wskaźnik proliferacji
Wskaźnik proliferacji to parametr oceniający tempo namnażania się komórek, który jest kluczowy w diagnostyce onkologicznej. Najczęściej jest określany poprzez badanie immunohistochemiczne z wykorzystaniem przeciwciała Ki-67, które wykrywa antygen jądrowy obecny we wszystkich aktywnych fazach cyklu komórkowego (G1, S, G2 i M), ale nieobecny w fazie spoczynkowej (G0).
W praktyce klinicznej wskaźnik proliferacji wyrażany jest jako odsetek komórek wykazujących ekspresję markerów proliferacji w stosunku do wszystkich komórek badanej tkanki. Wyższe wartości wskaźnika świadczą o większej agresywności nowotworu i często korelują z gorszym rokowaniem. Jest on szczególnie istotny w ocenie nowotworów piersi, mózgu, układu pokarmowego oraz chłoniaków.
Poza Ki-67, do oceny proliferacji komórkowej wykorzystuje się również inne markery, takie jak PCNA (proliferating cell nuclear antigen), MCM (minichromosome maintenance proteins) czy badanie mitotyczne. Wskaźnik proliferacji stanowi ważny element w określaniu stopnia złośliwości histologicznej nowotworu (gradingu) i ma istotne znaczenie przy wyborze odpowiedniej strategii terapeutycznej.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Trexan Neo 2,5 mg
Metotreksat, dostępny w preparacie Trexan Neo w dawkach 2,5 mg i 10 mg w formie tabletek, jest antagonistą kwasu foliowego o kodzie ATC L04AX03, wykorzystywanym jako lek immunosupresyjny i przeciwnowotworowy. Jego mechanizm działania polega na hamowaniu redukcji kwasu foliowego, co prowadzi do zahamowania syntezy DNA i proliferacji komórek, szczególnie w fazie S cyklu komórkowego. Metotreksat jest transportowany do wnętrza komórki aktywnie, gdzie ulega poliglutaminacji przez syntetazę folilopoliglutaminanu, co wydłuża jego działanie cytotoksyczne. Lek wykazuje selektywność wobec szybko dzielących się komórek, takich jak komórki nowotworowe, szpik kostny, nabłonek skóry, śluzówka jamy ustnej i jelit oraz komórki pęcherza moczowego, co stanowi podstawę jego zastosowania terapeutycznego.
antagonista kwasu foliowego, działanie przeciwnowotworowe, faza S cyklu komórkowego, folinian wapnia, kwas folinowy, lek immunosupresyjny, metotreksat, metotreksat disodowy, nabłonek skóry, nowotwór złośliwy, poliglutaminacja, selektywność terapeutyczna, śluzówka jamy ustnej, swoistość fazowa, syntetaza folilopoliglutaminanu, synteza DNA, synteza prekursorów DNA, szpik kostny, toksyczność metotreksatu, transport aktywny, wskaźnik proliferacji