ubogokomórkowość szpiku kostnego

Ubogokomórkowość szpiku kostnego (hipoplazja szpiku kostnego) to stan charakteryzujący się zmniejszoną liczbą komórek krwiotwórczych w szpiku kostnym. W warunkach prawidłowych szpik kostny zawiera pluripotencjalne komórki macierzyste, które różnicują się w kierunku linii erytroidalnej, granulocytarnej i megakariocytarnej. Przy ubogokomórkowości dochodzi do redukcji tego procesu.

Przyczyny ubogokomórkowości szpiku mogą być różnorodne i obejmują: ekspozycję na czynniki toksyczne (leki, chemioterapia, promieniowanie jonizujące), zakażenia wirusowe (szczególnie parvowirus B19, HBV, HCV, HIV), choroby autoimmunologiczne, zespoły mielodysplastyczne, zaburzenia wrodzone (np. niedokrwistość Fanconiego) oraz idiopatyczną niedokrwistość aplastyczną. W niektórych przypadkach ubogokomórkowość może być prekursorem poważniejszych schorzeń hematologicznych.

Diagnostyka ubogokomórkowości szpiku opiera się przede wszystkim na biopsji aspiracyjnej i trepanobiopsji szpiku kostnego, które pozwalają ocenić jego komórkowość i architekturę. Badania morfologii krwi obwodowej zazwyczaj wykazują różnego stopnia cytopenie (niedokrwistość, neutropenia, małopłytkowość). Istotne są również badania cytogenetyczne i molekularne wykluczające inne przyczyny niewydolności szpiku.

Leczenie ubogokomórkowości szpiku kostnego zależy od jej przyczyny. Obejmuje eliminację czynnika wywołującego, leczenie immunosupresyjne (cyklosporyna A, globulina antytymocytarna), czynniki wzrostu (G-CSF, erytropoetyna), a w ciężkich przypadkach przeszczepienie komórek krwiotwórczych. Rokowanie zależy od nasilenia ubogokomórkowości, wieku pacjenta oraz chorób współistniejących.

Powiązane wpisy

  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl