toksyczność wątrobowo-nerkowa

Toksyczność wątrobowo-nerkowa to stan patologiczny, w którym dochodzi do uszkodzenia zarówno wątroby, jak i nerek na skutek działania substancji toksycznych. Wątroba, jako główny narząd odpowiedzialny za detoksykację, oraz nerki, które filtrują krew i usuwają toksyny z organizmu, są szczególnie narażone na uszkodzenia wywołane przez leki, związki chemiczne czy substancje biologiczne.

W patofizjologii toksyczności wątrobowo-nerkowej istotną rolę odgrywają mechanizmy bezpośredniego uszkodzenia komórkowego, stres oksydacyjny, zaburzenia metaboliczne oraz reakcje immunologiczne. Najczęstszymi przyczynami są leki (np. paracetamol w dawkach toksycznych, niektóre antybiotyki, NLPZ), środki kontrastowe stosowane w diagnostyce obrazowej, metale ciężkie, rozpuszczalniki organiczne oraz toksyny pochodzenia naturalnego.

Objawy kliniczne toksyczności wątrobowo-nerkowej obejmują wzrost aktywności enzymów wątrobowych (ALT, AST, ALP, GGT), hiperbilirubinemię, zaburzenia parametrów nerkowych (wzrost stężenia kreatyniny i mocznika), białkomocz, hematurię oraz objawy ogólnoustrojowe. W ciężkich przypadkach może dojść do niewydolności wątroby i nerek, co stanowi stan zagrożenia życia wymagający intensywnej terapii, a niekiedy leczenia nerkozastępczego.

Postępowanie terapeutyczne w toksyczności wątrobowo-nerkowej obejmuje przede wszystkim eliminację czynnika sprawczego, leczenie objawowe oraz wspierające funkcje wątroby i nerek. W przypadku zatrucia paracetamolem stosuje się N-acetylocysteinę jako specyficzne antidotum. Istotną rolę odgrywa również profilaktyka, polegająca na monitorowaniu parametrów wątrobowych i nerkowych u pacjentów przyjmujących potencjalnie hepato- i nefrotoksyczne leki.

Powiązane wpisy

  1. 18.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl