Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Sorafenib Sandoz 200 mg
Przedkliniczne badania toksyczności Sorafenibu Sandoz na modelach zwierzęcych (myszy, szczury, psy, króliki) wykazały zmiany degeneracyjne i regeneracyjne w narządach przy ekspozycji poniżej klinicznej wartości AUC. Szczególnie wrażliwy na lek okazał się rozwijający się układ kostny młodych psów, gdzie zaobserwowano nierówne pogrubienie płytki wzrostowej kości udowej, ubogokomórkowość szpiku kostnego oraz zmiany w składzie zębiny. Sorafenib wykazał częściowo pozytywny potencjał genotoksyczny: test klastogenności in vitro wskazał na aberracje chromosomowe, natomiast test Amesa i mikrojądrowy test in vivo były negatywne. Warto podkreślić obecność mutagennego zanieczyszczenia PAPE (<0,15% w substancji czynnej, do 0,34% w badanych seriach). Brak danych dotyczących karcynogenności stanowi ograniczenie w pełnej ocenie bezpieczeństwa długotrwałego stosowania.
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie stosowania leku Sorafenib Sandoz
Sorafenib Sandoz został poddany kompleksowej ocenie w zakresie bezpieczeństwa przedklinicznego na modelach zwierzęcych, obejmującej badania toksyczności po podaniu wielokrotnym, genotoksyczność, wpływ na płodność i rozwój embrionalny oraz potencjalne ryzyko dla środowiska. Wyniki tych badań dostarczają istotnych informacji na temat profilu bezpieczeństwa leku przed jego zastosowaniem u ludzi.1
Toksyczność po podaniu wielokrotnym u różnych gatunków zwierząt
Badania toksyczności po podaniu wielokrotnym przeprowadzone na myszach, szczurach, psach i królikach wykazały zmiany zwyrodnieniowe i regeneracyjne w różnych narządach. Istotne jest, że te zmiany patologiczne wystąpiły przy wartościach ekspozycji poniżej przewidywanej ekspozycji klinicznej u ludzi, co ustalono na podstawie porównania wartości AUC (pole pod krzywą stężenia w czasie).2
Szczególną uwagę zwraca wpływ sorafenibu na rozwijający się układ kostny u młodych zwierząt. U młodych i dorastających psów po podaniu wielokrotnych dawek leku zaobserwowano istotne zmiany w obrębie kości i zębów, przy poziomach ekspozycji niższych niż wartości ekspozycji klinicznej. Obserwowane nieprawidłowości obejmowały:3
- Nierówne pogrubienie płytki wzrostowej kości udowej
- Ubogokomórkowość szpiku kostnego w sąsiedztwie zmienionej płytki wzrostowej
- Zmiany w składzie zębiny
Co istotne z klinicznego punktu widzenia, podobnych efektów nie zaobserwowano u dorosłych psów, co sugeruje specyficzną wrażliwość rozwijającego się układu kostnego na działanie sorafenibu.4
Genotoksyczność
Sorafenib poddano standardowemu programowi badań oceniających potencjał genotoksyczny. Wyniki tych badań były częściowo pozytywne:5
- Test klastogenności in vitro na komórkach jajnika chomika chińskiego wykazał zwiększenie liczby strukturalnych aberracji chromosomowych w obecności pobudzenia metabolicznego
- Test Amesa – sorafenib nie wykazywał działania mutagennego
- Mikrojądrowy test in vivo u myszy – nie wykazano genotoksyczności
Należy odnotować, że jeden z produktów pośrednich powstających w trakcie produkcji leku, obecny także w ostatecznej substancji czynnej (w ilości <0,15%), wykazywał działanie mutagenne w bakteryjnym teście komórkowym in vitro (test Amesa). Serie sorafenibu badane w standardowym zestawie testów genotoksyczności zawierały 0,34% zanieczyszczenia PAPE.6
Rakotwórczość
Nie przeprowadzono badań oceniających potencjalne działanie rakotwórcze sorafenibu, co stanowi pewne ograniczenie w ocenie pełnego profilu bezpieczeństwa związanego z długotrwałym stosowaniem leku.7
Wpływ na płodność i rozrodczość
Mimo, że nie przeprowadzono odrębnych badań na zwierzętach ukierunkowanych specyficznie na ocenę wpływu sorafenibu na płodność, na podstawie wyników badań z podawaniem wielokrotnych dawek leku można wnioskować o potencjalnym niekorzystnym wpływie zarówno na płodność męską, jak i żeńską.8
Zaobserwowane zmiany w narządach rozrodczych samców i samic wystąpiły przy ekspozycji poniżej przewidywanej wartości ekspozycji klinicznej (na podstawie AUC), co ma istotne znaczenie kliniczne. Zmiany te obejmowały:
Zmiany w narządach rozrodczych samców:
- Cechy zwyrodnienia jąder
- Zmiany w najądrzu
- Zmiany w gruczole krokowym
- Zmiany w pęcherzykach nasiennych u szczurów
- Zmiany wsteczne cewek nasiennych u psów
- Oligospermia u psów
Zmiany w narządach rozrodczych samic:
- Martwica centralna ciałek żółtych u samic szczura
- Zahamowanie rozwoju pęcherzyków w jajnikach szczura
Obserwowane zmiany wskazują na istotny potencjalny wpływ sorafenibu na płodność, co powinno być uwzględnione w ocenie korzyści i ryzyka przed zastosowaniem leku u pacjentów w wieku rozrodczym.9
Embriotoksyczność i teratogenność
Badania na ciężarnych samicach szczurów i królików wykazały, że sorafenib posiada działanie embriotoksyczne i teratogenne przy poziomach ekspozycji poniżej wartości obserwowanych w warunkach klinicznych. Obserwowane efekty obejmowały:10
- Zmniejszenie masy ciała matek
- Zmniejszenie masy ciała płodów
- Zwiększenie liczby resorpcji płodów
- Zwiększenie liczby wad wrodzonych zarówno zewnętrznych, jak i narządów wewnętrznych
Wyniki te wskazują na znaczące ryzyko teratogenne oraz potencjalne działanie toksyczne na rozwój płodu, co potwierdza konieczność ścisłych przeciwwskazań do stosowania sorafenibu w okresie ciąży.11
Ocena ryzyka dla środowiska
Przeprowadzone badania oceniające ryzyko dla środowiska naturalnego wykazały, że tozylan sorafenibu posiada potencjalnie niekorzystne właściwości ekotoksykologiczne. Substancja ta charakteryzuje się:12
- Trwałością w środowisku (wolny rozkład)
- Zdolnością do bioakumulacji (gromadzenie się w organizmach żywych)
- Toksycznością dla organizmów środowiskowych
Szczegółowa ocena ryzyka środowiskowego jest dostępna w Europejskim Publicznym Sprawozdaniu Oceniającym (EPAR) dla leku Sorafenib Sandoz. Informacje dotyczące właściwego postępowania z niewykorzystanym produktem leczniczym znajdują się w punkcie 6.6 Charakterystyki Produktu Leczniczego.13
Kolejne rozdziały
Zapraszamy do dalszego czytania naszego leksykonu.
Wybierz kolejny rozdział z menu poniżej, aby otworzyć nową podstronę kompedium wiedzy i uzyskać szczegółowe informację o leku, substancji lub chorobie.
- Dawkowanie i sposób podawania
- Działania niepożądane
- Interakcje leku
- Profil bezpieczeństwa leku
- Przeciwwskazania
- Przedawkowanie
- Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
- Skład i postać leku
- Specjalne ostrzeżenia
- Właściwości farmakodynamiczne
- Właściwości farmakokinetyczne
- Wpływ na płodność, ciążę i laktację
- Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn
- Wskazania do stosowania