Działania niepożądane
Darunavir Synoptis 150 mg

Darunavir Synoptis (darunawir) jest inhibitorem proteazy stosowanym w terapii zakażeń HIV, często w skojarzeniu z rytonawirem. W badaniach klinicznych u 2613 pacjentów uprzednio leczonych dawką 600/100 mg dwa razy na dobę, działania niepożądane wystąpiły u 51,3% pacjentów przy średnim czasie terapii 95,3 tygodni. Najczęstsze objawy to biegunka (≥ 1/10), nudności, wysypka, ból głowy i wymioty. Ciężkie działania niepożądane obejmują ostrą niewydolność nerek, zawał mięśnia sercowego, zespół zapalnej reaktywacji immunologicznej, małopłytkowość, martwicę kości, zapalenie wątroby i gorączkę. Profil bezpieczeństwa przy dawce 800/100 mg raz na dobę u pacjentów wcześniej nieleczonych był podobny, z wyjątkiem częstszych, lecz łagodnych nudności. Długoterminowa analiza (do 192 tygodni) nie wykazała nowych zagrożeń. W trakcie terapii obserwuje się także ryzyko wzrostu masy ciała, hiperlipidemii i hiperglikemii, co wymaga monitorowania parametrów metabolicznych.

Pobierz ChPL PDF Darunavir Synoptis – Tabletki powlekane – 150 mg
  1. Działania niepożądane leku Darunavir Synoptis
    1. Ogólny profil bezpieczeństwa
    2. Szczegółowe dane dotyczące działań niepożądanych
    3. Szczegółowe omówienie wybranych działań niepożądanych
    4. Wysypka
    5. Zaburzenia metaboliczne
    6. Zaburzenia mięśniowo-szkieletowe
    7. Zespół zapalnej reaktywacji immunologicznej
    8. Krwawienia u pacjentów chorych na hemofilię
    9. Specjalne grupy pacjentów
    10. Dzieci i młodzież
    11. Pacjenci ze współistniejącym zakażeniem HBV lub HCV
  2. Zgłaszanie działań niepożądanych
    1. Kolejne rozdziały
Wskazania
  1. zakażenie ludzkim wirusem niedoboru odporności typu 1
Substancja czynna
  1. darunawir
Kategoria leku
  1. inhibitory proteazy HIV
  2. leki przeciwretrowirusowe

Działania niepożądane leku Darunavir Synoptis

Darunavir Synoptis (darunawir) to lek przeciwretrowirusowy stosowany w leczeniu zakażeń HIV. Jak każdy lek, darunawir może powodować działania niepożądane, choć nie u każdego one wystąpią. Szczegółowa wiedza na temat profilu bezpieczeństwa tego leku jest kluczowa dla optymalnego prowadzenia terapii pacjentów zakażonych HIV.1

Ogólny profil bezpieczeństwa

Na podstawie badań klinicznych obejmujących 2613 pacjentów leczonych uprzednio, którzy otrzymywali darunawir/rytonawir w dawce 600/100 mg dwa razy na dobę, u 51,3% wystąpiło co najmniej jedno działanie niepożądane. Średni czas trwania terapii wyniósł 95,3 tygodni. Najczęstszymi działaniami niepożądanymi zgłaszanymi zarówno w badaniach klinicznych, jak i spontanicznie były: biegunka, nudności, wysypka, ból głowy i wymioty.2

Najczęstszymi ciężkimi działaniami niepożądanymi są: ostra niewydolność nerek, zawał mięśnia sercowego, zespół zapalnej reaktywacji immunologicznej, małopłytkowość, martwica kości, biegunka, zapalenie wątroby i gorączka.3

W analizie z 96 tygodni profil bezpieczeństwa skojarzenia darunawir/rytonawir 800/100 mg raz na dobę u pacjentów wcześniej nieleczonych był podobny do obserwowanego przy stosowaniu dawki 600/100 mg dwa razy na dobę u pacjentów uprzednio leczonych. Wyjątkiem były nudności, które występowały częściej u osób wcześniej nieleczonych, jednak miały one łagodne nasilenie. Długoterminowa analiza z 192 tygodni u pacjentów wcześniej nieleczonych, przy średnim czasie terapii 162,5 tygodni, nie wykazała nowych problemów dotyczących bezpieczeństwa.4

Szczegółowe dane dotyczące działań niepożądanych

Działania niepożądane dla leku Darunavir Synoptis zostały podzielone według częstości występowania na następujące kategorie:<sup data-drug="Darunavir Synoptis" data-section="Działania niepożądane" title="Działania niepożądane zestawiono zgodnie z klasyfikacją układów i narządów oraz kategorii częstości. W obrębie każdej grupy o określonej częstości występowania objawy niepożądane wymieniono zgodnie ze zmniejszającym się nasileniem. Kategorie częstości występowania określono następująco: bardzo często (≥ 1/10), często (≥ 1/100 do < 1/10), niezbyt często (≥ 1/1000 do < 1/100), rzadko (≥ 1/10 000 do 5

  • Bardzo często (występują u więcej niż 1 na 10 pacjentów)
  • Często (występują u 1 do 10 na 100 pacjentów)
  • Niezbyt często (występują u 1 do 10 na 1000 pacjentów)
  • Rzadko (występują u 1 do 10 na 10 000 pacjentów)
  • Nieznana (częstość nie może być określona na podstawie dostępnych danych)

Poniższa tabela przedstawia szczegółowe zestawienie działań niepożądanych zgłaszanych w badaniach klinicznych oraz po wprowadzeniu leku do obrotu:

Klasyfikacja układów i narządów Częstość występowania Działanie niepożądane
Zakażenia i zarażenia pasożytnicze Niezbyt często Wirus opryszczki
Zaburzenia krwi i układu chłonnego Niezbyt często Małopłytkowość, neutropenia, niedokrwistość, leukopenia
Rzadko Zwiększenie liczby eozynofili we krwi
Zaburzenia układu immunologicznego Niezbyt często Zespół zapalnej reaktywacji immunologicznej, nadwrażliwość (na lek)
Zaburzenia endokrynologiczne Niezbyt często Niedoczynność tarczycy, zwiększone stężenie tyreotropiny (TSH)
Zaburzenia metabolizmu i odżywiania Często Cukrzyca, hipertriglicerydemia, hipercholesterolemia, hiperlipidemia
Niezbyt często Dna moczanowa, jadłowstręt, zmniejszony apetyt, zmniejszenie masy ciała, zwiększenie masy ciała, hiperglikemia, insulinooporność, zmniejszone stężenie HDL, zwiększony apetyt, polidypsja (nadmierne pragnienie), zwiększona aktywność dehydrogenazy mleczanowej we krwi
Zaburzenia psychiczne Często Bezsenność
Niezbyt często Depresja, dezorientacja, niepokój, zaburzenia snu, sny patologiczne, koszmary nocne, osłabiony popęd płciowy
Rzadko Stan splątania, zmiany nastroju, niepokój ruchowy
Zaburzenia układu nerwowego Często Ból głowy, neuropatie obwodowe, zawroty głowy
Niezbyt często Letarg, parestezje, niedoczulica, zaburzenia smaku, zaburzenia koncentracji, zaburzenia pamięci, ospałość
Rzadko Omdlenia, drgawki, utrata smaku, zaburzenia rytmu aktywności dobowej
Zaburzenia oka Niezbyt często Przekrwienie spojówek, suchość oka
Rzadko Zaburzenia widzenia
Zaburzenia ucha i błędnika Niezbyt często Zawroty głowy
Zaburzenia serca Niezbyt często Zawał mięśnia sercowego, dławica piersiowa, wydłużenie odstępu QT w zapisie EKG, częstoskurcz
Rzadko Ostry zawał mięśnia sercowego, bradykardia zatokowa, palpitacje
Zaburzenia naczyniowe Niezbyt często Nadciśnienie tętnicze, nagłe zaczerwienienie skóry twarzy
Zaburzenia układu oddechowego, klatki piersiowej i śródpiersia Niezbyt często Duszność, kaszel, krwawienie z nosa, podrażnienie gardła
Rzadko Wyciek wodnisty z nosa
Zaburzenia żołądka i jelit Bardzo często Biegunka
Często Wymioty, nudności, ból brzucha, zwiększona aktywność amylazy we krwi, niestrawność, wzdęcia i oddawanie wiatrów
Niezbyt często Zapalenie trzustki, zapalenie żołądka, refluks żołądkowo-przełykowy, aftowe zapalenie jamy ustnej, odruchy wymiotne (bez wymiotów), suchość błony śluzowej jamy ustnej, dyskomfort w jamie brzusznej, zaparcia, zwiększona aktywność lipazy we krwi, odbijanie, upośledzenie czucia w jamie ustnej
Zaburzenia wątroby i dróg żółciowych Często Zwiększenie aktywności aminotransferazy alaninowej
Niezbyt często Zapalenie wątroby, cytolityczne zapalenie wątroby, stłuszczenie wątroby, powiększenie wątroby, zwiększenie aktywności transaminaz, zwiększenie aktywności aminotransferazy asparaginowej, zwiększenie stężenia bilirubiny we krwi, zwiększenie aktywności fosfatazy zasadowej we krwi, zwiększenie aktywności gamma-glutamylotransferazy
Zaburzenia skóry i tkanki podskórnej Często Wysypka (w tym grudkowa, grudkowo-plamista, plamista, rumieniowa i świądowa), świąd
Niezbyt często Obrzęk naczynioruchowy, wysypka uogólniona, alergiczne zapalenie skóry, pokrzywka, egzema, rumień, nadmierne pocenie się, nocne poty, łysienie, trądzik, suchość skóry, odkładanie się pigmentu w paznokciach
Rzadko Zespół DRESS, zespół Stevensa-Johnsona, rumień wielopostaciowy, zapalenie skóry, łojotokowe zapalenie skóry, patologiczne zmiany skórne, skóra pergaminowata
Nieznana Martwica toksyczno-rozpływna naskórka, ostra uogólniona osutka krostkowa
Zaburzenia mięśniowo-szkieletowe i tkanki łącznej Niezbyt często Bóle mięśni, martwica kości, skurcze mięśni, osłabienie mięśni, bóle stawów, bóle kończyn, osteoporoza, zwiększona aktywność fosfokinazy kreatynowej we krwi
Rzadko Sztywność mięśniowo-szkieletowa, zapalenie stawów, sztywność stawów
Zaburzenia nerek i dróg moczowych Niezbyt często Ostra niewydolność nerek, niewydolność nerek, kamica nerkowa, zwiększone stężenie kreatyniny we krwi, białkomocz, obecność bilirubiny w moczu, trudności w oddawaniu moczu, oddawanie moczu w nocy, częstomocz
Rzadko Zmniejszony klirens nerkowy kreatyniny
Zaburzenia układu rozrodczego i piersi Niezbyt często Zaburzenia erekcji, ginekomastia
Zaburzenia ogólne i stany w miejscu podania Często Astenia, zmęczenie
Niezbyt często Gorączka, ból w klatce piersiowej, obrzęki obwodowe, złe samopoczucie, uczucia gorąca, drażliwość, ból
Rzadko Dreszcze, zaburzenia czucia, suchość skóry

Szczegółowe omówienie wybranych działań niepożądanych

Wysypka

Wysypka skórna to jedno z najczęstszych działań niepożądanych darunawiru. W badaniach klinicznych wysypka miała przeważnie łagodne lub umiarkowane nasilenie i występowała najczęściej w ciągu pierwszych czterech tygodni leczenia, a następnie ustępowała mimo kontynuacji terapii. W przypadku wystąpienia ciężkiej reakcji skórnej należy natychmiast przerwać leczenie i wdrożyć odpowiednie postępowanie.6

Interesującą obserwacją jest fakt, że w programie klinicznym rozwoju raltegrawiru u pacjentów wcześniej poddawanych terapii, wysypka występowała częściej przy stosowaniu schematów zawierających darunawir/rytonawir + raltegrawir w porównaniu do schematów zawierających tylko darunawir/rytonawir lub tylko raltegrawir. Częstość występowania wysypki dostosowanej do ekspozycji (wszystkie przyczyny) wynosiła odpowiednio 10,9, 4,2 i 3,8 na 100 pacjento-lat, a dla wysypki związanej z lekiem odpowiednio 2,4, 1,1 i 2,3 na 100 pacjento-lat.7

Zaburzenia metaboliczne

Podczas leczenia przeciwretrowirusowego, w tym darunawirem, może dojść do zwiększenia masy ciała oraz stężenia lipidów i glukozy we krwi. Dlatego ważne jest monitorowanie tych parametrów w trakcie terapii.8

