liza zależna od dopełniacza

Liza zależna od dopełniacza (complement-dependent cytotoxicity, CDC) to zjawisko immunologiczne, w którym komórki docelowe są niszczone w wyniku aktywacji układu dopełniacza przez przeciwciała związane z antygenami na powierzchni tych komórek. Proces ten jest kluczowym mechanizmem odporności humoralnej i odgrywa istotną rolę w eliminacji patogenów oraz komórek nowotworowych.

Mechanizm CDC polega na sekwencyjnej aktywacji białek układu dopełniacza, rozpoczynającej się od wiązania składnika C1q do regionu Fc przeciwciał (głównie klasy IgG i IgM) przyłączonych do antygenu. Następnie dochodzi do kaskadowej aktywacji kolejnych składników dopełniacza, prowadzącej do utworzenia kompleksu atakującego błonę (MAC), który tworzy pory w błonie komórkowej, powodując lizę komórki.

Liza zależna od dopełniacza jest wykorzystywana w diagnostyce immunologicznej oraz w terapiach z zastosowaniem przeciwciał monoklonalnych. Niektóre leki biologiczne, jak rytuksymab czy ofatumumab, działają częściowo poprzez mechanizm CDC. Efektywność tego procesu zależy od wielu czynników, w tym od izotypu przeciwciała, gęstości antygenów na powierzchni komórki oraz ekspresji inhibitorów dopełniacza na komórkach docelowych.

Powiązane wpisy

  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl