złamanie Bennetta
Złamanie Bennetta to szczególny rodzaj złamania kości śródręcza, dokładniej podstawy pierwszej kości śródręcza (kciuka). Jest to złamanie z podwichnięciem w stawie nadgarstkowo-śródręczowym, które często powstaje w wyniku uderzenia zaciśniętą pięścią.
Mechanizm urazu polega na działaniu siły zgięcia i przywodzenia na kciuk, co powoduje nie tylko złamanie, ale również uszkodzenie więzadeł. Charakterystycznym objawem jest ból, obrzęk i ograniczenie ruchomości kciuka, a w badaniu radiologicznym widoczne jest złamanie z przemieszczeniem.
Leczenie złamania Bennetta zależy od stopnia przemieszczenia odłamów. W przypadkach z minimalnym przemieszczeniem stosuje się leczenie zachowawcze z unieruchomieniem. Złamania z istotnym przemieszczeniem wymagają zazwyczaj leczenia operacyjnego – repozycji i stabilizacji przy użyciu drutów Kirschnera, śrub lub płytek. Właściwe leczenie jest kluczowe dla przywrócenia funkcji chwytnej ręki i zapobieżenia powikłaniom, takim jak niestabilność stawu czy zmiany zwyrodnieniowe.
Powiązane wpisy
- Leksykon chorób i schorzeń
Złamana ręka – Patofizjologia i mechanizm
Złamania ręki, obejmujące ponad dwie tuziny kości śródręcza i paliczków, powstają wskutek sił przekraczających wytrzymałość kości, najczęściej w mechanizmach takich jak upadek na wyciągniętą rękę (FOOSH), bezpośrednie uderzenie czy urazy sportowe. Charakter złamania zależy od rodzaju działających sił (zginające, skrętne, kątowe, zmiażdżeniowe) oraz wieku pacjenta, co wpływa na wzór złamania (np. złamania typu greenstick u dzieci). Klasyfikacja złamań uwzględnia lokalizację (kości śródręcza, paliczki), wzór (poprzeczne, spiralne, wieloodłamowe), stopień przemieszczenia oraz obecność złamań otwartych, które w ręce wykazują specyficzną podatność na zakażenia, klasyfikowaną m.in. według McLaina i Duncana (typ I-III C). Szczególne znaczenie mają złamania takie jak złamanie Bennetta (śródręcze kciuka) i złamanie bokserskie (piąta kość śródręcza). Czynniki ryzyka obejmują wiek, osteoporozę, stosowanie sterydów, cukrzycę oraz palenie tytoniu.
brak zrostu kostnego, choroba zwyrodnieniowa stawów, FOOSH, kość śródręcza, osteoporoza, paliczki, prawo Wolffa, propriocepcja, uszkodzenie nerwu, zakażenie rany, zespół przedziału powięziowego, złamana ręka, złamanie Bennetta, złamanie bokserskie, złamanie otwarte, złamanie ręki, złamanie śródstawowe, złamanie wieloodłamowe, zrost wadliwy - Leksykon chorób i schorzeń
Złamany palec lub kciuk – Patofizjologia i mechanizm
Złamania palców i kciuka stanowią około 10% wszystkich złamań układu kostnego i wymagają precyzyjnej diagnostyki oraz leczenia ze względu na ryzyko powikłań takich jak deformacje, niestabilność stawów czy przewlekła dysfunkcja. Mechanizmy urazów obejmują siły osiowe, zginające, skrętne oraz zmiażdżeniowe, prowadząc do złamań poprzecznych, skośnych, spiralnych i wieloodłamowych. Szczególnie istotne są złamania kciuka, zwłaszcza złamanie Bennetta, które dotyczy podstawy kości śródręcza i często wiąże się z podwichnięciem stawu nadgarstkowo-śródręcznego (CMC). W złamaniach paliczka bliższego i środkowego obserwuje się charakterystyczne przemieszczenia fragmentów pod wpływem sił mięśniowo-ścięgnistych, co ma kluczowe znaczenie przy planowaniu redukcji. Uszkodzenia tkanek miękkich, takie jak rozerwanie łożyska paznokcia w złamaniach opuszki czy uszkodzenia ścięgien i więzadeł, dodatkowo komplikują leczenie i rokowanie. Warto podkreślić, że złamania obejmujące stawy MCP i IP niosą ryzyko niestabilności i wymagają często interwencji chirurgicznej, zwłaszcza gdy powierzchnia stawowa przekracza 30% lub występuje podwichnięcie.
brak zrostu, drut Kirschnera, kciuk narciarza, łabędzia szyja, mallet finger, niedobór wapnia, osteoporoza, palec młoteczkowaty, paliczek bliższy, staw międzypaliczkowy dalszy, zapalenie szpiku kostnego, złamanie awulsyjne, złamanie Bennetta, złamanie palca, złamanie patologiczne, złamanie poprzeczne, złamanie Rolanda, złamanie Saltera-Harrisa, złamanie skośne, złamanie spiralne, złamanie wieloodłamowe, zmiany zwyrodnieniowe stawu, zrost nieprawidłowy - Leksykon chorób i schorzeń
Złamany palec lub kciuk – Leczenie
Złamania palców i kciuków stanowią jedne z najczęstszych urazów kostnych, wymagających precyzyjnej diagnostyki i indywidualnego podejścia terapeutycznego. Leczenie zależy od charakteru złamania – nieprzemieszczone poddaje się unieruchomieniu szyną lub metodą „buddy taping”, natomiast złamania przemieszczone wymagają repozycji i stabilizacji, często z zastosowaniem unieruchomienia typu „spica cast” w przypadku kciuka. Czas unieruchomienia wynosi zwykle 4-6 tygodni, a pełne gojenie trwa od 9 do 12 tygodni. W terapii bólu i obrzęku rekomenduje się stosowanie paracetamolu lub NLPZ, uniesienie kończyny oraz zimne okłady co 2-3 godziny przez 15-20 minut. Wskazane są regularne kontrole radiologiczne w celu monitorowania prawidłowego zrostu i uniknięcia powikłań takich jak malunion, nonunion czy zapalenie stawów.
brak zrostu, drut Kirschnera, fizjoterapia, lek przeciwosteoporotyczny, malunion, niesteroidowy lek przeciwzapalny, nonunion, obrzęk, operacja naprawcza, osteoporoza, paliczek kciuka, repozycja, siła mięśniowa, stabilizacja wewnętrzna, sztywność stawu, zakres ruchu, zapalenie stawów, zdjęcie rentgenowskie, złamanie Bennetta, złamanie kości, złamanie nieprzemieszczone, złamanie palca, złamanie przemieszczone, złamanie Rolanda, złamanie trzonu, zrost nieprawidłowy - Leksykon chorób i schorzeń
Złamany palec lub kciuk – Epidemiologia
Złamania palców i kciuków stanowią około 10% wszystkich złamań szkieletu i są najczęstszymi urazami kończyny górnej, z częstością występowania około 12 na 100 000 osób rocznie. Epidemiologia tych złamań wykazuje charakterystyczny rozkład wiekowy i płciowy: najczęściej dotyczą dzieci i osoby starsze, z przewagą chłopców wśród dzieci oraz wyrównanym rozkładem płci u dorosłych. Paliczki dalsze są najczęściej łamanymi kośćmi, a palec mały najczęstszym miejscem złamań paliczków (26%). Złamania kciuka, szczególnie kości śródręcza pierwszej, stanowią około 25% złamań kości śródręcza i występują najczęściej u dzieci poniżej 16 roku życia oraz osób powyżej 65 roku życia. Główne mechanizmy urazów to upadki (29%), urazy zmiażdżeniowe (17%) oraz uderzenia szybko poruszającym się przedmiotem. W populacji zawodowej i sportowej złamania palców są istotnym problemem zdrowotnym, z wysokim odsetkiem amputacji u młodych pracowników oraz znaczną częstością urazów w sportach takich jak piłka ręczna, koszykówka i narciarstwo.
kciuk narciarza, palec młotkowaty, paliczek dalszy, staw międzypaliczkowy bliższy, staw międzypaliczkowy dalszy, staw śródręczno-paliczkowy, uraz mięśniowo-szkieletowy, uraz zmiażdżeniowy, więzadło poboczne łokciowe, zaburzenie funkcji, złamanie Bennetta, złamanie boksera, złamanie kości śródręcza, złamanie kostki, złamanie palca, złamanie paliczka, złamanie śródstawowe, zmiana zwyrodnieniowa stawu