Zaburzenia mięśniowo-szkieletowe

W trakcie stosowania inhibitorów proteazy HIV, w tym darunawiru, zgłaszano zwiększenie aktywności kinazy kreatynowej (CPK), występowanie mialgii, zapalenia mięśni i rzadko rabdomiolizy, szczególnie w skojarzeniu z lekami z grupy NRTI. Odnotowano również przypadki martwicy kości, zwłaszcza u pacjentów z innymi czynnikami ryzyka, zaawansowanym zakażeniem HIV lub długotrwałą ekspozycją na terapię przeciwretrowirusową.9

Zespół zapalnej reaktywacji immunologicznej

U pacjentów zakażonych HIV z ciężkim niedoborem odporności w momencie rozpoczęcia złożonej terapii przeciwretrowirusowej (CART), może dojść do wystąpienia zespołu zapalnej reaktywacji immunologicznej. Objawia się on reakcją zapalną na bezobjawowe lub szczątkowe patogeny oportunistyczne. Opisano również przypadki chorób autoimmunologicznych (takich jak choroba Gravesa-Basedowa i autoimmunologiczne zapalenie wątroby), których wystąpienie może nastąpić wiele miesięcy po rozpoczęciu leczenia.10

Krwawienia u pacjentów chorych na hemofilię

U pacjentów chorych na hemofilię otrzymujących leki przeciwretrowirusowe z grupy inhibitorów proteazy, w tym darunawir, zgłaszano wystąpienie nasilonych samoistnych krwawień. Dlatego konieczne jest szczególne monitorowanie tych pacjentów podczas terapii.11

Specjalne grupy pacjentów

Dzieci i młodzież

Ocena profilu bezpieczeństwa stosowania darunawiru u dzieci i młodzieży została przeprowadzona na podstawie analizy danych z 48 tygodni pochodzących z trzech badań II fazy, które objęły łącznie 113 pacjentów pediatrycznych. Badano trzy grupy wiekowe:12

  1. 80 dzieci i młodzieży w wieku 6-17 lat i masie ciała ≥20 kg, leczonych wcześniej przeciwretrowirusowo, otrzymujących darunawir w postaci tabletek z rytonawirem dwa razy na dobę
  2. 21 dzieci w wieku 3 do <6 lat i masie ciała 10 do <20 kg, leczonych wcześniej przeciwretrowirusowo, otrzymujących darunawir w zawiesinie doustnej z rytonawirem dwa razy na dobę
  3. 12 pacjentów w wieku 12-17 lat i masie ciała ≥40 kg, nieleczonych wcześniej przeciwretrowirusowo, otrzymujących darunawir z rytonawirem raz na dobę

Ogólnie, profil bezpieczeństwa u pacjentów pediatrycznych był podobny do obserwowanego u dorosłych.13

Pacjenci ze współistniejącym zakażeniem HBV lub HCV

Spośród 1968 pacjentów leczonych uprzednio, otrzymujących darunawir z rytonawirem 600/100 mg dwa razy na dobę, u 236 stwierdzono współistniejące wirusowe zapalenie wątroby typu B lub C. U tych pacjentów częściej obserwowano zwiększoną aktywność wątrobowych aminotransferaz, zarówno wyjściową, jak i wynikającą z leczenia, w porównaniu do pacjentów bez przewlekłego wirusowego zapalenia wątroby.14

Zgłaszanie działań niepożądanych

Po dopuszczeniu produktu leczniczego do obrotu ważne jest zgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych. Umożliwia to ciągłe monitorowanie stosunku korzyści do ryzyka stosowania leku. Personel medyczny powinien zgłaszać wszystkie podejrzewane działania niepożądane za pośrednictwem Departamentu Monitorowania Niepożądanych Działań Produktów Leczniczych Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych: Al. Jerozolimskie 181C, 02-222 Warszawa, tel.: + 48 22 49-21-301, fax: +48 22 49-21-309, e-mail: [email protected]. Działania niepożądane można zgłaszać również podmiotowi odpowiedzialnemu.15

Kolejne rozdziały

Zapraszamy do dalszego czytania naszego leksykonu.

Wybierz kolejny rozdział z menu poniżej, aby otworzyć nową podstronę kompedium wiedzy i uzyskać szczegółowe informację o leku, substancji lub chorobie.

  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl