powierzchnia ciała
Powierzchnia ciała (BSA – Body Surface Area) to parametr anatomiczny określający całkowitą powierzchnię zewnętrznej powłoki ciała człowieka. Jest istotnym wskaźnikiem wykorzystywanym w medycynie do wielu zastosowań klinicznych, zwłaszcza przy dawkowaniu leków, ocenie funkcji narządów oraz leczeniu oparzeń.
Najczęściej stosowanymi metodami obliczania powierzchni ciała są wzory DuBois i DuBois, Mosteller, Haycock oraz Gehan i George. W praktyce klinicznej BSA oblicza się na podstawie wzrostu i masy ciała pacjenta. Wartość ta wyrażana jest w metrach kwadratowych (m²), a u przeciętnego dorosłego człowieka wynosi około 1,7-2,0 m².
Powierzchnia ciała stanowi ważny parametr w onkologii przy ustalaniu dawek chemioterapeutyków, w intensywnej terapii do określania wielkości przepływów i dawek leków, w nefrologii do oceny funkcji nerek (eGFR) oraz w leczeniu oparzeń do szacowania utraty płynów i zapotrzebowania na ich uzupełnienie. Jest także wykorzystywana w kardiologii do indeksowania parametrów hemodynamicznych.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Levirox 75 mcg
Levirox (lewotyroksyna sodowa) jest dostępny w tabletkach o dawkach od 25 do 150 mikrogramów, co pozwala na precyzyjne dostosowanie terapii do indywidualnych potrzeb pacjenta. Zalecane dawkowanie opiera się na monitorowaniu stężenia TSH, które jest bardziej wiarygodnym wskaźnikiem skuteczności leczenia niż poziomy T4 i fT4. Terapia powinna być rozpoczynana od niskich dawek, stopniowo zwiększanych co 2-4 tygodnie do osiągnięcia dawki substytucyjnej. U noworodków z wrodzoną niedoczynnością tarczycy dawka początkowa wynosi 10-15 mikrogramów/kg mc./dobę przez pierwsze 3 miesiące, natomiast u osób starszych i z chorobą wieńcową zaleca się ostrożne wprowadzanie leku, zaczynając od 12,5 mikrogramów/dobę i powolne zwiększanie dawki co 14 dni. Dawkowanie może być modyfikowane u pacjentów z małą masą ciała lub dużym wolem guzkowym.
choroba wieńcowa, dawka substytucyjna, eutyreoza, hormon tarczycy, hormon tyreotropowy, jod radioaktywny, łagodne wole, lek przeciwtarczycowy, lek tyreostatyczny, lewotyroksyna sodowa, nadczynność tarczycy, niedoczynność tarczycy, powierzchnia ciała, rak tarczycy, resekcja wola, stężenie T4, terapia supresyjna, test supresyjny, tyroidektomia, wole guzkowe, wrodzona niedoczynność tarczycy - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Fludara 10 mg
Fludara w postaci tabletek powlekanych 10 mg jest stosowana doustnie w dawce standardowej 40 mg/m² powierzchni ciała raz na dobę przez 5 dni, powtarzanej co 28 dni. Dawka ta jest 1,6-krotnie wyższa niż dożylna (25 mg/m²/dobę). Tabletki można przyjmować niezależnie od posiłków, połykać w całości, nie żuć ani nie łamać. Terapia trwa zwykle do uzyskania najlepszej odpowiedzi terapeutycznej, zazwyczaj po około 6 cyklach. Dawkowanie jest dostosowane do powierzchni ciała pacjenta, np. dla 0,89-1,13 m² zalecana dawka to 36-45 mg (4 tabletki 10 mg). Monitorowanie hematologiczne jest kluczowe, a w przypadku toksyczności dawkę należy indywidualnie modyfikować. W pierwszym cyklu nie zaleca się zmiany dawki, z wyjątkiem pacjentów z niewydolnością nerek.
biodostępność, biodostępność substancji czynnej, dawkowanie, działanie niepożądane, fosforan fludarabiny, granulocyt, klirens kreatyniny, mielosupresja, odpowiedź terapeutyczna, parametr morfologiczny, płytka krwi, powierzchnia ciała, remisja, terapia przeciwnowotworowa, toksyczność hematologiczna, tolerancja leku, trombocytopenia, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności wątroby - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Cisplatinum Accord 1 mg/ml
Dawkowanie cisplatyny powinno być indywidualnie dostosowane do rodzaju nowotworu, odpowiedzi na leczenie oraz trybu terapii (monoterapia lub terapia skojarzona). W monoterapii stosuje się dawki od 50 do 120 mg/m² powierzchni ciała (pc.) podawane co 3-4 tygodnie lub 15-20 mg/m² pc./dobę przez 5 dni co 3-4 tygodnie. W terapii skojarzonej dawka standardowa wynosi ≥20 mg/m² pc. co 3-4 tygodnie, natomiast w leczeniu raka szyjki macicy cisplatynę podaje się w dawce 40 mg/m² pc. raz w tygodniu przez 6 tygodni. U pacjentów z zaburzeniami czynności nerek lub szpiku kostnego dawka powinna być odpowiednio zredukowana. Lek podaje się w infuzji dożylnej trwającej 6-8 godzin, unikając kontaktu z urządzeniami zawierającymi aluminium.
chemioterapia skojarzona, cisplatyna, diureza, guz jajnika, lek moczopędny, mannitol, monoterapia, nawodnienie pacjenta, powierzchnia ciała, rak szyjki macicy, roztwór do infuzji, terapia skojarzona, wlew dootrzewnowy, wymuszona diureza, zaburzenie czynności nerek, zahamowanie czynności szpiku kostnego - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Physioneal 40 z glukozą 1,36 w/v 13,6 mg/ml 13,6 g/l + 5,38 g/l + 0,184 g/l + 0,051 g/l + 2,1 g/l + 1,68 g/l
PHYSIONEAL 40 to roztwór do dializy otrzewnowej zawierający glukozę w stężeniach 1,36%, 2,27% lub 3,86% (w/v), o pH 7,4 i całkowitym stężeniu buforu 40 mmol/l (15 mmol/l mleczanu + 25 mmol/l wodorowęglanu). Osmolarność roztworu wynosi odpowiednio 344, 395 i 483 mOsmol/l, a zawartość glukozy bezwodnej to 13,6 g/l, 22,7 g/l i 38,6 g/l. Skład elektrolitowy gotowego roztworu obejmuje: Na 132 mmol/l, Ca 1,25 mmol/l, Mg 0,25 mmol/l, Cl 95 mmol/l, HCO3 25 mmol/l oraz mleczany 15 mmol/l. Preparat jest przeznaczony wyłącznie do podania dootrzewnowego, a jego dawkowanie musi być indywidualnie dostosowane przez lekarza, uwzględniając masę ciała pacjenta oraz metodę dializy (CADO lub ADO). Standardowo u dorosłych stosuje się 4 wymiany na dobę (CADO) lub 4-5 wymian nocnych plus do 2 dziennych (ADO) z objętością 2-2,5 litra na wymianę. U dzieci dawkowanie zależy od powierzchni ciała, z zaleceniami 800-1400 ml/m² dla dzieci powyżej 2 lat (max 2000 ml) oraz 200-1000 ml/m² dla młodszych.
aseptyka, automatyczna dializa otrzewnowa, CADO, ciągła ambulatoryjna dializa otrzewnowa, dializa otrzewnowa, drenaż płynu dializacyjnego, działanie niepożądane, hipowolemia, mleczan, osmolarność, podanie dootrzewnowe, populacja pediatryczna, powierzchnia ciała, roztwór do dializy otrzewnowej, stężenie glukozy, utrata białek, włóknik, wodorowęglan, zapalenie otrzewnej - Leksykon leków
Skład i postać leku – Azacitidine Sandoz 100 mg
Azacitidine Sandoz jest cytotoksycznym lekiem dostępnym w postaci liofilizowanego proszku do sporządzania zawiesiny do wstrzykiwań, zawierającym 100 mg azacytydyny na fiolkę. Po rozpuszczeniu w 4 ml wody do wstrzykiwań uzyskuje się zawiesinę o stężeniu 25 mg/ml. Produkt zawiera mannitol jako jedyną substancję pomocniczą i wymaga zachowania procedur bezpieczeństwa typowych dla leków przeciwnowotworowych podczas przygotowania i podawania. Zawiesinę należy podawać podskórnie igłą 25 G, zmieniając systematycznie miejsce iniekcji (ramię, udo, brzuch), unikając miejsc podrażnionych lub uszkodzonych. Dawkowanie oblicza się na podstawie powierzchni ciała pacjenta (mg/m²), np. dawka 75 mg/m² odpowiada 135 mg azacytydyny (2 fiolki, 5,4 ml zawiesiny dla pc. 1,8 m²). Przy dawkach powyżej 4 ml zaleca się podanie w dwóch różnych miejscach.
