blok sercowy
Blok sercowy to zaburzenie przewodzenia impulsów elektrycznych w sercu, które może prowadzić do nieprawidłowej pracy tego narządu. W warunkach fizjologicznych impuls elektryczny generowany przez węzeł zatokowo-przedsionkowy (SA) przechodzi przez przedsionki do węzła przedsionkowo-komorowego (AV), a następnie do układu His-Purkinje i komór, zapewniając ich skoordynowany skurcz.
Wyróżnia się trzy podstawowe stopnie bloku serca: I stopnia (wydłużenie czasu przewodzenia przez węzeł AV), II stopnia (okresowe zablokowanie przewodzenia) oraz III stopnia (całkowite przerwanie przewodzenia między przedsionkami a komorami). Blok II stopnia dzieli się dodatkowo na typ Mobitz I (Wenckebacha) z postępującym wydłużaniem odstępu PR przed wypadnięciem zespołu QRS oraz typ Mobitz II z nagłym wypadnięciem zespołu QRS bez wcześniejszego wydłużenia odstępu PR.
Przyczyny bloków sercowych są różnorodne i obejmują zmiany degeneracyjne związane z wiekiem, chorobę niedokrwienną serca, zapalenie mięśnia sercowego, choroby autoimmunologiczne, zaburzenia elektrolitowe, działania niepożądane leków (zwłaszcza beta-blokerów, antagonistów wapnia, digoksyny) oraz wrodzone anomalie przewodzenia. Objawy kliniczne zależą od stopnia bloku i mogą wahać się od bezobjawowego przebiegu po zawroty głowy, omdlenia i nagłe zgony sercowe.
Diagnostyka opiera się głównie na badaniu EKG, monitorowaniu holterowskim oraz badaniach elektrofizjologicznych. Leczenie zależy od przyczyny, stopnia bloku i nasilenia objawów – od obserwacji i odstawienia leków zaburzających przewodnictwo po wszczepienie stałego stymulatora serca, co jest standardem postępowania w przypadku objawowych bloków zaawansowanych.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Memorion
Donepezyl, dostępny w dawkach 5 mg i 10 mg, jest inhibitorem cholinesterazy stosowanym w leczeniu otępienia, jednak brak jest danych dotyczących jego skuteczności i bezpieczeństwa u pacjentów z ciężką postacią otępienia, innymi typami otępienia lub zaburzeniami pamięci związanymi ze starzeniem. Lek może nasilać działanie zwiotczających mięśnie pochodnych sukcynylocholiny, co wymaga ostrożności podczas znieczulenia ogólnego. Donepezyl wykazuje działanie wagotoniczne, co może prowadzić do bradykardii, szczególnie u pacjentów z zespołem chorego węzła zatokowego lub zaburzeniami przewodnictwa nadkomorowego. Zgłaszano przypadki omdleń, napadów drgawek, wydłużenia odstępu QTc oraz torsade de pointes, zwłaszcza u pacjentów z wcześniejszymi zaburzeniami rytmu, chorobą serca lub zaburzeniami elektrolitowymi (hipokaliemia, hipomagnezemia). W takich przypadkach zalecane jest monitorowanie EKG i stanu klinicznego.
astma oskrzelowa, blok przedsionkowo-komorowy, blok sercowy, blok zatokowo-przedsionkowy, bradykardia, choroba Alzheimera, choroba wrzodowa, ciężka niewydolność wątroby, donepezyl, hipertermia, hipokaliemia, hipomagnezemia, inhibitor cholinesterazy, mioglobinuria, napad drgawkowy, napady drgawkowe, niewydolność serca, objawy pozapiramidowe, obturacyjna choroba płuc, otępienie naczyniopochodne, rabdomioliza, sztywność mięśni, torsade de pointes, utrudnienie odpływu moczu, wpływ wagotoniczny, wydłużenie odstępu QTc, zaburzenia elektrolitowe, zawał mięśnia sercowego, zespół chorego węzła zatokowego, złośliwy zespół neuroleptyczny - Leksykon leków
Działania niepożądane – Donepezil Bluefish 5 mg
Donepezil Bluefish, dostępny w dawkach 5 mg i 10 mg w formie tabletek powlekanych, jest stosowany w terapii choroby Alzheimera. Profil bezpieczeństwa leku obejmuje działania niepożądane najczęściej ze strony przewodu pokarmowego (biegunka, nudności, wymioty), układu nerwowego (bezsenność, zawroty głowy), mięśniowo-szkieletowego (kurcze mięśni) oraz ogólne objawy zmęczenia i bólu głowy. Działania niepożądane klasyfikowane są według częstości występowania: bardzo często (≥1/10), często (≥1/100 do <1/10), niezbyt często (≥1/1 000 do <1/100), rzadko (≥1/10 000 do <1/1 000), bardzo rzadko (<1/10 000) oraz częstość nieznana. Szczególną uwagę należy zwrócić na zaburzenia kardiologiczne, takie jak bradykardia, blok zatokowo-przedsionkowy i przedsionkowo-komorowy, które mogą manifestować się omdleniami i drgawkami, a także na zaburzenia neuropsychiatryczne (omamy, pobudzenie, agresja) oraz potencjalnie ciężkie powikłania, w tym rabdomiolizę i złośliwy zespół neuroleptyczny.
