aberracje chromosomowe
Aberracje chromosomowe to zaburzenia struktury lub liczby chromosomów, które mogą prowadzić do różnych zespołów chorobowych. Dzielą się na dwa główne typy: aberracje strukturalne (translokacje, inwersje, delecje, duplikacje) oraz liczbowe (trisomie, monosomie, poliploidie).
Aberracje liczbowe powstają najczęściej na skutek nieprawidłowej segregacji chromosomów podczas podziałów komórkowych. Najbardziej znane zespoły związane z tymi zaburzeniami to zespół Downa (trisomia 21), zespół Edwardsa (trisomia 18), zespół Patau (trisomia 13) oraz zespoły związane z nieprawidłową liczbą chromosomów płciowych, jak zespół Turnera (45,X) czy zespół Klinefeltera (47,XXY).
Aberracje strukturalne powstają w wyniku pęknięć chromosomów i nieprawidłowego połączenia fragmentów. Mogą być zrównoważone (bez utraty materiału genetycznego) lub niezrównoważone (z utratą lub nadmiarem materiału genetycznego). Translokacje zrównoważone często nie dają objawów klinicznych u nosicieli, jednak zwiększają ryzyko wystąpienia niezrównoważonych aberracji u potomstwa.
Diagnostyka aberracji chromosomowych obejmuje metody cytogenetyczne (kariotypowanie), molekularne (FISH, MLPA) oraz mikromacierze. Wczesna diagnostyka ma kluczowe znaczenie w poradnictwie genetycznym, diagnostyce prenatalnej oraz w ustalaniu rokowania i postępowania terapeutycznego.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Flonidan 1 mg/ml
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa loratadyny, obejmujące ocenę farmakologiczną, toksyczność po podaniu wielokrotnym, genotoksyczność oraz potencjał rakotwórczy, potwierdzają korzystny profil bezpieczeństwa substancji przy stosowaniu terapeutycznym. Loratadyna, jako selektywny antagonista obwodowych receptorów histaminowych H₁, nie wykazuje istotnych działań niepożądanych w układzie sercowo-naczyniowym ani ośrodkowym układzie nerwowym. Badania toksyczności wielokrotnego podania nie ujawniły patologicznych zmian w narządach zwierząt doświadczalnych, a parametry biochemiczne, hematologiczne i histopatologiczne pozostawały w normie. Testy genotoksyczności in vitro i in vivo nie wykazały mutagenności ani uszkodzeń DNA, a długoterminowe badania karcynogenności na gryzoniach nie potwierdziły zwiększonego ryzyka nowotworów, nawet przy dawkach wielokrotnie przekraczających terapeutyczne.
aberracje chromosomowe, antagonista receptorów histaminowych H1, dawka terapeutyczna, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, genotoksyczność, loratadyna, ośrodkowy układ nerwowy, parametry biochemiczne i hematologiczne, potencjał mutagenny, stężenie w osoczu, toksyczność, toksyczność reprodukcyjna, układ sercowo-naczyniowy, uszkodzenie DNA, wady rozwojowe płodu, wydłużony poród, zmiany histopatologiczne, zmiany nowotworowe - Leksykon substancji czynnych
Korzeń cykorii podróżnika – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Korzeń cykorii podróżnika (Cichorium intybus L., radix) nie był poddany standardowym badaniom toksykologicznym, w tym ocenie toksyczności reprodukcyjnej, genotoksyczności oraz potencjału rakotwórczego. Brak jest danych dotyczących wpływu na płodność, rozwój płodu, przebieg ciąży i laktacji, a także systematycznych testów mutagenności i długoterminowych badań na modelach zwierzęcych. Taka sytuacja wynika z regulacji prawnych, zgodnie z którymi dla tradycyjnych produktów leczniczych roślinnych, do których zalicza się korzeń cykorii podróżnika, badania przedkliniczne nie są obligatoryjne, o ile nie ma szczególnych przesłanek wskazujących na konieczność ich przeprowadzenia (art. 16c(1)(a)(iii) Dyrektywy 2001/83/EC z późniejszymi zmianami).
aberracje chromosomowe, badanie laboratoryjne, choroba genetyczna, ciąża, długotrwała ekspozycja, doświadczenie kliniczne, genotoksyczność, korzeń cykorii podróżnika, laktacja, mutagenność, nowotwór, płodność, potencjał rakotwórczy, rozwój płodu, toksyczność reprodukcyjna, tradycyjny produkt leczniczy roślinny, uszkodzenie DNA - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Liść Melisy 2,0 g/saszetkę
Dostępne dane przedkliniczne dotyczące bezpieczeństwa stosowania liścia melisy (Melissa officinalis L., folium) są ograniczone i opierają się głównie na badaniach in vitro oraz na modelach zwierzęcych. Wykazano, że wodne wyciągi z melisy mogą hamować aktywność hormonu tyreotropowego (TSH), jednak mechanizm tego działania oraz jego znaczenie kliniczne pozostają niejasne. Brakuje kompleksowych badań oceniających wpływ na procesy reprodukcyjne, w tym płodność, rozwój zarodka i płodu, a także przebieg ciąży i rozwój pourodzeniowy. Ponadto, nie przeprowadzono standardowych testów genotoksyczności (np. test Amesa, test aberracji chromosomowych, test mikrojądrowy) ani badań długoterminowej rakotwórczości, co stanowi istotną lukę w ocenie bezpieczeństwa długotrwałego stosowania preparatów zawierających liść melisy.
- Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Propranolol Accord 40 mg
Przedkliniczne badania propranololu chlorowodorku obejmujące farmakologię, toksykologię, genotoksyczność oraz kancerogenność nie wykazały istotnych zagrożeń dla organizmu ludzkiego przy stosowaniu dawek terapeutycznych. Testy wielokrotnego podawania na różnych gatunkach zwierząt nie ujawniły klinicznie istotnej toksyczności narządowej, a ocena parametrów fizjologicznych potwierdziła bezpieczeństwo farmakologiczne substancji. Ponadto, badania tolerancji miejscowej wykazały brak działania drażniącego i uczulającego, co potwierdza dobrą tolerancję propranololu w formie tabletek powlekanych ze strony przewodu pokarmowego.
aberracje chromosomowe, badania farmakologiczne, dawka terapeutyczna, działanie drażniące, działanie teratogenne, działanie uczulające, genotoksyczność, mutacje genowe, płodność, potencjał rakotwórczy, propranolol, propranolol chlorowodorek, rozwój zarodkowo-płodowy, toksyczność narządowa, toksyczność reprodukcyjna, tolerancja miejscowa - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Clemastinum WZF 1 mg/ml
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa klemastyny wykazały brak działania rakotwórczego w długoterminowych testach na szczurach i myszach, którym podawano dawki odpowiednio 84 mg/kg mc. (500-krotność dawki terapeutycznej u ludzi) oraz 206 mg/kg mc. (1300-krotność dawki terapeutycznej) przez okres 2 lat. Ponadto, badania na szczurach wykazały brak negatywnego wpływu na płodność przy dawkach 156-krotnie przekraczających dawki kliniczne. Wyniki te sugerują korzystny profil bezpieczeństwa klemastyny w zakresie kancerogenności oraz funkcji rozrodczych, nawet przy ekspozycji znacznie przewyższającej stosowane dawki terapeutyczne.
- Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Apo-Feno 200M 200 mg
Dane przedkliniczne dotyczące mikronizowanego fenofibratu wskazują na relatywnie niską toksyczność ostrą, potwierdzoną brakiem zgonów u zwierząt przy dawkach od 3200 do 24000 mg/kg masy ciała podawanych przez 7 dni. W badaniach podostrych na szczurach (dawki 0-1000 mg/kg/dobę) zaobserwowano wzrost aktywności AspAT, powiększenie wątroby oraz rozrost peroksysomów, szczególnie przy dawkach >30 mg/kg/dobę. U psów, przy dawkach 25-100 mg/kg/dobę, odnotowano istotne zmniejszenie masy ciała, kamicę żółciową oraz śródmiąższowe zapalenie nerek. Badania rakotwórczości na szczurach (dawki 10-200 mg/kg/dobę) wykazały istotny wzrost częstości nowotworów wątroby, gruczolaka trzustki oraz nowotworów komórek śródmiąższowych jąder przy dawkach 1-6-krotnie przekraczających maksymalną dawkę zalecaną u ludzi (w przeliczeniu na mg/m²). Fenofibrat nie wykazywał mutagenności w standardowych testach genotoksyczności (Ames, mutacje genowe, aberracje chromosomowe, synteza zmutowanego DNA).
aberracje chromosomowe, aminotransferaza asparaginianowa, deformacja klatki piersiowej, fenofibrat mikronizowany, gruczolak trzustki, kamica żółciowa, nowotwór komórek śródmiąższowych jąder, opóźnienie porodu, potencjał mutagenny, potencjał rakotwórczy, rozszczep kręgosłupa, śródmiąższowe zapalenie nerek, test Amesa, toksyczność ostra, toksyczność podostra - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Leflunomid Egis 15 mg
Przedkliniczne badania toksykologiczne leflunomidu wykazały toksyczne działanie na szpik kostny, krew, układ pokarmowy, skórę, śledzionę, grasice oraz węzły chłonne, co skutkowało zaburzeniami hematologicznymi takimi jak niedokrwistość, leukopenia i trombocytopenia. Obserwowano również zmiany w strukturze i funkcji serca, wątroby, rogówki oraz dróg oddechowych, prawdopodobnie wtórne do immunosupresji. Toksyczność występowała przy dawkach równoważnych terapeutycznym stosowanym u ludzi, co wskazuje na wąski margines bezpieczeństwa. Potencjał mutagenny leflunomidu nie został potwierdzony, jednak metabolit TFMA wykazywał in vitro zdolność do wywoływania aberracji chromosomowych i mutacji punktowych, choć brak jest danych potwierdzających te efekty in vivo.
4-trifluorometyloanilina, aberracje chromosomowe, badania rakotwórczości, chłoniak złośliwy, ciałka Heinza, ciałka Howell-Jolly’ego, dojrzewanie erytrocytów, działanie embriotoksyczne, działanie immunosupresyjne, działanie teratogenne, działanie toksyczne, gruczolak oskrzelikowo-pęcherzykowy, hepatocyty, komórki macierzyste szpiku, leukopenia, mutacja punktowa, niedokrwistość, parametry morfologiczne, potencjał mutagenny, rak płuca, synteza DNA, toksyczność ostra i przewlekła, toksyczność przewodu pokarmowego, trombocytopenia, układ krwiotwórczy, właściwości antygenowe, zaburzenia hematologiczne - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Urtix 330 mg
Produkt leczniczy Urtix zawiera 330 mg wyciągu z korzenia pokrzywy (Urtica dioica L., Urtica urens L. lub ich hybrydy) i charakteryzuje się ograniczonym zakresem danych przedklinicznych dotyczących bezpieczeństwa stosowania. Nie przeprowadzono kompleksowych badań farmakologicznych, w tym oceny toksyczności reprodukcyjnej (płodności, rozwoju zarodka i płodu, funkcji rozrodczych), genotoksyczności (testy mutacji genowych in vitro, aberracji chromosomowych, testy in vivo) ani kancerogenności na modelach zwierzęcych. Brak tych danych utrudnia pełną ocenę bezpieczeństwa preparatu na poziomie przedklinicznym.
aberracje chromosomowe, bezpieczeństwo farmakologiczne, funkcje rozrodcze, genotoksyczność, kancerogenność, medycyna tradycyjna, mutacje genowe in vitro, płodność, pokrzywa żegawka, pokrzywa zwyczajna, potencjał rakotwórczy, rozwój prenatalny i postnatalny, rozwój zarodka i płodu, testy in vivo, toksyczność reprodukcyjna, wpływ na reprodukcję, wyciąg z korzenia pokrzywy - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Amlopin 10 mg 10 mg
Przedkliniczne badania amlodypiny obejmowały ocenę toksyczności reprodukcyjnej, płodności, potencjału rakotwórczego oraz genotoksyczności. W modelach zwierzęcych (szczury, myszy) stosowano dawki do około 50-krotnie wyższe niż maksymalna zalecana dawka u ludzi (10 mg/dobę). Zaobserwowano opóźnienie i wydłużenie porodu oraz obniżoną przeżywalność potomstwa. W badaniach płodności, przy dawkach do 10 mg/kg/dobę (8-krotnie wyższych niż u ludzi), nie stwierdzono wpływu na płodność szczurów. Jednak w innym protokole, przy dawce porównywalnej do ludzkiej, odnotowano obniżenie stężenia FSH i testosteronu, zmniejszenie gęstości nasienia, liczby dojrzałych spermatyd oraz komórek Sertoliego, co wskazuje na potencjalne zaburzenia spermatogenezy.
aberracje chromosomowe, amlodypina, amlodypiny bezylan, genotoksyczność, gęstość nasienia, hormon folikulotropowy, kanaliki nasienne, komórki Sertoliego, maksymalna tolerowana dawka, mutacje punktowe, opóźniony poród, potencjał rakotwórczy, spermatogeneza, spermatydy, testosteron, toksyczność reprodukcyjna, zaburzenia płodności - Leksykon substancji czynnych
Hydrokortyzon – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Hydrokortyzon, jako glikokortykosteroid, wykazuje niską toksyczność przy stosowaniu zgodnym z zaleceniami, co potwierdzają badania przedkliniczne obejmujące toksyczność ostrą i przewlekłą, genotoksyczność oraz karcynogenność. Typowe objawy przedawkowania to hiperglikemia, wzrost cholesterolu, limfopenia, zahamowanie czynności szpiku, zmiany zanikowe w narządach limfatycznych oraz zmniejszenie przyrostu masy ciała. Długotrwałe podawanie może prowadzić do nadciśnienia wewnątrzgałkowego i rozkładu tkanki grasiczej. Dane dotyczące mutagenności są niejednoznaczne, jednak większość badań wskazuje na brak działania mutagennego, a badania rakotwórczości nie wykazały istotnego ryzyka u ludzi. W przypadku hydrokortyzonu 17-maślanu (Laticort) oraz innych form nie stwierdzono istotnych dowodów na karcynogenność ani mutagenność.
aberracje chromosomowe, dawka subteratogenna, działanie teratogenne, efekt karcynogenny, genotoksyczność, glikokortykosteroid, glukoneogeneza, hamowanie wzrostu wewnątrzmacicznego, hiperglikemia, hydrokortyzon maślan, hydrokortyzon octan, hydrokortyzon sodu bursztynian, karcynogenność, kwas fusydynowy, limfocyty krwi obwodowej, nadciśnienie wewnątrzgałkowe, natamycyna, neomycyna, neuroprzekaźnik, opatrunek okluzyjny, ośrodkowy układ nerwowy, potencjał mutagenny, potencjał rakotwórczy, receptory glikokortykosteroidowe, resorpcja płodu, rozszczep podniebienia, stężenie glukozy, test Amesa, toksyczność ostra i przewlekła, wady szkieletowe, wpływ na reprodukcję, zahamowanie szpiku kostnego, zanik śledziony - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Ambroxol Dr.Max 15 mg/5 ml
Przedkliniczne badania toksykologiczne ambroksolu chlorowodorku wykazały korzystny profil bezpieczeństwa, potwierdzony niską toksycznością ostrą oraz brakiem działań niepożądanych przy wielokrotnym podaniu doustnym w dawkach do 150 mg/kg mc/dobę u myszy (4 tygodnie), 50 mg/kg mc/dobę u szczurów (52-78 tygodni), 40 mg/kg mc/dobę u królików (26 tygodni) oraz 10 mg/kg mc/dobę u psów (52 tygodnie). Nie stwierdzono toksyczności narządowej ani ciężkich działań niepożądanych podczas 3-godzinnej infuzji dożylnej w dawkach do 64 mg/kg mc/dobę u szczurów i 120 mg/kg mc/dobę u psów. Badania reprodukcyjne nie wykazały embriotoksyczności ani teratogenności przy dawkach do 3000 mg/kg mc/dobę u szczurów i 200 mg/kg mc/dobę u królików, a NOAEL dla rozwoju około- i pourodzeniowego wynosił 50 mg/kg mc/dobę u szczurów. Wysoka dawka 500 mg/kg mc/dobę wiązała się jedynie z nieznaczną toksycznością manifestującą się opóźnionym przyrostem masy ciała i zmniejszoną wielkością miotu.
aberracje chromosomowe, ambroksolu chlorowodorek, badania in vitro, badania in vivo, działanie mutagenne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, działanie toksyczne, genotoksyczność, infuzja dożylna, NOAEL, potencjał rakotwórczy, profil toksykologiczny, test Amesa, test mikrojądrowy, toksyczność matczyna, toksyczność narządowa, toksyczność ostra, toksyczność reprodukcyjna, toksyczność wielokrotnego podania, zaburzenia płodności, zmiany histopatologiczne - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – MENSIL MAX 50 mg
Przeprowadzone badania przedkliniczne syldenafilu, substancji czynnej leku MENSIL MAX (50 mg tabletki do rozgryzania i żucia), wykazały brak istotnych działań niepożądanych w dawkach terapeutycznych. Ocena farmakologiczna bezpieczeństwa nie wykazała negatywnego wpływu na układ sercowo-naczyniowy, oddechowy ani ośrodkowy układ nerwowy. Badania toksyczności po podaniu wielokrotnym nie ujawniły efektów toksycznych w parametrach biochemicznych, hematologicznych i histopatologicznych. Ponadto, testy genotoksyczności in vitro i in vivo, w tym test Amesa i test aberracji chromosomowych, nie potwierdziły potencjału mutagennego syldenafilu.
aberracje chromosomowe, badanie histopatologiczne, farmakologia bezpieczeństwa, genotoksyczność, ośrodkowy układ nerwowy, parametry biochemiczne, parametry hematologiczne, rakotwórczość, rozwój zarodkowo-płodowy, syldenafil, tabletki do rozgryzania i żucia, teratogenność, test Amesa, toksyczność po podaniu wielokrotnym, toksyczność reprodukcyjna, układ oddechowy, układ sercowo-naczyniowy - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Entekavir Adamed 0,5 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa entekawiru wykazały przemijające zapalenia okołonaczyniowe w OUN u psów przy narażeniu 10-19-krotnie wyższym niż u ludzi, bez podobnych zmian u innych gatunków, w tym małp z narażeniem >100-krotnym. W badaniach reprodukcyjnych na szczurach nie stwierdzono obniżenia płodności, jednak przy narażeniu ≥26-krotnym zaobserwowano degenerację nasieniowodów u gryzoni i psów, nieobecną u małp. W badaniach teratologicznych u szczurów i królików przy dawkach >21-krotnych odnotowano toksyczność u ciężarnych, embriotoksyczność, zmiany kostne i resorpcje. Entakawir przenikał do mleka szczurów, a u młodych zwierząt przy ekspozycji ≥92-krotnej względem ludzi zaobserwowano umiarkowane osłabienie reakcji na bodziec akustyczny, prawdopodobnie bez znaczenia klinicznego. Testy genotoksyczności nie wykazały mutagenności, z wyjątkiem zmian chromosomalnych w ludzkich limfocytach przy stężeniach znacznie przekraczających kliniczne.
aberracje chromosomowe, badanie genotoksyczności, badanie rakotwórczości, badanie toksykologiczne, degeneracja nasieniowodów, glejak mózgu, gruczolak wątroby, guz naczyniowy, naprawa DNA, nowotwór płuc, ośrodkowy układ nerwowy, proliferacja pneumocytów, rak wątroby, resorpcja płodu, specyficzność gatunkowa, test mikrojądrowy, test mutagenności, toksyczność ciążowa, toksyczność zarodkowo-płodowa, zaburzenia słuchu, zaburzenie kostnienia, zapalenie okołonaczyniowe, zmiany jąder - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Alpraxil 1 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa alprazolamu, substancji czynnej preparatu Alpraxil, nie wykazały działania mutagennego ani rakotwórczego. Test Amesa oraz test mikrojąder in vitro przy dawkach do 100 mg/kg mc. (500-krotność maksymalnej dawki terapeutycznej 10 mg/dobę) nie potwierdziły potencjału mutagennego. Długoterminowe badania na szczurach i myszach, z dawkami odpowiednio do 30 mg/kg mc. (150-krotność dawki ludzkiej) i 10 mg/kg mc. (50-krotność dawki ludzkiej), nie wykazały zwiększonej częstości nowotworów. Ponadto, badania na szczurach przy dawce 5 mg/kg mc. (25-krotność dawki terapeutycznej) nie wykazały negatywnego wpływu na płodność zarówno u samców, jak i samic.
aberracje chromosomowe, alprazolam, badania toksykologiczne, dawka terapeutyczna, dawki terapeutyczne, działanie rakotwórcze, mutacje genetyczne, mutagenność, napady drgawkowe, narząd wzroku, nowotwory, parametry płodności, potencjał mutagenny, potencjał rakotwórczy, test Amesa, test mikrojąder, toksyczność przewlekła, wpływ na płodność, wrastanie naczyń w rogówkę, zaćma - Leksykon chorób i schorzeń
Różnice w rozwoju płciowym – Etiologia i przyczyny
Różnice w rozwoju płciowym (DSD) to heterogeniczna grupa rzadkich zaburzeń charakteryzujących się rozbieżnością między rozwojem chromosomalnym, gonadalnym lub anatomicznym płci. Występują z częstością około 1 na 4500-5500 urodzeń, z wrodzonym przerostem nadnerczy (CAH) jako najczęstszą przyczyną 46,XX DSD (około 90% przypadków). Etiologia DSD obejmuje aberracje chromosomalne (np. zespół Turnera 45,X z częstością 24-29/100 000 noworodków żeńskich, zespół Klinefeltera 47,XXY, mozaicyzm 45,X/46,XY), mutacje pojedynczych genów (m.in. SRY, SOX9, NR5A1, AR, CYP21A2), zaburzenia syntezy enzymów steroidogennych (np. niedobór 21-hydroksylazy, 11β-hydroksylazy, 3β-HSD, 5α-reduktazy, 17β-HSD3) oraz translokacje i warianty liczby kopii genów. Diagnostyka molekularna, w tym sekwencjonowanie nowej generacji (NGS) i analiza CNV, umożliwia identyfikację wielu przyczyn, choć u 40-50% pacjentów z 46,XY DSD etiologia pozostaje nieustalona. DSD klasyfikuje się na trzy grupy w zależności od kariotypu: DSD związane z chromosomami płciowymi, 46,XX DSD oraz 46,XY DSD, z różnymi mechanizmami patofizjologicznymi, takimi jak nadmiar androgenów u 46,XX (np. CAH) czy niewrażliwość na androgeny u 46,XY (np. AIS). Dysgenezja gonad i zaburzenia działania hormonów również odgrywają kluczową rolę w patogenezie.