azacytydyna, fiolka z lekiem, mannitol, niezgodność farmaceutyczna, postać farmaceutyczna, powierzchnia ciała, produkt cytotoksyczny, produkt przeciwnowotworowy, proszek liofilizowany, reakcja w miejscu podania, stabilność chemiczna i fizyczna, substancja czynna, substancja pomocnicza, woda do wstrzykiwań, wstrzyknięcie podskórne, zawiesina do wstrzykiwań - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Sunitinib MSN 12,5 mg
Farmakokinetyka sunitynibu została oceniona u 135 zdrowych ochotników oraz 266 pacjentów z guzami litymi, wykazując stabilność parametrów w różnych populacjach. Lek charakteryzuje się liniową farmakokinetyką w dawkach 25-100 mg, z proporcjonalnym wzrostem AUC i Cmax. Po wielokrotnym podawaniu obserwuje się kumulację, prowadzącą do 3-4-krotnego wzrostu stężenia sunitynibu i 7-10-krotnego wzrostu stężenia jego aktywnego metabolitu, osiągając stan równowagi po 10-14 dniach. Docelowe łączne stężenie osoczowe wynosi 62,9-101 ng/ml, co odpowiada skutecznemu hamowaniu fosforylacji receptorów. Tmax wynosi 6-12 godzin, a wchłanianie nie jest zależne od posiłku. Sunitynib i jego metabolit wykazują wysokie wiązanie z białkami osocza (95% i 90%), a objętość dystrybucji wynosi 2230 l, co wskazuje na intensywną penetrację do tkanek. Metabolizm odbywa się głównie przez CYP3A4, co wymaga unikania jednoczesnego stosowania silnych inhibitorów lub induktorów tego enzymu. Eliminacja zachodzi głównie z kałem (61%) i w mniejszym stopniu przez nerki (16%), a okres półtrwania sunitynibu i metabolitu wynosi odpowiednio 40-60 i 80-110 godzin.
ALT, AST, AUC, BCRP, Cmax, CYP3A4, dezetylosunitynib, fosforylacja receptorów, guz lity, klasyfikacja Childa-Pugh, klirens kreatyniny, klirens sunitynibu, maksymalna tolerowana dawka, objętość dystrybucji, okres półtrwania leku, powierzchnia ciała, rak nerkowokomórkowy z przerzutami, schyłkowa niewydolność nerek, skala ECOG - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Meaxin 400 mg
Imatynib wykazuje przewidywalną i liniową farmakokinetykę w dawkach od 25 do 1000 mg, z bardzo wysoką biodostępnością doustną wynoszącą 98%. Po podaniu doustnym okres półtrwania wynosi około 18 godzin, co uzasadnia dawkowanie raz na dobę. Lek wiąże się w 95% z białkami osocza, głównie albuminą i kwaśną alfa-glikoproteiną. Głównym metabolitem jest pochodna N-demetylowa piperazyny, której ekspozycja stanowi 16% AUC imatynibu. Metabolizm imatynibu odbywa się głównie przez enzym CYP3A4, a lek sam jest inhibitorem izoenzymów CYP2C9, CYP2D6 i CYP3A4/5, co może prowadzić do interakcji farmakokinetycznych z innymi lekami metabolizowanymi przez te szlaki. Kumulacja leku w stanie równowagi wynosi 1,5-2,5-krotnie przy podawaniu raz na dobę. Wydalanie odbywa się głównie z kałem (68% dawki) oraz moczem (13% dawki), z czego 25% dawki jest wydalane w formie niezmienionej.
5-fluorouracyl, biodostępność doustna, CYP3A4, dysfunkcja wątroby, erytromycyna, farmakokinetyka imatynibu, flukonazol, hamowanie CYP2C8, inhibitor konkurencyjny, izoenzymy CYP, klirens leku, kwaśna alfa-glikoproteina, niewydolność wątroby, nowotwór podścieliskowy przewodu pokarmowego, objętość dystrybucji, okres półtrwania, paklitaksel, Ph+ ALL, pochodna N-demetylowa, powierzchnia ciała, przewlekła białaczka szpikowa, stężenie albumin, stężenie bilirubiny, wiązanie z białkami osocza, wskaźnik masy ciała, wysokotłuszczowy posiłek, zaburzenia czynności nerek, zaburzenia czynności wątroby, zaburzenia hematologiczne, zmienność międzyosobnicza, znakowanie izotopowe - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Eferox 137 mcg
Eferox, zawierający lewotyroksynę sodową bezwodną, jest stosowany w terapii substytucyjnej niedoczynności tarczycy. Lek dostępny jest w tabletkach o dawkach od 25 do 200 μg, z rowkiem umożliwiającym precyzyjny podział dawki. Dawkowanie powinno być indywidualnie dostosowane na podstawie oceny klinicznej oraz monitoringu laboratoryjnego, ze szczególnym uwzględnieniem stężenia TSH, które jest preferowanym parametrem do oceny skuteczności terapii. U pacjentów z zachowaną czynnością tarczycy, małą masą ciała lub dużym wolem guzkowym zaleca się stosowanie mniejszych dawek początkowych. W grupach ryzyka, takich jak osoby w podeszłym wieku, z chorobą wieńcową lub długotrwałą niedoczynnością, terapia powinna rozpoczynać się od dawki 12,5 μg/dobę, z powolnym zwiększaniem co 2 tygodnie o 12,5 μg.
choroba wieńcowa serca, czynność tarczycy, dawka podtrzymująca, dawka substytucyjna, hormony tarczycy, leczenie hormonalne tarczycy, lewotyroksyna sodowa, nabyta niedoczynność tarczycy, niedoczynność tarczycy, powierzchnia ciała, stężenie hormonów tarczycy, stężenie TSH, tabletki niepowlekane, terapia hormonalna tarczycy, terapia substytucyjna, TSH, wole guzkowe, wrodzona niedoczynność tarczycy - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Navelbine 20 mg
Winorelbinę w postaci kapsułek miękkich Navelbine stosuje się doustnie w dawkach 20 mg i 30 mg, dawkowanie jest oparte na powierzchni ciała pacjenta. Początkowo podaje się 60 mg/m² raz w tygodniu przez 3 tygodnie, następnie dawkę zwiększa się do 80 mg/m², o ile liczba neutrofilów nie spadnie poniżej 500/mm³ lub nie wystąpi wielokrotnie neutropenia w zakresie 500-1000/mm³. W przypadku neutropenii konieczne jest odroczenie podania i redukcja dawki do 60 mg/m² przez kolejne 3 podania. U pacjentów z łagodnymi zaburzeniami czynności wątroby stosuje się standardową dawkę 60 mg/m², natomiast przy umiarkowanych zaburzeniach dawkę zmniejsza się do 50 mg/m². Lek jest przeciwwskazany u pacjentów z ciężkimi zaburzeniami wątroby. Nie ma potrzeby modyfikacji dawkowania u pacjentów z niewydolnością nerek ani u osób w podeszłym wieku, choć u geriatrycznych pacjentów może wystąpić zwiększona wrażliwość na lek.
ALT, AST, bilirubina, charakterystyka produktu leczniczego, działanie niepożądane, efekt terapeutyczny, etanol, farmakokinetyka winorelbiny, monoterapia, Navelbine, neutrofil, neutropenia, nietolerancja alkoholu, niewydolność nerek, niewydolność wątroby, podanie doustne, powierzchnia ciała, sorbitol, terapia, toksyczność hematologiczna, winorelbina winian, wywiad medyczny, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności wątroby - Leksykon substancji czynnych
Gancyklowir – Dawkowanie i sposób podawania
Gancyklowir jest lekiem przeciwwirusowym stosowanym głównie w terapii i profilaktyce zakażeń cytomegalowirusem (CMV). U dorosłych oraz dzieci i młodzieży ≥ 12 lat z prawidłową funkcją nerek dawka początkowa wynosi 5 mg/kg mc. podawane dożylnie w infuzji trwającej 1 godzinę co 12 godzin przez 7-21 dni, w zależności od wskazania. Leczenie podtrzymujące obejmuje dawkę 5 mg/kg mc. raz na dobę przez 7 dni w tygodniu lub 6 mg/kg mc. raz na dobę przez 5 dni w tygodniu, z czasem trwania dostosowanym do ryzyka nawrotu i lokalnych wytycznych. U dzieci < 12 lat dawkowanie opiera się na powierzchni ciała (BSA) i klirensie kreatyniny (CrCl) obliczanym wg wzoru Schwartza, z dawką wyliczaną jako 3 x BSA x CrCl (maksymalny CrCl 150 ml/min/1,73 m²). U pacjentów z niewydolnością nerek dawkę gancyklowiru należy odpowiednio modyfikować zgodnie z wartościami CrCl, np. dla CrCl 25-49 ml/min dawka początkowa wynosi 2,5 mg/kg mc. na dobę, a dawka podtrzymująca 1,25 mg/kg mc. na dobę. Podawanie leku odbywa się wyłącznie w infuzji dożylnej trwającej 1 godzinę, w stężeniu nie przekraczającym 10 mg/ml, z wykluczeniem podawania domięśniowego, podskórnego, bolusów oraz szybkich infuzji ze względu na ryzyko toksyczności.