bezsenność, blok przedsionkowo-komorowy, blok sercowy, blok zatokowo-przedsionkowy, bradykardia, choroba Alzheimera, donepezil, dysfagia, kinaza kreatynowa, krwawienie z przewodu pokarmowego, kurcz mięśni, napad drgawkowy, nietrzymanie moczu, objawy pozapiramidowe, omamy, polimorficzny częstoskurcz komorowy, rabdomioliza, tabletka powlekana, torsade de pointes, wrzód żołądka, wydłużenie odstępu QT, zaburzenia przewodu pokarmowego, zaburzenie czynności wątroby, zahamowanie zatokowe, zapalenie wątroby, zawroty głowy, złośliwy zespół neuroleptyczny - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Pamigen
Chlorowodorek donepezylu (Pamigen) nie był badany u pacjentów z zaawansowanym otępieniem Alzheimera, innymi typami otępienia czy zaburzeniami poznawczymi związanymi z wiekiem, co wymaga ostrożności przy jego stosowaniu w tych grupach. Lek może nasilać zwiotczenie mięśni podczas znieczulenia ogólnego, zwłaszcza w połączeniu z sukcynylocholiną, dlatego anestezjolog powinien być poinformowany o terapii. Donepezyl, jako inhibitor cholinesterazy, może wywoływać bradykardię, szczególnie u pacjentów z zespołem chorej zatoki, blokiem zatokowo-przedsionkowym lub przedsionkowo-komorowym, a także może powodować omdlenia, drgawki, wydłużenie odstępu QTc i torsade de pointes. Zaleca się monitorowanie EKG u pacjentów z wydłużonym QTc, chorobami serca, zaburzeniami elektrolitowymi (hipokaliemia, hipomagnezemia) oraz przyjmujących leki wpływające na QTc. Donepezyl może również nasilać objawy pozapiramidowe i wywoływać drgawki, a w rzadkich przypadkach prowadzić do złośliwego zespołu neuroleptycznego (ZZN), zwłaszcza u pacjentów stosujących leki przeciwpsychotyczne.
astma oskrzelowa, blok sercowy, blok zatokowo-przedsionkowy, bradyarytmia, bradykardia, chlorowodorek donepezylu, choroba Alzheimera, choroba wrzodowa, częstoskurcz komorowy typu torsade de pointes, drgawka, hipokaliemia, hipomagnezemia, inhibitor cholinesterazy, mioglobinuria, niesteroidowy lek przeciwzapalny, nietolerancja galaktozy, niewydolność serca, objaw pozapiramidowy, ostra niewydolność nerek, otępienie naczyniopochodne, przewlekła obturacyjna choroba płuc, rabdomioliza, skurcz oskrzeli, wpływ wagotoniczny, wydłużenie odstępu QTc, zawał mięśnia sercowego, zespół chorej zatoki, złośliwy zespół neuroleptyczny - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Doneprion
Doneprion, zawierający donepezylu chlorowodorek w dawkach 5 mg i 10 mg, jest inhibitorem cholinesterazy stosowanym w leczeniu otępienia, jednak brak jest badań dotyczących jego stosowania u pacjentów z ciężką postacią choroby Alzheimera, innymi typami otępienia czy zaburzeniami pamięci związanymi ze starzeniem. Ze względu na mechanizm działania, lek może nasilać efekt zwiotczenia mięśni podczas znieczulenia ogólnego, zwłaszcza przy stosowaniu pochodnych sukcynylocholiny, co wymaga poinformowania anestezjologa. Donepezyl może wywoływać efekt wagotoniczny prowadzący do bradykardii, szczególnie u pacjentów z zespołem chorego węzła zatokowego, blokiem zatokowo-przedsionkowym lub przedsionkowo-komorowym. Zgłaszano przypadki omdleń, napadów drgawek, wydłużenia odstępu QTc oraz torsade de pointes, co wymaga ostrożności u pacjentów z wcześniejszym wydłużeniem QTc, chorobami serca, zaburzeniami elektrolitowymi (hipokaliemia, hipomagnezemia) oraz podczas stosowania leków wpływających na QTc. Monitorowanie EKG jest zalecane w tych grupach.
blok przedsionkowo-komorowy, blok sercowy, blok zatokowo-przedsionkowy, bradykardia, choroba wrzodowa, częstoskurcz komorowy torsade de pointes, donepezylu chlorowodorek, hipokaliemia, hipomagnezemia, inhibitor cholinesterazy, mioglobinuria, napad drgawkowy, niesteroidowy lek przeciwzapalny, niewydolność wątroby, objaw pozapiramidowy, obturacyjna choroba płuc, ostra niewydolność nerek, otępienie w chorobie Alzheimera, rabdomioliza, wydłużenie odstępu QTc, zespół chorego węzła zatokowego, złośliwy zespół neuroleptyczny - Leksykon leków
Działania niepożądane – Pamigen 5 mg
Chlorowodorek donepezylu (Pamigen), stosowany w terapii otępienia typu alzheimerowskiego, wiąże się z szerokim spektrum działań niepożądanych, które wymagają uważnego monitorowania. Najczęściej obserwowane objawy to biegunka, kurcze mięśni, znużenie, nudności, wymioty oraz bezsenność. Szczególną uwagę należy zwrócić na potencjalne zaburzenia rytmu serca, takie jak bradykardia, blok zatokowo-przedsionkowy i przedsionkowo-komorowy, a także rzadkie, ale poważne powikłania, w tym polimorficzny częstoskurcz komorowy typu torsade de pointes oraz wydłużenie odstępu QT w EKG. W przypadku omdleń lub drgawek u pacjentów leczonych donepezylem, konieczne jest rozważenie diagnostyki różnicowej pod kątem bloku sercowego lub wydłużenia czasu pobudzeń zatokowych. Działania niepożądane zostały sklasyfikowane według częstości występowania: bardzo często (>1/10), często (>1/100 do <1/10), niezbyt często (>1/1000 do <1/100), rzadko (>1/10 000 do <1/1000), bardzo rzadko (<1/10 000) oraz częstość nieznana.
anoreksja, bezsenność, biegunka, blok przedsionkowo-komorowy, blok sercowy, blok zatokowo-przedsionkowy, ból głowy, bradykardia, chlorowodorek donepezylu, częstoskurcz torsade de pointes, donepezil, drgawki, halucynacje, kinaza kreatynowa, koszmary senne, krwawienie z przewodu pokarmowego, kurcz mięśni, nadmierne wydzielanie śliny, nietrzymanie moczu, nudność, objawy pozapiramidowe, omdlenie, otępienie typu alzheimerowskiego, pobudzenie, polimorficzny częstoskurcz komorowy, rabdomioliza, świąd, wrzód żołądka i dwunastnicy, wydłużenie odstępu QT, wymioty, wysypka, zaburzenia czynności wątroby, zaburzenia gastryczne, zaburzenia rytmu serca, zaburzenia układu nerwowego, zachowanie agresywne, zapalenie wątroby, zawroty głowy, złośliwy zespół neuroleptyczny, znużenie - Leksykon leków
Działania niepożądane – Pamigen 10 mg
Produkt leczniczy Pamigen, zawierający chlorowodorek donepezylu w dawkach 5 mg i 10 mg, wykazuje szerokie spektrum działań niepożądanych o różnej częstości i nasileniu. Do bardzo często występujących należą biegunka, nudności, wymioty oraz kurcze mięśni, a także znużenie i bezsenność. Często obserwuje się bradykardię, natomiast niezbyt często występują blok zatokowo-przedsionkowy i blok przedsionkowo-komorowy. Z nieznaną częstością mogą pojawić się poważne zaburzenia rytmu serca, takie jak polimorficzny częstoskurcz komorowy, w tym torsade de pointes, oraz wydłużenie odstępu QT w EKG. Ponadto, niezbyt często obserwuje się halucynacje, pobudzenie, agresję oraz nietypowe sny i koszmary senne, które zwykle ustępują po redukcji dawki lub odstawieniu leku.
anoreksja, bezsenność, biegunka, blok przedsionkowo-komorowy, blok sercowy, blok zatokowo-przedsionkowy, ból głowy, bradykardia, chlorowodorek donepezylu, drgawka, działanie niepożądane, halucynacja, kinaza kreatynowa, koszmary senne, krwawienie z przewodu pokarmowego, kurcz mięśni, nadmierne wydzielanie śliny, nietrzymanie moczu, niewydolność wątroby, nudność, objaw pozapiramidowy, omdlenie, polimorficzny częstoskurcz komorowy, rabdomioliza, świąd, tabletka powlekana, torsade de pointes, wrzód żołądka i dwunastnicy, wydłużenie odstępu QT, wymioty, wysypka, zaburzenie psychiczne, zaburzenie serca, zaburzenie układu nerwowego, zaburzenie wątroby, zaburzenie żołądka i jelit, zachowanie agresywne, zapalenie wątroby, zawrót głowy, złośliwy zespół neuroleptyczny - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Donepezil Bluefish
Donepezil Bluefish, jako inhibitor cholinesterazy, wymaga szczególnej ostrożności w stosowaniu, zwłaszcza u pacjentów z ciężką postacią otępienia, zespołem chorego węzła zatokowego, zaburzeniami przewodnictwa nadkomorowego oraz ryzykiem bradykardii. Zgłaszano przypadki omdleń, napadów drgawek, wydłużenia odstępu QTc oraz torsade de pointes, co wskazuje na konieczność monitorowania EKG u pacjentów z wydłużonym QTc, chorobą serca, zaburzeniami elektrolitowymi (hipokaliemia, hipomagnezemia) oraz przyjmujących leki wpływające na QTc. Donepezil może nasilać objawy pozapiramidowe, wywoływać rzadkie przypadki złośliwego zespołu neuroleptycznego (NMS) oraz pogarszać stan pacjentów z astmą lub obturacyjną chorobą płuc. Produkt zawiera laktozę (98 mg w tabletce 5 mg, 196 mg w tabletce 10 mg) i jest przeciwwskazany u pacjentów z nietolerancją galaktozy lub niedoborem laktazy.
agonista układu cholinergicznego, antagonista układu cholinergicznego, astma, blok przedsionkowo-komorowy, blok sercowy, blok zatokowo-przedsionkowy, bradyarytmia, bradykardia, choroba Alzheimera, choroba wrzodowa, częstoskurcz komorowy torsade de pointes, drgawki, dysfagia, hipokaliemia, hipomagnezemia, inhibitor acetylocholinesterazy, inhibitor cholinesterazy, lek cholinomimetyczny, mioglobinuria, napad drgawkowy, niedobór laktazy, niesteroidowe leki przeciwzapalne, nietolerancja galaktozy, niewydolność serca, objawy pozapiramidowe, obturacyjna choroba płuc, ostra niewydolność nerek, otępienie naczyniowe, otępienie w chorobie Alzheimera, rabdomioliza, wydłużenie odstępu QTc, zahamowanie zatokowe, zawał mięśnia sercowego, zespół chorego węzła zatokowego, zespół złego wchłaniania glukozy-galaktozy, złośliwy zespół neuroleptyczny - Leksykon leków
Działania niepożądane – Doneprion 10 mg
Donepezyl w dawkach 5 mg i 10 mg (Doneprion) wykazuje szeroki profil działań niepożądanych, które należy monitorować podczas terapii. Najczęściej obserwowane objawy to biegunka, skurcze mięśni, zmęczenie, nudności, wymioty oraz bezsenność. Działania niepożądane zostały sklasyfikowane według układów i narządów oraz częstości występowania: bardzo często (≥1/10), często (≥1/100 do <1/10), niezbyt często (≥1/1000 do <1/100), rzadko (≥1/10 000 do <1/1000), bardzo rzadko (<1/10 000) oraz częstość nieznana. Szczególną uwagę należy zwrócić na zaburzenia sercowe, takie jak bradykardia, blok zatokowo-przedsionkowy, blok przedsionkowo-komorowy oraz groźne arytmie (polimorficzny częstokurcz komorowy, torsade de pointes) występujące rzadko (≥1/10 000 do <1/1000), które wymagają monitorowania EKG i natychmiastowej interwencji. Ponadto, omdlenia i napady drgawek (≥1/1000 do <1/100) mogą wskazywać na poważne zaburzenia przewodzenia sercowego i wymagają pilnej diagnostyki kardiologicznej.
bezsenność, biegunka, blok przedsionkowo-komorowy, blok sercowy, blok zatokowo-przedsionkowy, bradykardia, donepezyl chlorowodorek, hepatotoksyczność, jadłowstręt, kinaza kreatynowa, krwawienie z przewodu pokarmowego, napad drgawkowy, nietrzymanie moczu, nudność, objaw pozapiramidowy, omamy, omdlenie, pobudzenie, polimorficzny częstokurcz komorowy, rabdomioliza, skurcz mięśni, torsade de pointes, wrzód żołądka i dwunastnicy, wydłużenie odstępu QT, zaburzenie przewodzenia, zahamowanie zatokowe, zapalenie wątroby, zawrót głowy pochodzenia ośrodkowego, złośliwy zespół neuroleptyczny