aberracje chromosomowe, aneuploidia, całkowity zespół niewrażliwości na androgeny, częściowy zespół niewrażliwości na androgeny, dysgenezja gonad, gonadoblastoma, hormon anty-Müllerowski, mieszana dysgenezja gonad, mozaicyzm chromosomalny, mutacje genów, niedobór 11β-hydroksylazy, niedobór 21-hydroksylazy, niedobór 5-alfa-reduktazy, niedobór aromatazy, nierozdzielenie chromosomów, różnice w rozwoju płciowym, rozwój płciowy, sekwencjonowanie nowej generacji, wirylizacja, wrodzony przerost nadnerczy, zespół Klinefeltera, zespół niewrażliwości na androgeny, zespół Turnera - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Entekavir Adamed 1 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa entekawiru wykazały, że toksyczność leku jest zależna od gatunku i dawki. U psów zaobserwowano przemijające zapalenia okołonaczyniowe w OUN przy narażeniu 10-19-krotnie wyższym niż u ludzi (dawki 0,5 mg i 1 mg), natomiast u małp, przy narażeniu ponad 100-krotnym, nie stwierdzono takich zmian. W badaniach rozrodczości entekawir nie obniżał płodności szczurów nawet przy wysokim narażeniu, jednak degeneracja nasieniowodów wystąpiła u gryzoni i psów przy narażeniu ≥26-krotnym. W badaniach toksyczności rozrodczej u ciężarnych szczurów i królików dawki przekraczające 21-krotne narażenie ludzkie powodowały embriotoksyczność, resorpcje, wady kostne i zmniejszenie masy ciała płodów. W badaniu około- i pourodzeniowym nie stwierdzono działań niepożądanych u potomstwa, a umiarkowane osłabienie reakcji na bodziec akustyczny u młodych szczurów wystąpiło przy AUC ≥92-krotnie wyższym niż u ludzi, co prawdopodobnie nie ma znaczenia klinicznego.
aberracje chromosomowe, degeneracja nasieniowodów, embriotoksyczność, glejak mózgu, gruczolak wątroby, guz naczyniowy, lek przeciwwirusowy, mutacje genetyczne, naprawa DNA, ośrodkowy układ nerwowy, potencjał rakotwórczy, proliferacja pneumocytów, rak wątroby, resorpcja płodu, test Amesa, test mikrojądrowy, toksyczność zarodkowa, zaburzenia słuchu, zapalenie okołonaczyniowe, zmiany jąder - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Metafen Ibuprofen 200 mg
Przedkliniczne badania ibuprofenu w dawce 200 mg, stosowanego w preparacie Metafen Ibuprofen, wykazały korzystny profil bezpieczeństwa. Ocena farmakologiczna nie ujawniła istotnych działań niepożądanych na układ sercowo-naczyniowy, oddechowy ani ośrodkowy układ nerwowy. Długotrwałe podawanie dawki terapeutycznej nie powodowało patologicznych zmian narządowych ani systemowych efektów toksycznych. Testy genotoksyczności, w tym mutacje genowe in vitro oraz aberracje chromosomowe in vivo i in vitro, nie wykazały działania mutagennego. Ponadto, badania karcynogenności na modelach zwierzęcych nie wskazały na zwiększone ryzyko nowotworów związane z ibuprofenem.
aberracje chromosomowe, bezpieczeństwo farmakologiczne, działanie genotoksyczne, działanie mutagenne, działanie rakotwórcze, ibuprofen, karcynogenność, lek przeciwzapalny, mutacje genowe, niesteroidowy lek przeciwzapalny, nowotwór, ośrodkowy układ nerwowy, potencjał genotoksyczny, rozwój zarodkowo-płodowy, toksyczność przewlekła, układ oddechowy, układ sercowo-naczyniowy, wpływ na reprodukcję, zmiany narządowe - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Diagen 60 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa gliklazydu, substancji czynnej leku Diagen, wykazały brak istotnej toksyczności po podaniu wielokrotnym oraz brak działania genotoksycznego w testach in vitro i in vivo, co wskazuje na niskie ryzyko uszkodzeń genetycznych u pacjentów. Nie stwierdzono również działania teratogennego, choć przy dawkach 25-krotnie przekraczających maksymalną dawkę terapeutyczną obserwowano zmniejszenie masy ciała płodów, co przy standardowych dawkach jest mało prawdopodobne. Ponadto, gliklazyd nie wpływa negatywnie na płodność ani zdolności reprodukcyjne u zwierząt, co potwierdza korzystny profil bezpieczeństwa substancji w kontekście funkcji rozrodczych.
aberracje chromosomowe, badania in vitro, badania in vivo, badania przedkliniczne, dawka terapeutyczna, działanie rakotwórcze, gliklazyd, płodność, potencjał genotoksyczny, profil bezpieczeństwa, teratogenność, toksyczność po podaniu wielokrotnym, uszkodzenia genetyczne, wady rozwojowe, zdolności reprodukcyjne - Leksykon chorób i schorzeń
Mikrocefalia – Diagnostyka i diagnoza
Mikrocefalia definiowana jest jako obwód głowy mniejszy niż 2 odchylenia standardowe (SD) poniżej średniej dla wieku i płci (poniżej 3. percentyla), a ciężka mikrocefalia jako obwód głowy mniejszy niż 3 SD poniżej normy. Diagnostyka prenatalna opiera się głównie na ultrasonografii, gdzie kryteria obejmują HC < -3 SD, stosunek HC/AC poniżej 3 percentyla oraz HC/FL znacznie poniżej normy, a także rezonans magnetyczny płodu (MRI) wykonywany optymalnie między 28. a 32. tygodniem ciąży, pozwalający na wykrycie nieprawidłowości migracji neuronalnej (np. lissencefalia, polimikrogyria). Po urodzeniu diagnoza opiera się na pomiarze obwodu głowy w ciągu pierwszych 24 godzin życia, z uwzględnieniem historii ciąży, badania fizykalnego oraz pomiarów obwodu głowy rodziców. W diagnostyce różnicowej należy wykluczyć kraniosynostozę oraz ocenić, czy mikrocefalia jest pierwotna (wrodzona) czy wtórna (nabyta), a także czy występuje izolowanie czy w przebiegu zespołów genetycznych. Kluczowe jest zastosowanie odpowiednich siatek centylowych (WHO dla 0-2 lat, CDC dla 2-3 lat) oraz wielodyscyplinarne podejście diagnostyczne.
aberracje chromosomowe, array CGH, badanie ultrasonograficzne, cytomegalia, encefalopatia niedotlenieniowo-niedokrwienna, fizjoterapia, kariotyp, kraniosynostoza, lissencefalia, logopedia, mikrocefalia, mutacje genowe, obwód głowy, polimikrogyria, poradnictwo genetyczne, rezonans magnetyczny, rezonans magnetyczny płodu, różyczka, sekwencjonowanie całego eksonu, sekwencjonowanie nowej generacji, terapia zajęciowa, toksoplazmoza, tomografia komputerowa, wirus Zika, zespół Cockayne’a, zespół meckela-grubera, zespół Retta, zespół Rubinsteina-Taybiego, zespół Seckela, zespół Smitha-Lemliego-Opitza - Leksykon substancji czynnych
Heksyl aminolewulinian – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa heksylu aminolewulinianu, substancji czynnej preparatu Hexvix, obejmowały ocenę toksyczności ogólnoustrojowej, tolerancji miejscowej po podaniu dopęcherzowym, potencjału uczulającego, genotoksyczności oraz wpływu na reprodukcję. W modelach zwierzęcych (szczury, psy) nie stwierdzono istotnych efektów toksycznych ogólnoustrojowych. Tolerancja miejscowa wykazała u szczurów leukocytozę, azotemię, czerwone zabarwienie moczu oraz spadek masy ciała, natomiast u psów marginalną hiperplazję i zwiększone nasilenie bazofili w nabłonku dróg moczowych. Badania uczuleniowe na myszach wskazały na potencjalne ryzyko reakcji nadwrażliwości skórnej. Kompleksowe testy genotoksyczności (m.in. test Amesa, test TK, test mikrojąderkowy in vivo, test aberracji chromosomowych, test kometkowy) dały wyniki negatywne, potwierdzając brak działania genotoksycznego nawet przy fotoaktywacji światłem niebieskim.
aberracje chromosomowe, azotemia, bazofilia nabłonka, chlorowodorek, działanie rakotwórcze, genotoksyczność, heksyl aminolewulinianu, leukocytoza, nadwrażliwość skórna, obumarcie zarodka, pęcherz moczowy, potencjał kancerogenny, potencjał uczulający, rakotwórczość, test Amesa, test kometkowy, test mikrojąderkowy, toksyczność ogólnoustrojowa, uczulenie skórne, układ moczowy, węzły chłonne, wpływ na reprodukcję - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Runaplax 10 mg
Przedkliniczne badania rywaroksabanu, substancji czynnej leku Runaplax, wykazały brak istotnych zagrożeń toksykologicznych przy dawkach terapeutycznych. Testy farmakologiczne nie ujawniły negatywnego wpływu na układ sercowo-naczyniowy, oddechowy ani ośrodkowy układ nerwowy. Toksyczność ostra po jednorazowym podaniu nie wskazała na specyficzne ryzyko, a działania obserwowane przy wielokrotnym podaniu wiązały się głównie z mechanizmem przeciwkrzepliwym (inhibicja czynnika Xa). Badania fototoksyczności i genotoksyczności nie wykazały zagrożeń, a długoterminowe testy rakotwórczości nie potwierdziły zwiększonego ryzyka nowotworów nawet przy ekspozycji wielokrotnie przekraczającej dawki kliniczne.
aberracje chromosomowe, działanie rakotwórcze, fototoksyczność, genotoksyczność, immunoglobuliny, inhibitor czynnika Xa, kaskada krzepnięcia, kostnienie, mutacje genowe, nowotwory, odpowiedź immunologiczna, powikłania krwotoczne, rywaroksaban, toksyczność matczyna, toksyczność reprodukcyjna, toksyczność zarodkowo-płodowa, uszkodzenie DNA, wady rozwojowe, właściwości przeciwkrzepliwe, zagrożenie onkogenne - Leksykon substancji czynnych
Joflupan – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Jofluopan (123I), stosowany jako substancja czynna w diagnostyce obrazowej, przeszedł standardowe badania przedkliniczne oceniające jego profil bezpieczeństwa. Badania farmakologiczne nie wykazały istotnych zagrożeń dla układu nerwowego, sercowo-naczyniowego oraz oddechowego. Ocena toksyczności po podaniu jednorazowym i wielokrotnym potwierdziła brak istotnych efektów toksycznych, a testy genotoksyczności nie wykazały potencjału mutagennego ani zdolności do uszkodzeń DNA. Produkt Ioflupane (123I) ROTOP zawiera jofluopan w stężeniu 74 MBq/ml (0,07–0,13 μg/ml) i jest dostępny w jednodawkowych fiolkach o objętości 2,5 ml (185 MBq) lub 5 ml (370 MBq).
aberracje chromosomowe, badania farmakologiczne, badania przedkliniczne, diagnostyka obrazowa, działanie mutagenne, indukcja nowotworów, mutacje genowe, potencjał genotoksyczny, potencjał rakotwórczy, profil bezpieczeństwa, radiofarmaceutyk, toksyczność ostra, toksyczność przewlekła, toksyczność reprodukcyjna, układ nerwowy, układ oddechowy, układ sercowo-naczyniowy, uszkodzenie DNA - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – NebivoLek 5 mg
Przeprowadzone badania przedkliniczne dotyczące nebiwololu, substancji czynnej w produkcie leczniczym NebivoLEK 5 mg, tabletki, wykazały brak potencjału genotoksycznego. Testy mutagenności oraz ocena aberracji chromosomowych w różnych modelach badawczych nie wskazały na ryzyko uszkodzeń genetycznych u pacjentów stosujących lek w dawkach terapeutycznych. Wyniki te potwierdzają, że nebiwolol nie wywołuje zmian genetycznych, co jest istotne dla bezpieczeństwa długoterminowego stosowania preparatu. Długoterminowe badania karcynogenności nebiwololu nie wykazały zwiększonego ryzyka rozwoju nowotworów przy stosowaniu dawki terapeutycznej 5 mg. Analiza kompleksowa wyników badań przedklinicznych potwierdza akceptowalny profil bezpieczeństwa leku NebivoLEK, eliminując obawy dotyczące potencjalnych zagrożeń rakotwórczych i genotoksycznych. Dane te wspierają stosowanie nebiwololu jako bezpiecznego leku w terapii, bez istotnych długoterminowych skutków ubocznych związanych z genotoksycznością i karcynogennością.
- Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Clariscan 0,5 mmol/ml
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa kwasu gadoterowego, głównego składnika produktu Clariscan (stężenie 0,5 mmol/ml, 279,32 mg/ml), wykazały brak istotnego wpływu na układ sercowo-naczyniowy, oddechowy i nerwowy przy dawkach diagnostycznych. Wielokrotne podawanie w modelach zwierzęcych nie ujawniło toksyczności narządowej ani systemowej, nawet przy dawkach wielokrotnie przekraczających te stosowane u ludzi. Testy genotoksyczności (in vitro i in vivo) potwierdziły brak potencjału mutagennego, a badania reprodukcyjne nie wykazały negatywnego wpływu na płodność, rozwój zarodka, teratogenność ani rozwój pourodzeniowy. Kwas gadoterowy wykazuje minimalne przenikanie do mleka matki (<1% dawki), co ogranicza ryzyko ekspozycji niemowląt podczas karmienia piersią.
aberracje chromosomowe, Clariscan, efekty hemodynamiczne, genotoksyczność, karmienie piersią, kompleks gadolinu, kwas gadoterowy, kwas tetraoctowy, lepkość roztworu, mutacje genowe, osmolalność, potencjał mutagenny, rozwój postnatalny, środek kontrastowy, teratogenność, tetraksetan, toksyczność narządowa, toksyczność wielokrotna, układ sercowo-naczyniowy - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Sorafenib Mylan 200 mg
Sorafenib wykazuje toksyczność narządową w badaniach przedklinicznych na myszach, szczurach, psach i królikach, z obserwacjami zmian degeneracyjnych i regeneracyjnych przy ekspozycjach poniżej klinicznych (ocenianych na podstawie AUC). Szczególnie istotne są zmiany w tkance kostnej i zębach młodych psów, takie jak nierówne pogrubienie płytki wzrostowej kości udowej, ubogokomórkowość szpiku kostnego oraz zmiany w składzie zębiny, co wskazuje na potencjalne ryzyko dla rozwijających się tkanek kostnych i zębów, zwłaszcza w kontekście pediatrycznym. Sorafenib wykazał mieszane wyniki w testach genotoksyczności: pozytywne w teście klastogenności in vitro (CHO) przy obecności pobudzenia metabolicznego oraz negatywne w teście Amesa i mikrojądrowym in vivo. W substancji czynnej wykryto zanieczyszczenia mutagenne (do 0,34% PAPE), jednak brak jest dedykowanych badań dotyczących potencjalnego działania rakotwórczego.
aberracje chromosomowe, AUC, badania ekotoksykologiczne, badania przedkliniczne, ciałko żółte, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, oligospermia, pęcherzyki jajnikowe, płytka wzrostowa kości, potencjał genotoksyczny, resorpcja płodu, sorafenib, test Amesa, test mikrojądrowy, toksyczność narządowa, tozylan sorafenibu, ubogokomórkowość szpiku kostnego, zębina, zwyrodnienie jąder - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Fosfomycin US Pharmacia 3 g
Fosfomycyna, podawana doustnie w dawce 3 g w formie granulatu, została poddana szerokim badaniom przedklinicznym oceniającym jej bezpieczeństwo. Badania farmakologiczne nie wykazały istotnych działań niepożądanych na układ sercowo-naczyniowy, oddechowy ani ośrodkowy układ nerwowy. Analizy toksyczności po podaniu wielokrotnym nie ujawniły toksyczności narządowej ani systemowej, nawet przy różnych dawkach i schematach podawania. Testy genotoksyczności, obejmujące mutacje genowe i aberracje chromosomowe, nie wykazały potencjału genotoksycznego fosfomycyny. Ponadto, badania dotyczące wpływu na płodność nie wskazały na negatywne efekty na zdolności rozrodcze, co jest istotne dla pacjentów w wieku rozrodczym.
aberracje chromosomowe, badania farmakologiczne, badania genotoksyczności, bezpieczeństwo stosowania leku, działanie rakotwórcze, fosfomycyna, ośrodkowy układ nerwowy, potencjał genotoksyczny, potencjał kancerogenny, profil bezpieczeństwa, roztwór doustny, saszetka, substancja czynna, toksyczność narządowa, toksyczność po podaniu wielokrotnym, toksyczność systemowa, toksyczny wpływ na płodność, układ oddechowy, układ sercowo-naczyniowy, zdolności rozrodcze - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Razarxo 2,5 mg
Przedkliniczne badania rywaroksabanu wykazały korzystny profil bezpieczeństwa, zgodny z mechanizmem działania jako selektywnego inhibitora czynnika Xa. Standardowe testy farmakologiczne nie ujawniły istotnych zagrożeń dla układu sercowo-naczyniowego, oddechowego ani ośrodkowego układu nerwowego. Toksyczność ostra po pojedynczej dawce nie wykazała poważnych efektów niepożądanych, a toksyczność po podaniu wielokrotnym była związana głównie z nasilonym działaniem przeciwkrzepliwym, co potwierdziło obserwacje zwiększonych stężeń immunoglobulin IgG i IgA w osoczu szczurów przy ekspozycji odpowiadającej dawkom klinicznym. Badania genotoksyczności i karcynogenności nie wykazały mutagennego ani rakotwórczego potencjału rywaroksabanu, a testy fototoksyczności potwierdziły niskie ryzyko reakcji nadwrażliwości skórnej na światło UV.
aberracje chromosomowe, działanie mutagenne i klastogenne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, fototoksyczność, genotoksyczność, immunoglobuliny IgG i IgA, inhibitor czynnika Xa, karcynogenność, nadwrażliwość skórna, ośrodkowy układ nerwowy, powikłania krwotoczne, promieniowanie ultrafioletowe, rozwój zarodkowo-płodowy, rywaroksaban, selektywny inhibitor czynnika Xa, toksyczność przed- i pourodzeniowa, toksyczność reprodukcyjna, układ fizjologiczny, układ oddechowy, układ sercowo-naczyniowy, właściwości przeciwkrzepliwe, zmiany łożyskowe - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Xalofree 50 mcg/ml
Latanoprost, substancja czynna Xalofree (50 μg/ml), wykazuje bardzo dobry profil bezpieczeństwa w badaniach przedklinicznych. Tolerancja ogólnoustrojowa jest wysoka, z marginesem bezpieczeństwa co najmniej 1000-krotnym między dawką miejscową (~1,5 μg/oko/dobę) a dawką toksyczną. Podanie dożylne dawek około 100-krotnie wyższych u małp powodowało jedynie przejściowe zwiększenie częstości oddechów, prawdopodobnie związane ze skurczem oskrzeli. Badania toksyczności miejscowej na królikach i małpach nie wykazały toksyczności przy dawkach do 100 μg/oko/dobę, choć u małp obserwowano trwałe zwiększenie pigmentacji tęczówki bez zmian proliferacyjnych, co wskazuje na brak potencjału rakotwórczego. Dawki 6 μg/oko/dobę powodowały przemijające poszerzenie szpary powiekowej, efekt niezaobserwowany u ludzi. Latanoprost nie wykazuje właściwości alergizujących ani mutagennych, co potwierdzają negatywne wyniki testów mutacji powrotnych u bakterii, mutacji genowej chłoniaka mysiego oraz testu mikrojąderkowego u myszy. Aberracje chromosomowe obserwowane in vitro są charakterystyczne dla całej grupy prostaglandyn i nie mają potwierdzenia w testach nieplanowanej syntezy DNA.
aberracje chromosomowe, badania przedkliniczne, działanie embriotoksyczne, działanie letalne, działanie mutagenne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, latanoprost, melanina, melanocyty tęczówki, nieplanowana synteza DNA, pigmentacja tęczówki, płodność, potencjał rakotwórczy, późna resorpcja, prostaglandyna F2α, skurcz oskrzeli, szpara powiekowa, test mikrojąderkowy, test mutacji genowej, test mutacji powrotnych, toksyczność embrionalna, toksyczność miejscowa, toksyczność ogólna, tolerancja ogólnoustrojowa, właściwości alergizujące, właściwości kancerogenne, Xalofree, zmiany proliferacyjne - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Flavamed 60 mg
Ambroksolu chlorowodorek, substancja czynna preparatu Flavamed 60 mg, wykazuje korzystny profil bezpieczeństwa potwierdzony szerokim zakresem badań przedklinicznych na różnych gatunkach zwierząt. W badaniach toksyczności po podaniu wielokrotnym doustnym nie zaobserwowano działań niepożądanych przy dawkach do 150 mg/kg mc./dobę u myszy (4 tygodnie), 50 mg/kg mc./dobę u szczurów (52 i 78 tygodni), 40 mg/kg mc./dobę u królików (26 tygodni) oraz 10 mg/kg mc./dobę u psów (52 tygodnie). Podanie dożylne w dawkach do 64 mg/kg mc./dobę u szczurów i do 120 mg/kg mc./dobę u psów przez 4 tygodnie również nie wykazało ciężkiej toksyczności miejscowej ani ogólnoustrojowej. Brak toksycznego wpływu na narządy docelowe oraz odwracalność obserwowanych działań niepożądanych dodatkowo potwierdzają bezpieczeństwo stosowania ambroksolu chlorowodorku.
aberracje chromosomowe, ambroksolu chlorowodorek, badania rakotwórczości, działanie embriotoksyczne, działanie mutagenne, działanie niepożądane, działanie odwracalne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, działanie toksyczne, Flavamed, narządy docelowe, NOAEL, podanie doustne, podanie dożylne, potencjał genotoksyczny, rozwój przed- i pourodzeniowy, test Amesa, test mikrojądrowy, toksyczność ogólnoustrojowa, toksyczność ostra, toksyczność po podawaniu wielokrotnym, toksyczność reprodukcyjna, właściwości genotoksyczne, wpływ na reprodukcję, zmiany histopatologiczne - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Abmetfina XR 1000 mg
Przeprowadzone badania przedkliniczne dotyczące bezpieczeństwa metforminy chlorowodorku, substancji czynnej leku Abmetfina XR (1000 mg tabletka o przedłużonym uwalnianiu, zawierająca 780 mg metforminy), nie wykazały istotnych zagrożeń dla pacjentów. Ocena farmakologiczna nie ujawniła klinicznie istotnych działań niepożądanych na układ sercowo-naczyniowy, oddechowy ani ośrodkowy układ nerwowy. Badania toksyczności po podaniu wielokrotnym potwierdziły niski potencjał toksyczny przy długotrwałym stosowaniu dawek terapeutycznych. Testy genotoksyczności in vitro i in vivo nie wykazały mutagenności ani zdolności do uszkodzeń chromosomów, co eliminuje ryzyko uszkodzeń genetycznych.
aberracje chromosomowe, badanie farmakologiczne, działanie teratogenne, genotoksyczność, karcynogenność, metformina chlorowodorek, mutagenność, ośrodkowy układ nerwowy, rozwój pourodzeniowy, rozwój zarodkowo-płodowy, tabletka o przedłużonym uwalnianiu, toksyczność po podaniu wielokrotnym, toksyczność reprodukcyjna, układ oddechowy, układ sercowo-naczyniowy - Leksykon substancji czynnych
Kodeina – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Przedkliniczne badania kodeiny wykazały brak istotnego potencjału genotoksycznego i rakotwórczego przy dawkach terapeutycznych, co potwierdzają długoterminowe badania na szczurach i myszach z dawkami do 1600 ppm i 3000 ppm odpowiednio przez 2 lata. Toksyczność ostra i przewlekła jest niska, z NOAEL ustalonym na poziomie 67,2 mg/kg mc./dobę oraz dawką maksymalną 336 mg/kg mc., co stanowi ponad 20-krotność dawki klinicznej. Wpływ kodeiny na reprodukcję obejmuje zmniejszenie płodności u zwierząt (degeneracja jąder, obniżenie testosteronu) oraz potencjalne działanie teratogenne, zwłaszcza przy wysokich dawkach, co skutkuje opóźnieniem kostnienia i wadami rozwojowymi u płodów. Kodeina jest zakwalifikowana do kategorii C FDA, co oznacza, że jej stosowanie w ciąży jest dopuszczalne tylko, gdy korzyści przewyższają ryzyko dla płodu.
aberracje chromosomowe, badanie genotoksyczności, białaczka z komórek jednojądrzastych, dawka śmiertelna, działanie genotoksyczne, działanie kancerogenne, działanie przeciwbólowe i przeciwkaszlowe, działanie teratogenne, kategoria C FDA, NOAEL, Nurofen Plus, opóźnienie kostnienia, parametry hematologiczne i biochemiczne, podanie doustne, przepuklina oponowo-mózgowa, Solpadeine Max, szpik kostny, test Amesa, toksyczność ostra i przewlekła, uszkodzenie wątroby, wpływ na rozród - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Septogard 1,5 mg/ml
Benzydamina, substancja czynna leku Septogard (1,5 mg/ml roztwór do płukania jamy ustnej), została poddana szerokim badaniom przedklinicznym, które potwierdziły jej korzystny profil bezpieczeństwa. Badania farmakologiczne nie wykazały istotnych zaburzeń funkcjonowania układu sercowo-naczyniowego, oddechowego ani ośrodkowego układu nerwowego w zakresie stosowanych dawek. Testy toksyczności po podaniu wielokrotnym na różnych gatunkach zwierząt nie ujawniły specyficznych zagrożeń toksykologicznych, a analiza parametrów biochemicznych, hematologicznych oraz histopatologicznych nie wskazała na ryzyko dla ludzi przy stosowaniu zgodnym z zaleceniami.
aberracje chromosomowe, benzydamina chlorowodorek, nadzór nad bezpieczeństwem farmakoterapii, ośrodkowy układ nerwowy, parametry biochemiczne, płukanie jamy ustnej, potencjał genotoksyczny, potencjał rakotwórczy, rozwój embrionalny, rozwój płodowy, rozwój pourodzeniowy, teratogenność, test Amesa, test mikrojądrowy, toksyczność po podaniu wielokrotnym, toksyczność reprodukcyjna, układ sercowo-naczyniowy, zmiany histopatologiczne - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Atywia 0,03 mg + 2 mg
Przeprowadzone badania przedkliniczne leku Atywia, zawierającego 0,03 mg etynyloestradiolu oraz 2 mg dienogestu, wykazały brak istotnych zagrożeń toksykologicznych przy stosowaniu zgodnym z zaleceniami. Standardowe testy toksyczności po podaniu wielokrotnym nie ujawniły negatywnego wpływu na funkcje fizjologiczne, parametry biochemiczne, hematologiczne ani zmiany histopatologiczne u zwierząt laboratoryjnych. Badania genotoksyczności, obejmujące test Amesa, test aberracji chromosomowych oraz test mikrojądrowy, nie wykazały potencjału mutagennego ani genotoksycznego. Ponadto, analiza potencjalnego działania rakotwórczego nie wskazała na szczególne ryzyko rozwoju nowotworów, choć należy uwzględnić możliwość nasilania wzrostu tkanek i nowotworów hormonozależnych, charakterystyczną dla steroidowych hormonów płciowych.
aberracje chromosomowe, działanie rakotwórcze, etynyloestradiol i dienogest, genotoksyczność, nowotwory hormonozależne, parametry biochemiczne i hematologiczne, potencjał mutagenny, profil bezpieczeństwa, rozwój pourodzeniowy, rozwój zarodka i płodu, steroidowe hormony płciowe, test Amesa, test mikrojądrowy, toksyczność po podaniu wielokrotnym, toksyczność reprodukcyjna, zmiany histopatologiczne - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Metformin hydrochloride Sandoz GmbH 750 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa metforminy chlorowodorku, przeprowadzone zgodnie z konwencjonalnymi protokołami, wykazały brak istotnych działań niepożądanych w dawkach terapeutycznych 500 mg, 750 mg oraz 1000 mg w formie tabletek o przedłużonym uwalnianiu. Ocena farmakologiczna nie wykazała negatywnego wpływu na układ sercowo-naczyniowy, oddechowy ani ośrodkowy układ nerwowy. Badania toksyczności po podaniu wielokrotnym na różnych gatunkach zwierząt nie ujawniły istotnych zmian biochemicznych, hematologicznych, histopatologicznych ani behawioralnych, co potwierdza bezpieczeństwo stosowania metforminy w zalecanych dawkach.
aberracje chromosomowe, badania farmakologiczne bezpieczeństwa, dawka terapeutyczna, genotoksyczność, karcynogenność, metformina chlorowodorek, mutacje genowe, ośrodkowy układ nerwowy, parametry biochemiczne, potencjał rakotwórczy, profil bezpieczeństwa substancji, rozwój pourodzeniowy, rozwój zarodkowo-płodowy, tabletki o przedłużonym uwalnianiu, toksyczność po podaniu wielokrotnym, toksyczność reprodukcyjna, układ sercowo-naczyniowy, uszkodzenie DNA - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Clopizam 100 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa klozapiny, substancji czynnej leku Clopizam, obejmowały szeroki zakres testów farmakologicznych, toksykologicznych oraz oceny wpływu na funkcje rozrodcze. W modelach zwierzęcych nie stwierdzono istotnych działań niepożądanych na układy sercowo-naczyniowy, oddechowy, nerwowy i pokarmowy przy stosowaniu dawek terapeutycznych. Wielokrotne podawanie substancji nie wykazało znaczącej toksyczności, co potwierdziły analizy biochemiczne, hematologiczne oraz badania histopatologiczne. Testy genotoksyczności, w tym test Amesa, test aberracji chromosomowych oraz test mikrojądrowy, nie wykazały działania mutagennego, a badania rakotwórczości nie potwierdziły zwiększonego ryzyka nowotworów w dawkach terapeutycznych.
aberracje chromosomowe, badania farmakologiczne bezpieczeństwa, badania genotoksyczności, badania rakotwórczości, działanie genotoksyczne, działanie mutagenne, działanie rakotwórcze, klozapina, parametry biochemiczne i hematologiczne, potencjał kancerogenny, profil bezpieczeństwa leku, rozwój postnatalny, rozwój zarodkowo-płodowy, test Amesa, test mikrojądrowy, toksyczność po wielokrotnym podaniu, toksyczność rozrodcza, wpływ na reprodukcję, zmiany histopatologiczne - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Dasatinib SUN 140 mg
Profil bezpieczeństwa dazatynibu został szczegółowo oceniony w badaniach przedklinicznych na różnych gatunkach zwierząt, w tym myszach, szczurach, małpach i królikach. Główne działania toksyczne dotyczyły układu pokarmowego (jelito jako narząd docelowy), krwiotwórczego (zmiany parametrów erytrocytów i szpiku kostnego) oraz limfatycznego (zmniejszenie liczby limfocytów i masy organów limfatycznych), z odwracalnością tych efektów po przerwaniu leczenia. Zaobserwowano immunosupresję zależną od dawki, kontrolowaną przez modyfikację dawkowania. W długoterminowych badaniach u małp stwierdzono zwiększoną mineralizację śródmiąższową nerek bez innych istotnych zmian funkcjonalnych. Dodatkowo, dazatynib wpływał na agregację płytek i wydłużał czas krwawienia in vivo, jednak bez wywoływania samoistnych krwotoków, a badania EKG u małp nie wykazały wydłużenia odstępu QT pomimo wpływu na kanał potasowy hERG in vitro.
aberracje chromosomowe, agregacja płytek krwi, brodawczak, dazatynib, efekt klastogenny, fototoksyczność, genotoksyczność, hemostaza, immunosupresja, kanał potasowy hERG, limfocyty, mineralizacja śródmiąższowa, odstęp QT, potencjał rakotwórczy, profil bezpieczeństwa, rak płaskonabłonkowy, repolaryzacja komór, rozwój embrionalno-płodowy, szpik kostny, test Amesa, test mikrojądrowy, toksyczność nerkowa, toksyczność reprodukcyjna, toksyczność układowa, układ krwiotwórczy, układ limfatyczny, układ pokarmowy, węzły chłonne, włókna Purkinjego - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Passminum MED LUNIS 183 mg/5 ml
Dostępne dane przedkliniczne dotyczące bezpieczeństwa stosowania ekstraktu z ziela męczennicy cielistej (Passiflora incarnata L.) w produkcie leczniczym Passminum MED LUNIS wskazują na relatywnie wysoki poziom bezpieczeństwa w zakresie toksyczności ostrej i podprzewlekłej. Badania toksyczności ostrej na modelach zwierzęcych wykazały brak objawów toksyczności przy dootrzewnowym podaniu ekstraktu w dawkach 500 mg/kg oraz 900 mg/kg masy ciała. W badaniach podprzewlekłych na samicach szczurów, którym podawano wodno-etanolowy ekstrakt w dawce 10 ml/kg masy ciała drogą podskórną i doustną przez 21 dni, nie stwierdzono istotnych zmian patologicznych ani negatywnego wpływu na masę ciała, temperaturę ciała czy koordynację motoryczną, co potwierdza dobrą tolerancję preparatu.
aberracje chromosomowe, dawka terapeutyczna, działanie genotoksyczne, ekstrakt wodno-etanolowy, ekstrakt z passiflory, genotoksyczność, karcinogenność, męczennica cielista, parametry fizjologiczne, podanie dootrzewnowe, potencjał rakotwórczy, rozwój prenatalny, rozwój zarodkowo-płodowy, test Amesa, test mikrojądrowy, toksyczność ekstraktu, toksyczność ostra, toksyczność podprzewlekła, toksyczność przewlekła, toksyczność reprodukcyjna, wpływ na płodność, zaburzenia motoryczne - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Silcontrol MAX 50 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa syldenafilu, substancji czynnej Silcontrol MAX 50 mg, wykazały brak istotnych zagrożeń dla organizmu ludzkiego. Ocena farmakologiczna nie ujawniła negatywnego wpływu na układ sercowo-naczyniowy, oddechowy ani ośrodkowy układ nerwowy. Wielokrotne podawanie syldenafilu nie powodowało klinicznie istotnych zmian biochemicznych, hematologicznych ani histopatologicznych w narządach wewnętrznych. Testy genotoksyczności, w tym test Amesa, test aberracji chromosomowych oraz test mikrojądrowy, potwierdziły brak potencjału mutagennego i uszkadzającego DNA. Długotrwałe badania na modelach zwierzęcych nie wykazały działania rakotwórczego syldenafilu.
aberracje chromosomowe, badania farmakologiczne bezpieczeństwa, działanie genotoksyczne, działanie rakotwórcze, mutacja genowa, ośrodkowy układ nerwowy, parametry biochemiczne, profil bezpieczeństwa, profil bezpieczeństwa przedklinicznego, Silcontrol MAX, syldenafil, tabletka powlekana, test Amesa, test mikrojądrowy, toksyczność matczyna, toksyczność po podaniu wielokrotnym, toksyczny wpływ na rozród, układ sercowo-naczyniowy, uszkodzenie DNA, zmiany histopatologiczne - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – TOLAK 40 mg/g
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa fluorouracylu (5-FU) w kremie Tolak (40 mg/g) wykazały istotne ryzyko teratogenne i embriotoksyczne po podaniu układowym w dużych dawkach u myszy, szczurów, chomików i małp. Ponadto, u samców gryzoni zaobserwowano zaburzenia płodności, a u samic zmniejszoną liczbę ciąż, co wskazuje na negatywny wpływ 5-FU na funkcje rozrodcze. W zakresie genotoksyczności fluorouracyl nie indukował mutacji punktowych in vitro i in vivo, jednak wykazywał działanie klastogenne, powodując aberracje chromosomowe i powstawanie mikrojąder w liniach komórkowych oraz u myszy po aplikacji miejscowej. Brak jest danych dotyczących ostrej i podprzewlekłej toksyczności miejscowej po aplikacji kremu, co ogranicza pełną ocenę bezpieczeństwa stosowania miejscowego.
aberracje chromosomowe, badania kancerogenności, działanie embriotoksyczne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, fluorouracyl, klastogenność, mutacje punktowe, podanie dootrzewnowe, podanie miejscowe, potencjał genotoksyczny, toksyczność miejscowa, toksyczność podprzewlekła, zaburzenia płodności