choroba CMV, cytomegalowirus, funkcja nerek, infuzja dożylna, klirens kreatyniny, kreatynina w surowicy, krwiotwórczy czynnik wzrostu, leukopenia, małopłytkowość, neutropenia, niedokrwistość, pancytopenia, powierzchnia ciała, profilaktyka uniwersalna, reepitelizacja, terapia wyprzedzająca, worek spojówkowy, wstrzyknięcie domięśniowe, wstrzyknięcie podskórne, wzór Mostellera, wzór Schwartza, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności wątroby, zakażenie cytomegalowirusem - Leksykon substancji czynnych
Kryzantaspaza – Dawkowanie i sposób podawania
Kryzantaspaza (L-asparaginaza z Erwinia chrysanthemi) w preparacie Crisantaspase Porton Biopharma jest stosowana w terapii nowotworów hematologicznych, z dawką standardową 25 000 IU/m² powierzchni ciała, podawaną trzy razy w tygodniu (poniedziałek, środa, piątek) przez 2 tygodnie. Lek dostępny jest w formie liofilizowanego proszku (10 000 IU w fiolce), który po rekonstytucji podaje się dożylnie (po rozcieńczeniu w 100 ml soli fizjologicznej, infuzja 1-2 godziny) lub domięśniowo (bez rozcieńczania). Dawkowanie u dzieci i młodzieży jest identyczne jak u dorosłych. Terapia wymaga monitorowania aktywności enzymu asparaginazy, co pozwala na indywidualne dostosowanie dawki i optymalizację efektów terapeutycznych, zwłaszcza ze względu na zmienność aktywności enzymu u pacjentów pediatrycznych.
aktywność enzymatyczna, asparaginaza, charakterystyka produktu leczniczego, Crisantaspase, dawkowanie leku, działanie niepożądane, hydroliza enzymatyczna, infuzja dożylna, kryzantaspaza, nowotwór krwi, pegaspargaza, podanie domięśniowe, podanie dożylne, powierzchnia ciała, proszek liofilizowany, rekonstytucja leku - Leksykon leków
Skład i postać leku – Azacitidine Pharmascience 25 mg/ml
Azacitidine Pharmascience to cytotoksyczny lek przeciwnowotworowy dostępny w postaci liofilizowanego proszku do sporządzania zawiesiny do wstrzykiwań o stężeniu 25 mg/ml azacytydyny. Produkt występuje w fiolkach zawierających 100 mg lub 150 mg substancji czynnej, które po rozpuszczeniu odpowiednio w 4 ml lub 6 ml wody do wstrzykiwań dają jednorodną, mętną zawiesinę bez aglomeratów. Przygotowanie leku wymaga zachowania ścisłych procedur aseptycznych i stosowania środków ochrony osobistej, ze względu na cytotoksyczność azacytydyny. Po przygotowaniu, stabilność zawiesiny wynosi do 45 minut w 25°C lub do 8 godzin w 2-8°C przy użyciu nieschłodzonej wody, a przy użyciu schłodzonej wody do wstrzykiwań stabilność wzrasta do 32 godzin w 2-8°C. Nie należy filtrować zawiesiny, aby uniknąć utraty substancji czynnej, a wszelkie resztki leku muszą być utylizowane zgodnie z przepisami dotyczącymi leków cytotoksycznych.
azacytydyna, fiolka leku, guma bromobutylowa, lek cytotoksyczny, liofilizowany proszek, mannitol, niezgodność farmaceutyczna, odczyn w miejscu podania, okres ważności leku, postać farmaceutyczna, powierzchnia ciała, produkt leczniczy, stabilność chemiczna, substancja czynna, substancja pomocnicza, woda do wstrzykiwań, wstrzyknięcie podskórne, zawiesina do wstrzykiwań, zawiesina leku - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Miglustat Accord 100 mg
Leczenie miglustatem (Miglustat Accord 100 mg) powinno być prowadzone przez specjalistów z doświadczeniem w terapii choroby Gauchera typu I oraz choroby Niemanna-Picka typu C. Dorośli pacjenci z chorobą Gauchera rozpoczynają terapię dawką 100 mg trzy razy na dobę, z możliwością czasowego zmniejszenia dawki do 100 mg raz lub dwa razy na dobę w przypadku biegunek. W chorobie Niemanna-Picka typu C dawka dla dorosłych i młodzieży powyżej 12 lat wynosi 200 mg trzy razy na dobę, natomiast u dzieci poniżej 12 lat dawkowanie ustala się na podstawie powierzchni ciała, np. >1,25 m² – 200 mg trzy razy na dobę, ≤0,47 m² – 100 mg raz na dobę. Leczenie wymaga regularnej oceny skuteczności, a doświadczenie u dzieci poniżej 4 lat jest ograniczone. U pacjentów z zaburzeniami czynności nerek dawkę należy odpowiednio zmniejszyć w zależności od klirensu kreatyniny, np. przy 30-50 mL/min/1,73 m²: choroba Gauchera 100 mg raz na dobę, choroba Niemanna-Picka 100 mg dwa razy na dobę; stosowanie u pacjentów z klirensem <30 mL/min/1,73 m² jest przeciwwskazane.
biegunka, choroba Gauchera, choroba Gauchera typu I, choroba Niemanna-Picka typu C, ciężkie zaburzenie czynności nerek, kapsułka twarda, klirens kreatyniny, miglustat, odpowiedź terapeutyczna, pacjent pediatryczny, powierzchnia ciała, skuteczność leczenia, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności wątroby - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Imatinib Sandoz 400 mg
Imatinib Sandoz jest wskazany do leczenia hematologicznych nowotworów złośliwych i mięsaków, z dawkowaniem dostosowanym do fazy choroby i wieku pacjenta. U dorosłych z przewlekłą fazą przewlekłej białaczki szpikowej (CML) zalecana dawka wynosi 400 mg/dobę, w fazie przyspieszonej i przełomie blastycznym 600 mg/dobę, a u pacjentów z Ph+ ALL 600 mg/dobę. Dawkowanie u dzieci ustala się na podstawie powierzchni ciała (340 mg/m²/dobę, max. 800 mg u CML i 600 mg u Ph+ ALL). Imatinib podaje się doustnie podczas posiłku, dawkę 800 mg dzieli się na dwie dawki po 400 mg. W przypadku trudności w połykaniu tabletki można rozpuścić w wodzie lub soku jabłkowym (100 mg w 50 ml, 400 mg w 200 ml). Leczenie kontynuuje się do progresji choroby, a w razie braku odpowiedzi lub utraty odpowiedzi rozważa się zwiększenie dawki do 800 mg/dobę. Wskazane jest monitorowanie parametrów hematologicznych i wątrobowych, a w przypadku poważnych działań niepożądanych lub cytopenii stosuje się odpowiednie modyfikacje dawkowania lub przerwanie terapii.
aminotransferaza wątrobowa, aspiracja szpiku kostnego, bezwzględna liczba neutrofili, bilirubina, chemioterapia indukcyjna, ciężka neutropenia, dysfagia, działanie niepożądane, faza przewlekła, górna granica normy, hematologiczny nowotwór złośliwy, imatynib, leczenie adjuwantowe, leczenie podtrzymujące, mięsak złośliwy, nowotwór podścieliskowy przewodu pokarmowego, odpowiedź cytogenetyczna, odpowiedź hematologiczna, oporność na leczenie, podrażnienie przewodu pokarmowego, powierzchnia ciała, przełom blastyczny, przewlekła białaczka eozynofilowa, przewlekła białaczka szpikowa, tabletka powlekana, trombocytopenia, włókniakomięsak guzowaty skóry, zaawansowana CML, zespół hipereozynofilowy, zespół mielodysplastyczny - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Oxaliplatin Kalceks 5 mg/ml
Oxaliplatin Kalceks, dostępny jako koncentrat 5 mg/ml do sporządzania roztworu do infuzji, jest stosowany wyłącznie u dorosłych pacjentów w leczeniu raka jelita grubego, zarówno w terapii uzupełniającej, jak i w przypadku choroby z przerzutami. Standardowa dawka wynosi 85 mg/m² powierzchni ciała, podawana dożylnie co 2 tygodnie. W terapii uzupełniającej leczenie trwa 12 cykli (6 miesięcy), natomiast w przypadku choroby przerzutowej kontynuuje się je do progresji choroby lub wystąpienia nieakceptowalnej toksyczności. Lek podaje się po rozcieńczeniu w 250-500 ml roztworu glukozy 5% (50 mg/ml), uzyskując stężenie końcowe 0,2-0,7 mg/ml, w infuzji trwającej od 2 do 6 godzin, zawsze przed podaniem fluoropirymidyn, np. 5-fluorouracylu. W przypadku wynaczynienia infuzję należy natychmiast przerwać i wdrożyć odpowiednie postępowanie.
5-fluorouracyl, bolus dożylny, choroba z przerzutami, ciągła infuzja dożylna, cytotoksyczność, fluoropirymidyna, guzy lite, infuzja dożylna, leczenie skojarzone, leczenie uzupełniające, monoterapia, niewydolność nerek, oksaliplatyna, powierzchnia ciała, progresja choroby, rak jelita grubego, rak jelita grubego z przerzutami, terapia skojarzona, terapia uzupełniająca, toksyczność leku, wkłucie centralne, wynaczynienie, zaburzenia dróg żółciowych, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności wątroby - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Trexan Neo 2,5 mg
Metotreksat, substancja czynna leku Trexan Neo, powinien być stosowany wyłącznie przez lekarzy z doświadczeniem, ze względu na ryzyko ciężkich działań niepożądanych, w tym śmiertelnych. W terapii chorób reumatycznych, łuszczycy i ciężkiego łuszczycowego zapalenia stawów dawka standardowa wynosi 7,5-15 mg raz w tygodniu, z możliwością zwiększenia do maksymalnie 25 mg/tydzień, przy czym dawki powyżej 20 mg/tydzień znacząco zwiększają ryzyko toksyczności, zwłaszcza hematologicznej. Zaleca się podanie dawki próbnej 2,5-5 mg przed rozpoczęciem pełnej terapii oraz ścisłe monitorowanie czynności wątroby i szpiku kostnego. U pacjentów z utratą płynów do trzeciej przestrzeni (np. wodobrzusze, wysięk opłucnowy) eliminacja metotreksatu jest zmniejszona, co wymaga zmniejszenia dawki lub przerwania leczenia. W leczeniu ostrej białaczki limfoblastycznej dawki wynoszą zwykle 20-40 mg/m² powierzchni ciała, podawane raz w tygodniu, zgodnie z protokołami terapeutycznymi, z uwzględnieniem toksyczności innych leków cytostatycznych.
biodostępność metotreksatu, czynność szpiku kostnego, działanie cytostatyczne, działanie niepożądane, klirens kreatyniny, kwas foliowy, lek chemioterapeutyczny, lek cytostatyczny, łuszczyca, łuszczycowe zapalenie stawów, metotreksat, niewydolność wątroby, objawy toksyczności, okres półtrwania, ostra białaczka limfoblastyczna, powierzchnia ciała, próby czynnościowe wątroby, reumatoidalne zapalenie stawów, suplementacja kwasu foliowego, terapia metotreksatem, terapia miejscowa, terapia podtrzymująca, toksyczność wątrobowa, trzecia przestrzeń, utrata płynów, wodobrzusze, wysięk opłucnowy, zapalenie stawów - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – balance 2,3% z 2,3% glukozą i wapniem 1,75 mmol/l 2,3% glukozy + 1,75 mmol/l wapnia
Produkty lecznicze z serii balance to roztwory do dializy otrzewnowej zawierające różne stężenia glukozy (1,5%, 2,3%, 4,25%) oraz wapnia (1,25/1,75 mmol/l). Dawkowanie i sposób podawania muszą być indywidualnie dostosowane przez lekarza prowadzącego, uwzględniając stan kliniczny pacjenta oraz typ dializy: ciągła ambulatoryjna dializa otrzewnowa (CADO) lub automatyczna dializa otrzewnowa (ADO). Standardowo w CADO stosuje się 2000 ml roztworu na wymianę, 4 razy na dobę, z czasem zalegania 2-10 godzin. U dzieci objętość wymiany jest dostosowana do powierzchni ciała (600-800 ml/m², z możliwością zwiększenia do 1000-1200 ml/m²). W ADO objętość zalegania wynosi 1500-3000 ml, liczba cykli to 3-10 na noc, a całkowita objętość płynu 6-30 litrów, często łączona z 1-2 wymianami dziennie. Wyższe stężenia glukozy stosuje się ostrożnie, aby uniknąć uszkodzenia błony otrzewnowej i odwodnienia.
ADO, automatyczna dializa otrzewnowa, błona otrzewnowa, CADO, cewnik otrzewnowy, cykler dializacyjny, dializa otrzewnowa, odwodnienie, podanie dootrzewnowe, powierzchnia ciała, resztkowa czynność nerek, resztkowa funkcja nerek, równoważenie otrzewnowe, roztwór do dializy otrzewnowej, stężenie glukozy, terapia nerkozastępcza, worek Safe Lock, worek sleep safe, worek stay safe - Leksykon leków
Skład i postać leku – Clofarabine Vivanta 1 mg/ml
Produkt leczniczy Clofarabine Vivanta dostępny jest w formie koncentratu do sporządzania roztworu do infuzji o stężeniu 1 mg/ml, gdzie pojedyncza fiolka 20 ml zawiera 20 mg klofarabiny. Substancją pomocniczą jest chlorek sodu oraz woda do wstrzykiwań, przy czym jedna fiolka zawiera 71 mg sodu (3,5 mg/ml, 0,2 mmol), co jest istotne dla pacjentów na diecie niskosodowej. Roztwór po rozcieńczeniu jest klarowny, bezbarwny, o pH 4,5–7,5 i osmolarności 270–310 mOsm/kg. Przed podaniem konieczne jest filtrowanie przez jałowy filtr 0,2 μm, a w przypadku braku takiego filtra stosuje się procedurę z filtrem 5 μm i ostatecznym filtrem 0,22 μm w zestawie do infuzji. Zalecana dawka wynosi 52 mg/m² powierzchni ciała na dobę, a objętość końcowa roztworu po rozcieńczeniu dostosowuje się do powierzchni ciała pacjenta (100–200 ml). W przypadku powierzchni ciała > 0,38 m² konieczne jest użycie od 1 do 7 fiolek.
dieta niskosodowa, filtr strzykawkowy, klofarabina, koncentrat do sporządzania roztworu do infuzji, lek cytotoksyczny, lek przeciwnowotworowy, niezgodność farmaceutyczna, powierzchnia ciała, roztwór chlorku sodu, substancja pomocnicza, warunki aseptyczne, właściwość cytotoksyczna, woda do wstrzykiwań - Leksykon leków
Skład i postać leku – Caspofungin Viatris 50 mg
Caspofungin Mylan 50 mg jest lekiem przeciwgrzybiczym dostępnym w postaci proszku do sporządzania koncentratu roztworu do infuzji, zawierającym 50 mg kaspofunginy (Caspofunginum) w formie octanu. Po rekonstytucji 10,5 ml wody do wstrzykiwań uzyskuje się koncentrat o stężeniu 5,2 mg/ml. Lek zawiera substancje pomocnicze takie jak sacharoza, mannitol oraz składniki regulujące pH (kwas solny, wodorotlenek sodu, dwutlenek węgla). Preparat podaje się wyłącznie dożylnie po rozcieńczeniu w roztworach chlorku sodu (0,9%, 0,45% lub 0,225%) lub roztworze Ringera z mleczanami, unikając roztworów glukozowych ze względu na niestabilność leku w takich środowiskach. Standardowa objętość infuzji wynosi 250 ml, z możliwością zmniejszenia do 100 ml w uzasadnionych przypadkach, przy czym stężenie końcowe nie powinno przekraczać 0,5 mg/ml.
dawka nasycająca, dawka podtrzymująca, dwutlenek węgla, infuzja dożylna, kaspofungina, koncentrat roztworu do infuzji, kwas solny, mannitol, pacjent pediatryczny, powierzchnia ciała, rekonstytucja, rekonstytucja proszku, roztwór chlorku sodu, roztwór Ringera z mleczanami, sacharoza, warunki aseptyczne, wodorotlenek sodu, wzór Mostellera, zaburzenie czynności wątroby - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Bortezomib MSN 3,5 mg
Bortezomib, stosowany głównie w terapii szpiczaka mnogiego, wykazuje zróżnicowane właściwości farmakokinetyczne w zależności od drogi podania. Po dożylnym podaniu dawki 1,0-1,3 mg/m² maksymalne stężenia osoczowe wynoszą od 57 do 120 ng/ml, natomiast po podskórnym podaniu dawki 1,3 mg/m² całkowite narażenie (AUClast) jest równoważne z dożylnym, choć Cmax jest istotnie niższe (20,4 ng/ml vs. 223 ng/ml). Lek charakteryzuje się dużą objętością dystrybucji (1659-3294 l) oraz wysokim stopniem wiązania z białkami osocza (~83%). Metabolizm bortezomibu odbywa się głównie przez izoenzymy CYP3A4, CYP2C19 i CYP1A2, a głównym szlakiem jest deboronacja prowadząca do nieaktywnych metabolitów. Okres półtrwania w fazie eliminacji jest zmienny i wynosi od 40 do 193 godzin, z wyraźnie szybszą eliminacją po pierwszej dawce (klirens 102-112 l/h) w porównaniu do kolejnych (15-32 l/h), co sugeruje nasycenie enzymatyczne lub zmiany w wiązaniu białkowym.
