zakażenie prątkami

Zakażenie prątkami (Mycobacteriosis) to grupa chorób wywoływanych przez prątki (bakterie z rodzaju Mycobacterium). Najważniejszym przedstawicielem jest Mycobacterium tuberculosis – czynnik etiologiczny gruźlicy, jednak zakażenia mogą być wywoływane również przez prątki atypowe, takie jak M. avium complex, M. kansasii czy M. abscessus.

Prątki charakteryzują się unikalną budową ściany komórkowej bogatą w lipidy, co nadaje im oporność na wysychanie, środki dezynfekcyjne oraz liczne antybiotyki. Transmisja zakażenia najczęściej następuje drogą kropelkową, rzadziej przez uszkodzoną skórę lub błony śluzowe. Prątki mogą kolonizować różne narządy, najczęściej płuca, węzły chłonne, skórę, kości i stawy.

Diagnostyka zakażeń prątkowych obejmuje badania mikrobiologiczne (barwienie metodą Ziehla-Neelsena), hodowle na specjalnych podłożach, testy molekularne (PCR, GenXpert) oraz badania obrazowe. Leczenie wymaga długotrwałej, skojarzonej antybiotykoterapii z użyciem leków przeciwprątkowych (izoniazyd, ryfampicyna, etambutol, pyrazynamid), a w przypadku prątków atypowych – często makrolidów i innych antybiotyków.

Szczególnym wyzwaniem w terapii są szczepy wielolekooporne (MDR-TB) i ekstremalnie lekooporne (XDR-TB), wymagające stosowania leków drugiego i trzeciego rzutu. Profilaktyka obejmuje szczepienia BCG, wczesne wykrywanie i izolację chorych oraz leczenie osób z utajonym zakażeniem prątkowym.

Powiązane wpisy

  1. 11.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl