metabolizm sunitynibu

Sunitynib to doustny inhibitor kinazy tyrozynowej stosowany w leczeniu nowotworów, w tym raka nerkowokomórkowego (RCC), nowotworów podścieliskowych przewodu pokarmowego (GIST) oraz guzów neuroendokrynnych trzustki. Substancja ta działa poprzez hamowanie wielu receptorów kinaz tyrozynowych, w tym receptorów czynnika wzrostu śródbłonka naczyniowego (VEGFR), receptorów płytkopochodnego czynnika wzrostu (PDGFR) oraz receptorów czynnika komórek macierzystych (KIT).

Metabolizm sunitynibu odbywa się głównie w wątrobie za pośrednictwem izoenzymu CYP3A4 cytochromu P450, co prowadzi do powstania aktywnego metabolitu – N-dezetylosunitynibu. Ten metabolit wykazuje podobną aktywność biologiczną jak związek macierzysty i stanowi około 30% całkowitej ekspozycji farmakologicznej leku. Okres półtrwania sunitynibu wynosi około 40-60 godzin, a jego aktywnego metabolitu 80-110 godzin.

Na metabolizm sunitynibu mogą wpływać inne leki będące inhibitorami lub induktorami CYP3A4. Inhibitory CYP3A4 (np. ketokonazol, erytromycyna, sok grejpfrutowy) mogą zwiększać stężenie sunitynibu we krwi, potencjalnie nasilając działania niepożądane. Z kolei induktory CYP3A4 (np. rifampicyna, deksametazon, ziele dziurawca) mogą zmniejszać stężenie leku, osłabiając jego skuteczność. Dlatego podczas terapii sunitynibem konieczne jest monitorowanie potencjalnych interakcji lekowych.

Eliminacja sunitynibu i jego metabolitów zachodzi głównie z kałem (61%), a w mniejszym stopniu z moczem (16%). Zaburzenia czynności wątroby mogą istotnie wpływać na farmakokinetykę leku, co należy uwzględnić przy ustalaniu dawkowania u pacjentów z niewydolnością wątroby. W przypadku ciężkich zaburzeń czynności wątroby zaleca się zmniejszenie dawki sunitynibu.

Powiązane wpisy

Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Klertis 50 mg

Leczenie sunitynibem (Klertis) powinno być prowadzone przez lekarzy doświadczonych w terapii przeciwnowotworowej. Preparat dostępny jest w kapsułkach o dawkach 12,5 mg, 25 mg i 50 mg. W terapii GIST oraz przerzutowego raka nerkowokomórkowego (MRCC) zalecana dawka wynosi 50 mg raz na dobę według schematu 4 tygodnie leczenia i 2 tygodnie przerwy (cykl 6-tygodniowy). W leczeniu nowotworów neuroendokrynnych trzustki (pNET) stosuje się 37,5 mg raz na dobę bez przerw. Dawkowanie może być modyfikowane o 12,5 mg w zależności od tolerancji, z maksymalną dawką 75 mg/dobę dla GIST i MRCC oraz 50 mg/dobę dla pNET. Wskazane jest monitorowanie tolerancji i bezpieczeństwa, a w razie potrzeby stosowanie przerw czasowych w terapii. Metabolizm sunitynibu odbywa się głównie przez enzymy CYP3A4, co wymaga uwagi przy stosowaniu leków indukujących (np. ryfampicyna) lub hamujących (np. ketokonazol) aktywność CYP3A4, z odpowiednią korektą dawki i monitorowaniem pacjenta.
CYP3A4, ESRD, GIST, hemodializa, induktor CYP3A4, inhibitor CYP3A4, ketokonazol, klasyfikacja Child-Pugh, Klertis, lek przeciwnowotworowy, metabolizm sunitynibu, MRCC, nowotwór neuroendokrynny trzustki, nowotwór podścieliskowy przewodu pokarmowego, pNET, rak nerkowokomórkowy z przerzutami, ryfampicyna, schyłkowa niewydolność nerek, sunitynib, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności wątroby
Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Sunitinib Glenmark 12,5 mg

Farmakokinetyka sunitynibu została szczegółowo zbadana u 135 zdrowych ochotników oraz 266 pacjentów z guzami litymi, wykazując przewidywalny profil zarówno u zdrowych, jak i chorych. Dawkowanie w zakresie 25-100 mg powoduje proporcjonalny wzrost AUC i Cmax, z kumulacją sunitynibu 3-4-krotną oraz jego głównego czynnego metabolitu (dezetylosunitynibu) 7-10-krotną przy wielokrotnym podawaniu. Stan stacjonarny osiągany jest po 10-14 dniach, a łączne stężenie osoczowe wynosi 62,9-101 ng/ml, co odpowiada efektywnemu hamowaniu fosforylacji receptorów i zahamowaniu wzrostu guzów. Sunitynib osiąga maksymalne stężenie (Cmax) po 6-12 godzinach, a pokarm nie wpływa na jego biodostępność. Lek i metabolit wiążą się silnie z białkami osocza (odpowiednio 95% i 90%), a pozorna objętość dystrybucji wynosi 2230 l, co wskazuje na intensywną penetrację do tkanek. Metabolizm zachodzi głównie przez CYP3A4, co wymaga unikania jednoczesnego stosowania silnych inhibitorów lub induktorów tego enzymu.
białko BCRP, biodostępność sunitynibu, cytochrom P450, czynny metabolit, dezetylosunitynib, eliminacja sunitynibu, farmakokinetyka populacyjna, fosforylacja receptorów, GIST, induktory i inhibitory, izoenzym CYP3A4, klasyfikacja Childa-Pugha, klirens kreatyniny, maksymalne stężenie leku, metabolizm sunitynibu, nowotwór podścieliskowy przewodu pokarmowego, objętość dystrybucji, parametr farmakokinetyczny, profil farmakokinetyczny, rak nerkowokomórkowy, schyłkowa niewydolność nerek, stężenie leku w osoczu, sunitynib, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności wątroby
Leksykon leków
Interakcje leku – Sunitinib Teva 25 mg

Sunitynib jest metabolizowany głównie przez enzym CYP3A4, co determinuje istotne interakcje farmakokinetyczne z lekami wpływającymi na aktywność tego enzymu. Silne inhibitory CYP3A4, takie jak ketokonazol, rytonawir, itrakonazol, erytromycyna, klarytromycyna oraz sok grejpfrutowy, powodują wzrost stężenia sunitynibu i jego aktywnego metabolitu w osoczu o około 49% (Cmax) i 51% (AUC0-∞), co zwiększa ryzyko działań niepożądanych. W takich przypadkach zaleca się unikanie jednoczesnego stosowania lub redukcję dawki sunitynibu do 37,5 mg/dobę w terapii GIST i MRCC oraz do 25 mg/dobę w pNET, pod ścisłą kontrolą kliniczną. Z kolei silne induktory CYP3A4, takie jak ryfampicyna, deksametazon, fenytoina, karbamazepina, fenobarbital i ziele dziurawca, obniżają stężenie leku o 23% (Cmax) i 46% (AUC0-∞), co może skutkować zmniejszeniem skuteczności terapeutycznej. W takich sytuacjach rekomendowane jest unikanie kojarzenia lub stopniowe zwiększanie dawki sunitynibu do maksymalnie 87,5 mg/dobę (GIST, MRCC) lub 62,5 mg/dobę (pNET), z monitorowaniem tolerancji leczenia.
białko oporności raka piersi, biodostępność, biodostępność sunitynibu, deksametazon, dysfagia, działanie niepożądane, eltrombopag, enzym CYP3A4, erytromycyna, fenobarbital, fenytoina, GIST, hepatotoksyczność, induktor CYP3A4, inhibitor BCRP, inhibitor CYP3A4, interakcja sunitynibu, itrakonazol, karbamazepina, ketokonazol, klarytromycyna, kurkumina, lapatynib, metabolit, metabolizm sunitynibu, nadciśnienie tętnicze, nowotwór neuroendokrynny trzustki, nowotwór podścieliskowy przewodu pokarmowego, rak nerkowokomórkowy, ryfampicyna, rytonawir, sok grejpfrutowy, stężenie sunitynibu w osoczu, sunitynib, wywiad lekowy, ziele dziurawca
Leksykon leków
Interakcje leku – Suganet 12,5 mg

Sunitynib, metabolizowany głównie przez enzym CYP3A4, wykazuje istotne interakcje farmakokinetyczne z lekami wpływającymi na aktywność tego enzymu. Silne inhibitory CYP3A4, takie jak ketokonazol, rytonawir czy erytromycyna, zwiększają Cmax sunitynibu o 49% oraz AUC0-∞ o 51%, co wymaga zmniejszenia dawki Suganet do 37,5 mg/dobę (GIST, MRCC) lub 25 mg/dobę (pNET) przy jednoczesnym stosowaniu. Z kolei silne induktory CYP3A4, np. ryfampicyna, obniżają Cmax o 23% i AUC0-∞ o 46%, co może wymagać stopniowego zwiększania dawki do maksymalnie 87,5 mg/dobę (GIST, MRCC) lub 62,5 mg/dobę (pNET). Zaleca się unikanie jednoczesnego stosowania tych leków lub dokładne monitorowanie tolerancji i skuteczności terapii. Ponadto, istnieje potencjalne ryzyko interakcji z inhibitorami BCRP oraz lekami hepatotoksycznymi, co wymaga ostrożności i monitorowania funkcji wątroby.
antagonista receptora angiotensyny II, BCRP, beta-bloker, białko oporności raka piersi, bozentan, CYP3A4, deksametazon, działanie hepatotoksyczne, eltrombopag, erytromycyna, farmakokinetyka leku, flukonazol, GIST, hipotensja, induktor CYP3A4, inhibitor ACE, inhibitor BCRP, inhibitor CYP3A4, interakcja farmakokinetyczna, ketokonazol, lek hepatotoksyczny, metabolizm sunitynibu, MRCC, nowotwór neuroendokrynny trzustki, nowotwór podścieliskowy przewodu pokarmowego, pNET, rak nerkowokomórkowy, ryfampicyna, rytonawir, spadek ciśnienia tętniczego, sunitynib, uszkodzenie wątroby, zaburzenie czynności wątroby, ziele dziurawca
Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Subinit 12,5 mg

Sunitynib wykazuje liniową farmakokinetykę w dawkach 25-100 mg, z proporcjonalnym wzrostem AUC i Cmax. Po wielokrotnym podawaniu obserwuje się kumulację stężenia leku (3-4-krotny wzrost) oraz jego aktywnego metabolitu (7-10-krotny wzrost), osiągając stan stacjonarny po 10-14 dniach, przy łącznym stężeniu osoczowym 62,9-101 ng/ml. Metabolizm sunitynibu odbywa się głównie przez CYP3A4, co wymaga unikania jednoczesnego stosowania silnych inhibitorów lub induktorów tego enzymu. Eliminacja leku następuje głównie z kałem (61%) oraz w mniejszym stopniu z moczem (16%). Okres półtrwania sunitynibu wynosi 40-60 godzin, a jego metabolitu 80-110 godzin. Biodostępność nie jest istotnie zmieniona przez posiłek, a lek wykazuje wysokie wiązanie z białkami osocza (95%). Klirens pozorny (CL/F) mieści się w zakresie 34-62 l/h, a objętość dystrybucji wynosi 2230 l, co wskazuje na intensywną penetrację do tkanek.
białko oporności raka piersi, biodostępność, dezetylosunitynib, enzymy wątrobowe, farmakokinetyka liniowa, hemodializa, izoenzym CYP3A4, klasyfikacja Childa-Pugh, klirens kreatyniny, kwestionariusz ECOG, metabolit dietylowy, metabolizm sunitynibu, nowotwór podścieliskowy przewodu pokarmowego, objętość dystrybucji, okres półtrwania leku, pole pod krzywą stężenia, powierzchnia ciała, rak nerkowokomórkowy z przerzutami, schyłkowa niewydolność nerek, stan stacjonarny, stężenie maksymalne, zaburzenia czynności wątroby
Leksykon leków
Interakcje leku – Sunitinib Synthon 50 mg

Sunitynib Synthon, zawierający sunitynib, wykazuje istotne interakcje farmakokinetyczne z lekami modulującymi aktywność enzymu CYP3A4. Silne inhibitory CYP3A4, takie jak ketokonazol, rytonawir, itrakonazol, erytromycyna, klarytromycyna oraz sok grejpfrutowy, powodują wzrost stężenia sunitynibu (Cmax o 49%, AUC o 51%), co wymaga unikania jednoczesnego stosowania lub zmniejszenia dawki do minimum 37,5 mg/dobę w GIST i MRCC oraz 25 mg/dobę w pNET, przy ścisłym monitorowaniu tolerancji. Z kolei silne induktory CYP3A4, takie jak ryfampicyna, karbamazepina, fenytoina, fenobarbital, deksametazon oraz preparaty ziołowe zawierające ziele dziurawca, obniżają stężenie sunitynibu (Cmax o 23%, AUC o 46%), co może wymagać stopniowego zwiększania dawki do maksymalnie 87,5 mg/dobę (GIST, MRCC) lub 62,5 mg/dobę (pNET). Ponadto, należy zachować ostrożność przy jednoczesnym stosowaniu inhibitorów BCRP (np. eltrombopag, lapatynib) ze względu na potencjalny wzrost stężenia sunitynibu, choć dane kliniczne są ograniczone.
antybiotyk makrolidowy, antybiotyk przeciwgruźliczy, deksametazon, erytromycyna, farmakokinetyka sunitynibu, fenobarbital, fenytoina, glikokortykosteroid, główny metabolit, hepatotoksyczność, induktor CYP3A4, inhibitor BCRP, inhibitor CYP3A4, inhibitor proteazy, interakcja lekowa, interakcja z alkoholem, itrakonazol, karbamazepina, ketokonazol, klarytromycyna, lek przeciwgrzybiczy, lek przeciwpadaczkowy, metabolizm sunitynibu, ryfampicyna, rytonawir, sok grejpfrutowy, stężenie terapeutyczne, ziele dziurawca
Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Subinit 50 mg

Sunitynib, dostępny w kapsułkach o dawkach 12,5 mg, 25 mg i 50 mg (jabłczan sunitynibu), wykazuje liniową farmakokinetykę w zakresie dawek 25-100 mg, z proporcjonalnym wzrostem AUC i Cmax. Po podaniu doustnym maksymalne stężenie (Cmax) osiągane jest po 6-12 godzinach, a stan równowagi dynamicznej ustala się po 10-14 dniach, przy łącznym stężeniu osoczowym sunitynibu i jego aktywnego metabolitu wynoszącym 62,9-101 ng/ml. Lek wykazuje wysokie wiązanie z białkami osocza (95% dla sunitynibu i 90% dla metabolitu) oraz dużą objętość dystrybucji (2230 l), co wskazuje na efektywną penetrację do tkanek. Metabolizm zachodzi głównie przez CYP3A4, a metabolit aktywny odpowiada za 23-37% całkowitej ekspozycji. Sunitynib i jego metabolity są eliminowane głównie z kałem (61%) oraz w mniejszym stopniu przez nerki (16%). Okres półtrwania wynosi około 40-60 godzin dla sunitynibu i 80-110 godzin dla metabolitu. Nie obserwuje się istotnych zmian farmakokinetycznych podczas wielokrotnego podawania ani znaczących interakcji z inhibitorami BCRP czy gefitynibem, choć zaleca się ostrożność przy jednoczesnym stosowaniu silnych inhibitorów lub induktorów CYP3A4.
AUC, BCRP, biodostępność, Cmax, dezetylosunitynib, fosforylacja receptorów, GIST, guz lity, induktor enzymatyczny, inhibitor enzymatyczny, interakcja metaboliczna, interakcja międzylekowa, izoenzym CYP3A4, klirens całkowity, klirens pozorny, maksymalna tolerowana dawka, metabolit czynny, metabolizm sunitynibu, objętość dystrybucji, okres półtrwania, powierzchnia ciała, proporcjonalność dawki, rak nerkowokomórkowy, schyłkowa niewydolność nerek, stała Ki, stan równowagi dynamicznej, substancja czynna, terapia nowotworowa, transporter błonowy, wiązanie z białkami osocza
Leksykon leków
Interakcje leku – Sunitinib Medical Valley 12,5 mg

Sunitynib wykazuje istotne interakcje farmakokinetyczne, głównie związane z metabolizmem przez izoenzym CYP3A4. Silne inhibitory CYP3A4, takie jak ketokonazol, rytonawir, itrakonazol, erytromycyna, klarytromycyna oraz sok grejpfrutowy, powodują wzrost stężenia sunitynibu w osoczu o około 49-51% (Cmax i AUC0-∞), co zwiększa ryzyko działań niepożądanych. W takich przypadkach zaleca się unikanie łącznego stosowania lub redukcję dawki sunitynibu do minimum 37,5 mg/dobę w leczeniu GIST i MRCC oraz do 25 mg/dobę w pNET. Z kolei silne induktory CYP3A4, takie jak ryfampicyna, deksametazon, fenytoina, karbamazepina, fenobarbital i ziele dziurawca, obniżają stężenie sunitynibu o 23-46%, co może skutkować zmniejszeniem skuteczności terapeutycznej. W takich sytuacjach rekomendowane jest unikanie jednoczesnego stosowania lub stopniowe zwiększanie dawki do maksymalnie 87,5 mg/dobę (GIST, MRCC) lub 62,5 mg/dobę (pNET), z uwzględnieniem tolerancji pacjenta.
antybiotyk makrolidowy, beta-bloker, białko oporności raka piersi, ciśnienie tętnicze, deksametazon, działanie hepatotoksyczne, działanie niepożądane, efekt antykoagulacyjny, efekt hipotensyjny, enzym wątrobowy, erytromycyna, farmakokinetyka sunitynibu, fenobarbital, fenytoina, glikokortykosteroid, hamowanie CYP3A4, heparyna, induktor CYP3A4, inhibitor ACE, inhibitor BCRP, inhibitor CYP3A4, itrakonazol, karbamazepina, ketokonazol, klarytromycyna, krwawienie z przewodu pokarmowego, kwas acetylosalicylowy, lek przeciwgrzybiczy, lek przeciwpadaczkowy, maksymalne stężenie, metabolit, metabolizm sunitynibu, parametr farmakokinetyczny, parametr krzepnięcia, pole powierzchni pod krzywą, ryfampicyna, rytonawir, sartan, sok grejpfrutowy, terapia sunitynibem, układ nerwowy, warfaryna, zakażenie HIV, zdrowy ochotnik, ziele dziurawca
Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Klertis 25 mg

Sunitynib (produkt Klertis) jest stosowany w leczeniu guzów podścieliskowych przewodu pokarmowego (GIST), przerzutowego raka nerkowokomórkowego (MRCC) oraz neuroendokrynnych guzów trzustki (pNET). Dawkowanie różni się w zależności od wskazania: dla GIST i MRCC zalecana dawka to 50 mg raz na dobę w schemacie 4/2 (4 tygodnie leczenia, 2 tygodnie przerwy), z minimalną dawką 25 mg i maksymalną 75 mg; dla pNET dawka wynosi 37,5 mg raz na dobę podawana ciągle, bez przerw, z zakresem od 25 mg do 50 mg. Modyfikacje dawki powinny być dokonywane stopniowo o 12,5 mg, w oparciu o tolerancję i bezpieczeństwo terapii. U pacjentów z zaburzeniami czynności wątroby stopnia A i B oraz z różnym stopniem niewydolności nerek nie jest konieczna zmiana dawki początkowej, natomiast u pacjentów z ciężkimi zaburzeniami wątroby (Child-Pugh C) stosowanie sunitynibu nie jest zalecane.
hemodializa, induktor CYP3A4, inhibitor CYP3A4, kapsułka twarda, ketokonazol, klasyfikacja Child-Pugh, lek przeciwnowotworowy, metabolizm sunitynibu, neuroendokrynny guz trzustki, nowotwór podścieliskowy przewodu pokarmowego, rak nerkowokomórkowy z przerzutami, ryfampicyna, schemat dawkowania 4/2, schyłkowa niewydolność nerek, sunitynib, terapia skojarzona, tolerancja leczenia, układ enzymatyczny CYP3A4, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności wątroby
Leksykon substancji czynnych
Sunitynib – Interakcje

Sunitynib wykazuje istotne interakcje farmakokinetyczne z lekami wpływającymi na enzym CYP3A4. Jednoczesne podanie z silnymi inhibitorami CYP3A4, takimi jak ketokonazol, rytonawir czy itrakonazol, powoduje wzrost Cmax o 49% i AUC o 51%, co wymaga zmniejszenia dawki sunitynibu do minimum 37,5 mg/dobę (GIST/MRCC) lub 25 mg/dobę (pNET). Z kolei silne induktory CYP3A4, np. ryfampicyna czy fenytoina, obniżają Cmax o 23% i AUC o 46%, co może wymagać stopniowego zwiększania dawki do maksymalnie 87,5 mg/dobę (GIST/MRCC) lub 62,5 mg/dobę (pNET). Zaleca się unikanie jednoczesnego stosowania tych leków lub dokładne monitorowanie tolerancji i dostosowanie dawki. Ponadto, istnieje potencjalne ryzyko interakcji z inhibitorami BCRP oraz lekami przeciwzakrzepowymi, które mogą zwiększać ryzyko krwawień, co wymaga monitorowania parametrów krzepnięcia. Spożycie alkoholu podczas terapii sunitynibem może nasilać działania niepożądane, takie jak hepatotoksyczność, zmęczenie i zaburzenia żołądkowo-jelitowe, dlatego zaleca się jego ograniczenie.
działanie antyproliferacyjne, działanie niepożądane, enzym CYP3A4, hamowanie szpiku kostnego, induktor CYP3A4, inhibitor BCRP, inhibitor CYP3A4, interakcja lekowa, krzepnięcie krwi, lek przeciwzakrzepowy, metabolizm sunitynibu, nadciśnienie tętnicze, niewydolność serca, nowotwór neuroendokrynny trzustki, nowotwór podścieliskowy przewodu pokarmowego, pole pod krzywą AUC, rak nerki, stężenie sunitynibu, uszkodzenie wątroby, wydłużenie QT, ziele dziurawca