stan niedożywienia
Stan niedożywienia to zaburzenie stanu odżywienia organizmu wynikające z niewystarczającego dostarczania składników odżywczych lub ich nieprawidłowego wchłaniania i wykorzystania. W praktyce klinicznej rozróżnia się niedożywienie proste (marasmus), wynikające z niedoboru kalorycznego, oraz niedożywienie typu kwashiorkor, spowodowane głównie deficytem białkowym.
Przyczyny niedożywienia są wieloczynnikowe i obejmują: niewystarczające spożycie pokarmów, zwiększone zapotrzebowanie metaboliczne (np. w chorobach nowotworowych, infekcjach), zaburzenia wchłaniania (np. w chorobie Leśniowskiego-Crohna, celiakii) oraz przewlekłe choroby prowadzące do wyniszczenia. Niedożywienie często współwystępuje z chorobami przewlekłymi, znacząco pogarszając ich rokowanie.
Diagnostyka stanu niedożywienia opiera się na ocenie parametrów antropometrycznych (BMI, obwód ramienia, grubość fałdu skórnego), badaniach laboratoryjnych (poziom albumin, prealbuminy, transferyny, całkowita liczba limfocytów) oraz skalach oceny stanu odżywienia (np. SGA, NRS 2002, MNA). Wczesne rozpoznanie niedożywienia pozwala na wdrożenie odpowiedniego leczenia żywieniowego.
Leczenie niedożywienia obejmuje: modyfikację diety, suplementację doustną, żywienie dojelitowe (przez zgłębnik lub przetokę odżywczą) oraz żywienie pozajelitowe. Wybór metody zależy od stopnia niedożywienia, przyczyny oraz stanu układu pokarmowego pacjenta. Kluczowe znaczenie ma także leczenie choroby podstawowej powodującej niedożywienie.