blok zatokowo-przedsionkowy
Blok zatokowo-przedsionkowy (blok SA, ang. sinoatrial block) to zaburzenie przewodzenia impulsów elektrycznych między węzłem zatokowo-przedsionkowym a mięśniówką przedsionków. Zaburzenie to prowadzi do opóźnienia lub całkowitego zablokowania przewodzenia impulsu z węzła zatokowo-przedsionkowego do przedsionków.
Wyróżniamy trzy stopnie bloku zatokowo-przedsionkowego. Blok I stopnia to wydłużenie czasu przewodzenia impulsu, bez widocznych nieprawidłowości w EKG. Blok II stopnia charakteryzuje się okresowym brakiem przewodzenia impulsu do przedsionków, co objawia się w EKG brakującymi zespołami P-QRS-T. Blok III stopnia (całkowity) to zupełny brak przewodzenia z węzła zatokowego do przedsionków.
Przyczynami bloku SA mogą być: choroba niedokrwienna serca, zapalenie mięśnia sercowego, kardiomiopatia, choroby zwyrodnieniowe układu bodźcotwórczo-przewodzącego, przedawkowanie leków (np. beta-blokerów, antagonistów wapnia), zaburzenia elektrolitowe czy wzmożone napięcie nerwu błędnego. Leczenie zależy od przyczyny, stopnia bloku i objawów klinicznych – od obserwacji po implantację rozrusznika serca.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Memorion
Donepezyl, dostępny w dawkach 5 mg i 10 mg, jest inhibitorem cholinesterazy stosowanym w leczeniu otępienia, jednak brak jest danych dotyczących jego skuteczności i bezpieczeństwa u pacjentów z ciężką postacią otępienia, innymi typami otępienia lub zaburzeniami pamięci związanymi ze starzeniem. Lek może nasilać działanie zwiotczających mięśnie pochodnych sukcynylocholiny, co wymaga ostrożności podczas znieczulenia ogólnego. Donepezyl wykazuje działanie wagotoniczne, co może prowadzić do bradykardii, szczególnie u pacjentów z zespołem chorego węzła zatokowego lub zaburzeniami przewodnictwa nadkomorowego. Zgłaszano przypadki omdleń, napadów drgawek, wydłużenia odstępu QTc oraz torsade de pointes, zwłaszcza u pacjentów z wcześniejszymi zaburzeniami rytmu, chorobą serca lub zaburzeniami elektrolitowymi (hipokaliemia, hipomagnezemia). W takich przypadkach zalecane jest monitorowanie EKG i stanu klinicznego.
astma oskrzelowa, blok przedsionkowo-komorowy, blok sercowy, blok zatokowo-przedsionkowy, bradykardia, choroba Alzheimera, choroba wrzodowa, ciężka niewydolność wątroby, donepezyl, hipertermia, hipokaliemia, hipomagnezemia, inhibitor cholinesterazy, mioglobinuria, napad drgawkowy, napady drgawkowe, niewydolność serca, objawy pozapiramidowe, obturacyjna choroba płuc, otępienie naczyniopochodne, rabdomioliza, sztywność mięśni, torsade de pointes, utrudnienie odpływu moczu, wpływ wagotoniczny, wydłużenie odstępu QTc, zaburzenia elektrolitowe, zawał mięśnia sercowego, zespół chorego węzła zatokowego, złośliwy zespół neuroleptyczny - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Cosopt PF (20 mg + 5 mg)/ml
Lek Cosopt PF, zawierający dorzolamid (20 mg/ml) i tymolol (5 mg/ml), jest przeciwwskazany u pacjentów z określonymi schorzeniami układu oddechowego, takimi jak nadreaktywność dróg oddechowych, astma oskrzelowa oraz ciężka przewlekła obturacyjna choroba płuc (POChP), ze względu na ryzyko skurczu oskrzeli indukowanego przez tymolol, nieselektywny beta-adrenolityk. Ponadto, preparat nie powinien być stosowany u chorych z zaburzeniami rytmu serca, w tym bradykardią zatokową (<60 uderzeń/min), zespołem chorego węzła zatokowego, blokiem zatokowo-przedsionkowym, blokiem przedsionkowo-komorowym II lub III stopnia niekontrolowanym rozrusznikiem, a także u pacjentów z jawną niewydolnością krążenia i wstrząsem kardiogennym. Dorzolamid, jako inhibitor anhydrazy węglanowej, stanowi przeciwwskazanie u osób z ciężką niewydolnością nerek (klirens kreatyniny <30 ml/min) oraz kwasicą hiperchloremiczną, ze względu na ryzyko nasilenia zaburzeń równowagi kwasowo-zasadowej. Dodatkowo, preparat jest przeciwwskazany u pacjentów z nadwrażliwością na którykolwiek ze składników, w tym dorzolamid i tymolol.
astma oskrzelowa, beta-adrenolityk nieselektywny, blok przedsionkowo-komorowy, blok zatokowo-przedsionkowy, bradykardia zatokowa, dorzolamid i tymolol, hipoglikemia, inhibitor anhydrazy węglanowej, jaskra, klirens kreatyniny, kwasica hiperchloremiczna, lek przeciwcukrzycowy, nadczynność tarczycy, nadreaktywność dróg oddechowych, niewydolność krążenia, niewydolność nerek, POChP, przewlekła obturacyjna choroba płuc, skurcz oskrzeli, tachyarytmia, tyreotoksykoza, wstrząs kardiogenny, zaburzenie kwasowo-zasadowe, zespół chorego węzła zatokowego - Leksykon leków
Działania niepożądane – Amiodaron Accord 30 mg/ml
Amiodaron Accord (30 mg/ml) wykazuje szerokie spektrum działań niepożądanych, z istotnym ryzykiem toksycznego uszkodzenia serca, płuc i wątroby. Działania niepożądane klasyfikowane są według częstości występowania, od bardzo często (≥1/10) do bardzo rzadko (<1/10 000). W układzie krwiotwórczym mogą wystąpić bardzo rzadkie, ale poważne zaburzenia, takie jak trombocytopenia, niedokrwistość hemolityczna i aplastyczna, wymagające natychmiastowego odstawienia leku. Reakcje immunologiczne obejmują bardzo rzadki wstrząs anafilaktyczny oraz obrzęk naczynioruchowy o nieznanej częstości. Zaburzenia czynności tarczycy, zarówno nadczynność, jak i niedoczynność, występują często i wymagają regularnego monitorowania, gdyż ciężka nadczynność może prowadzić do zgonu. Neurologiczne działania niepożądane obejmują często drżenia pozapiramidowe, koszmary senne i zaburzenia snu, a także niezbyt często neuropatie obwodowe i miopatie. Charakterystyczne powikłania okulistyczne to bardzo często mikrozłogi rogówki, które ustępują po 6-12 miesiącach od odstawienia leku, oraz bardzo rzadko neuropatia nerwu wzrokowego prowadząca do ślepoty.
agranulocytoza, ARDS, ataksja móżdżkowa, blok przedsionkowo-komorowy, blok zatokowo-przedsionkowy, bradykardia, dysfunkcja przeszczepu, marskość wątroby, migotanie komór, mikrozłogi rogówki, nadciśnienie wewnątrzczaszkowe, nadwrażliwość na światło, neuropatia nerwu wzrokowego, neuropatia obwodowa, neutropenia, niedokrwistość aplastyczna, niedokrwistość hemolityczna, obrzęk naczynioruchowy, obrzęk Quinckego, ostra niewydolność wątroby, ostre zapalenie trzustki, pęcherzowe zapalenie skóry, podwyższone aminotransferazy, przewlekła choroba wątroby, rogówka wirowata, rzekomy guz mózgu, SIADH, sinica rzekoma, skurcz oskrzeli, śródmiąższowe zapalenie płuc, toksyczne uszkodzenie narządów, torsades de pointes, trombocytopenia, wstrząs anafilaktyczny, zaburzenia tarczycy, zakrzepowe zapalenie żył, zapalenie naczyń, zapalenie pęcherzyków płucnych, zapalenie płuc z nadwrażliwości, zapalenie tkanki łącznej, zapalenie trzustki, zarostowe zapalenie oskrzelików, zatrzymanie węzła zatokowego, zespół DRESS, zespół Lyella, zespół Stevensa-Johnsona, zwłóknienie płuc - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Phenytoin Hikma 50 mg/ml
Produkt leczniczy Phenytoin Hikma (50 mg/ml roztwór do wstrzykiwań) jest przeciwwskazany u pacjentów z nadwrażliwością na fenytoinę, inne pochodne hydantoiny lub składniki preparatu ze względu na ryzyko reakcji alergicznych, w tym anafilaksji. Nie należy go stosować u osób z poważnym uszkodzeniem krwinek lub szpiku kostnego, gdyż fenytoina może nasilać cytopenię i zwiększać ryzyko powikłań infekcyjnych lub krwotocznych. W zakresie kardiologicznym przeciwwskazania obejmują blok przedsionkowo-komorowy II i III stopnia, zespół Stokesa-Adamsa, zespół chorego węzła zatokowego, bradykardię zatokową oraz blok zatokowo-przedsionkowy, ze względu na wpływ fenytoiny na automatyzm komór serca. Ponadto lek jest przeciwwskazany w pierwszych trzech miesiącach po zawale mięśnia sercowego oraz u pacjentów z frakcją wyrzutową lewej komory poniżej 35%, co wiąże się z ryzykiem destabilizacji elektrycznej i niewydolności serca.
alkohol etylowy, blok przedsionkowo-komorowy, blok zatokowo-przedsionkowy, bradykardia zatokowa, cytopenia, działanie niepożądane, frakcja wyrzutowa lewej komory, glikol propylenowy, niewydolność serca, pochodna hydantoiny, powikłanie infekcyjne, powikłanie krwotoczne, powikłanie naczyniowe, reakcja anafilaktyczna, sól sodowa fenytoiny, szpik kostny, uszkodzenie krwinek, uszkodzenie śródbłonka naczyń, uszkodzenie tkanek, zaburzenie funkcji nerek, zaburzenie funkcji wątroby, zaburzenie hematologiczne, zawał mięśnia sercowego, zespół chorego węzła zatokowego, zespół Stokesa-Adamsa - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Amiodaron hameln 50 mg/ml
Amiodaron hameln (50 mg/ml) to koncentrat do sporządzania roztworu do wstrzykiwań zawierający 46,9 mg amiodaronu w 1 ml roztworu, z dodatkiem 56 mg jodu i 22,2 mg alkoholu benzylowego na ml. Lek jest skuteczny w leczeniu zaburzeń rytmu serca, jednak jego stosowanie jest przeciwwskazane u pacjentów z nadwrażliwością na amiodaron, jod lub substancje pomocnicze, a także u noworodków ze względu na ryzyko zespołu niewydolności oddechowej związanego z alkoholem benzylowym. Przeciwwskazania obejmują ciężką niewydolność oddechową, zapaść krążeniową, ciężkie niedociśnienie tętnicze, aktualne lub przebyte zaburzenia czynności tarczycy, bradykardię zatokową, blok zatokowo-przedsionkowy, zespół chorego węzła zatokowo-przedsionkowego bez stymulatora oraz ciężkie zaburzenia przewodzenia serca bez wszczepionego stymulatora. Ponadto, amiodaron nie powinien być stosowany jednocześnie z lekami wydłużającymi odstęp QT ze względu na ryzyko groźnych arytmii.
alkohol benzylowy, blok dwuwiązkowy, blok przedsionkowo-komorowy, blok zatokowo-przedsionkowy, bradykardia zatokowa, chlorowodorek amiodaronu, choroba węzła zatokowego, defibrylacja, działanie teratogenne, kardiomiopatia, migotanie komór, nadczynność tarczycy, nadwrażliwość na substancję czynną, niedociśnienie tętnicze, niedoczynność tarczycy, niewydolność nerek, niewydolność oddechowa, niewydolność serca, niewydolność wątroby, resuscytacja krążeniowo-oddechowa, wydłużenie odstępu QT, zaburzenia czynności tarczycy, zaburzenia rytmu serca, zapaść krążeniowa, zespół chorego węzła, zespół niewydolności oddechowej - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Aricept
Donepezyl, jako inhibitor cholinesterazy, nie został zbadany pod kątem stosowania u pacjentów z ciężkim otępieniem w chorobie Alzheimera, innymi typami otępienia czy zaburzeniami pamięci związanymi z wiekiem, co należy uwzględnić przed rozpoczęciem terapii. Lek może nasilać zwiotczenie mięśni wywołane przez pochodne sukcynylocholiny podczas znieczulenia ogólnego oraz wywoływać działanie wagotoniczne prowadzące do bradykardii, szczególnie u pacjentów z zespołem chorego węzła zatokowego, blokiem zatokowo-przedsionkowym i przedsionkowo-komorowym. Zgłaszano przypadki omdleń, drgawek, wydłużenia odstępu QTc oraz torsade de pointes, zwłaszcza u pacjentów z wydłużonym QTc, chorobami serca (niewyrównana niewydolność serca, niedawny zawał, bradyarytmie) oraz zaburzeniami elektrolitowymi (hipokaliemia, hipomagnezemia). W takich przypadkach zalecane jest monitorowanie EKG i stanu klinicznego.
astma, blok przedsionkowo-komorowy, blok zatokowo-przedsionkowy, bradyarytmia, bradykardia, choroba Alzheimera, choroba wrzodowa, choroba wrzodowa przewodu pokarmowego, częstoskurcz komorowy torsade de pointes, donepezyl, działanie wagotoniczne, fosfokinaza kreatynowa, hipertermia, hipokaliemia, hipomagnezemia, inhibitor acetylocholinesterazy, inhibitor cholinesterazy, lek cholinomimetyczny, mioglobinuria, napad drgawkowy, niesteroidowy lek przeciwzapalny, niewydolność serca, objaw pozapiramidowy, obturacyjna choroba płuc, omdlenie i drgawki, ostra niewydolność nerek, otępienie naczyniopochodne, otępienie w chorobie Alzheimera, pochodna sukcynylocholiny, rabdomioliza, sztywność mięśni, wrzód trawienny, wydłużenie odstępu QTc, zaburzenie elektrolitowe, zawał mięśnia sercowego, zespół chorego węzła zatokowego, złośliwy zespół neuroleptyczny, zwiotczenie mięśni - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Digoxin WZF
Digoxin WZF, zawierający 0,25 mg/ml digoksyny w roztworze do wstrzykiwań, wymaga ścisłego monitorowania stężenia leku w osoczu (optymalny zakres 0,5–1,0 ng/ml, tj. 0,64–1,28 nmol/l), oznaczanego metodami radioimmunologicznymi po co najmniej 6 godzinach od podania dawki. Należy regularnie kontrolować elektrolity (szczególnie potas), czynność nerek (kreatynina) oraz stan tarczycy, gdyż hipokaliemia, hipomagnezemia, hiperkalcemia, niedoczynność lub nadczynność tarczycy znacząco wpływają na toksyczność i skuteczność digoksyny. Szczególną ostrożność zaleca się u pacjentów w podeszłym wieku, z zaburzeniami przewodzenia serca (np. blokiem przedsionkowo-komorowym), po zawale mięśnia sercowego, z zespołem chorego węzła zatokowego, skrobiawicą serca, zapaleniem mięśnia sercowego oraz u osób z zespołem złego wchłaniania. W przypadku planowanej kardiowersji elektrycznej digoksynę należy odstawić co najmniej 24 godziny wcześniej ze względu na ryzyko groźnych arytmii.
blok przedsionkowo-komorowy, blok zatokowo-przedsionkowy, bradykardia zatokowa, choroba beri-beri, częstoskurcz przedsionkowy, dehydrogenaza alkoholowa, elektrolity w surowicy, glikozyd nasercowy, hiperkalcemia, hipokaliemia, hipoksja, hipomagnezemia, inhibitor konwertazy angiotensyny, kardiowersja prądem stałym, klirens nerkowy, kreatynina w surowicy, martwica kanalików nerkowych, migotanie przedsionków, nadczynność tarczycy, niedoczynność tarczycy, niewydolność oddechowa, ostra niewydolność nerek, przewlekła zastoinowa niewydolność serca, rytm zatokowy, skrobiawica serca, stężenie digoksyny, toksyczność digoksyny, zaburzenia czynności skurczowej, zaburzenia czynności wątroby, zaciskające zapalenie osierdzia, zapalenie mięśnia sercowego, zawał mięśnia sercowego, zespół chorego węzła zatokowego, zespół złego wchłaniania - Leksykon substancji czynnych
Tymolol – Przeciwwskazania stosowania
Tymolol, beta-adrenolityk stosowany głównie w leczeniu jaskry i nadciśnienia ocznego, jest dostępny w formie kropli do oczu, często w preparatach złożonych z innymi substancjami (np. latanoprost, dorzolamid, brymonidyna). Przeciwwskazania do jego stosowania obejmują przede wszystkim choroby układu oddechowego z nadreaktywnością dróg oddechowych, takie jak astma oskrzelowa (aktualna lub w wywiadzie), ciężka POChP oraz inne stany powodujące skurcz oskrzeli, co może prowadzić do zaostrzenia objawów i poważnych powikłań. Ponadto, tymolol jest przeciwwskazany u pacjentów z chorobami układu sercowo-naczyniowego, w tym bradykardią zatokową, zespołem chorego węzła zatokowego, blokiem przedsionkowo-komorowym II/III stopnia niekontrolowanym rozrusznikiem, jawną niewydolnością serca oraz wstrząsem kardiogennym, ze względu na ryzyko nasilenia bradykardii, zaburzeń przewodzenia i pogorszenia niewydolności serca. Należy także uwzględnić nadwrażliwość na tymolol, inne beta-adrenolityki lub substancje pomocnicze, która może manifestować się od łagodnych reakcji alergicznych po ciężkie reakcje anafilaktyczne.
alergiczny nieżyt nosa, amiodaron, astma oskrzelowa, beta-adrenolityk, bimatoprost, blok przedsionkowo-komorowy, blok zatokowo-przedsionkowy, bloker kanału wapniowego, bradykardia zatokowa, brymonidyna, choroba Raynauda, chromanie przestankowe, diltiazem, dorzolamid, hipoglikemia, inhibitor MAO, krople do oczu, kwasica hiperchloremiczna, latanoprost, lek przeciwarytmiczny, łuszczyca, mianseryna, miastenia, miażdżyca tętnic obwodowych, nadciśnienie oczne, nadczynność tarczycy, nadreaktywność dróg oddechowych, niedociśnienie tętnicze, niewydolność nerek, niewydolność serca, obrzęk naczynioruchowy, POChP, rozedma płuc, skurcz oskrzeli, tachykardia, tafluprost, trawoprost, trójpierścieniowy lek przeciwdepresyjny, tymolol, werapamil, wstrząs anafilaktyczny, wstrząs kardiogenny, zaburzenie rytmu serca, zanik rogówki, zapalenie oskrzeli, zespół chorego węzła zatokowego - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Toralis
Produkt leczniczy Toralis, zawierający lizynopryl (inhibitor ACE) oraz torasemid (diuretyk pętlowy), wymaga szczególnej ostrożności u pacjentów z grup ryzyka, takich jak osoby z obniżoną objętością krwi krążącej, niewydolnością serca, zaburzeniami czynności nerek, chorobą niedokrwienną serca czy zwężeniem drogi odpływu z lewej komory. Objawowe niedociśnienie tętnicze, choć rzadkie u pacjentów z kontrolowanym nadciśnieniem, jest częstsze przy współistniejącej hipowolemii, stosowaniu diuretyków, dializoterapii czy zaburzeniach elektrolitowych. Zaleca się częste monitorowanie ciśnienia tętniczego po zmianie dawki lizynoprylu i/lub torasemidu. U pacjentów z niewydolnością serca może dojść do dalszego obniżenia ciśnienia tętniczego, co zwykle nie wymaga odstawienia leku, chyba że niedociśnienie stanie się objawowe. W przypadku niedociśnienia należy zastosować pozycję leżącą i w razie potrzeby dożylny wlew 0,9% NaCl. Ponadto, inhibitor ACE może powodować poważne działania niepożądane, takie jak obrzęk naczynioruchowy, neutropenia, agranulocytoza, hiperkaliemia (szczególnie u pacjentów z niewydolnością nerek, cukrzycą, stosujących leki oszczędzające potas), a także rzadkie, ale ciężkie reakcje rzekomoanafilaktyczne podczas hemodializy lub aferezy LDL.
afereza LDL, agranulocytoza, blok przedsionkowo-komorowy, blok zatokowo-przedsionkowy, choroba niedokrwienna serca, dializoterapia, dna moczanowa, hemodializoterapia, hiperkaliemia, hipoaldosteronizm, hipoglikemia, hiponatremia, incydent naczyniowo-mózgowy, inhibitor mTOR, kardiomiopatia przerostowa, kolagenoza, leczenie moczopędne, lizynopryl, małopłytkowość, nefropatia cukrzycowa, neutropenia, niedociśnienie tętnicze, niedokrwistość, niewydolność serca, obrzęk naczynioruchowy, obustronne zwężenie tętnic nerkowych, odczulanie na jad owadów błonkoskrzydłych, ostra niewydolność nerek, piorunujące zapalenie wątroby, torasemid, układ renina-angiotensyna-aldosteron, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie naczyniowo-mózgowe, zaburzenie równowagi kwasowo-zasadowej, zastoinowa niewydolność serca, zawał mięśnia sercowego, żółtaczka cholestatyczna, zwężenie zastawki aorty - Leksykon leków
Działania niepożądane – Opacorden 200 mg
Lek Opacorden (chlorowodorek amiodaronu) wykazuje szerokie spektrum działań niepożądanych obejmujących liczne układy i narządy. Do najczęstszych należą zaburzenia czynności tarczycy (niedoczynność i nadczynność), toksyczne uszkodzenie tkanki płucnej, łagodne zaburzenia żołądkowo-jelitowe (nudności, wymioty, zaburzenia smaku), bradykardia zależna od dawki oraz nadwrażliwość na światło. Często obserwuje się także drżenia pozapiramidowe, koszmary senne, zaburzenia snu, zmniejszenie libido oraz mikrozłogi w rogówce z towarzyszącymi zaburzeniami widzenia. W surowicy pacjentów często stwierdza się umiarkowane (1,5-3-krotne) zwiększenie aktywności aminotransferaz, które może ustąpić po zmniejszeniu dawki. Rzadziej występują poważne powikłania, takie jak niedokrwistość aplastyczna, trombocytopenia, agranulocytoza, neuropatia obwodowa, miopatia, ataksja móżdżkowa, zapalenie nerwu wzrokowego, zaburzenia rytmu serca (w tym torsades de pointes), zapalenie naczyń, ostre zapalenie trzustki, przewlekłe choroby wątroby (pseudoalkoholowe zapalenie, marskość) oraz ciężkie reakcje skórne (TEN, SJS, DRESS).
agranulocytoza, alergiczne zapalenie pęcherzyków płucnych, amiodaron, ataksja móżdżkowa, blok przedsionkowo-komorowy, blok zatokowo-przedsionkowy, bradykardia, chlorowodorek amiodaronu, drżenie pozapiramidowe, impotencja, krwotok płucny, majaczenie, marskość wątroby, mikrozłogi rogówki, miopatia, nadczynność tarczycy, nadwrażliwość na światło, neuropatia czuciowo-ruchowa, neuropatia nerwu wzrokowego, neuropatia obwodowa, neutropenia, niedoczynność tarczycy, niedokrwistość aplastyczna, niedokrwistość hemolityczna, niewydolność wątroby, obrzęk naczynioruchowy, obrzęk Quinckego, ostre zapalenie trzustki, parkinsonizm, pęcherzowe zapalenie skóry, pseudoalkoholowe zapalenie wątroby, reakcja anafilaktyczna, reakcja polekowa z eozynofilią, rzekomy guz mózgu, skurcz oskrzeli, śródmiąższowe zapalenie płuc, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, torsades de pointes, trombocytopenia, wstrząs anafilaktyczny, zaburzenia węchu, zahamowanie czynności szpiku, zapalenie naczyń, zapalenie najądrza, zapalenie nerwu wzrokowego, zapalenie opłucnej, zaparcie, zarostowe zapalenie oskrzelików, zatrzymanie czynności serca, zespół nieprawidłowego wydzielania hormonu antydiuretycznego, zespół ostrej niewydolności oddechowej, zespół Stevensa-Johnsona, złuszczające zapalenie skóry, zmniejszenie libido, zwiększenie aktywności aminotransferaz, zwłóknienie płuc - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Combigan (2 mg + 5 mg)/ml
Lek Combigan, zawierający winian brymonidyny (2 mg/ml) oraz tymolol (5 mg/ml), jest przeciwwskazany u pacjentów z nadwrażliwością na substancje czynne lub pomocnicze, w tym chlorek benzalkoniowy (0,05 mg/ml) i fosforany (10,58 mg/ml). Ze względu na obecność tymololu, nieselektywnego beta-adrenolityku, nie należy stosować leku u chorych z astmą oskrzelową, ciężką POChP, chorobą dróg oddechowych z nadreaktywnością, a także u pacjentów z bradykardią zatokową, zespołem chorego węzła zatokowego, blokiem przedsionkowo-komorowym II/III stopnia bez stymulatora, jawną niewydolnością serca oraz wstrząsem kardiogennym. Ponadto, lek jest bezwzględnie przeciwwskazany u noworodków i niemowląt poniżej 2 lat ze względu na ryzyko poważnych działań niepożądanych.
amiodaron, antagonista wapnia, astma oskrzelowa, beta-adrenolityk, blok przedsionkowo-komorowy, blok zatokowo-przedsionkowy, bradykardia, bradykardia zatokowa, chlorek benzalkoniowy, digoksyna, diltiazem, dysfagia, inhibitor monoaminooksydazy, kryzys nadciśnieniowy, lek przeciwarytmiczny, mianseryna, nadreaktywność dróg oddechowych, nadwrażliwość, niestabilna choroba wieńcowa, niewydolność serca, propafenon, przewlekła obturacyjna choroba płuc, rozstrzenie oskrzeli, trójpierścieniowy lek przeciwdepresyjny, tymolol, werapamil, winian brymonidyny, wstrząs kardiogenny, zaburzenie rytmu serca, zespół chorego węzła zatokowego - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Toralis
Produkt leczniczy Toralis łączy lizynopryl, inhibitor ACE, oraz torasemid, diuretyk pętlowy, co wymaga szczególnej ostrożności w monitorowaniu pacjentów, zwłaszcza z nadciśnieniem tętniczym, niewydolnością serca, zaburzeniami czynności nerek oraz chorobami układu sercowo-naczyniowego. Niedociśnienie tętnicze, szczególnie objawowe, jest częstym ryzykiem u pacjentów z obniżoną objętością krwi krążącej, stosujących duże dawki diuretyków lub z hiponatremią. Zaleca się regularne monitorowanie ciśnienia tętniczego po zmianie dawki lizynoprylu i/lub torasemidu oraz kontrolę elektrolitów, w tym stężenia potasu, ze względu na ryzyko hiperkaliemii, zwłaszcza u pacjentów z niewydolnością nerek, cukrzycą i przyjmujących leki oszczędzające potas. W przypadku wystąpienia niedociśnienia należy zastosować ułożenie pacjenta na plecach i ewentualne dożylne uzupełnienie płynów 0,9% NaCl. U pacjentów z zastoinową niewydolnością serca dalsze obniżenie ciśnienia jest przewidywalne i zwykle nie wymaga przerwania terapii, chyba że pojawią się objawy niedociśnienia.
blok przedsionkowo-komorowy, blok zatokowo-przedsionkowy, choroba niedokrwienna serca, dna moczanowa, działanie ototoksyczne, enzymy wątrobowe, hiperkaliemia, hipoaldosteronizm, hipoglikemia, hiponatremia, incydent naczyniowo-mózgowy, inhibitor mTOR, kardiomiopatia przerostowa, kolagenoza, lizynopryl, małopłytkowość, nefropatia cukrzycowa, neutropenia, niedociśnienie tętnicze, niedokrwistość, niewydolność serca, obrzęk krtani, obrzęk naczynioruchowy, piorunujące zapalenie wątroby, podwójna blokada RAA, reakcja rzekomoanafilaktyczna, stężenie kreatyniny, torasemid, układ renina-angiotensyna-aldosteron, zaburzenia czynności nerek, zaburzenia naczyniowo-mózgowe, zaburzenia równowagi kwasowo-zasadowej, zaburzenia rytmu serca, zastoinowa niewydolność serca, zawał mięśnia sercowego, żółtaczka cholestatyczna, zwężenie drogi odpływu, zwężenie tętnic nerkowych, zwężenie zastawki aorty - Leksykon leków
Działania niepożądane – Cogiton ODT 10 mg
Donepezyl w preparacie Cogiton ODT 10 mg wykazuje szerokie spektrum działań niepożądanych, które należy monitorować szczególnie na początku terapii oraz po zwiększeniu dawki. Najczęściej obserwowane objawy to biegunka, kurcze mięśni, ból głowy, zmęczenie, nudności, wymioty oraz bezsenność. Wśród działań niepożądanych o częstości ≥1/100 do <1/10 znajdują się także zaburzenia rytmu serca (bradykardia, blok zatokowo-przedsionkowy i przedsionkowo-komorowy), omamy, pobudzenie, agresywne zachowanie, omdlenia i zawroty głowy. Niezbyt często (≥1/1 000 do <1/100) występują drgawki, objawy pozapiramidowe oraz poważne powikłania, takie jak złośliwy zespół neuroleptyczny. Warto zwrócić uwagę na ryzyko rabdomiolizy, która pojawia się często i jest związana z rozpoczęciem leczenia lub zwiększeniem dawki donepezilu.
agresja, bezsenność, biegunka, blok przedsionkowo-komorowy, blok zatokowo-przedsionkowy, bradykardia, chlorowodorek donepezylu, choroba wrzodowa dwunastnicy, drgawki, jadłowstręt, kinaza kreatynowa, krwotok żołądkowo-jelitowy, kurcz mięśni, nietrzymanie moczu, nudność, objawy pozapiramidowe, omamy, omdlenie, pobudzenie, rabdomioliza, świąd, wymioty, wysypka, zapalenie wątroby, zawrót głowy, złośliwy zespół neuroleptyczny - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Ivabradine Ranbaxy 5 mg
Ivabradine Ranbaxy, zawierający iwabradynę w dawkach 5 mg lub 7,5 mg, posiada liczne przeciwwskazania, które należy skrupulatnie ocenić przed rozpoczęciem terapii. Lek jest przeciwwskazany u pacjentów z nadwrażliwością na substancję czynną lub pomocnicze, w tym na żółcień pomarańczową (0,02 mg w tabletkach 5 mg i 0,03 mg w tabletkach 7,5 mg). Niewskazane jest stosowanie iwabradyny przy częstości pracy serca w spoczynku poniżej 70/min, w stanach takich jak wstrząs kardiogenny, ostra faza zawału mięśnia sercowego, niestabilna lub ostra niewydolność serca oraz niestabilna dławica piersiowa. Ponadto, lek jest przeciwwskazany w zaburzeniach przewodnictwa: zespole chorego węzła zatokowego, bloku zatokowo-przedsionkowym, bloku przedsionkowo-komorowym III stopnia oraz u pacjentów wymagających stymulatora serca. Ciężkie niedociśnienie (<90/50 mm Hg) i ciężka niewydolność wątroby również wykluczają stosowanie iwabradyny ze względu na ryzyko pogorszenia perfuzji i nieprzewidywalne stężenia leku.
antybiotyki makrolidowe, blok przedsionkowo-komorowy, blok zatokowo-przedsionkowy, diltiazem, dławica piersiowa, erytromycyna, hipokaliemia, inhibitory CYP3A4, inhibitory proteazy HIV, itrakonazol, ketokonazol, klarytromycyna, leki antyarytmiczne, migotanie przedsionków, nadwrażliwość na iwabradynę, niedociśnienie, niewydolność nerek, niewydolność serca, niewydolność wątroby, pochodne azolowe, stymulator serca, werapamil, wstrząs kardiogenny, wydłużenie odstępu QT, zawał mięśnia sercowego, zespół chorego węzła zatokowego - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Donectil ODT
Preparat Donectil ODT zawierający 10 mg donepezylu chlorowodorku, będący inhibitorem cholinesterazy, wymaga szczególnej ostrożności u pacjentów z chorobami serca (np. zespołem chorego węzła zatokowego, blokiem zatokowo-przedsionkowym), ze względu na ryzyko bradykardii, bloku serca oraz wydłużenia odstępu QTc, co może prowadzić do torsade de pointes. Zaleca się monitorowanie EKG u pacjentów z niewyrównaną niewydolnością serca, niedawnym zawałem mięśnia sercowego, zaburzeniami elektrolitowymi (hipokaliemia, hipomagnezemia) oraz przyjmujących leki wpływające na odstęp QTc. Ponadto, donepezyl może nasilać napięcie nerwu błędnego i wywoływać omdlenia lub napady drgawek, co wymaga szczególnej uwagi u pacjentów z padaczką lub chorobą Alzheimera. Przed planowanym znieczuleniem ogólnym należy poinformować anestezjologa o stosowaniu leku, ze względu na możliwe interakcje z lekami zwiotczającymi mięśnie, zwłaszcza pochodnymi sukcynylocholiny.
agonista układu cholinergicznego, antagonista układu cholinergicznego, astma oskrzelowa, blok przedsionkowo-komorowy, blok zatokowo-przedsionkowy, bradyarytmia, bradykardia, choroba wrzodowa, donepezylu chlorowodorek, fenyloketonuria, hipokaliemia, hipomagnezemia, inhibitor acetylocholinesterazy, inhibitor cholinesterazy, krwawienie z przewodu pokarmowego, mioglobinuria, napad drgawkowy, nerw błędny, niedobór laktazy, niesteroidowy lek przeciwzapalny, nietolerancja galaktozy, niewydolność wątroby, niewyrównana niewydolność serca, objawy pozapiramidowe, obturacyjna choroba płuc, ostra niewydolność nerek, otępienie w chorobie Alzheimera, pochodna sukcynylocholiny, rabdomioliza, torsade de pointes, wydłużenie odstępu QTc, zaburzenia rytmu serca, zawał mięśnia sercowego, zespół chorego węzła zatokowego, zespół złego wchłaniania glukozy-galaktozy, złośliwy zespół neuroleptyczny, znieczulenie ogólne - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Bimatoprost + Timolol Genetic 0,3 mg/ml + 5 mg/ml
Podczas kwalifikacji pacjenta do terapii preparatem Bimatoprost + Timolol Pharmabide (0,3 mg/ml + 5 mg/ml) należy szczegółowo ocenić przeciwwskazania, które mogą wpłynąć na bezpieczeństwo leczenia. Główne przeciwwskazania obejmują nadwrażliwość na bimatoprost, tymolol lub substancje pomocnicze, w tym 0,96 mg/ml fosforanów, które mogą wywołać reakcje alergiczne. Ze względu na obecność tymololu, beta-adrenolityku, lek jest przeciwwskazany u pacjentów z astmą oskrzelową (w tym w wywiadzie), ciężką postacią POChP, a także u osób z zaburzeniami rytmu serca takimi jak bradykardia zatokowa, zespół chorego węzła zatokowego, blokiem zatokowo-przedsionkowym, blokiem przedsionkowo-komorowym II i III stopnia bez stymulatora, objawową niewydolnością serca oraz wstrząsem kardiogennym.
