cholinomimetyk
Cholinomimetyki to grupa substancji, które naśladują działanie acetylocholiny – jednego z najważniejszych neuroprzekaźników w organizmie człowieka. Działają one poprzez aktywację receptorów cholinergicznych, zarówno muskarynowych jak i nikotynowych, lub poprzez hamowanie działania acetylocholinesterazy – enzymu rozkładającego acetylocholinę.
Z punktu widzenia farmakologicznego, cholinomimetyki dzielimy na bezpośrednie (agoniści receptorów cholinergicznych) oraz pośrednie (inhibitory acetylocholinesterazy). Do grupy bezpośrednich cholinomimetyków należą m.in. karbachol czy betanechol, natomiast do pośrednich – neostygmina, donepezil czy rywastygmina.
W praktyce klinicznej cholinomimetyki znajdują zastosowanie w leczeniu jaskry, miastenii, choroby Alzheimera, atonii pęcherza moczowego oraz w niektórych przypadkach bradykardii. Stosowanie tych leków wiąże się z ryzykiem wystąpienia działań niepożądanych charakterystycznych dla pobudzenia układu przywspółczulnego, takich jak bradykardia, nadmierne wydzielanie gruczołowe, skurcz oskrzeli czy nasilona perystaltyka przewodu pokarmowego.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Donesyn
Donepezyl, stosowany głównie w leczeniu otępienia w chorobie Alzheimera, nie został dostatecznie przebadany u pacjentów z ciężkim otępieniem, innymi typami otępienia czy zaburzeniami poznawczymi związanymi z wiekiem, co wymaga ostrożności w tych grupach. Lek, jako inhibitor cholinesterazy, może nasilać zwiotczenie mięśni wywołane przez pochodne sukcynylocholiny podczas znieczulenia ogólnego, dlatego konieczne jest poinformowanie anestezjologa o jego stosowaniu. Donepezyl może powodować bradykardię i zaburzenia przewodnictwa sercowego, w tym blok zatokowo-przedsionkowy, co wymaga monitorowania EKG, zwłaszcza u pacjentów z zespołem chorego węzła zatokowego, wydłużeniem odstępu QTc, chorobami serca lub zaburzeniami elektrolitowymi (hipokaliemia, hipomagnezemia). W okresie po wprowadzeniu leku odnotowano przypadki torsade de pointes i wydłużenia QTc, co podkreśla konieczność ostrożności u pacjentów z ryzykiem kardiologicznym.
blok serca, blok zatokowo-przedsionkowy, bradykardia, chlorowodorek donepezylu, cholinomimetyk, choroba Alzheimera, częstoskurcz komorowy torsade de pointes, działanie cholinomimetyczne, fosfokinaza kreatynowa, hipertermia, inhibitor acetylocholinesterazy, inhibitor cholinesterazy, mioglobinuria, napad drgawkowy, niestabilność autonomicznego układu nerwowego, objaw pozapiramidowy, obturacyjna choroba płuc, ostra niewydolność nerek, otępienie naczyniopochodne, rabdomioliza, wrzód trawienny, wydłużenie odstępu QTc, zaburzenie przewodnictwa nadkomorowego, zahamowanie zatokowe, zespół chorego węzła zatokowego, złośliwy zespół neuroleptyczny - Leksykon leków
Interakcje leku – Pamigen 5 mg
Chlorowodorek donepezylu, substancja czynna leku Pamigen, jest metabolizowany głównie przez izoenzymy CYP3A4 i w mniejszym stopniu CYP2D6. Inhibitory CYP3A4 (ketokonazol, itrakonazol, erytromycyna) mogą zwiększać stężenie donepezylu o około 30%, co zwiększa ryzyko działań niepożądanych, natomiast inhibitory CYP2D6 (chinidyna, fluoksetyna) również podnoszą poziom leku, choć w mniejszym stopniu. Induktory enzymatyczne (ryfampicyna, fenytoina, karbamazepina) obniżają stężenie donepezylu, potencjalnie zmniejszając jego skuteczność. Donepezyl wykazuje liczne interakcje farmakodynamiczne, m.in. z lekami przeciwcholinergicznymi (osłabienie efektu terapeutycznego), blokatorami płytki nerwowo-mięśniowej (nasilenie blokady), cholinomimetykami (sumowanie efektów cholinergicznych) oraz beta-adrenolitykami wpływającymi na przewodzenie sercowe (nasilenie bradykardii i zaburzeń przewodzenia). Alkohol może indukować metabolizm donepezylu i nasilać działania niepożądane, dlatego jego spożycie jest przeciwwskazane podczas terapii.
badanie EKG, beta-adrenolityk, bradykardia, chlorowodorek donepezylu, cholinomimetyk, CYP2D6, CYP3A4, depresja ośrodkowego układu nerwowego, farmakokinetyka donepezylu, indukcja enzymu wątrobowego, induktor enzymatyczny, inhibitor CYP3A4, interakcja farmakodynamiczna, izoenzym cytochromu P450, lek przeciwarytmiczny klasy Ia, lek przeciwarytmiczny klasy III, lek przeciwcholinergiczny, objaw cholinergiczny, odstęp QTc, otępienie, sedacja, sukcynylocholina, torsade de pointes, zaburzenie poznawcze, zaburzenie przewodzenia - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Biprolast 2 mg/ml
Biprolast, zawierający winian brymonidyny w stężeniu 2 mg/ml (odpowiadający 1,3 mg brymonidyny), jest wskazany do redukcji podwyższonego ciśnienia wewnątrzgałkowego u pacjentów z jaskrą z otwartym kątem oraz nadciśnieniem ocznym. Brymonidyna, jako selektywny agonista receptorów alfa-2-adrenergicznych, działa poprzez zmniejszenie produkcji cieczy wodnistej oraz zwiększenie jej odpływu drogą naczyniówkowo-twardówkową. Lek jest szczególnie zalecany jako monoterapia u pacjentów z przeciwwskazaniami do beta-adrenolityków, takich jak astma oskrzelowa, POChP, bradykardia czy blok przedsionkowo-komorowy. Preparat zawiera również chlorek benzalkoniowy (0,05 mg/ml), co należy uwzględnić u pacjentów z nadwrażliwością na ten składnik.
analog prostaglandyny, astma oskrzelowa, beta-adrenolityk, bimatoprost, Biprolast, blok przedsionkowo-komorowy, bradykardia, brymonidyna, chlorek benzalkoniowy, cholinomimetyk, ciało rzęskowe, ciśnienie śródgałkowe, ciśnienie wewnątrzgałkowe, inhibitor anhydrazy węglanowej, jaskra z otwartym kątem, krople do oczu, latanoprost, nadciśnienie oczne, nerw wzrokowy, neuropatia nerwu wzrokowego, niewydolność serca, pilokarpina, POChP, pole widzenia, receptor alfa-2 adrenergiczny, trawoprost, winian brymonidyny, wstrząs kardiogenny - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Aricept
Donepezyl, jako inhibitor cholinesterazy, wymaga szczególnej ostrożności u pacjentów z chorobami współistniejącymi, zwłaszcza z zaburzeniami przewodnictwa sercowego (np. zespół chorego węzła zatokowego, blok zatokowo-przedsionkowy), wydłużeniem odstępu QTc, chorobą serca, zaburzeniami elektrolitowymi (hipokaliemia, hipomagnezemia) oraz u osób z ryzykiem wrzodów trawiennych i u pacjentów z astmą lub obturacyjną chorobą płuc. Donepezyl może nasilać bradykardię, wywoływać omdlenia, drgawki oraz rzadko złośliwy zespół neuroleptyczny (NMS). Przed planowanymi zabiegami z użyciem znieczulenia ogólnego należy poinformować anestezjologa o stosowaniu donepezylu ze względu na ryzyko nasilenia zwiotczenia mięśni. Monitorowanie EKG jest zalecane u pacjentów z ryzykiem wydłużenia QTc i zaburzeń rytmu serca.
astma, blok przedsionkowo-komorowy, blok zatokowo-przedsionkowy, bradykardia, cholinomimetyk, ciężka niewydolność wątroby, donepezyl, działanie wagotoniczne, hipertermia, inhibitor acetylocholinesterazy, inhibitor cholinesterazy, mioglobinuria, napad drgawkowy, niedrożność pęcherza moczowego, niesteroidowy lek przeciwzapalny, objaw pozapiramidowy, obturacyjna choroba płuc, omdlenie, ostra niewydolność nerek, otępienie w chorobie Alzheimera, rabdomioliza, torsade de pointes, wrzód trawienny, wydłużenie odstępu QTc, zespół chorego węzła zatokowego, złośliwy zespół neuroleptyczny, zwiotczenie mięśni - Leksykon substancji czynnych
Galantamina – Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności
Galantamina, stosowana w leczeniu łagodnej do umiarkowanie ciężkiej postaci otępienia typu alzheimerowskiego, wymaga szczególnej ostrożności ze względu na potencjalne działania niepożądane i przeciwwskazania. Nie wykazano korzyści z jej stosowania u pacjentów z innymi typami otępienia lub łagodnymi zaburzeniami kognitywnymi, a w tych grupach obserwowano zwiększoną śmiertelność (1,4% vs 0,3% w grupie placebo). W badaniach długoterminowych u pacjentów z chorobą Alzheimera nie stwierdzono zwiększonej śmiertelności, a wręcz odnotowano niższy wskaźnik zgonów (3,2% vs 5,5% w grupie placebo; HR 0,58; p=0,011). Należy monitorować masę ciała pacjentów, gdyż leczenie galantaminą wiąże się z jej utratą. Istotne jest także zwrócenie uwagi na ryzyko ciężkich reakcji skórnych, takich jak zespół Stevensa-Johnsona i ostra uogólniona osutka skórna (AGEP), które wymagają natychmiastowego odstawienia leku.
astma, blok przedsionkowo-komorowy, bradykardia, cholinomimetyk, choroba naczyniowa mózgu, choroba Parkinsona, choroba wrzodowa, drgawka, incydent mózgowo-naczyniowy, inhibitor cholinoesterazy, klirens kreatyniny, migotanie przedsionków, napad padaczkowy, niedobór pseudocholinesterazy, niedrożność przewodu pokarmowego, niestabilna dławica piersiowa, niesteroidowy lek przeciwzapalny, niewydolność nerek, obturacyjna choroba płuc, otępienie typu alzheimerowskiego, sukcynylocholina, torsade de pointes, udar, wrzód trawienny, wydłużenie odstępu QTc, zaburzenie przewodzenia nadkomorowego, zapalenie płuc, zastoinowa niewydolność serca, zawał mięśnia sercowego, zespół chorego węzła zatokowego, zespół Stevensa-Johnsona - Leksykon substancji czynnych
Galantamina – Przedawkowanie
Galantamina, jako inhibitor acetylocholinesterazy, stosowana w terapii otępienia alzheimerowskiego, w przypadku przedawkowania wywołuje przełom cholinergiczny z objawami obejmującymi układ pokarmowy (nudności, wymioty, biegunka), wydzielniczy (hipersekrecja śliny, potu, łez), oddechowy (skurcz oskrzeli, nadmierne wydzielanie śluzu), mięśniowy (osłabienie, fascykulacje), sercowo-naczyniowy (bradykardia, niedociśnienie, torsade de pointes, wydłużenie QT, tachykardia komorowa) oraz ośrodkowy układ nerwowy (drgawki, utrata przytomności, omamy). Szczególnie niebezpieczne są powikłania ze strony układu oddechowego i sercowo-naczyniowego, które mogą prowadzić do niewydolności i zagrażać życiu. Przedawkowanie dawki rzędu 24-160 mg galantaminy wymaga hospitalizacji i intensywnego monitorowania, a objawy ustępują zwykle w ciągu 24 godzin po wdrożeniu leczenia.
