ekstrakt wodno-etanolowy
Ekstrakt wodno-etanolowy to preparat otrzymywany w procesie ekstrakcji substancji czynnych z materiału roślinnego przy użyciu mieszaniny wody i etanolu jako rozpuszczalnika. Ten typ ekstraktu jest powszechnie stosowany w przemyśle farmaceutycznym, kosmetycznym oraz w ziołolecznictwie ze względu na zdolność do wyodrębnienia szerokiego spektrum związków biologicznie czynnych.
Z punktu widzenia medycznego, ekstrakty wodno-etanolowe są cenione za możliwość izolacji zarówno związków hydrofilowych (rozpuszczalnych w wodzie), jak i lipofilowych (rozpuszczalnych w alkoholu). Proporcje wody do etanolu dobiera się w zależności od charakteru substancji, które chcemy wyekstrahować – typowe stężenia etanolu wahają się od 20% do 90%. Wyższe stężenia etanolu sprzyjają ekstrakcji terpenoidów, flawonoidów i alkaloidów, podczas gdy niższe stężenia lepiej ekstrahują glikozydy i taniny.
W praktyce klinicznej ekstrakty wodno-etanolowe stanowią podstawę wielu leków roślinnych i suplementów. Charakteryzują się wyższą biodostępnością niż surowiec roślinny i standaryzowaną zawartością substancji czynnych, co pozwala na precyzyjne dawkowanie. W farmakologii uznaje się, że ekstrakty wodno-etanolowe często wykazują silniejsze działanie terapeutyczne niż ekstrakty wodne, ze względu na kompleksowy skład obejmujący więcej grup związków aktywnych.
Powiązane wpisy
- Leksykon substancji czynnych
Wyciąg z korzenia kozłka lekarskiego – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Dane przedkliniczne dotyczące wyciągu z korzenia kozłka lekarskiego (Valerianae radicis extractum fluidum) wskazują na niski profil toksyczności w badaniach na gryzoniach, zarówno w testach toksyczności ostrej, jak i przewlekłej (4-8 tygodni). Stosowany ekstrakt płynny (100% wyciąg natywny DER 1:1; ekstrahent: 40% m/m etanol) w dawce 100 mg na 20 ml płynu wykazuje wysoki margines bezpieczeństwa. Brak jest jednak szczegółowych danych dotyczących potencjalnego działania genotoksycznego, kancerogennego oraz teratogennego tej substancji, co stanowi istotną lukę w ocenie bezpieczeństwa. W porównaniu do innych składników roślinnych, takich jak nalewka z liści melisy (1:5, etanol 70%) czy ekstrakt z liści rozmarynu (15% etanolu, dawka 2 g/kg m.c.), które wykazują brak mutagenności i genotoksyczności, wyciąg z kozłka wymaga dalszych badań uzupełniających.
Analiza bezpieczeństwa innych składników preparatów wieloskładnikowych, takich jak Doppelherz Energovital Tonik K, potwierdza korzystny profil bezpieczeństwa liści melisy i rozmarynu, przy czym ekstrakt z rozmarynu wykazuje także właściwości przeciwmutagenne. Ekstrakty z kwiatostanów głogu, podawane w dawkach do 3 g/kg m.c., nie wykazują toksyczności ostrej ani przewlekłej, a LD50 po podaniu śródnaskórkowym wynosi 1170 mg/kg u myszy i 750 mg/kg u szczurów. Brak efektów teratogennych i mutagennych podkreśla ich bezpieczeństwo. Podsumowując, wyciąg z korzenia kozłka lekarskiego, mimo niskiej toksyczności, wymaga uzupełnienia danych dotyczących genotoksyczności i kancerogenności, aby w pełni ocenić jego profil bezpieczeństwa w zastosowaniach klinicznych.
Aspergillus nidulans, działanie genotoksyczne, działanie kancerogenne, działanie mutagenne, działanie poronne, działanie teratogenne, efekt teratogenny, ekstrakt etanolowy, ekstrakt wodno-etanolowy, ekstrakt z liści rozmarynu, LD50, nalewka z liści melisy, olejek eteryczny, owoc głogu, potencjał genotoksyczny, Salmonella typhimurium, test Amesa, test segregacji somatycznej, toksyczność ostra, toksyczność przewlekła, Valerianae radicis extractum fluidum, wyciąg z korzenia kozłka lekarskiego - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Passminum MED LUNIS 183 mg/5 ml
Dostępne dane przedkliniczne dotyczące bezpieczeństwa stosowania ekstraktu z ziela męczennicy cielistej (Passiflora incarnata L.) w produkcie leczniczym Passminum MED LUNIS wskazują na relatywnie wysoki poziom bezpieczeństwa w zakresie toksyczności ostrej i podprzewlekłej. Badania toksyczności ostrej na modelach zwierzęcych wykazały brak objawów toksyczności przy dootrzewnowym podaniu ekstraktu w dawkach 500 mg/kg oraz 900 mg/kg masy ciała. W badaniach podprzewlekłych na samicach szczurów, którym podawano wodno-etanolowy ekstrakt w dawce 10 ml/kg masy ciała drogą podskórną i doustną przez 21 dni, nie stwierdzono istotnych zmian patologicznych ani negatywnego wpływu na masę ciała, temperaturę ciała czy koordynację motoryczną, co potwierdza dobrą tolerancję preparatu.
aberracje chromosomowe, dawka terapeutyczna, działanie genotoksyczne, ekstrakt wodno-etanolowy, ekstrakt z passiflory, genotoksyczność, karcinogenność, męczennica cielista, parametry fizjologiczne, podanie dootrzewnowe, potencjał rakotwórczy, rozwój prenatalny, rozwój zarodkowo-płodowy, test Amesa, test mikrojądrowy, toksyczność ekstraktu, toksyczność ostra, toksyczność podprzewlekła, toksyczność przewlekła, toksyczność reprodukcyjna, wpływ na płodność, zaburzenia motoryczne - Leksykon substancji czynnych
Wyciąg płynny z ziela męczennicy cielistej – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Wyciąg płynny z ziela męczennicy cielistej (Passiflora incarnata L.) stanowi aktywny składnik produktu leczniczego Passminum MED LUNIS, zawierającego 183 mg ekstraktu w 5 ml syropu, co odpowiada 366 mg surowca roślinnego. Dane przedkliniczne wskazują na niski profil toksyczności ostrej, potwierdzony badaniami na modelach zwierzęcych, gdzie dootrzewnowe podanie ekstraktu w dawkach do 500 mg/kg (myszy) oraz 900 mg/kg nie wywołało toksycznych efektów. Długotrwałe (21-dniowe) podawanie wodno-etanolowego ekstraktu w dawce 10 ml/kg samicom szczurów, zarówno drogą podskórną, jak i doustną, nie spowodowało istotnych zmian w masie ciała, temperaturze ani koordynacji motorycznej, co świadczy o braku negatywnego wpływu na podstawowe funkcje fizjologiczne i neurologiczne przy wielokrotnym stosowaniu.
aktywny składnik leczniczy, biodostępność, działanie rakotwórcze, ekstrakt wodno-etanolowy, ekstrakt z passiflory, funkcje neurologiczne, genotoksyczność, karcinogeneza, koordynacja motoryczna, męczennica cielista, podanie dootrzewnowe, podanie parenteralne, praktyka kliniczna, profil bezpieczeństwa, rozwój płodu, toksyczność ostra, toksyczność reprodukcyjna, toksyczność subchroniczna, wyciąg z ziela męczennicy cielistej