AUC, białko osocza, bortezomib, CYP1A2, CYP2C19, CYP3A4, cytochrom P450, deboronacja, farmakokinetyka, inhibitor proteasomu, klirens całkowity, klirens kreatyniny, mikrosom wątrobowy, narażenie ogólnoustrojowe, objętość dystrybucji, okres półtrwania, ostra białaczka limfoblastyczna, ostra białaczka mieloblastyczna, podanie dożylne, podanie podskórne, powierzchnia ciała, stan stacjonarny, stężenie maksymalne, stężenie osoczowe, szpiczak mnogi, zaburzenie czynności wątroby - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Imatinib Fresenius Kabi 100 mg
Imatinib Fresenius Kabi jest wskazany do leczenia hematologicznych nowotworów złośliwych i mięsaków złośliwych, z dawkowaniem dostosowanym do fazy choroby i wieku pacjenta. U dorosłych z przewlekłą fazą przewlekłej białaczki szpikowej (CML) zalecana dawka wynosi 400 mg/dobę, w fazie akceleracji i przełomu blastycznego 600 mg/dobę, a w przypadku Ph+ ALL 600 mg/dobę. Dawkowanie u dzieci ustala się na podstawie powierzchni ciała, np. 340 mg/m² pc. na dobę w CML i Ph+ ALL, z maksymalną dawką 800 mg/dobę u dorosłych i 600 mg/dobę u dzieci. Tabletki należy przyjmować doustnie podczas posiłku, popijając dużą ilością wody, a w przypadku trudności w połykaniu można je rozpuścić w niegazowanej wodzie lub soku jabłkowym. Leczenie kontynuuje się do progresji choroby, a w przypadku braku odpowiedzi lub postępu możliwe jest zwiększenie dawki, z jednoczesnym monitorowaniem działań niepożądanych.
aminotransferaza wątrobowa, ANC, AspAT, bilirubina, ciężka neutropenia, działanie pozahematologiczne, farmakokinetyka imatynibu, faza akceleracji CML, faza indukcji, granulocyt zasadochłonny, HES/CEL, imatynib, MDS/MPD, mięsak złośliwy, neutropenia, nowotwór hematologiczny, odpowiedź cytogenetyczna, odpowiedź hematologiczna, Ph+ ALL, podrażnienie przewodu pokarmowego, powierzchnia ciała, przełom blastyczny, przewlekła faza CML, tabletka powlekana - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Atossa 8 mg
Lek Atossa zawierający 8 mg ondansetronu w postaci dwuwodnego chlorowodorku ondansetronu w tabletkach powlekanych jest wskazany do zapobiegania i leczenia nudności oraz wymiotów indukowanych chemioterapią i radioterapią nowotworów oraz w okresie pooperacyjnym u dorosłych pacjentów. W populacji pediatrycznej doustna forma leku jest zalecana wyłącznie u dzieci o powierzchni ciała >1,2 m² w leczeniu nudności i wymiotów po chemioterapii, natomiast w przypadku pooperacyjnych nudności i wymiotów u dzieci i młodzieży rekomendowane jest stosowanie ondansetronu w formie powolnego wstrzyknięcia dożylnego ze względu na brak odpowiednich badań klinicznych dotyczących doustnej formy w tym wskazaniu.
chemioterapia nowotworowa, chlorowodorek ondansetronu, laktoza jednowodna, nietolerancja laktozy, nudności indukowane chemioterapią, nudności pooperacyjne, nudności wywołane radioterapią, ondansetron, pooperacyjne nudności i wymioty, potencjał emetogenny, powierzchnia ciała, radioterapia nowotworów, terapia przeciwnowotworowa, wstrzyknięcie dożylne, wymioty indukowane chemioterapią, wymioty pooperacyjne, zaburzenia wchłaniania cukrów - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Methofill 2,5 mg
Metotreksat w formie tabletek (Methofill) powinien być stosowany wyłącznie przez lekarzy z doświadczeniem, z zachowaniem rygorystycznego schematu dawkowania – podawany raz na tydzień, co jest kluczowe dla bezpieczeństwa terapii. W leczeniu reumatoidalnego zapalenia stawów, ciężkiej łuszczycy i łuszczycowego zapalenia stawów dawka początkowa wynosi 7,5-15 mg/tydzień, z możliwością stopniowego zwiększania o 2,5 mg do maksymalnie 25 mg/tydzień (zalecane nie przekraczać 20 mg ze względu na toksyczność). Odpowiedź na leczenie obserwuje się po 4-8 tygodniach, a po uzyskaniu efektu terapeutycznego dawkę należy redukować do najmniejszej skutecznej. Zaleca się suplementację kwasu foliowego 5 mg dwa razy w tygodniu, z wyłączeniem dnia podania metotreksatu, aby ograniczyć działania niepożądane. Dawka testowa 2,5-5 mg/tydzień powinna być podana przed rozpoczęciem terapii w celu wczesnego wykrycia toksyczności.
badanie laboratoryjne, bilirubina, ciężka łuszczyca, klirens kreatyniny, kwas foliowy, leczenie podtrzymujące, lek cytostatyczny, łuszczycowe zapalenie stawów, ostra białaczka limfoblastyczna, powierzchnia ciała, protokół terapeutyczny, reumatoidalne zapalenie stawów, wodobrzusze, wysięk opłucnowy, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności wątroby, zahamowanie czynności szpiku kostnego - Leksykon leków
Skład i postać leku – Azacitidine Eugia 25 mg/ml
Azacitidine Eugia to preparat zawierający 100 mg azacytydyny w postaci liofilizowanego proszku do sporządzania zawiesiny do wstrzykiwań podskórnych o stężeniu 25 mg/ml po rekonstytucji. Lek wymaga rozpuszczenia w 4 ml wody do wstrzykiwań, co daje jednorodną, mętną zawiesinę bez aglomeratów, którą należy podawać niezwłocznie lub przechowywać zgodnie z zaleceniami (do 45 minut w 25°C lub do 8 godzin w 2-8°C przy użyciu nieschłodzonej wody, a do 22 godzin w 2-8°C przy użyciu schłodzonej wody). Podanie odbywa się igłą 25 G pod kątem 45-90° w ramię, udo lub brzuch, z koniecznością rotacji miejsc iniekcji i unikaniem obszarów drażliwych. Dawkowanie oblicza się na podstawie powierzchni ciała (pc.) pacjenta, np. dla pc. 1,8 m² dawka 75 mg/m² odpowiada 135 mg azacytydyny (5,4 ml zawiesiny, 2 fiolki). Preparat jest cytotoksyczny, dlatego wymaga zachowania procedur bezpieczeństwa podczas przygotowania i podawania.
azacytydyna, dawkowanie leku, igła podskórna, liofilizacja, mannitol, odczyn miejscowy, okres ważności, powierzchnia ciała, produkt cytotoksyczny, produkt przeciwnowotworowy, rekonstytucja, stabilność chemiczna, substancja pomocnicza, wacik alkoholowy, woda do wstrzykiwań, wstrzyknięcie podskórne, zawiesina do wstrzykiwań - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Carbomedac 10 mg/ml
Karboplatyna, dostępna w postaci koncentratu o stężeniu 10 mg/ml w fiolkach zawierających od 50 mg do 1000 mg substancji czynnej, jest podawana dożylnie w infuzji trwającej 15-60 minut. U dorosłych pacjentów z prawidłową czynnością nerek i bez wcześniejszego leczenia zalecana dawka wynosi 400 mg/m² powierzchni ciała. Alternatywnie, dawkę można obliczyć wzorem Calverta: Dawka (mg) = docelowa wartość AUC (mg/ml × min) × [GFR (ml/min) + 25], gdzie docelowa wartość AUC zależy od statusu pacjenta i schematu leczenia (np. 5-7 mg/ml × min dla wcześniej nieleczonych w monoterapii). Wzór Calverta nie jest stosowany u pacjentów po określonych wcześniejszych terapiach, takich jak mitomycyna C, nitrozomocznik, czy radioterapia ≥ 4500 radów. Leczenie należy przerwać w przypadku braku odpowiedzi, progresji choroby lub nietolerowanych działań niepożądanych. Kolejny kurs nie powinien być podany przed 4 tygodniami i osiągnięciem minimalnych wartości hematologicznych: neutrofile ≥ 2000/mm³ i płytki ≥ 100 000/mm³.
cisplatyna, cyklofosfamid, czynność nerek, doksorubicyna, karboplatyna, klirens kreatyniny, koncentrat do sporządzania roztworu do infuzji, leukopenia, mielosupresja, mitomycyna C, monoterapia, morfologia krwi, nadir hematologiczny, neutrofile, neutropenia, nitrozomocznik, płytki krwi, powierzchnia ciała, progresja choroby, radioterapia, roztwór chlorku sodu, roztwór glukozy do infuzji, skala ECOG-Zubrod, skala Karnofsky’ego, terapia skojarzona, trombocytopenia, wzór Calverta - Leksykon substancji czynnych
Betiatyd – Dawkowanie i sposób podawania
Betiatyd, substancja aktywna zawarta w preparacie Renoscint MAG3, po znakowaniu radioizotopem 99mTc tworzy radiofarmaceutyk Tiadyd technetu (99mTc), stosowany w diagnostyce nerkowej. Dawkowanie u dorosłych i osób starszych wynosi od 37 do 185 MBq, dostosowywane do rodzaju badania i patologii. Badania przepływu krwi nerkowej lub ocena przemieszczania znacznika w moczowodach wymagają wyższych dawek niż ocena przemieszczania się znacznika wewnątrz nerek. Renografia wymaga mniejszej aktywności radioaktywnej niż sekwencyjna scyntygrafia dynamiczna. Preparat podaje się dożylnie po rekonstytucji i znakowaniu zgodnie z instrukcją, a badanie wykonuje się zwykle natychmiast po podaniu.
