zgłębnik
Zgłębnik to elastyczny, rurkowaty przyrząd medyczny wykonany z miękkiego materiału (najczęściej z poliuretanu, silikonu lub gumy), który wprowadza się przez naturalne otwory ciała (np. nos, jamę ustną) do światła przewodu pokarmowego lub innych narządów wewnętrznych. Stosowany jest w celach diagnostycznych, terapeutycznych oraz żywieniowych.
W zależności od przeznaczenia wyróżnia się różne rodzaje zgłębników: żołądkowe (np. Levin, Salem), dwunastnicze, jelitowe, przełykowe, nosowo-żołądkowe (NG), nosowo-jelitowe (NJ) oraz zgłębniki do dróg moczowych (cewniki). Zgłębniki posiadają różne długości, średnice oraz liczbę kanałów, co determinuje ich zastosowanie kliniczne.
Główne zastosowania zgłębników obejmują: odbieranie treści żołądkowej, żywienie dojelitowe (enteralne), podawanie leków, płukanie żołądka w zatruciach, dekompresję przewodu pokarmowego po zabiegach chirurgicznych, odsysanie wydzielin, pobieranie materiału do badań oraz monitoring pH. Umiejętność prawidłowego zakładania i pielęgnacji zgłębnika jest kluczową kompetencją personelu medycznego.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Przeciwwskazania – Olanzapin Krka 20 mg
Przy rozważaniu terapii lekiem Olanzapin Krka w dawkach 5 mg, 7,5 mg, 10 mg, 15 mg oraz 20 mg w formie tabletek ulegających rozpadowi w jamie ustnej, kluczowe jest wykluczenie przeciwwskazań. Bezwzględne przeciwwskazania obejmują nadwrażliwość na substancję czynną – olanzapinę – oraz na substancje pomocnicze, w tym aspartam, którego zawartość w dawkach wynosi od 0,50 mg (5 mg dawka) do 2,00 mg (20 mg dawka). Szczególną uwagę należy zwrócić na pacjentów z fenyloketonurią, u których aspartam jest przeciwwskazany. Ponadto, przeciwwskazaniem jest obecność lub ryzyko jaskry z wąskim kątem przesączania, ze względu na działanie antycholinergiczne olanzapiny, które może wywołać ostry napad jaskry. Przed rozpoczęciem terapii wskazane jest przeprowadzenie szczegółowego wywiadu alergologicznego i okulistycznego, a w razie wątpliwości konsultacja specjalistyczna.
aspartam, dysfagia, działanie antycholinergiczne, fenyloketonuria, jaskra z wąskim kątem przesączania, konsultacja specjalistyczna, lek przeciwpsychotyczny, nadwrażliwość na substancję czynną, nadwrażliwość na substancję pomocniczą, olanzapina, ostry napad jaskry, reakcja anafilaktyczna, tabletka ulegająca rozpadowi w jamie ustnej, wywiad alergologiczny, wywiad okulistyczny, zaburzenie połykania, zgłębnik - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Węgiel leczniczy VP 200 mg
Węgiel leczniczy VP w kapsułkach twardych zawiera 200 mg węgla aktywnego (Carbo activatus) i jest stosowany w leczeniu niestrawności, wzdęć, biegunek oraz zatruć lekami i związkami chemicznymi. Dorośli i dzieci powyżej 12 lat przyjmują 4-6 kapsułek (800-1200 mg) kilka razy na dobę w niestrawności i wzdęciach, a w przypadku biegunek jednorazowo 20 kapsułek (4,0 g), z możliwością powtarzania dawki co kilka godzin. Zaleca się podawanie leku w formie zawiesiny uzyskanej przez wsypanie kapsułek do niewielkiej ilości wody dla szybszego efektu terapeutycznego. Kapsułki można również połykać w całości.
- Leksykon leków
Przedawkowanie – Hydroquenin 200 mg
Przedawkowanie hydroksychlorochiny siarczanu, aktywnego składnika leku Hydroquenin, stanowi stan zagrożenia życia, szczególnie w populacji pediatrycznej, gdzie dawki toksyczne wynoszą powyżej 10 mg/kg masy ciała (dla dorosłych >20 mg/kg). Już dawki rzędu 1-2 g substancji czynnej mogą prowadzić do zgonu. Klinicznie dominują powikłania kardiologiczne, takie jak zapaść sercowo-naczyniowa, zaburzenia rytmu (w tym torsade de pointes, częstoskurcz komorowy, migotanie komór), wydłużenie odstępu QT, bradyarytmie oraz blok przedsionkowo-komorowy. Ponadto obserwuje się objawy neurologiczne (ból głowy, drgawki), okulistyczne (zaburzenia widzenia), hipokaliemię oraz zapaść oddechową, które mogą prowadzić do nagłego zatrzymania akcji serca i oddechu.
4-aminochinoliny, blok przedsionkowo-komorowy, bradyarytmia, częstoskurcz komorowy, dawka toksyczna hydroksychlorochiny, dekontaminacja przewodu pokarmowego, diazepam pozajelitowy, drgawka, hipokaliemia, hydroksychlorochina siarczan, kardiotoksyczność, migotanie komór, niestabilność hemodynamiczna, płukanie żołądka, poszerzenie zespołu QRS, rytm węzłowy, torsade de pointes, węgiel aktywowany, wspomaganie oddychania, wstrząs z zapaścią oddechową, wydłużenie odstępu QT, zaburzenie widzenia, zapaść oddechowa, zapaść sercowo-naczyniowa, zatrzymanie oddechu, zgłębnik - Leksykon substancji czynnych
Sultiam – Dawkowanie i sposób podawania
Dawkowanie sultiamu wymaga indywidualnego dostosowania i ścisłego nadzoru lekarskiego. Zalecana dawka podtrzymująca wynosi około 5-10 mg/kg masy ciała na dobę, podawana w trzech dawkach podzielonych ze względu na krótki okres półtrwania leku, co zapewnia stabilne stężenie w osoczu po 5-6 dniach terapii. Terapia powinna rozpoczynać się od dawki początkowej 2,5 mg/kg/dobę, stopniowo zwiększanej przez tydzień. W przypadku dzieci i młodzieży o masie ciała ≥12 kg preferowana jest zawiesina doustna Sultiame Desitin o stężeniu 20 mg/ml, z dawkowaniem indywidualnie miareczkowanym według podanych tabel (np. dawka początkowa dla pacjentów 12-18 kg to 0,5-0,75 ml trzy razy na dobę, co odpowiada 10-15 mg sultiamu na dawkę i 30-45 mg/dobę). Nie określono jednoznacznie terapeutycznych stężeń sultiamu w osoczu, co podkreśla konieczność monitorowania klinicznego.
dawka dobowa, dawka początkowa, dawka podtrzymująca, farmakokinetyka, farmakokinetyka leku, farmakoterapia, lek przeciwpadaczkowy, miareczkowanie dawki, nagłe odstawienie leku, neurolog dziecięcy, okres półtrwania, padaczka, populacja pediatryczna, sedymentacja substancji czynnej, stężenie terapeutyczne, stężenie w osoczu, strzykawka doustna, sultiam, Sultiame Desitin, terapia skojarzona, zawiesina doustna, zgłębnik - Leksykon leków
Wpływ na płodność, ciążę i laktację – Venlectine 150 mg
Wenlafaksyna (Venlectine) w dawkach 37,5 mg, 75 mg i 150 mg w formie kapsułek o przedłużonym uwalnianiu wymaga ostrożności podczas stosowania u kobiet w wieku rozrodczym, w ciąży oraz karmiących piersią. Dane kliniczne dotyczące bezpieczeństwa stosowania wenlafaksyny w ciąży są ograniczone, a badania na zwierzętach wskazują na potencjalne ryzyko dla rozrodu. Lek może być stosowany w ciąży wyłącznie, gdy korzyści terapeutyczne dla matki przewyższają ryzyko dla płodu. Należy poinformować pacjentki o możliwych powikłaniach u noworodków, takich jak zespół odstawienny objawiający się drażliwością, drżeniem, hipotonią, trudnościami ze ssaniem i zaburzeniami snu, które pojawiają się najczęściej w ciągu pierwszych 24 godzin życia. Istnieje także potencjalne ryzyko zespołu przetrwałego nadciśnienia płucnego noworodka (PPHN) oraz zwiększone ryzyko krwotoku poporodowego u matek stosujących SNRI lub SSRI w miesiącu przed porodem.
chlorowodorek wenlafaksyny, drżenie, działanie serotoninergiczne, hamowanie wychwytu zwrotnego serotoniny, hipotonia, inhibitory zwrotnego wychwytu serotoniny i noradrenaliny, kapsułki o przedłużonym uwalnianiu, krwotok poporodowy, O-demetylowenlafaksyna, przetrwałe nadciśnienie płucne noworodka, selektywne inhibitory wychwytu zwrotnego serotoniny, wspomaganie oddychania, zaburzenia snu, zespół odstawienny, zespół odstawienny wenlafaksyny, zgłębnik - Leksykon leków
Skład i postać leku – Rivertaxo 20 mg
Rivertaxo to lek zawierający 20 mg rywaroksabanu w postaci tabletek powlekanych o średnicy około 6,1 mm, charakteryzujących się brązowo-czerwonym kolorem i wytłoczonym napisem „20”. Substancją pomocniczą istotną klinicznie jest laktoza jednowodna w ilości 21,76 mg na tabletkę, co wymaga uwagi u pacjentów z nietolerancją laktozy. Tabletki zawierają również hypromelozę, celulozę mikrokrystaliczną, sodu laurylosiarczan, kroskarmelozę sodową, magnezu stearynian oraz składniki otoczki takie jak tytanu dwutlenek (E 171), makrogol 3350 i żelaza tlenek żółty (E 172). Lek jest dostępny w opakowaniach po 14 lub 28 tabletek, stabilny przez 36 miesięcy, bez specjalnych wymagań dotyczących przechowywania.
ekspozycja na substancję czynną, laktoza jednowodna, nietolerancja laktozy, niezgodność farmaceutyczna, podanie leku, rywaroksaban, substancja czynna, substancja pomocnicza, tabletka powlekana, uwalnianie substancji czynnej, wchłanianie rywaroksabanu, zawiesina leku, zgłębnik, zgłębnik nosowo-żołądkowy, zgłębnik żołądkowy, zmniejszone wchłanianie - Leksykon substancji czynnych
Olej rycynowy – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Olej rycynowy, stosowany klinicznie od wielu lat, wykazuje w badaniach przedklinicznych na ciężarnych szczurach działanie indukujące poród oraz skracające jego przebieg przy dawce 2 ml podawanej doustnie w dniach 18-20 ciąży. Pomimo długotrwałego stosowania u ludzi, dokumentacja przedkliniczna dotycząca bezpieczeństwa oleju rycynowego, zwłaszcza w formie płynu doustnego, jest ograniczona. Brakuje danych dotyczących genotoksyczności oraz potencjalnego działania rakotwórczego tej substancji, co stanowi istotne ograniczenie w ocenie pełnego profilu bezpieczeństwa preparatów zawierających olej rycynowy, takich jak Oleum Ricini Phytopharm.
- Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Lignocainum Jelfa 20 mg/g
Lignocainum Jelfa w postaci żelu o stężeniu 20 mg/g chlorowodorku lidokainy jest preparatem do miejscowego znieczulenia błon śluzowych, dostępny w dwóch typach: A (anestezjologiczno-laryngologicznym) oraz U (urologicznym). Typ A stosowany jest do znieczulenia powierzchniowego podczas intubacji, tracheotomii, wziernikowania krtani, operacji polipów nosa oraz adenotomii, a także jako wstępne znieczulenie do intubacji osób przytomnych. Typ U dedykowany jest do procedur urologicznych, takich jak cewnikowanie pęcherza, cystoskopia, kruszenie kamieni, elektrokoagulacja brodawczaków oraz rozszerzanie zwężeń cewki moczowej, zapewniając jednocześnie poślizg i znieczulenie narzędzi urologicznych. Preparat zawiera substancje pomocnicze (metylu i propylu parahydroksybenzoesan), co wymaga uwagi u pacjentów z nadwrażliwością.
adenotomia, anestezja ogólna, błona śluzowa nosa, cewka moczowa, cewnik, cewnikowanie pęcherza moczowego, chlorowodorek lidokainy, cystoskop, cystoskopia, jama nosowo-gardłowa, litotrypsja, nadwrażliwość, parahydroksybenzoesan metylu, parahydroksybenzoesan propylu, polip przewodu nosowego, przerost migdałka gardłowego, rurka intubacyjna, rurka tracheotomijna, sonda żołądkowa, zgłębnik, znieczulenie błon śluzowych, znieczulenie powierzchniowe, zwężenie cewki moczowej - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Lakcid ENTERO 250 mg
Lek Lakcid ENTERO zawiera liofilizowane drożdżaki Saccharomyces cerevisiae var. boulardii w dawce minimum 10^10 żywych komórek na 1 g liofilizatu, dostępny w kapsułkach twardych po 250 mg. Preparat jest wskazany do stosowania u dzieci powyżej 6 miesięcy, młodzieży i dorosłych, z koniecznością nadzoru lekarskiego u najmłodszych pacjentów (6-24 miesiące). Dawkowanie jest zależne od wskazania klinicznego: w ostrych biegunkach i IBS 1 kapsułka 1-2 razy/dobę, w profilaktyce biegunek poantybiotykowych 1 kapsułka 1-2 razy/dobę podczas i po antybiotykoterapii, w nawracającej biegunce Clostridium difficile 4 kapsułki/dobę przez do 4 tygodni, w zapobieganiu biegunkom przy żywieniu dojelitowym 3 kapsułki (750 mg) na dobę, a w biegunce podróżnych 1 kapsułka 1-2 razy/dobę rozpoczynając 5 dni przed wyjazdem. W terapii wspomagającej zakażenie Helicobacter pylori zaleca się 1 kapsułkę 2 razy/dobę. Terapia powinna być kontynuowana kilka dni po ustąpieniu objawów, co zwiększa skuteczność leczenia.
antybiotykoterapia, biegunka nawracająca, biegunka poantybiotykowa, biegunka podróżnych, Clostridium difficile, dieta niskosodowa, drożdżaki probiotyczne, flora bakteryjna jelit, Helicobacter pylori, nietolerancja laktozy, ostra biegunka, probiotyk, Saccharomyces boulardii, zespół jelita drażliwego, zgłębnik, żywienie dojelitowe - Leksykon leków
Wpływ na płodność, ciążę i laktację – Velafax 37,5 mg
Wenlafaksyna, dostępna w tabletkach o dawkach 37,5 mg i 75 mg, jako inhibitor wychwytu zwrotnego serotoniny i noradrenaliny (SNRI), wymaga szczególnej ostrożności u kobiet w wieku rozrodczym, w ciąży oraz karmiących piersią. Dokumentacja dotycząca bezpieczeństwa stosowania wenlafaksyny w ciąży jest ograniczona, a badania na zwierzętach wykazały potencjalne ryzyko teratogenne. Ekspozycja w III trymestrze może prowadzić do powikłań u noworodka, takich jak konieczność żywienia pozajelitowego, zaburzenia oddychania, drażliwość, drżenia, hipotonia, nieustający płacz oraz trudności ze ssaniem i snem, które mogą wynikać z działania serotoninergicznego lub zespołu odstawienia. Ponadto, istnieje potencjalne ryzyko zespołu przetrwałego nadciśnienia płucnego noworodka (PPHN) oraz zwiększone ryzyko krwotoku poporodowego przy ekspozycji na SNRI w ostatnim miesiącu ciąży. Wenlafaksyna przenika do mleka matki, co może powodować u niemowląt objawy drażliwości, płaczu i zaburzeń snu, a także zespół odstawienia po zaprzestaniu karmienia.
działanie serotoninergiczne, hiponatremia, hipotonia, inhibitor wychwytu zwrotnego serotoniny i noradrenaliny, krwotok maciczny, krwotok miesiączkowy, krwotok poporodowy, nadciśnienie tętnicze, O-demetylowenlafaksyna, obniżone napięcie mięśniowe, PPHN, przetrwałe nadciśnienie płucne noworodka, selektywny inhibitor wychwytu zwrotnego serotoniny, SNRI, SSRI, stan przedrzucawkowy, trymestr ciąży, wenlafaksyna, zaburzenia rytmu snu, zespół odstawienia, zespół odstawienia wenlafaksyny, zgłębnik, żywienie pozajelitowe - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Nystatyna Teva 2 400 000 j.m./5 g
Nystatyna Teva w formie granulatu do sporządzenia zawiesiny doustnej (100 000 j.m./ml) jest wskazana do leczenia i profilaktyki zakażeń grzybiczych przewodu pokarmowego i jamy ustnej, w tym kandydozy jamy ustnej (pleśniawki) obejmującej błony śluzowe dziąseł, języka oraz czerwieni wargowej, a także grzybiczych zakażeń przełyku. Lek jest szczególnie skuteczny u pacjentów z obniżoną odpornością lub leczonych immunosupresyjnie. Zawiesina umożliwia bezpośredni kontakt nystatyny z błoną śluzową, co zwiększa efektywność terapii miejscowych infekcji. Preparat jest zalecany także profilaktycznie u pacjentów poddawanych terapii dużymi dawkami antybiotyków lub kortykosteroidów, aby zapobiegać rozwojowi kandydozy. Dawkowanie można precyzyjnie dostosować dzięki stężeniu 100 000 j.m. nystatyny w 1 ml zawiesiny, przygotowanej z granulatu zawierającego 2 784 000 j.m. nystatyny w 5,8 g.
antybiotykoterapia, Candida, choroba neurologiczna, dysfagia, flora bakteryjna, gastrostomia, glikokortykosteroid, immunosupresja, kandydoza jamy ustnej, leczenie immunosupresyjne, nystatyna, obniżona odporność, pleśniawka, substancja czynna, zaburzenie połykania, zakażenie grzybicze, zakażenie grzybicze przełyku, zakażenie oportunistyczne, zgłębnik - Leksykon leków
Wpływ na płodność, ciążę i laktację – Axyven 75 mg
Wenlafaksyna (Axyven) u kobiet w okresie rozrodczym, w tym planujących ciążę, ciężarnych i karmiących piersią, powinna być stosowana po dokładnej ocenie stosunku korzyści do ryzyka. Dane kliniczne dotyczące bezpieczeństwa wenlafaksyny w ciąży są ograniczone, a badania przedkliniczne wykazały toksyczność reprodukcyjną u zwierząt. Istnieje potencjalne ryzyko zespołu przetrwałego nadciśnienia płucnego noworodka (PPHN) przy stosowaniu leków z grupy SSRI w zaawansowanej ciąży, co może dotyczyć również SNRI, w tym wenlafaksyny, ze względu na podobny mechanizm działania. Ekspozycja na wenlafaksynę w trzecim trymestrze może skutkować objawami odstawienia u noworodka, takimi jak drażliwość, drżenie, hipotonia, nieustający płacz, trudności ze ssaniem i zaburzenia snu, które pojawiają się zwykle w ciągu pierwszych 24 godzin po porodzie i mogą wymagać specjalistycznej opieki, w tym karmienia przez zgłębnik i wspomagania oddychania. Ponadto, stosowanie wenlafaksyny w okresie okołoporodowym wiąże się z mniej niż dwukrotnie zwiększonym ryzykiem krwotoku poporodowego, co powinno być uwzględnione w planowaniu opieki.
Axyven, drażliwość, drżenie, hipotonia, hospitalizacja, inhibitor wychwytu zwrotnego serotoniny, inhibitor zwrotnego wychwytu serotoniny i noradrenaliny, krwotok poporodowy, nadmierny płacz, nieustający płacz, O-demetylowenlafaksyna, objawy odstawienne, trudności z ssaniem, wenlafaksyna, wspomaganie oddychania, zaburzenia rytmu snu, zaburzenia snu, zespół odstawienia, zespół przetrwałego nadciśnienia płucnego noworodka, zgłębnik, zmniejszenie płodności - Leksykon leków
Skład i postać leku – Rivahib 2,5 mg
Varodoax to lek zawierający 2,5 mg rywaroksabanu w postaci białych, okrągłych tabletek powlekanych o średnicy 6,3 mm, z jednostronnym wytłoczeniem „2,5”. Tabletki zawierają 25,0 mg laktozy jednowodnej, co jest istotne dla pacjentów z nietolerancją laktozy. Skład obejmuje substancje pomocnicze zarówno w rdzeniu (m.in. celuloza mikrokrystaliczna, kroskarmeloza sodowa, magnezu stearynian), jak i w otoczce (m.in. hypromeloza, hydroksypropyloceluloza, tytanu dwutlenek). Powlekanie tabletek zapewnia odpowiedni profil uwalniania rywaroksabanu, maskuje smak i ułatwia połykanie. Okres ważności leku wynosi 3 lata, a rozgniecione tabletki pozostają stabilne w wodzie i przecierze jabłkowym do 4 godzin, co umożliwia podanie zawiesiny pacjentom z trudnościami w połykaniu.
celuloza mikrokrystaliczna, dysfagia, ekspozycja na substancję czynną, hydroksypropyloceluloza, hypromeloza, kroskarmeloza sodowa, laktoza jednowodna, magnezu stearynian, nietolerancja laktozy, rywaroksaban, sodu laurylosiarczan, tabletka powlekana, tytanu dwutlenek, uwalnianie substancji czynnej, wchłanianie leku, zgłębnik, zgłębnik nosowo-żołądkowy, żywienie dojelitowe - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Sultiame Desitin 20 mg/ml
Lek Sultiame Desitin w postaci zawiesiny doustnej o stężeniu 20 mg/ml wymaga indywidualnego dostosowania dawkowania, zależnego od masy ciała pacjenta. Dawka podtrzymująca powinna wynosić około 5-10 mg/kg mc./dobę, podawana w trzech dawkach podzielonych ze względu na krótki okres półtrwania substancji czynnej. Inicjacja terapii powinna odbywać się stopniowo przez tydzień, zaczynając od dawki początkowej 2,5 mg/kg mc./dobę, co pozwala na osiągnięcie stabilnego stężenia leku w osoczu po 5-6 dniach. Przykładowe dawkowanie dla dzieci o masie ciała od 12 kg do powyżej 36 kg przedstawiono w tabelach, gdzie dawka początkowa wynosi od 0,5 do 1,5 ml (10-30 mg sultiamu) podawana trzykrotnie na dobę, a dawka podtrzymująca od 1,0 do 3,0 ml (20-60 mg sultiamu) również w trzech dawkach. Należy unikać nagłego odstawienia leku ze względu na ryzyko napadów padaczkowych z odstawienia, a decyzję o czasie trwania terapii powinien podejmować doświadczony neurolog dziecięcy. W przypadku braku skuteczności leczenia po 1-2 miesiącach, terapię należy przerwać.
- Leksykon leków
Skład i postać leku – Atixarso 60 mg
Atixarso to lek zawierający tikagrelor w dawkach 60 mg i 90 mg, dostępny w formie tabletek powlekanych o charakterystycznych cechach fizycznych: tabletki 60 mg są jasnoróżowe, okrągłe, o średnicy około 8 mm, natomiast tabletki 90 mg mają barwę lekko brązowawożółtą i średnicę około 9 mm. Substancje pomocnicze w rdzeniu obejmują m.in. celulozę mikrokrystaliczną, wapnia wodorofosforan dwuwodny, hypromelozę, kroskarmelozę sodową oraz magnezu stearynian, natomiast otoczka zawiera hypromelozę, tytanu dwutlenek, talk, glikol propylenowy oraz barwniki (żelaza tlenek czerwony i czarny dla 60 mg, żelaza tlenek żółty dla 90 mg). Lek jest przeznaczony do podawania doustnego w postaci całych tabletek, jednak dopuszczalne jest rozgniecenie tabletki i podanie z wodą lub przez zgłębnik nosowo-żołądkowy (zgłębnik CH8 lub większy), z obowiązkowym przepłukaniem zgłębnika po podaniu.
celuloza mikrokrystaliczna, dysfagia, glikol propylenowy, hypromeloza, kroskarmeloza sodowa, magnezu stearynian, otoczka tabletki, rdzeń tabletki, środek rozluźniający, substancja czynna, substancja pomocnicza, tabletka powlekana, tikagrelor, tytanu dwutlenek, wapnia wodorofosforan, żelaza tlenek czarny, żelaza tlenek czerwony, żelaza tlenek żółty, zgłębnik, zgłębnik nosowo-żołądkowy