atropina, ból zamostkowy, bradykardia, cholinomimetyk, drgawki, drżenia pęczkowe, fascykulacje, galantamina, inhibitor acetylocholinesterazy, intoksykacja, lek przeciwcholinergiczny, niedociśnienie, niewydolność krążenia, niewydolność oddechowa, omamy, ośrodkowy układ nerwowy, ostra niewydolność oddechowa, otępienie typu alzheimerowskiego, płytka motoryczna, połączenie nerwowo-mięśniowe, przełom cholinergiczny, przywspółczulny układ nerwowy, skurcz oskrzeli, stymulacja cholinergiczna, tachykardia komorowa, torsade de pointes, wydłużenie odstępu QT, zaburzenia elektrolitowe, zaburzenia oddechowe - Leksykon leków
Przedawkowanie – Pamigen 10 mg
Przedawkowanie chlorowodorku donepezylu, odwracalnego inhibitora acetylocholinesterazy, prowadzi do nadmiernej akumulacji acetylocholiny i silnej stymulacji układu cholinergicznego. W badaniach toksyczności ostrej LD50 dla myszy wynosi 45 mg/kg, a dla szczurów 32 mg/kg, co odpowiada odpowiednio około 225- i 160-krotności maksymalnej zalecanej dawki dobowej dla człowieka (10 mg). Objawy przedawkowania obejmują m.in. nudności, wymioty, ślinotok, bradykardię, niedociśnienie, drgawki, osłabienie mięśni, miozę oraz potencjalnie zagrażające życiu zahamowanie ruchów oddechowych. Najpoważniejszym powikłaniem jest postępujące osłabienie mięśni oddechowych prowadzące do niewydolności oddechowej i śmierci.
acetylocholinesteraza, atropina, bradykardia, chlorowodorek donepezylu, cholinomimetyk, dializa otrzewnowa, drganie pęczkowe mięśni, drgawki kloniczne, fascykulacje, glikopirolan, hemodializa, hemofiltracja, hipotermia, inhibitor acetylocholinesterazy, kryzys cholinergiczny, lek przeciwcholinergiczny, mediana dawki śmiertelnej, mioza, nadmierna potliwość, niedociśnienie, niewydolność oddechowa, nudności i wymioty, osłabienie mięśni, płytka nerwowo-mięśniowa, siarczan atropiny, skurcz oskrzeli, ślinotok, układ cholinergiczny, zahamowanie ruchów oddechowych, zwężenie źrenicy - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Carteol LP 2% Preservative Free 20 mg/ml
Carteol LP 2% Preservative Free to okulistyczny preparat beta-adrenolityczny zawierający karteololu chlorowodorek w stężeniu 20 mg/ml (756 µg w jednej kropli), stosowany w leczeniu jaskry i obniżaniu ciśnienia wewnątrzgałkowego. Lek charakteryzuje się przedłużonym uwalnianiem dzięki obecności kwasu alginowego, co umożliwia dawkowanie raz na dobę. Farmakodynamika wykazuje początek działania po około 30 minutach, maksimum efektu hipotensyjnego między 2 a 4 godziną, a czas działania utrzymuje się do 24 godzin. Karteolol wykazuje umiarkowaną wewnętrzną aktywność sympatykomimetyczną (ISA) oraz działanie stabilizujące błony komórkowe, co przekłada się na miejscowe działanie znieczulające i chinidynopodobne. Mechanizm obniżania ciśnienia wewnątrzgałkowego opiera się na zmniejszeniu wydzielania cieczy wodnistej.
akomodacja oka, aktywność sympatykomimetyczna, aktywność sympatykomimetyczna wewnętrzna, beta-adrenolityk, bioadhezja, cholinomimetyk, ciecz wodnista, ciśnienie wewnątrzgałkowe, działanie hipotensyjne, efekt chinidynopodobny, fosforan sodu, jaskra, karteolol, kwas alginowy, mydriatyk, osmolalność, tachyfilaksja, worek spojówkowy - Leksykon leków
Interakcje leku – Pamigen 10 mg
Chlorowodorek donepezylu, metabolizowany głównie przez izoenzymy CYP3A4 i CYP2D6, wykazuje istotne interakcje farmakokinetyczne z inhibitorami tych enzymów, takimi jak ketokonazol (zwiększający stężenie donepezylu o około 30%), fluoksetyna czy chinidyna, co wymaga monitorowania pacjenta i ewentualnej korekty dawki. Induktory enzymatyczne, w tym ryfampicyna, fenytoina, karbamazepina oraz alkohol, mogą obniżać stężenie donepezylu, potencjalnie zmniejszając skuteczność terapii. Ponadto, alkohol nasila działania niepożądane ze strony OUN (zawroty głowy, senność, zaburzenia koordynacji) i może pogarszać zaburzenia poznawcze u pacjentów z chorobą Alzheimera, dlatego jego spożycie podczas leczenia produktem Pamigen jest niewskazane.
amiodaron, amitryptylina, atropina, badanie EKG, beta-adrenolityk, betanechol, bloker nerwowo-mięśniowy, bradykardia, chinidyna, cholinomimetyk, cymetydyna, CYP2D6, CYP3A4, cytalopram, cytochrom P450, digoksyna, donepezyl, działanie przeciwcholinergiczne, erytromycyna, escytalopram, etanol, fenotiazyna, fenytoina, fluoksetyna, induktor enzymatyczny, interakcje lekowe, itrakonazol, karbamazepina, ketokonazol, klarytromycyna, lek przeciwarytmiczny klasy Ia, lek przeciwarytmiczny klasy III, lewofloksacyna, metoprolol, moksyfloksacyna, pimozyd, propranolol, ryfampicyna, rywastygmina, sertindol, sotalol, sukcynylocholina, teofilina, torsade de pointes, trójpierścieniowy lek przeciwdepresyjny, warfaryna, wydłużenie odstępu QTc, zyprazydon - Leksykon leków
Przedawkowanie – Donecept 5 mg
Przedawkowanie chlorowodorku donepezylu, substancji czynnej leku Donecept, prowadzi do rozwoju przełomu cholinergicznego, będącego wynikiem nadmiernej stymulacji układu cholinergicznego przez inhibicję cholinoesterazy. Dawki śmiertelne w badaniach przedklinicznych wynoszą 45 mg/kg u myszy i 32 mg/kg u szczurów, co jest odpowiednio 225 i 160 razy wyższe niż maksymalna zalecana dawka dzienna dla ludzi (10 mg). Objawy przedawkowania obejmują m.in. nasilone nudności, wymioty, ślinotok, biegunkę, bradykardię, spadek ciśnienia tętniczego, zapaść, utrudnione i spowolnione oddychanie, drgawki, fascykulacje mięśniowe, chwiejny chód, nadmierne pocenie się, miozę oraz hipotermię. Szczególnie groźne jest osłabienie mięśni oddechowych, które może prowadzić do niewydolności oddechowej i zgonu bez odpowiedniej interwencji.
bradykardia, chlorowodorek donepezylu, cholinomimetyk, czwartorzędowy lek przeciwcholinergiczny, dializa otrzewnowa, drgawki, fascykulacje mięśniowe, glikopirolan, hemodializa, hemofiltracja, hipotermia, inhibitor cholinoesterazy, lek przeciwcholinergiczny, metoda nerkozastępcza, mioza, niedokrwienie narządów, niewydolność oddechowa, nudności, przełom cholinergiczny, siarczan atropiny, ślinotok, spadek ciśnienia tętniczego, stymulacja cholinergiczna, synapsa cholinergiczna, układ cholinergiczny, zaburzenie elektrolitowe - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Doneprion
Doneprion, zawierający donepezylu chlorowodorek, jest inhibitorem cholinesterazy stosowanym w leczeniu otępienia, jednak brak jest danych dotyczących jego skuteczności i bezpieczeństwa u pacjentów z ciężką postacią choroby Alzheimera oraz innymi typami otępienia. Lek może nasilać działanie zwiotczających mięśnie pochodnych sukcynylocholiny, co wymaga poinformowania anestezjologa przed zabiegami chirurgicznymi. Donepezyl wykazuje działanie wagotoniczne, co może prowadzić do bradykardii, zaburzeń przewodnictwa sercowego, wydłużenia odstępu QTc oraz torsade de pointes, zwłaszcza u pacjentów z zespołem chorego węzła zatokowego, blokiem zatokowo-przedsionkowym, chorobami serca, zaburzeniami elektrolitowymi (hipokaliemia, hipomagnezemia) lub przyjmujących leki wpływające na QTc. W takich przypadkach zaleca się monitorowanie EKG i stanu klinicznego.
astma, blok zatokowo-przedsionkowy, bradyarytmia, bradykardia, chlorowodorek donepezylu, cholinomimetyk, choroba Alzheimera, choroba wrzodowa, ciężka niewydolność wątroby, ciężka postać otępienia, częstoskurcz komorowy torsade de pointes, fosfokinaza kreatynowa, hipertermia, hipokaliemia, hipomagnezemia, inhibitor acetylocholinesterazy, inhibitor cholinesterazy, mioglobinuria, napad drgawkowy, niesteroidowy lek przeciwzapalny, niewyrównana niewydolność serca, objaw pozapiramidowy, obturacyjna choroba płuc, ostra niewydolność nerek, skurcz oskrzeli, sztywność mięśni, uogólniony napad drgawkowy, utrudnienie odpływu moczu, wydłużenie odstępu QTc, zaburzenie przewodnictwa nadkomorowego, zaburzenie świadomości, zawał mięśnia sercowego, zespół chorego węzła zatokowego, złośliwy zespół neuroleptyczny - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Memorion
Memorion, zawierający chlorowodorek donepezylu, jest inhibitorem cholinesterazy stosowanym w leczeniu otępienia, jednak brak jest danych dotyczących jego skuteczności i bezpieczeństwa u pacjentów z ciężką postacią otępienia w chorobie Alzheimera, innymi typami otępienia oraz zaburzeniami pamięci związanymi ze starzeniem. Donepezyl może nasilać działanie zwiotczających mięśnie pochodnych sukcynylocholiny, co wymaga poinformowania zespołu anestezjologicznego przed zabiegiem. Ze względu na działanie wagotoniczne, lek może powodować bradykardię, szczególnie u pacjentów z zespołem chorego węzła zatokowego lub zaburzeniami przewodnictwa nadkomorowego. Zgłaszano przypadki omdleń, napadów drgawek, wydłużenia odstępu QTc oraz torsade de pointes, co wymaga ostrożności u pacjentów z wydłużonym QTc, chorobą serca, zaburzeniami elektrolitowymi oraz podczas stosowania leków wpływających na QTc. Monitorowanie EKG jest zalecane w tych grupach. Donepezyl może nasilać objawy pozapiramidowe i rzadko wywoływać złośliwy zespół neuroleptyczny, zwłaszcza przy jednoczesnym stosowaniu leków przeciwpsychotycznych.
astma, blok przedsionkowo-komorowy, blok zatokowo-przedsionkowy, bradykardia, brak laktazy, chlorowodorek donepezylu, cholinomimetyk, ciężka niewydolność wątroby, częstoskurcz komorowy torsade de pointes, działanie wagotoniczne, dziedziczna nietolerancja galaktozy, hipertermia, inhibitor acetylocholinesterazy, inhibitor cholinesterazy, krwawienie z przewodu pokarmowego, lek zwiotczający mięśnie, napad drgawkowy, niesteroidowy lek przeciwzapalny, objaw pozapiramidowy, obturacyjna choroba płuc, ostra niewydolność nerek, otępienie naczyniopochodne, otępienie w chorobie Alzheimera, rabdomioliza, wrzód żołądka, wydłużenie odstępu QTc, zespół chorego węzła zatokowego, zespół złego wchłaniania glukozy-galaktozy, złośliwy zespół neuroleptyczny, znieczulenie ogólne - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Miostat
Produkt leczniczy Miostat, zawierający karbachol w stężeniu 0,1 mg/ml, jest przeznaczony do wstrzykiwań wewnątrzgałkowych i wymaga szczególnej ostrożności podczas stosowania. Karbachol, jako cholinomimetyk, może wpływać na układ sercowo-naczyniowy, dlatego przeciwwskazane jest jego stosowanie u pacjentów z ostrą niewydolnością serca. Ponadto, lek może nasilać skurcz oskrzeli u chorych na astmę oskrzelową, pogarszać objawy wrzodu trawiennego, nadczynności tarczycy, zaburzeń przewodu pokarmowego, niedrożności dróg moczowych oraz choroby Parkinsona. Szczególną uwagę należy zwrócić na pacjentów z historią zapalenia tęczówki lub błony naczyniowej, gdyż Miostat może nasilać pooperacyjne zapalenie wewnątrzgałkowe, objawiające się przekrwieniem tęczówki.
alergia na lateks, astma oskrzelowa, cholinomimetyk, choroba Parkinsona, choroba wrzodowa, ciśnienie wewnątrzgałkowe, karbachol, nadczynność tarczycy, niedociśnienie, niedrożność dróg moczowych, ostra niewydolność serca, przekrwienie tęczówki, reakcja uczuleniowa, skurcz oskrzeli, wrzód trawienny, wstrzyknięcie wewnątrzgałkowe, zapalenie błony naczyniowej, zapalenie tęczówki, zapalenie wewnątrzgałkowe