksyczno-rozpływna naskórka, neuropatia obwodowa, neutropenia, niedoczynność tarczycy, niedokrwistość, obrzęk naczynioruchowy, ostra niewydolność nerek, ostra uogólniona osutka krostkowa, rabdomioliza, refluks żołądkowo-przełykowy, rumień wielopostaciowy, stłuszczenie wątroby, terapia przeciwretrowirusowa, wirus opryszczki, wirusowe zapalenie wątroby, zakażenie HIV, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zawał mięśnia sercowego, zespół Stevensa-Johnsona, zespół zapalnej reaktywacji immunologicznej - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Darunavir Synoptis
Darunavir Synoptis, stosowany w terapii przeciwretrowirusowej, wymaga podawania wyłącznie w skojarzeniu z rytonawirem w dawce wzmacniającej, co poprawia jego farmakokinetykę. Lek jest przeciwwskazany u pacjentów z mutacjami oporności na darunawir (DRV-RAM), wiremią HIV-1 RNA ≥100 000 kopii/mL lub liczbą CD4+ <100 x 10⁶/L, a także u dzieci poniżej 3 lat lub o masie ciała <15 kg. W trakcie terapii konieczna jest regularna ocena odpowiedzi wirologicznej oraz badania oporności w przypadku utraty skuteczności. U pacjentów z zaburzeniami czynności wątroby, zwłaszcza przewlekłym zapaleniem typu B lub C, zaleca się częstsze monitorowanie AspAT/AlAT, a w przypadku ciężkich zaburzeń czynności wątroby lek jest przeciwwskazany. U osób starszych (≥65 lat) i kobiet w ciąży należy zachować szczególną ostrożność, uwzględniając potencjalne interakcje lekowe i ryzyko działań niepożądanych.
alergia na sulfonamidy, autoimmunologiczne zapalenie wątroby, choroba Gravesa-Basedowa, ciężka reakcja skórna, cytolityczne zapalenie wątroby, cytomegalowirusowe zapalenie siatkówki, eozynofilia, hemofilia, hepatotoksyczność, immunosupresja, inhibitor proteazy, marskość wątroby, martwica kości, martwica toksyczno-rozpływna naskórka, niedobór laktazy, nietolerancja galaktozy, ostra uogólniona osutka krostkowa, Pneumocystis jirovecii, podwyższone enzymy wątrobowe, półpasiec, przewlekłe czynne zapalenie wątroby, reaktywacja wirusa opryszczki, sulfonamid, wylew śródskórny, zapalenie spojówek, zapalenie wątroby, zapalenie wątroby indukowane lekiem, zespół DRESS, zespół Stevensa-Johnsona, zespół zapalnej reaktywacji immunologicznej, zespół złego wchłaniania glukozy-galaktozy - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Lenalidomide Pharmascience
Lenalidomid, będący pochodną talidomidu, wykazuje silne działanie teratogenne, co wymaga ścisłego przestrzegania programu zapobiegania ciąży u kobiet w wieku rozrodczym. Kobiety muszą stosować skuteczną antykoncepcję co najmniej 4 tygodnie przed, w trakcie oraz 4 tygodnie po zakończeniu terapii, a także poddawać się regularnym testom ciążowym o czułości ≥25 mIU/ml co 4 tygodnie. Mężczyźni stosujący lenalidomid powinni używać prezerwatyw podczas kontaktów seksualnych z kobietami w ciąży lub potencjalnie płodnymi przez cały okres leczenia i 7 dni po jego zakończeniu. Lenalidomid wiąże się z ryzykiem poważnych działań niepożądanych, takich jak neutropenia, trombocytopenia, zawały mięśnia sercowego, żylna i tętnicza choroba zakrzepowo-zatorowa, nadciśnienie płucne oraz reakcje alergiczne, w tym zespół Stevensa-Johnsona i toksyczna nekroliza naskórka. Monitorowanie morfologii krwi jest zalecane przed leczeniem, co tydzień przez pierwsze 8 tygodni, a następnie co miesiąc.
agenezja macicy, badanie neurologiczne, chłoniak grudkowy, chłoniak z komórek płaszcza, cholestatyczne zapalenie wątroby, cytolityczne zapalenie wątroby, drugi nowotwór pierwotny, działanie teratogenne, lenalidomid, mutacja genu TP53, nadciśnienie płucne, neutropenia, nietolerancja galaktozy, obrzęk naczynioruchowy, ostra białaczka szpikowa, płyn mózgowo-rdzeniowy, postępująca wieloogniskowa leukoencefalopatia, potencjał teratogenny, Program Zapobiegania Ciąży, przedwczesna niewydolność jajników, reakcja anafilaktyczna, reakcja polekowa z eozynofilią, reakcja typu tumour flare, reaktywacja wirusa półpaśca, sterylizacja przez podwiązanie jajowodów, szpiczak mnogi, talidomid, tętnicza choroba zakrzepowo-zatorowa, toksyczna nekroliza naskórka, trombocytopenia, wirus zapalenia wątroby typu B, zakrzepica żył głębokich, zatorowość płucna, zawał mięśnia sercowego, zespół mielodysplastyczny, zespół rozpadu guza, zespół Stevensa-Johnsona, zespół Turnera, żylna choroba zakrzepowo-zatorowa - Leksykon leków
Działania niepożądane – Ramizek Combi 10 mg + 10 mg
Produkt leczniczy Ramizek Combi, zawierający ramipryl i amlodypinę, wykazuje charakterystyczny profil bezpieczeństwa wynikający z działania obu substancji. Ramipryl może powodować uporczywy, suchy kaszel, niedociśnienie, a także poważne działania niepożądane, takie jak udar mózgu, zawał mięśnia sercowego, obrzęk naczynioruchowy, hiperkaliemię, niewydolność nerek i wątroby, zapalenie trzustki, ciężkie reakcje skórne oraz neutropenię/agranulocytozę. Amlodypina najczęściej wywołuje senność, zawroty głowy, kołatanie serca, nagłe zaczerwienienie twarzy, ból brzucha, nudności oraz obrzęki obwodowe. Częstość działań niepożądanych klasyfikowana jest od bardzo często (≥1/10) do bardzo rzadko (<1/10 000), z uwzględnieniem częstości nieznanej. Wśród działań hematologicznych ramipryl może powodować eozynofilię (niezbyt często), neutropenię i agranulocytozę (rzadko), a amlodypina leukopenię i małopłytkowość (bardzo rzadko). W zakresie metabolizmu ramipryl często podnosi stężenie potasu we krwi, a amlodypina bardzo rzadko wywołuje hiperglikemię.
arytmia serca, bradykardia, cholestatyczne zapalenie wątroby, cytolityczne zapalenie wątroby, częstoskurcz komorowy, dławica piersiowa, eozynofilia, hiperkaliemia, kaszel suchy, kołatanie serca, leukopenia, małopłytkowość, migotanie przedsionków, nagłe zaczerwienienie, neuropatia obwodowa, neutropenia, niedokrwienie mózgu, niedokrwistość hemolityczna, niewydolność nerek, niewydolność szpiku kostnego, objaw Raynauda, obrzęk naczynioruchowy, obrzęk Quinckego, ostra niewydolność nerek, pancytopenia, przemijający napad niedokrwienny, reakcja anafilaktyczna, reakcja rzekomoanafilaktyczna, rumień wielopostaciowy, skurcz oskrzeli, udar niedokrwienny, zaburzenia pozapiramidowe, zaburzenia układu krwionośnego, zapalenie naczyń, zapalenie trzustki, zawał mięśnia sercowego, zawroty głowy, zespół Lyella, zespół SIADH, zespół Stevensa-Johnsona, złuszczające zapalenie skóry, żółtaczka cholestatyczna - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Darunavir Synoptis
Darunavir Synoptis, stosowany doustnie w skojarzeniu z rytonawirem w dawce wzmacniającej oraz innymi lekami przeciwretrowirusowymi, wymaga ścisłego monitorowania odpowiedzi wirologicznej i badań oporności w przypadku niewystarczającej supresji HIV. Nie zaleca się stosowania u pacjentów z mutacjami DRV-RAM, wiremią ≥100 000 kopii/mL oraz liczbą CD4+ <100 x 10⁶/L w schemacie raz na dobę. Produkt jest przeciwwskazany u dzieci <3 lat lub <15 kg oraz u pacjentów z ciężkimi zaburzeniami czynności wątroby. W trakcie terapii należy monitorować funkcję wątroby, zwłaszcza u pacjentów z przewlekłym zapaleniem wątroby typu B lub C, ze względu na ryzyko zapalenia wątroby indukowanego lekiem (0,5% w badaniach klinicznych). W przypadku ciężkich reakcji skórnych (0,4% pacjentów), w tym zespołu DRESS i Stevensa-Johnsona (<0,1%), konieczne jest natychmiastowe przerwanie leczenia. Darunavir wiąże się głównie z kwaśną glikoproteiną α1, co może prowadzić do interakcji farmakokinetycznych z innymi lekami.
aminotransferazy, autoimmunologiczne zapalenie wątroby, choroba autoimmunologiczna, choroba Gravesa-Basedowa, cytolityczne zapalenie wątroby, cytomegalowirusowe zapalenie siatkówki, enzymy wątrobowe, glikoproteina p, hemofilia, inhibitor CYP3A, inhibitor proteazy, komórki CD4, kwaśna glikoproteina α1, marskość wątroby, martwica kości, martwica toksyczno-rozpływna naskórka, niedobór laktazy, nietolerancja galaktozy, oporność na darunawir, ostra uogólniona osutka krostkowa, przewlekłe czynne zapalenie wątroby, przewlekłe zapalenie wątroby typu B, supresja wirusa, wiremia HIV-1, wirus opryszczki, wirus półpaśca, zapalenie płuc Pneumocystis, zapalenie wątroby indukowane lekiem, zespół DRESS, zespół Stevensa-Johnsona, zespół zapalnej reaktywacji immunologicznej, zespół złego wchłaniania glukozy-galaktozy - Leksykon leków
Działania niepożądane – Darunavir Synoptis 75 mg
Darunavir Synoptis, dostępny w dawkach 75 mg, 150 mg, 300 mg oraz 600 mg, jest stosowany w terapii przeciwretrowirusowej, najczęściej w skojarzeniu z rytonawirem. W badaniach klinicznych obejmujących 2613 pacjentów wcześniej leczonych, przy dawce 600/100 mg dwa razy na dobę, odnotowano działania niepożądane u 51,3% pacjentów podczas średniego czasu terapii wynoszącego 95,3 tygodnia. Najczęstsze działania niepożądane to biegunka, nudności, wysypka, ból głowy i wymioty. Ciężkie działania niepożądane obejmowały ostrą niewydolność nerek, zawał mięśnia sercowego, zespół zapalnej reaktywacji immunologicznej, małopłytkowość oraz martwicę kości. Profil bezpieczeństwa przy dawce 800/100 mg raz na dobę u pacjentów nieleczonych wcześniej był podobny, z wyjątkiem częstszych, głównie łagodnych nudności. Występują również zaburzenia metaboliczne, takie jak cukrzyca, hipertriglicerydemia i hiperlipidemia, a także zaburzenia psychiczne i neurologiczne, w tym bezsenność, ból głowy i neuropatie obwodowe.
cytolityczne zapalenie wątroby, darunawir z rytonawirem, ginekomastia, hipercholesterolemia, hiperlipidemia, hipertriglicerydemia, inhibitor proteazy, insulinooporność, lek przeciwretrowirusowy, leukopenia, małopłytkowość, martwica kości, martwica toksyczno-rozpływna naskórka, neuropatia obwodowa, neutropenia, niedokrwistość, osteoporoza, ostra niewydolność nerek, rabdomioliza, refluks żołądkowo-przełykowy, rumień wielopostaciowy, stłuszczenie wątroby, wirus opryszczki, wirusowe zapalenie wątroby typu B, wirusowe zapalenie wątroby typu C, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zawał mięśnia sercowego, zespół Stevensa-Johnsona, zespół zapalnej reaktywacji immunologicznej - Leksykon leków
Działania niepożądane – Darunavir Synoptis 150 mg
Darunavir Synoptis (darunawir) jest inhibitorem proteazy stosowanym w terapii zakażeń HIV, często w skojarzeniu z rytonawirem. W badaniach klinicznych u 2613 pacjentów uprzednio leczonych dawką 600/100 mg dwa razy na dobę, działania niepożądane wystąpiły u 51,3% pacjentów przy średnim czasie terapii 95,3 tygodni. Najczęstsze objawy to biegunka (≥ 1/10), nudności, wysypka, ból głowy i wymioty. Ciężkie działania niepożądane obejmują ostrą niewydolność nerek, zawał mięśnia sercowego, zespół zapalnej reaktywacji immunologicznej, małopłytkowość, martwicę kości, zapalenie wątroby i gorączkę. Profil bezpieczeństwa przy dawce 800/100 mg raz na dobę u pacjentów wcześniej nieleczonych był podobny, z wyjątkiem częstszych, lecz łagodnych nudności. Długoterminowa analiza (do 192 tygodni) nie wykazała nowych zagrożeń. W trakcie terapii obserwuje się także ryzyko wzrostu masy ciała, hiperlipidemii i hiperglikemii, co wymaga monitorowania parametrów metabolicznych.
autoimmunologiczne zapalenie wątroby, białkomocz, choroba Gravesa-Basedowa, cytolityczne zapalenie wątroby, dna moczanowa, dysuria, ginekomastia, hemofilia, hipercholesterolemia, hiperlipidemia, hipertriglicerydemia, insulinooporność, kamica nerkowa, lek przeciwretrowirusowy, leukopenia, łojotokowe zapalenie skóry, małopłytkowość, martwica kości, martwica toksyczno-rozpływna naskórka, neuropatia obwodowa, neutropenia, niedoczynność tarczycy, niedokrwistość, osteoporoza, ostra niewydolność nerek, ostra uogólniona osutka krostkowa, rabdomioliza, rumień wielopostaciowy, stłuszczenie wątroby, wirus opryszczki, wirusowe zapalenie wątroby typu B, zakażenie HIV, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zawał mięśnia sercowego, zespół Stevensa-Johnsona, zespół zapalnej reaktywacji immunologicznej - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Darunavir Accord
Podczas terapii produktem Darunavir Accord, zawierającym darunawir w skojarzeniu z rytonawirem, konieczna jest regularna ocena odpowiedzi wirologicznej, a w przypadku braku lub utraty odpowiedzi zaleca się badania oporności. Schemat z darunawirem i rytonawirem podawany raz na dobę nie jest zalecany u pacjentów z mutacjami DRV-RAM, wiremią HIV-1 RNA ≥100 000 kopii/mL lub liczbą komórek CD4+ <100 x 10⁶/L. U dzieci poniżej 3 lat lub o masie ciała <15 kg stosowanie jest niewskazane ze względu na brak danych. W ciąży darunawir z rytonawirem stosuje się tylko, gdy korzyści przewyższają ryzyko, z uwzględnieniem interakcji z innymi lekami. U osób powyżej 65. roku życia zaleca się ostrożność ze względu na częstsze współistniejące choroby i obniżoną czynność wątroby. W trakcie terapii obserwowano ciężkie reakcje skórne (0,4%), w tym zespół DRESS i Stevensa-Johnsona (<0,1%), które wymagają natychmiastowego przerwania leczenia. Szczególną ostrożność należy zachować u pacjentów z alergią na sulfonamidy, gdyż darunawir zawiera ugrupowanie sulfonamidowe.
alergia na sulfonamidy, AspAT AlAT, autoimmunologiczne zapalenie wątroby, choroba Gravesa-Basedowa, ciężka reakcja skórna, cytolityczne zapalenie wątroby, cytomegalowirusowe zapalenie siatkówki, czynnik VIII, darunawir, dehydrogenaza alkoholowa, glikoproteina p, hemofilia, hiperlipidemia, inhibitor CYP3A, inhibitor proteazy, komórki CD4, lek przeciwretrowirusowy, marskość wątroby, martwica kości, martwica toksyczno-rozpływna naskórka, mutacja DRV-RAM, niedobór laktazy, nietolerancja galaktozy, odpowiedź wirologiczna, oporność na darunawir, ostra uogólniona osutka krostkowa, podwyższona aktywność transaminaz, przewlekłe czynne zapalenie wątroby, reaktywacja wirusa opryszczki, rytonawir, terapia przeciwretrowirusowa, ugrupowanie sulfonamidowe, wiremia HIV-1, wylew śródskórny, wysypka polekowa, zaburzenie czynności wątroby, zapalenie płuc Pneumocystis, zapalenie wątroby indukowane lekiem, zespół DRESS, zespół Stevensa-Johnsona, zespół zapalnej reaktywacji immunologicznej, zespół złego wchłaniania glukozy-galaktozy - Leksykon leków
Działania niepożądane – Tritace 5 5 mg
Ramipryl, składnik preparatu Tritace 5, wykazuje szeroki profil działań niepożądanych, które lekarz powinien uwzględnić przed rozpoczęciem terapii. Najczęstsze objawy to uporczywy suchy kaszel oraz niedociśnienie tętnicze, natomiast poważniejsze powikłania obejmują obrzęk naczynioruchowy, hiperkaliemię, zaburzenia czynności nerek i wątroby, zapalenie trzustki, ciężkie reakcje skórne oraz neutropenię i agranulocytozę. W obrazie morfologicznym krwi często obserwuje się eozynofilię, leukopenię, zmniejszenie erytrocytów, hemoglobiny i płytek krwi, a rzadziej aplazję szpiku czy pancytopenię. Istotne są także reakcje anafilaktyczne i rzekomo-anafilaktyczne oraz zwiększenie miana przeciwciał przeciwjądrowych, które mogą wymagać natychmiastowego przerwania leczenia. Wśród zaburzeń metabolicznych należy monitorować hiperkaliemię i hiponatremię, a także objawy zespołu SIADH.
agranulocytoza, anosmia, aplazja szpiku, białkomocz, cytolityczne zapalenie wątroby, dławica piersiowa, dysgeuzia, dyspepsja, eozynofilia, ginekomastia, hemoglobina, hiperkaliemia, hiponatremia, hipotonia ortostatyczna, leukopenia, łuszczycopodobne zapalenie skóry, morfologia krwi, neutropenia, niedobór erytrocytów, niedociśnienie tętnicze, niedokrwienie mięśnia sercowego, niedokrwienie OUN, niedokrwistość hemolityczna, objaw Raynauda, obrzęk błony śluzowej nosa, obrzęk naczynioruchowy, ostra niewydolność nerek, ostra niewydolność wątroby, pancytopenia, parestezje, pęcherzyca, płytki krwi, ramipryl, reakcja anafilaktyczna, rumień wielopostaciowy, SIADH, skurcz oskrzeli, stan splątania, suchy kaszel, tachykardia, TIA, udar niedokrwienny, uszkodzenie hepatocytów, zaburzenia lękowe, zapalenie przewodu pokarmowego, zapalenie trzustki, zawał mięśnia sercowego, zespół Lyella, zespół Stevensa-Johnsona, żółtaczka cholestatyczna - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Darunavir Synoptis
Darunavir Synoptis, stosowany w terapii przeciwretrowirusowej, wymaga podawania wyłącznie doustnie w skojarzeniu z rytonawirem w dawce wzmacniającej oraz innymi lekami przeciwretrowirusowymi. Zaleca się regularną ocenę odpowiedzi wirologicznej i badania oporności w przypadku utraty skuteczności. Nie stosować u pacjentów z mutacjami DRV-RAM, wiremią HIV-1 RNA ≥100 000 kopii/mL lub liczbą CD4+ <100 x 10⁶/L przy schemacie raz na dobę. U pacjentów z zaburzeniami czynności wątroby (zwłaszcza przewlekłym zapaleniem typu B lub C) konieczne jest częstsze monitorowanie AspAT/AlAT, a w przypadku ciężkich zaburzeń czynności wątroby darunavir jest przeciwwskazany. U pacjentów z niewydolnością nerek nie wymaga się zmiany dawkowania. W trakcie terapii obserwowano ciężkie reakcje skórne (0,4%), w tym zespół DRESS i Stevens-Johnsona (<0,1%), co wymaga natychmiastowego odstawienia leku. Darunavir zawiera ugrupowanie sulfonamidowe, co wymaga ostrożności u pacjentów z alergią na sulfonamidy.
alergia na sulfonamidy, autoimmunologiczne zapalenie wątroby, choroba Gravesa-Basedowa, cytolityczne zapalenie wątroby, cytomegalowirusowe zapalenie siatkówki, dializa otrzewnowa, eozynofilia, hemodializa, hemofilia typu A, immunosupresja, inhibitor proteazy, kortykosteroidy, kwaśna glikoproteina α1, martwica kości, martwica toksyczno-rozpływna naskórka, oporność na darunawir, ostra uogólniona osutka krostkowa, Pneumocystis jirovecii, przewlekłe czynne zapalenie wątroby, reaktywacja immunologiczna, supresja wirusa, terapia przeciwretrowirusowa, wiremia HIV-1, zapalenie wątroby indukowane lekiem, zespół DRESS, zespół Stevensa-Johnsona - Leksykon leków
Działania niepożądane – Piramil Biso 5 mg + 5 mg
Produkt leczniczy Piramil Biso zawiera ramipryl i bisoprolol, których profil bezpieczeństwa odzwierciedla działania niepożądane obu substancji czynnych. Bisoprolol najczęściej powoduje bóle i zawroty głowy, nasilenie niewydolności serca, niedociśnienie tętnicze, objawy ze strony przewodu pokarmowego (nudności, wymioty, biegunka, zaparcia) oraz osłabienie i zmęczenie. Ramipryl charakteryzuje się przede wszystkim suchym kaszlem i reakcjami niedociśnieniowymi, a także ryzykiem obrzęku naczynioruchowego, hiperkaliemii, zaburzeń czynności nerek i wątroby, zapalenia trzustki, ciężkich reakcji skórnych oraz neutropenii lub agranulocytozy. Działania niepożądane sklasyfikowano według układów i narządów oraz częstości występowania, gdzie najczęstsze to m.in. niedociśnienie tętnicze, kaszel, bóle głowy, zaburzenia żołądkowo-jelitowe i osłabienie mięśni.
agranulocytoza, arytmia, astma oskrzelowa, białkomocz, ból głowy, bradykardia, cholestatyczne zapalenie wątroby, ciężka reakcja skórna, cytolityczne zapalenie wątroby, dławica piersiowa, eozynofilia, erytropenia, glossodynia, hipercholesterolemia, hiperglikemia, hiperkaliemia, hipertrójglicerydemia, impotencja, jadłowstręt, kapsułka twarda, klasyfikacja MedDRA, kołatanie serca, kurcz mięśni, leukopenia, łuszczyca, łuszczycopodobne zapalenie skóry, małopłytkowość, niedociśnienie ortostatyczne, niedociśnienie tętnicze, niedokrwienie mózgu, niedokrwistość, niedokrwistość hemolityczna, niestrawność, niewydolność serca, niewydolność szpiku kostnego, obrzęk naczynioruchowy, obrzęk naczynioruchowy jelita cienkiego, obrzęk obwodowy, onycholiza, osłabienie mięśni szkieletowych, ostra niewydolność nerek, ostra niewydolność wątroby, pancytopenia, parestezja, pęcherzyca, pemfigoid, pokrzywka, porażenie, profil bezpieczeństwa, przemijający napad niedokrwienny, przewlekła choroba płuc, ramipryl i bisoprolol, reakcja anafilaktoidalna, reakcja anafilaktyczna, reakcja nadwrażliwości na światło, rumień wielopostaciowy, skurcz oskrzeli, stan splątania, suchość błony śluzowej jamy ustnej, suchy kaszel, szumy uszne, tachykardia, toksyczna nekroliza naskórka, utrata smaku, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie przewodzenia przedsionkowo-komorowego, zaburzenie równowagi, zaburzenie smaku, zakażenie górnych dróg oddechowych, zapalenie błony śluzowej nosa, zapalenie oskrzeli, zapalenie spojówek, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zapalenie zatok, zapalenie żołądka i jelit, zawał mięśnia sercowego, zawroty głowy pochodzenia ośrodkowego, zespół Raynauda, zespół Stevensa-Johnsona, zimne kończyny, złuszczające zapalenie skóry, zmniejszenie libido, żółtaczka cholestatyczna, zwiększona aktywność AlAT, zwiększona aktywność AspAT