hiperkatabolizm

Hiperkatabolizm to stan metaboliczny charakteryzujący się wzmożonym rozkładem białek ustrojowych i zwiększonym wydzielaniem azotu z moczem. Jest to fizjologiczna odpowiedź organizmu na ciężki stres, uraz, infekcję lub chorobę przewlekłą, prowadząca do nasilonej proteolizy, lipolizy i zużycia substratów energetycznych.

W stanie hiperkatabolizmu dochodzi do uwalniania cytokin prozapalnych, takich jak IL-1, IL-6 i TNF-α, które stymulują katabolizm białek mięśniowych. Towarzyszy temu zwiększone wydzielanie hormonów stresowych (kortyzol, katecholaminy), insulinooporność oraz negatywny bilans azotowy. Długotrwały hiperkatabolizm prowadzi do wyniszczenia organizmu, utraty masy mięśniowej i pogorszenia rokowania.

Interwencja terapeutyczna w hiperkatabolizmie obejmuje odpowiednie żywienie (zwiększona podaż białka i kalorii), wyrównanie zaburzeń metabolicznych oraz leczenie choroby podstawowej. W praktyce klinicznej stosuje się żywienie dojelitowe lub pozajelitowe, suplementację aminokwasów i mikroelementów, a w niektórych przypadkach także farmakoterapię wpływającą na szlaki metaboliczne (np. analogi GLP-1, oxandrolon).

Powiązane wpisy

  1. 09.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl