nabłonek skóry
Nabłonek skóry to zewnętrzna warstwa naskórka (epidermis), która stanowi pierwszą linię obrony organizmu przed czynnikami środowiskowymi. Jest to wielowarstwowy nabłonek płaski rogowaciejący, zbudowany głównie z keratynocytów, które przechodzą proces różnicowania podczas migracji z warstwy podstawnej do warstwy rogowej.
W strukturze nabłonka skóry wyróżniamy pięć warstw: podstawną (stratum basale), kolczystą (stratum spinosum), ziarnistą (stratum granulosum), jasną (stratum lucidum) – obecną tylko w skórze grubej, oraz rogową (stratum corneum). Proces keratynizacji nabłonka skóry trwa około 28 dni, podczas którego keratynocyty stopniowo przekształcają się w korneocyty wypełnione keratyną.
Nabłonek skóry zawiera również inne komórki, takie jak melanocyty produkujące melaninę, komórki Langerhansa pełniące funkcje immunologiczne oraz komórki Merkla odpowiedzialne za percepcję dotykową. Integralność nabłonka skóry jest kluczowa dla prawidłowej funkcji barierowej skóry, regulacji gospodarki wodnej oraz ochrony przed promieniowaniem UV i patogenami.
Zaburzenia nabłonka skóry mogą prowadzić do różnych chorób dermatologicznych, takich jak łuszczyca, egzema czy nowotwory skóry. Diagnostyka histopatologiczna zmian w nabłonku skóry stanowi podstawę rozpoznania wielu chorób dermatologicznych.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Trexan Neo 2,5 mg
Metotreksat, dostępny w preparacie Trexan Neo w dawkach 2,5 mg i 10 mg w formie tabletek, jest antagonistą kwasu foliowego o kodzie ATC L04AX03, wykorzystywanym jako lek immunosupresyjny i przeciwnowotworowy. Jego mechanizm działania polega na hamowaniu redukcji kwasu foliowego, co prowadzi do zahamowania syntezy DNA i proliferacji komórek, szczególnie w fazie S cyklu komórkowego. Metotreksat jest transportowany do wnętrza komórki aktywnie, gdzie ulega poliglutaminacji przez syntetazę folilopoliglutaminanu, co wydłuża jego działanie cytotoksyczne. Lek wykazuje selektywność wobec szybko dzielących się komórek, takich jak komórki nowotworowe, szpik kostny, nabłonek skóry, śluzówka jamy ustnej i jelit oraz komórki pęcherza moczowego, co stanowi podstawę jego zastosowania terapeutycznego.
antagonista kwasu foliowego, działanie przeciwnowotworowe, faza S cyklu komórkowego, folinian wapnia, kwas folinowy, lek immunosupresyjny, metotreksat, metotreksat disodowy, nabłonek skóry, nowotwór złośliwy, poliglutaminacja, selektywność terapeutyczna, śluzówka jamy ustnej, swoistość fazowa, syntetaza folilopoliglutaminanu, synteza DNA, synteza prekursorów DNA, szpik kostny, toksyczność metotreksatu, transport aktywny, wskaźnik proliferacji - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Trexan Neo 10 mg
Metotreksat, antagonista kwasu foliowego z grupy immunosupresyjnych leków o kodzie ATC L04AX03, działa poprzez hamowanie redukcji kwasu foliowego, co ogranicza proliferację komórek, szczególnie w fazie S cyklu komórkowego. Lek jest transportowany do wnętrza komórek aktywnie i ulega poliglutaminacji, co wydłuża jego cytotoksyczne działanie. Metotreksat wykazuje selektywność wobec szybko dzielących się komórek, takich jak nowotworowe, szpik kostny, komórki płodu, nabłonek skóry, śluzówka jamy ustnej i jelit oraz komórki pęcherza moczowego, co pozwala na skuteczne hamowanie proliferacji patologicznych tkanek przy minimalnym uszkodzeniu tkanek prawidłowych.
antagonista kwasu foliowego, faza S mitozy, folinian wapnia, kwas folinowy, metotreksat, metotreksat disodowy, nabłonek skóry, nowotwór złośliwy, pęcherz moczowy, proliferacja komórek, śluzówka jamy ustnej, swoistość fazowa, syntetaza folilopoliglutaminanu, synteza prekursorów DNA, szpik kostny, terapia ratunkowa, toksyczność systemowa, transport czynny