badanie scyntygraficzne, betiatyd, charakterystyka produktu leczniczego, diagnostyka nerek, inhibitor ACE, lek moczopędny, liofilizowany proszek, nadtechnecjan sodu, podanie radiofarmaceutyku, populacja pediatryczna, powierzchnia ciała, przemieszczanie znacznika w moczowodach, przepływ krwi w nerkach, radiofarmaceutyk, rekonstytucja, renografia, Renoscint MAG3, tiadyd technetu, znakowanie radioaktywne, znakowanie technetem - Leksykon substancji czynnych
Winorelbina – Dawkowanie i sposób podawania
Winorelbina, dostępna w postaci winianu, występuje w formie dożylnej (koncentrat 10 mg/ml) oraz doustnej (kapsułki 20 mg, 30 mg, 80 mg). Dożylna winorelbina podawana jest po rozcieńczeniu w 0,9% NaCl lub 5% glukozie, jako powolny bolus (6-10 minut) lub krótka infuzja (20-30 minut), z obowiązkowym przepłukaniem żyły 250 ml 0,9% NaCl po podaniu. Standardowe dawkowanie w monoterapii lub terapii wielolekowej wynosi 25-30 mg/m² powierzchni ciała (pc.) raz w tygodniu lub w schematach co 3 tygodnie (dni 1 i 5 lub 1 i 8). Maksymalna tolerowana dawka jednorazowa to 35,4 mg/m² pc., a maksymalna dawka całkowita 60 mg. U pacjentów z ciężkimi zaburzeniami czynności wątroby zaleca się redukcję dawki do 20 mg/m² pc. Nie ma konieczności modyfikacji dawki u pacjentów z niewydolnością nerek ani u osób w podeszłym wieku, choć możliwa jest zwiększona wrażliwość u niektórych seniorów.
bolus, ciężkie zaburzenie czynności wątroby, działanie cytostatyczne, farmakokinetyka winorelbiny, kapsułka miękka, koncentrat do infuzji, krótka infuzja, lek cytotoksyczny, liczba neutrofilów, maksymalna tolerowana dawka, monoterapia, neutropenia, niedrobnokomórkowy rak płuc, niewydolność nerek, parametr hematologiczny, podanie dordzeniowe, powierzchnia ciała, rak piersi, rak piersi z przerzutami, schemat wielolekowy, substancja czynna, terapia wielolekowa, winian winorelbiny, wydalanie nerkowe, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności wątroby - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Althyxin 25 mcg/5 ml
Althyxin, zawierający lewotyroksynę sodową, jest dostępny w formie roztworu doustnego o stężeniach 25, 50 i 100 μg/5 ml. Dawkowanie wymaga indywidualnego dostosowania na podstawie stanu klinicznego i wyników laboratoryjnych, ze szczególnym uwzględnieniem stężenia TSH jako głównego wskaźnika terapii. W niedoczynności tarczycy u dorosłych i dzieci powyżej 12 lat dawka początkowa wynosi 50-100 μg/dobę, a dawka podtrzymująca 100-200 μg/dobę, z modyfikacją co 3-4 tygodnie o 25-50 μg. U noworodków z wrodzoną niedoczynnością dawka początkowa to 10-15 μg/kg m.c./dobę przez pierwsze 3 miesiące, natomiast u dzieci z nabytą niedoczynnością dawka początkowa wynosi 12,5-50 μg/dobę, zwiększana co 2-4 tygodnie. W przypadku nietoksycznego wola i Hashimoto dawka wynosi 50-200 μg/dobę, a w terapii supresyjnej raka tarczycy 150-300 μg/dobę.
choroba wieńcowa, dawka podtrzymująca, dawka substytucyjna, dawka zastępcza, hormony tarczycy, lewotyroksyna sodowa, nabyta niedoczynność tarczycy, niedoczynność tarczycy, powierzchnia ciała, poziom TSH, rak tarczycy, roztwór doustny, terapia supresyjna, TSH, tyroksyna, wole nietoksyczne, wrodzona niedoczynność tarczycy, zapalenie Hashimoto - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Methotrexat-Ebewe 10 mg
Methotrexat-Ebewe powinien być stosowany wyłącznie przez lekarzy z doświadczeniem w terapii metotreksatem, ze szczególnym uwzględnieniem ryzyka poważnych działań niepożądanych, w tym śmiertelnych. W leczeniu opornej uogólnionej łuszczycy pospolitej, łuszczycowego zapalenia stawów oraz innych chorób autoimmunologicznych, dawka metotreksatu wynosi od 2,5 do 5 mg/tydzień na początku terapii, z możliwością zwiększenia do dawki podtrzymującej 7,5–25 mg/tydzień, podawanej doustnie raz w tygodniu, najlepiej na czczo, bezpośrednio przed posiłkiem. Kluczowe jest ustalenie stałego dnia przyjmowania leku oraz monitorowanie parametrów morfologii krwi i tolerancji pacjenta, aby dostosować dawkowanie i czas trwania terapii do indywidualnych potrzeb klinicznych. Tabletki dostępne są w dawkach 2,5 mg, 5 mg i 10 mg, z możliwością dzielenia tabletek 5 mg i 10 mg, co pozwala na precyzyjne dostosowanie dawki.
chemioterapia wielolekowa, choroba autoimmunologiczna, działanie niepożądane, folinian wapnia, leczenie onkologiczne, leczenie pozajelitowe, łuszczyca, łuszczyca pospolita, łuszczycowe zapalenie stawów, metotreksat, morfologia krwi, nowotwór złośliwy, ostra białaczka, postać pozajelitowa, powierzchnia ciała - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Lepsitam 1000 mg
Lepsitam (lewetyracetam) jest dostępny w formie tabletek powlekanych o dawkach 250 mg, 500 mg, 750 mg oraz 1000 mg, z indywidualnym dostosowaniem dawkowania w zależności od wieku, masy ciała, rodzaju terapii oraz czynności nerek. Monoterapia jest zalecana dla pacjentów od 16 roku życia, rozpoczynając od dawki 250 mg dwa razy na dobę, zwiększanej do 500 mg dwa razy na dobę po 2 tygodniach, z możliwością dalszego zwiększania co 2 tygodnie do maksymalnej dawki 1500 mg dwa razy na dobę. Terapia wspomagająca jest wskazana u dorosłych i młodzieży ≥12 lat o masie ciała ≥50 kg, z dawką początkową 500 mg dwa razy na dobę, którą można zwiększać do 1500 mg dwa razy na dobę. U dzieci poniżej 6 lat zaleca się stosowanie roztworu doustnego, a dawkowanie u dzieci o masie ciała <50 kg jest odpowiednio zmodyfikowane, z maksymalną dawką 750 mg dwa razy na dobę. Dawkowanie u pacjentów z zaburzeniami czynności nerek jest dostosowywane na podstawie klirensu kreatyniny (CLkr), z podziałem na stopnie niewydolności nerek i odpowiednimi zakresami dawek, np. przy CLkr ≥80 ml/min dawka wynosi 500-1500 mg dwa razy na dobę, a przy CLkr <30 ml/min 250-500 mg dwa razy na dobę. U pacjentów dializowanych zaleca się dawkę 500-1000 mg raz na dobę oraz dawkę uzupełniającą po dializie 250-500 mg.
ciężkie zaburzenie wątroby, dawka nasycająca, dawka podtrzymująca, dawka uzupełniająca, dializa, klirens kreatyniny, klirens lewetyracetamu, lewetyracetam, monoterapia, niewydolność nerek, powierzchnia ciała, roztwór doustny, schyłkowa niewydolność nerek, stężenie kreatyniny, stopniowe odstawianie leku, tabletka powlekana, terapia wspomagająca, wzór Schwartza, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności wątroby - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Idarubicin Accord 10 mg/10 ml
Idarubicin Accord jest dostępny w formie roztworu do wstrzykiwań o stężeniach 1 mg/ml (5 mg/5 ml, 10 mg/10 ml, 20 mg/20 ml). Dawkowanie leku ustala się na podstawie powierzchni ciała (mg/m²) oraz wskazania klinicznego, z uwzględnieniem wieku pacjenta i schematu terapeutycznego. W leczeniu ostrej białaczki szpikowej (AML) u dorosłych zaleca się dawkę 12 mg/m² na dobę dożylnie przez 3 dni w skojarzeniu z cytarabiną lub alternatywnie 8 mg/m² przez 5 dni. U dzieci dawka wynosi 10-12 mg/m² na dobę przez 3 dni. W ostrej białaczce limfoblastycznej (ALL) stosuje się monoterapię: 12 mg/m² na dobę przez 3 dni u dorosłych oraz 10 mg/m² na dobę przez 3 dni u dzieci. Dawkowanie należy dostosować indywidualnie, uwzględniając stan hematologiczny i inne leki cytotoksyczne.
cytarabina, dawkowanie leków, idarubicyna, idarubicyna chlorowodorek, leczenie skojarzone, lek cytotoksyczny, martwica tkanek, monoterapia, ostra białaczka limfoblastyczna, ostra białaczka szpikowa, podanie dożylne, powierzchnia ciała, przewód infuzyjny, roztwór do wstrzykiwań, stan hematologiczny, wynaczynienie okołonaczyniowe, zakrzepica, zapalenie tkanki łącznej - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Vetira 100 mg/ml
Lewetyracetam w postaci roztworu doustnego o stężeniu 100 mg/ml wymaga indywidualnego dostosowania dawki w zależności od wieku, masy ciała, wskazań klinicznych oraz funkcji nerek i wątroby. U dorosłych i młodzieży ≥18 lat oraz 12-17 lat o masie ciała ≥50 kg dawka początkowa wynosi 500 mg dwa razy na dobę, z możliwością rozpoczęcia od 250 mg dwa razy na dobę, a maksymalna dawka to 1500 mg dwa razy na dobę. U dzieci i młodzieży <50 kg oraz niemowląt dawka jest obliczana na podstawie masy ciała, z dawką początkową 7-10 mg/kg mc. dwa razy na dobę i maksymalną do 21-30 mg/kg mc. dwa razy na dobę, w zależności od wieku. Dawkowanie należy modyfikować co 2-4 tygodnie, zwiększając lub zmniejszając dawkę o 250-500 mg u dorosłych lub o 7-10 mg/kg mc. u dzieci. W przypadku zaburzeń czynności nerek dawkowanie ustala się na podstawie klirensu kreatyniny, z odpowiednim zmniejszeniem dawki w zależności od stopnia niewydolności nerek, a u pacjentów dializowanych stosuje się dawkę jednorazową 500-1000 mg. U pacjentów z ciężkim zaburzeniem czynności wątroby zaleca się zmniejszenie dawki podtrzymującej o 50%, zwłaszcza przy klirensie kreatyniny <60 ml/min/1,73 m².
ciężkie zaburzenie czynności wątroby, częściowy napad padaczkowy, dawka nasycająca, dawka podtrzymująca, dawka uzupełniająca, dawkowanie leku, dializa, działanie niepożądane, klirens kreatyniny, lewetyracetam, monoterapia, niewydolność nerek, odpowiedź kliniczna, powierzchnia ciała, roztwór doustny, schyłkowa niewydolność nerek, stężenie kreatyniny, strzykawka doustna, terapia wspomagająca, umiarkowane zaburzenie czynności wątroby, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności wątroby - Leksykon leków
Skład i postać leku – Gerodaza 25 mg/ml
Gerodaza to lek zawierający azacytydynę w postaci liofilizowanego proszku do sporządzania zawiesiny do wstrzykiwań o stężeniu 25 mg/ml. Dostępny jest w fiolkach zawierających 100 mg lub 150 mg substancji czynnej, co po rekonstytucji daje zawiesinę o jednolitym stężeniu 25 mg/ml. Substancją pomocniczą jest mannitol. Produkt należy przechowywać w stanie nieotwartym do 3 lat bez specjalnych wymagań temperaturowych. Po rekonstytucji stabilność chemiczna i fizyczna zawiesiny wynosi 45 minut w 25°C i 8 godzin w 2–8°C, jeśli użyto nieschłodzonej wody do wstrzykiwań, lub do 32 godzin w 2–8°C, jeśli woda była schłodzona. Ze względów mikrobiologicznych preparat należy stosować natychmiast po przygotowaniu lub przechowywać zgodnie z powyższymi limitami czasowymi i temperaturowymi.
azacytydyna, fiolka ze szkła, guma bromobutylowa, igła do wstrzyknięć podskórnych, lek przeciwnowotworowy, mannitol, niezgodność farmaceutyczna, powierzchnia ciała, proszek do sporządzania zawiesiny, proszek liofilizowany, stabilność użytkowa, substancja cytotoksyczna, woda do wstrzykiwań, wstrzyknięcie podskórne, zawiesina do wstrzykiwań - Leksykon leków
Wpływ na płodność, ciążę i laktację – Sandimmun Neoral 10 mg
Leczenie cyklosporyną (Sandimmun Neoral) u kobiet w wieku rozrodczym, zwłaszcza planujących ciążę, będących w ciąży lub karmiących piersią, wymaga szczególnej ostrożności. Dane kliniczne, głównie z populacji pacjentek po przeszczepieniu narządów, wskazują na zwiększone ryzyko przedwczesnego porodu (<37 tygodni) z odsetkiem wynoszącym 52% po przeszczepie nerki, 35% po przeszczepie wątroby i serca. Pomimo że odsetek poronień i ciężkich wad wrodzonych jest porównywalny z populacją ogólną, nie można wykluczyć wpływu cyklosporyny na powikłania takie jak nadciśnienie, stan przedrzucawkowy, zakażenia czy cukrzyca. Cyklosporyna przenika do mleka matki w stężeniu od 0,17 do 1,4 w stosunku do stężenia we krwi, a niemowlę karmione wyłącznie piersią może otrzymać do 2% dawki matki (przeliczonej na masę ciała). Ze względu na ryzyko działań niepożądanych oraz obecność etanolu w preparacie, karmienie piersią podczas terapii jest przeciwwskazane.
ciśnienie krwi, cukrzyca, cyklosporyna, czynność nerek, farmakokinetyka leku, karmienie piersią, leczenie immunosupresyjne, lek immunosupresyjny, maksymalna dawka zalecana, nadciśnienie ciążowe, płodność, poród przedwczesny, powierzchnia ciała, przeszczepienie narządów, stan przedrzucawkowy, stężenie leku we krwi, toksyczność zarodkowo-płodowa, wady wrodzone - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – PoltechDTPA 13,25 mg DTPA (sodu dietylenotriamiopentaoctan jednowodny)
PoltechDTPA jest radiofarmaceutykiem do podania dożylnego, stosowanym w diagnostyce medycyny nuklearnej, głównie w renoscyntygrafii z oceną GFR oraz angioscyntygrafii mózgu. Preparat wymaga znakowania 5 ml roztworu nadtechnecjanu (⁹⁹ᵐTc) sodu o aktywności 740-1500 MBq, uzyskanego z generatora ⁹⁹Mo/⁹⁹ᵐTc. Zalecane aktywności dla dorosłych wynoszą: 74-370 MBq dla renoscyntygrafii, 1,8-3,7 MBq dla pomiaru GFR oraz 370-555 MBq dla angioscyntygrafii mózgu. Badania dynamiczne należy rozpocząć natychmiast po podaniu preparatu, a obrazy statyczne uzyskuje się po około godzinie, z możliwością wykonania kolejnych zdjęć w późniejszym czasie. Podanie preparatu wymaga warunków szpitalnych lub specjalistycznych pracowni medycyny nuklearnej oraz personelu doświadczonego w stosowaniu radiofarmaceutyków.
angioscyntygrafia mózgu, badanie nerek, Europejskie Towarzystwo Medycyny Nuklearnej, generator radionuklidowy, medycyna nuklearna, nadtechnecjan sodu, narażenie na promieniowanie, niewydolność nerek, obraz scyntygraficzny, obraz statyczny, podanie dożylne, populacja pediatryczna, powierzchnia ciała, radiofarmaceutyk, renoscyntygrafia, scyntygrafia dynamiczna, scyntygrafia mózgu, stosunek korzyści do ryzyka, wskaźnik GFR, wstrzyknięcie dożylne, zaburzenie czynności nerek - Leksykon substancji czynnych
Mleczan – Dawkowanie i sposób podawania
Mleczan jest kluczowym składnikiem buforującym w roztworach do dializy otrzewnowej (CADO, ADO) oraz hemodializy/hemofiltracji (CRRT). W dializie otrzewnowej stosuje się mleczan w stężeniu 35 mmol/l (sód (S)-mleczan) w roztworach serii balance, co przy standardowym schemacie 4 wymian po 2000 ml/dobę daje dawkę około 280 mmol mleczanu na dobę. W automatycznej dializie otrzewnowej dawka mleczanu waha się od 350 do 630 mmol na noc, zależnie od objętości płynu (10-18 l). W hemodializie/hemofiltracji z użyciem Prismasol, mleczan występuje w stężeniu 3 mmol/l (kwas (S)-mlekowy), a typowa podaż wynosi 144-180 mmol/dobę przy przepływie 2000-2500 ml/h. Dawkowanie jest dostosowywane do masy ciała, resztkowej funkcji nerek oraz tolerancji pacjenta, a u dzieci uwzględnia powierzchnię ciała i wiek, z objętościami wymian od 600 do 1400 ml/m² i dawkami do 490 mmol/m² na dobę.
automatyczna dializa otrzewnowa, cewnik otrzewnowy, ciągła ambulatoryjna dializa otrzewnowa, ciągła hemodializa, ciągłe leczenie nerkozastępcze, cykler, dializa otrzewnowa, dializat, hemodiafiltr, hemodiafiltracja, hemodializa, hemofiltr, jama otrzewnowa, kwas mlekowy, leczenie nerkozastępcze, postdylucja, powierzchnia ciała, predylucja, resztkowa czynność nerek, resztkowa funkcja nerek, równoważenie otrzewnowe, roztwór dializacyjny, sód mleczan, substancja buforująca, ultrafiltracja - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Valhit 450 mg
Valhit (walgancyklowir) jest prolekiem gancyklowiru, stosowanym doustnie, z dawką 900 mg dwa razy na dobę odpowiadającą dożylnej dawce 5 mg/kg mc. gancyklowiru. W terapii CMV zapalenia siatkówki u dorosłych zaleca się leczenie początkowe 900 mg dwa razy na dobę przez 21 dni, a następnie leczenie podtrzymujące 900 mg raz na dobę. Po przeszczepie nerki lub innych narządów miąższowych dawka profilaktyczna wynosi 900 mg raz na dobę, rozpoczynając w ciągu 10 dni po transplantacji i kontynuując przez 100-200 dni. U dzieci dawkowanie ustala się na podstawie wzoru: dawka [mg] = 7 × BSA × Clcr, z uwzględnieniem powierzchni ciała (wg Mostellera) i klirensu kreatyniny (wg Schwartza), z maksymalnym Clcr 150 ml/min/1,73 m². Dawkę zaokrągla się do najbliższej wielokrotności 25 mg, maksymalnie do 900 mg, preferując zawiesinę doustną dla precyzyjnego dawkowania.
biodostępność leku, cytomegalowirusowe zapalenie siatkówki, czynnik krwiotwórczy, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, gancyklowir, hemodializa, klirens kreatyniny, leukopenia, metoda enzymatyczna, metoda Jaffe’go, neutropenia, niedokrwistość, pancytopenia, powierzchnia ciała, przeszczep narządu miąższowego, stężenie kreatyniny w surowicy, tabletka powlekana, toksyczne działanie na szpik kostny, trombocytopenia, walgancyklowir, wzór Mostellera, wzór Schwartza, zaburzenie hematologiczne, zawiesina doustna - Leksykon substancji czynnych
Efedryna – Dawkowanie i sposób podawania
Efedryna jest stosowana w różnych formach farmaceutycznych, a dawkowanie zależy od postaci leku, drogi podania oraz wskazań terapeutycznych. W preparatach donosowych Efrinol 1% (0,5 mg/kropla) i 2% (1,0 mg/kropla) zaleca się wkraplanie odpowiednio 1-3 lub 1-2 kropli do każdego otworu nosowego 2-5 razy na dobę, nie dłużej niż 5 dni. Roztwory do wstrzykiwań, takie jak Ephedrinum Hydrochloricum Aguettant (3 mg/ml) i Ephedrinum hydrochloricum WZF (25 mg/ml), stosuje się pod nadzorem anestezjologicznym, z dawkami dożylnymi u dorosłych i dzieci powyżej 12 lat wynoszącymi 3-6 mg (maksymalnie 9 mg) co 3-4 minuty do maksymalnej dawki 30 mg, z całkowitą dawką dobową nieprzekraczającą 150 mg. Dawkowanie domięśniowe lub podskórne preparatu WZF u dorosłych wynosi 12,5-25 mg, a u dzieci 3 mg/kg mc./dobę lub 25-100 mg/m² powierzchni ciała w 4-6 dawkach podzielonych. Preparat Tussipect zawiera 15 mg efedryny w tabletce, z zalecanym dawkowaniem 2 tabletki 3 razy dziennie u dorosłych i młodzieży powyżej 12 lat, maksymalna dobowa dawka to 90 mg.
anestezjolog, blokada centralna, dawka podzielona, efedryna chlorowodorek, hipotensja, krople do nosa, niedrożność nosa, podanie donosowe, podanie dożylne, polekowe zapalenie błony śluzowej nosa, powierzchnia ciała, preparat złożony, roztwór do wstrzykiwań, skurcz dróg oddechowych, tabletka drażowana, wiek podeszły, wskazanie terapeutyczne, wstrzyknięcie dożylne, wywiad medyczny, zaburzenia czynności nerek, zaburzenia czynności wątroby - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Finamlox 10 mg
Przedkliniczne badania amlodypiny, składnika aktywnego Finamloxu, wykazały istotne zmiany w przebiegu ciąży i stanie potomstwa u szczurów i myszy przy dawkach około 50-krotnie przekraczających maksymalną zalecaną dawkę dla ludzi (10 mg, przeliczone na mg/kg masy ciała). Zaobserwowano opóźnienie i wydłużenie porodu oraz zmniejszoną przeżywalność potomstwa. W badaniach płodności u szczurów dawki do 10 mg/kg/dobę (8-krotnie wyższe niż u ludzi, przeliczone na mg/m²) nie wpływały na płodność, jednak podawanie amlodypiny samcom w dawce porównywalnej do ludzkiej skutkowało obniżeniem stężenia hormonu folikulotropowego i testosteronu, zmniejszeniem liczby dojrzałych spermatyd oraz redukcją komórek Sertoliego, co wskazuje na potencjalne zaburzenia funkcji rozrodczych.
amlodypina, bezylan, działanie rakotwórcze, Finamlox, hormon folikulotropowy, komórki Sertoliego, maksymalna tolerowana dawka, mutagenność, potencjał mutagenny, potencjał rakotwórczy, powierzchnia ciała, profil bezpieczeństwa leku, przebieg ciąży, przeżywalność potomstwa, spermatydy, testosteron, wpływ na płodność, wpływ na rozród, wydłużony poród - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Hepatect CP 50 j.m./ml
Hepatect CP to roztwór do infuzji zawierający ludzką immunoglobulinę przeciw wirusowemu zapaleniu wątroby typu B (HBV), z aktywnością 50 j.m./ml przeciwciał anty-HBs oraz stężeniem białka 50 g/l, w tym ≥96% IgG. Dawkowanie jest zróżnicowane w zależności od wskazań klinicznych, masy ciała i populacji pacjentów. W profilaktyce po przeszczepie wątroby u dorosłych stosuje się 10 000 j.m. w dniu przeszczepu, następnie 2000-10 000 j.m./dobę przez 7 dni, z dalszym dostosowaniem w celu utrzymania poziomu przeciwciał powyżej 100-150 j.m./l (HBV-) lub >500 j.m./l (HBV+). U dzieci dawka wynosi 10 000 j.m./1,73 m² powierzchni ciała. W profilaktyce po ekspozycji u osób nieimmunizowanych podaje się co najmniej 500 j.m. (10 ml) jak najszybciej, najlepiej w ciągu 24-72 godzin. U pacjentów hemodializowanych dawka wynosi 8-12 j.m./kg (0,16-0,24 ml/kg), max. 500 j.m. co 2 miesiące do serokonwersji. Noworodki matek nosicielek HBV otrzymują 30-100 j.m./kg (0,6-2 ml/kg) przy urodzeniu lub jak najszybciej po nim, z możliwością powtarzania do serokonwersji.
antygen powierzchniowy HBV, działanie niepożądane, hemodializa, immunoglobulina G, immunoglobulina przeciw HBV, infuzja dożylna, ludzka immunoglobulina, miano przeciwciał, niewydolność wątroby, nosiciel HBV, odpowiedź immunologiczna, powierzchnia ciała, przeszczep wątroby, wirusowe zapalenie wątroby typu B, zaburzenia czynności nerek, zaburzenia czynności wątroby - Leksykon substancji czynnych
Asparagina – Dawkowanie i sposób podawania
Preparat Aminoplasmal Hepa 10% zawiera 2,5 g asparaginy jednowodnej na 1000 ml roztworu i jest stosowany w żywieniu pozajelitowym do uzupełniania aminokwasów i azotu. Dawkowanie wynosi 0,8–1,5 g aminokwasów/kg masy ciała/dobę (8–15 ml/kg mc./dobę), co dla pacjenta o masie 70 kg odpowiada 560–1050 ml roztworu, zawierającego 1,4–2,6 g asparaginy. Maksymalna szybkość infuzji to 0,1 g aminokwasów/kg mc./godz. (1 ml/kg mc./godz.), czyli około 1,17 ml/min. Preparat podaje się wyłącznie dożylnie do żyły centralnej ze względu na wysoką osmolarność (875 mOsm/l). Stosowanie u dzieci poniżej 2 lat jest przeciwwskazane, a brak danych dla starszych dzieci i młodzieży uniemożliwia ustalenie dawkowania w tych grupach. Okres stosowania zależy od stanu klinicznego i przywrócenia równowagi aminokwasowej.
aktywność asparaginazy, aminokwasy, asparagina jednowodna, Erwinia chrysanthemi, funkcja nerek i wątroby, kryzantaspaza, L-asparaginaza, leczenie przeciwnowotworowe, osmolarność, powierzchnia ciała, procesy kataboliczne, proszek do sporządzania roztworu, protokół terapeutyczny, roztwór do infuzji, schemat leczenia, sól fizjologiczna, stan odżywienia, terapia pediatryczna, terapia przeciwnowotworowa, wstrzyknięcie domięśniowe, żyła centralna, żywienie pozajelitowe