astma oskrzelowa, beta-adrenolityk, bimatoprost i tymolol, blok przedsionkowo-komorowy, blok zatokowo-przedsionkowy, bradykardia zatokowa, fosforan, kurczliwość mięśnia sercowego, nadwrażliwość dróg oddechowych, niewydolność serca, osmolalność, perfuzja narządowa, POChP, skurcz oskrzeli, stymulator serca, substancja pomocnicza, tymolol maleinian, wchłanianie ogólnoustrojowe, wstrząs kardiogenny, zaburzenie hemodynamiczne, zespół chorego węzła zatokowego - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Donesyn
Donepezyl, stosowany głównie w leczeniu otępienia w chorobie Alzheimera, nie został dostatecznie przebadany u pacjentów z ciężkim otępieniem, innymi typami otępienia czy zaburzeniami poznawczymi związanymi z wiekiem, co wymaga ostrożności w tych grupach. Lek, jako inhibitor cholinesterazy, może nasilać zwiotczenie mięśni wywołane przez pochodne sukcynylocholiny podczas znieczulenia ogólnego, dlatego konieczne jest poinformowanie anestezjologa o jego stosowaniu. Donepezyl może powodować bradykardię i zaburzenia przewodnictwa sercowego, w tym blok zatokowo-przedsionkowy, co wymaga monitorowania EKG, zwłaszcza u pacjentów z zespołem chorego węzła zatokowego, wydłużeniem odstępu QTc, chorobami serca lub zaburzeniami elektrolitowymi (hipokaliemia, hipomagnezemia). W okresie po wprowadzeniu leku odnotowano przypadki torsade de pointes i wydłużenia QTc, co podkreśla konieczność ostrożności u pacjentów z ryzykiem kardiologicznym.
blok serca, blok zatokowo-przedsionkowy, bradykardia, chlorowodorek donepezylu, cholinomimetyk, choroba Alzheimera, częstoskurcz komorowy torsade de pointes, działanie cholinomimetyczne, fosfokinaza kreatynowa, hipertermia, inhibitor acetylocholinesterazy, inhibitor cholinesterazy, mioglobinuria, napad drgawkowy, niestabilność autonomicznego układu nerwowego, objaw pozapiramidowy, obturacyjna choroba płuc, ostra niewydolność nerek, otępienie naczyniopochodne, rabdomioliza, wrzód trawienny, wydłużenie odstępu QTc, zaburzenie przewodnictwa nadkomorowego, zahamowanie zatokowe, zespół chorego węzła zatokowego, złośliwy zespół neuroleptyczny - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Evertas
System transdermalny Evertas zawierający 13,3 mg/24 h rywastygminy wymaga ścisłego przestrzegania zasad stosowania i monitorowania pacjentów, aby uniknąć poważnych działań niepożądanych, w tym hospitalizacji i zgonów. Najczęstsze błędy to nakładanie nowego plastra bez usunięcia poprzedniego lub stosowanie wielu plastrów jednocześnie. W przypadku przerwania terapii powyżej 3 dni, zaleca się wznowienie leczenia od dawki 4,6 mg/24 h. Należy monitorować objawy żołądkowo-jelitowe (nudności, wymioty, biegunka), szczególnie u kobiet, oraz ryzyko odwodnienia, które może wymagać dożylnego uzupełnienia płynów i modyfikacji dawki. Regularna kontrola masy ciała jest wskazana ze względu na ryzyko jej utraty u pacjentów z chorobą Alzheimera.
alergiczne kontaktowe zapalenie skóry, alergiczne zapalenie skóry, astma, biegunka, blok przedsionkowo-komorowy, blok zatokowo-przedsionkowy, bradyarytmia, bradykardia, choroba Alzheimera, choroba wrzodowa dwunastnicy, choroba wrzodowa żołądka, hipokaliemia, hipomagnezemia, inhibitor cholinesterazy, lek cholinomimetyczny, napad drgawkowy, niedrożność dróg moczowych, nudności, objawy pozapiramidowe, obturacyjna choroba płuc, odwodnienie, rywastygmina, system transdermalny, torsade de pointes, wymioty, zawał mięśnia sercowego, zespół chorego węzła zatokowego - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Donectil
Chlorowodorek donepezylu (Donectil) wymaga szczególnej ostrożności w stosowaniu, zwłaszcza u pacjentów z ciężką postacią otępienia, chorobami serca (np. bradykardia, blok zatokowo-przedsionkowy), zaburzeniami elektrolitowymi (hipokaliemia, hipomagnezemia) oraz u osób z wydłużonym odstępem QTc lub przyjmujących leki wpływające na ten parametr. Donepezyl może nasilać działanie leków zwiotczających mięśnie pochodnych sukcynylocholiny oraz zwiększać napięcie nerwu błędnego, co może prowadzić do bradykardii, omdleń, napadów drgawek i rzadkich przypadków torsade de pointes. U pacjentów z chorobą wrzodową lub stosujących NLPZ konieczne jest monitorowanie dolegliwości żołądkowo-jelitowych, choć badania kliniczne nie wykazały zwiększonego ryzyka krwawień. Lek zawiera laktozę (5 mg – 79,32 mg, 10 mg – 158,64 mg), co wyklucza jego stosowanie u pacjentów z nietolerancją galaktozy lub niedoborem laktazy.
astma, badanie EKG, blok przedsionkowo-komorowy, blok zatokowo-przedsionkowy, bradykardia, chlorowodorek donepezylu, choroba Alzheimera, choroba wrzodowa, częstoskurcz komorowy, fosfokinaza kreatyniny, hipokaliemia, hipomagnezemia, inhibitor cholinesterazy, krwawienie z przewodu pokarmowego, mioglobinuria, napad drgawkowy, niedobór laktazy, niesteroidowy lek przeciwzapalny, nietolerancja galaktozy, niewyrównana niewydolność serca, objaw pozapiramidowy, obturacyjna choroba płuc, ostra niewydolność nerek, otępienie naczyniowe, rabdomioliza, torsade de pointes, wydłużenie odstępu QTc, zahamowanie zatokowe, zespół chorego węzła zatokowego, złośliwy zespół neuroleptyczny - Leksykon leków
Działania niepożądane – Donesyn 5 mg
Lek Donesyn (chlorowodorek donepezylu) stosowany w terapii choroby Alzheimera wykazuje szeroki profil działań niepożądanych, które należy uważnie monitorować. Najczęściej obserwowane działania niepożądane to biegunka, nudności, wymioty (występujące bardzo często, ≥1/10), a także kurcze mięśni, zmęczenie, bezsenność, halucynacje, pobudzenie, agresywne zachowanie, omdlenia, drgawki, bradykardia, blok zatokowo-przedsionkowy i przedsionkowo-komorowy (często, ≥1/100 do <1/10). Szczególną uwagę należy zwrócić na ryzyko rabdomiolizy, która pojawia się często i jest związana czasowo z rozpoczęciem leczenia lub zwiększeniem dawki. Ponadto, u pacjentów z omdleniami lub napadami padaczkowymi należy rozważyć możliwość bloku serca lub zahamowania zatokowego. W przypadku niewyjaśnionych zaburzeń czynności wątroby wskazane jest rozważenie odstawienia leku.
anoreksja, bezsenność, biegunka, blok przedsionkowo-komorowy, blok serca, blok zatokowo-przedsionkowy, ból głowy, bradykardia, chlorowodorek donepezylu, choroba Alzheimera, choroba wrzodowa, drgawki, halucynacje, hiperseksualność, kamptokormia, kinaza kreatynowa, koszmary senne, krwotok żołądkowo-jelitowy, kurcz mięśni, laktoza, napad padaczkowy, nietolerancja laktozy, nietrzymanie moczu, nudności, objaw pozapiramidowy, omdlenie, pobudzenie, polimorficzny częstokurcz komorowy, rabdomioliza, świąd, wydłużenie odstępu QT, wymioty, wysypka, zaburzenie czynności wątroby, zachowanie agresywne, zahamowanie zatokowe, zapalenie wątroby, zawrót głowy, złośliwy zespół neuroleptyczny, zwiększone libido - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Cogiton 5
Leczenie chlorowodorkiem donepezylu powinno być prowadzone przez lekarza doświadczonego w diagnostyce i terapii otępienia w chorobie Alzheimera, zgodnie z kryteriami DSM-5 lub ICD-10. Terapia wymaga regularnej kontroli przyjmowania leku oraz oceny korzyści terapeutycznych, a leczenie podtrzymujące należy kontynuować tak długo, jak utrzymuje się pozytywny efekt. Donepezyl, jako inhibitor cholinesterazy, może powodować bradykardię, szczególnie u pacjentów z zaburzeniami przewodnictwa sercowego, a także wydłużenie odstępu QTc i torsade de pointes, co wymaga ostrożności i monitorowania EKG u osób z chorobami serca lub zaburzeniami elektrolitowymi. Ponadto, lek może nasilać zwiotczenie mięśni podczas znieczulenia ogólnego oraz wywoływać działania niepożądane takie jak drgawki, objawy pozapiramidowe czy złośliwy zespół neuroleptyczny (ZZN), zwłaszcza u pacjentów stosujących leki przeciwpsychotyczne.
blok przedsionkowo-komorowy, blok zatokowo-przedsionkowy, bradykardia, chlorowodorek donepezylu, choroba wrzodowa, częstoskurcz komorowy torsade de pointes, fosfokinaza keratynowa, hipertermia, hipokaliemia, hipomagnezemia, inhibitor cholinesterazy, mioglobinuria, napad drgawkowy, niedrożność pęcherza moczowego, niesteroidowy lek przeciwzapalny, niewyrównana niewydolność serca, objaw pozapiramidowy, omdlenie i drgawki, ostra niewydolność nerek, otępienie naczyniowe, otępienie w chorobie Alzheimera, rabdomioliza, sztywność mięśni, tachykardia, wydłużenie odstępu QTc, zaburzenie elektrolitowe, zawał mięśnia sercowego, zespół chorego węzła zatokowego, złośliwy zespół neuroleptyczny, znieczulenie ogólne - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Donesyn
Chlorowodorek donepezylu, stosowany głównie w leczeniu otępienia w chorobie Alzheimera, wymaga szczególnej ostrożności u pacjentów z ciężkim otępieniem, innymi typami otępienia oraz zaburzeniami pamięci, gdyż skuteczność i bezpieczeństwo w tych grupach nie zostały dostatecznie potwierdzone. Donepezyl, jako inhibitor cholinesterazy, może nasilać zwiotczenie mięśni podczas znieczulenia ogólnego, zwłaszcza w połączeniu z lekami zwiotczającymi typu sukcynylocholiny. Istotne jest monitorowanie pacjentów z zaburzeniami przewodnictwa sercowego (np. bradykardia, blok zatokowo-przedsionkowy) ze względu na ryzyko bradykardii i wydłużenia odstępu QTc, co może prowadzić do torsade de pointes. Szczególną uwagę należy zwrócić na pacjentów z hipokaliemią, hipomagnezemią, niewyrównaną niewydolnością serca lub niedawnym zawałem serca. W takich przypadkach zalecane jest monitorowanie EKG. Donepezyl może również nasilać objawy choroby wrzodowej u pacjentów z ryzykiem, choć badania kliniczne nie wykazały zwiększonej częstości krwawień z przewodu pokarmowego w porównaniu z placebo.
astma, blok przedsionkowo-komorowy, blok zatokowo-przedsionkowy, bradyarytmia, bradykardia, brak laktazy, choroba Alzheimera, częstoskurcz komorowy typu torsade de pointes, działanie wagotoniczne, fosfokinaza kreatynowa, hipertermia, hipokaliemia, hipomagnezemia, inhibitor acetylocholinesterazy, inhibitor cholinesterazy, mioglobinuria, niesteroidowy lek przeciwzapalny, nietolerancja galaktozy, objawy pozapiramidowe, obturacja dróg oddechowych, obturacyjna choroba płuc, ostra niewydolność nerek, otępienie naczyniopochodne, rabdomioliza, wrzód trawienny, wydłużenie odstępu QTc, zespół chorego węzła zatokowego, złośliwy zespół neuroleptyczny - Leksykon leków
Działania niepożądane – Dilzem 180 retard 180 mg
Diltiazem chlorowodorek (Dilzem 180 Retard), jako antagonista kanału wapniowego, może wywoływać działania niepożądane o różnej częstości i nasileniu, sklasyfikowane zgodnie z konwencją MedDRA. Do najczęstszych należą: nerwowość i bezsenność (≥1/100 do <1/10), ból głowy i zawroty głowy, blok przedsionkowo-komorowy (I-III stopnia), kołatanie serca, nagłe zaczerwienienie twarzy, zaparcia, niestrawność, ból żołądka, nudności oraz obrzęk obwodowy. Rzadziej obserwuje się bradykardię (<1/100), zwiększenie aktywności enzymów wątrobowych (AspAT, AIAT, LDH, fosfatazy zasadowej), pokrzywkę, suchość błony śluzowej jamy ustnej, a także poważne reakcje skórne, takie jak zespół Stevensa-Johnsona i toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka. Nieznana jest częstość występowania małopłytkowości, zmian nastroju (w tym depresji), objawów pozapiramidowych, zapalenia naczyń, rozrostu dziąseł, zapalenia wątroby, ginekomastii oraz obrzęku naczynioruchowego.
antagonista kanału wapniowego, asystolia, blok odnogi pęczka Hisa, blok przedsionkowo-komorowy, blok zatokowo-przedsionkowy, bradykardia, diltiazem chlorowodorek, działanie chronotropowo ujemne, działanie dromotropowe, działanie inotropowe, działanie inotropowo ujemne, enzymy wątrobowe, fotowrażliwość, ginekomastia, konwencja MedDRA, leukocytoklastyczne zapalenie naczyń, małopłytkowość, mioklonie, niedociśnienie ortostatyczne, objawy pozapiramidowe, obrzęk naczynioruchowy, obrzęk obwodowy, ostra uogólniona wysypka krostkowa, rozrost dziąseł, rumień wielopostaciowy, toksyczne martwicze oddzielanie naskórka, zapalenie wątroby, zastoinowa niewydolność serca, zespół Stevensa-Johnsona, zespół toczeniopodobny, złuszczające zapalenie skóry - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Rivastigmin Orion
Rywastygmina, stosowana w terapii otępienia w chorobie Alzheimera i Parkinsona, wymaga ostrożnego dawkowania, gdyż częstość i nasilenie działań niepożądanych koreluje z dawką. Po przerwie dłuższej niż 3 dni terapia powinna być wznowiona od dawki 1,5 mg dwa razy na dobę, aby zmniejszyć ryzyko wymiotów. Reakcje skórne w miejscu aplikacji plastrów są częste, zwykle łagodne do umiarkowanych, ale mogą wskazywać na alergiczne kontaktowe zapalenie skóry, szczególnie gdy objawy utrzymują się ponad 48 godzin po zdjęciu plastra lub się nasilają. W takich przypadkach leczenie należy przerwać, a w razie konieczności kontynuacji terapii rozważyć podanie doustne po ujemnym teście alergicznym i pod ścisłym nadzorem. Rywastygmina może wywoływać działania niepożądane takie jak nudności, wymioty, biegunka, które są częstsze u kobiet i w początkowym okresie leczenia lub przy zwiększaniu dawki. Należy monitorować odwodnienie i masę ciała pacjentów, zwłaszcza przy nasilonych wymiotach, które w skrajnych przypadkach mogą prowadzić do pęknięcia przełyku.
alergiczne kontaktowe zapalenie skóry, alergiczne zapalenie skóry rozsiane, astma oskrzelowa, biegunka, blok przedsionkowo-komorowy, blok zatokowo-przedsionkowy, bradykardia, choroba Alzheimera, choroba Parkinsona, choroba wrzodowa żołądka, częstoskurcz torsade de pointes, dyskineza, działanie cholinomimetyczne, hipokaliemia, hipomagnezemia, inhibitor cholinoesterazy, nadciśnienie tętnicze, napad drgawkowy, nudności, objawy pozapiramidowe, obrzęk, obturacyjna choroba płuc, omamy, pęknięcie przełyku, rumień, rywastygmina, spowolnienie ruchowe, wydłużenie odstępu QT, wydzielanie soku żołądkowego, wymioty, zaburzenie chodu, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności wątroby, zespół chorego węzła zatokowego - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Astorid 10 mg
Torasemid, substancja czynna leku Astorid (10 mg), jest diuretykiem pętlowym o licznych przeciwwskazaniach, które należy starannie uwzględnić w praktyce klinicznej. Bezwzględne przeciwwskazania obejmują nadwrażliwość na torasemid lub składniki pomocnicze (w tym 93 mg laktozy na tabletkę), niewydolność nerek z bezmoczem, śpiączkę wątrobową, hipowolemię, niedociśnienie, hiponatremię, hipokaliemię, zaburzenia rytmu serca (blok zatokowo-przedsionkowy, blok przedsionkowo-komorowy II° i III°), znaczne zaburzenia opróżniania pęcherza moczowego oraz dnę moczanową. Ponadto, stosowanie torasemidu jest przeciwwskazane w okresie karmienia piersią ze względu na ryzyko zaburzeń wodno-elektrolitowych u dziecka oraz zmniejszenie laktacji. Interakcje z aminoglikozydami i cefalosporynami mogą nasilać nefro- i ototoksyczność, co wymaga szczególnej ostrożności u pacjentów z upośledzoną funkcją nerek.
aminoglikozyd, bezmocz, blok przedsionkowo-komorowy, blok zatokowo-przedsionkowy, cefalosporyna, diuretyk pętlowy, dna moczanowa, encefalopatia wątrobowa, hipokaliemia, hiponatremia, hipotonia ortostatyczna, hipowolemia, karmienie piersią, kwas moczowy, nadwrażliwość na substancję czynną, nefrotoksyczność, niedociśnienie, niedosłuch, nietolerancja laktozy, ostre zatrzymanie moczu, ototoksyczność, rozrost gruczołu krokowego, śpiączka wątrobowa, stan przedśpiączkowy, substancja nefrotoksyczna, szumy uszne, torasemid, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie opróżniania pęcherza moczowego, zaburzenie rytmu serca, zespół wątrobowo-nerkowy - Leksykon substancji czynnych
Digoksyna – Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności
Digoksyna, glikozyd nasercowy o wąskim indeksie terapeutycznym, wymaga ścisłego monitorowania stężenia w osoczu, elektrolitów (zwłaszcza potasu, wapnia i magnezu) oraz czynności nerek (stężenie kreatyniny). Optymalne stężenie digoksyny wynosi 0,5–1,0 ng/ml (0,64–1,28 nmol/l), a objawy toksyczności pojawiają się częściej powyżej 2 ng/ml. Interpretacja wyników powinna uwzględniać stan kliniczny pacjenta oraz możliwe interferencje z innymi glikozydami i metabolitami. Szczególną ostrożność należy zachować u pacjentów z zaburzeniami rytmu serca, chorobami tarczycy, niewydolnością nerek, po zawale mięśnia sercowego oraz u osób w podeszłym wieku, dostosowując dawkę leku do indywidualnych potrzeb i ryzyka. Monitorowanie EKG jest niezbędne ze względu na potencjalne zmiany w odstępie PR i odcinku ST, które mogą odzwierciedlać działanie terapeutyczne lub toksyczne digoksyny.
amyloidoza serca, arytmia serca, azotemia, badanie czynnościowe wątroby, blok przedsionkowo-komorowy, blok przewodzenia przedsionkowo-komorowego, blok zatokowo-przedsionkowy, bradykardia zatokowa, całkowity blok serca, choroba beri-beri, częstoskurcz przedsionkowy, czynność nerek, działanie inotropowe, elektrolity w surowicy, glikozyd nasercowy, hemodializa, hiperkalcemia, hipokaliemia, hipoksja, hipomagnezemia, indeks terapeutyczny, inhibitor konwertazy angiotensyny, kardiowersja elektryczna, kardiowersja prądem stałym, klirens kreatyniny, klirens nerkowy, kreatynina, metoda radioimmunologiczna, migotanie przedsionków, monitorowanie czynności serca, nadczynność tarczycy, niedobór laktazy, niedobór tiaminy, niedoczynność tarczycy, niedokrwienie, nietolerancja galaktozy, niewydolność oddechowa, odcinek ST, odstęp PR, potas w surowicy, próba wysiłkowa, skrobiawica serca, tarczyca, zaburzenie zatokowo-przedsionkowe, zaciskające zapalenie osierdzia, zapalenie mięśnia sercowego, zastoinowa niewydolność serca, zawał mięśnia sercowego, zespół chorej zatoki, zespół złego wchłaniania