roztwór aminokwasowy
Roztwór aminokwasowy to preparat medyczny zawierający mieszaninę aminokwasów egzogennych i endogennych, stosowany w żywieniu pozajelitowym pacjentów, którzy nie mogą przyjmować pokarmów drogą doustną lub enteralną. Stanowi kluczowy składnik całkowitego żywienia pozajelitowego (TPN), dostarczając organizmowi niezbędnych substratów białkowych.
Roztwory aminokwasowe mogą zawierać od 3% do 15% aminokwasów i są dostępne w różnych formulacjach, dostosowanych do specyficznych potrzeb pacjentów z niewydolnością nerek, wątroby, w stanach katabolicznych czy u dzieci, w tym wcześniaków. Nowoczesne preparaty zawierają wszystkie aminokwasy egzogenne oraz wybrane endogenne w proporcjach zbliżonych do fizjologicznych potrzeb organizmu.
Stosowanie roztworów aminokwasowych wymaga monitorowania parametrów biochemicznych pacjenta, w tym bilansu azotowego, poziomu mocznika, elektrolitów oraz funkcji wątroby i nerek. Podaż aminokwasów powinna być zbilansowana z odpowiednią ilością energii dostarczanej w postaci glukozy i emulsji tłuszczowych, aby zapewnić optymalne wykorzystanie aminokwasów do syntezy białek, a nie do procesów glukoneogenezy.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Działania niepożądane – Vamin 14 Electrolyte-Free –
Vamin 14 Electrolyte-Free to hipertoniczny roztwór aminokwasowy (85 g/l, w tym 38,7 g aminokwasów niezbędnych) stosowany w żywieniu pozajelitowym, charakteryzujący się osmolalnością 810 mOsm/kg wody i pH 5,6. Podczas infuzji mogą wystąpić działania niepożądane, takie jak rzadko obserwowane nudności, przejściowe zwiększenie aktywności enzymów wątrobowych (częstość nieokreślona), reakcje nadwrażliwości oraz ryzyko zakrzepowego zapalenia żył przy podawaniu do żył obwodowych. Etiologia wzrostu enzymów wątrobowych jest niejasna, jednak może być związana z chorobą podstawową pacjenta oraz składem i ilością stosowanych preparatów. Monitorowanie parametrów wątrobowych oraz stanu naczyń obwodowych jest kluczowe w trakcie terapii.
aminokwas niezbędny, badanie biochemiczne, Departament Monitorowania Niepożądanych Działań Produktów Leczniczych, działanie niepożądane, enzym wątrobowy, hipertoniczność roztworu, Intralipid, osmolalność, parametr wątrobowy, powikłanie naczyniowe, preparat aminokwasowy, profil aminokwasów, protokół żywienia pozajelitowego, reakcja alergiczna, reakcja nadwrażliwości, roztwór aminokwasowy, zaburzenie funkcji wątroby, zakrzep, zakrzepowe zapalenie żył, zapalenie żył, żyła obwodowa, żywienie pozajelitowe - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Nephrotect
Nephrotect to roztwór do infuzji zawierający 100 g/l aminokwasów, przeznaczony do żywienia pozajelitowego pacjentów z ostrą lub przewlekłą niewydolnością nerek. Dawkowanie aminokwasów wynosi od 0,6 do 1,2 g/kg mc./dobę, co odpowiada objętości 6-12 ml/kg mc./dobę, w zależności od tego, czy pacjent jest dializowany. Maksymalna dawka dobowa to 0,8-1,2 g aminokwasów/kg mc. (8-12 ml/kg mc.), co dla pacjenta 70 kg oznacza 560-840 ml roztworu. Szybkość infuzji powinna wynosić do 0,1 g aminokwasów/kg mc./godz. przy żywieniu pozajelitowym oraz do 0,2 g/kg mc./godz. podczas dializ. Lek należy podawać w ciągłej infuzji dożylnej, jako część kompletnego żywienia pozajelitowego, łącznie z odpowiednimi źródłami energii, elektrolitami, witaminami i pierwiastkami śladowymi.
aminokwasy, całkowite żywienie pozajelitowe, dializoterapia, elektrolity, emulsja tłuszczowa, hemodializa, infuzja dożylna, kreatynina, niewydolność nerek, objętość roztworu, ostra niewydolność nerek, pierwiastki śladowe, roztwór aminokwasowy, roztwór infuzyjny, roztwór węglowodanów, żyła centralna, żyła obwodowa, żywienie podczas dializy, żywienie pozajelitowe - Leksykon substancji czynnych
Tauryna – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Tauryna, aminokwas siarkowy naturalnie występujący w tkankach takich jak mózg, siatkówka, mięsień sercowy i wątroba, jest składnikiem wielu preparatów do żywienia pozajelitowego, zwłaszcza dla noworodków i dzieci. Przedkliniczne dane dotyczące bezpieczeństwa stosowania tauryny w produktach takich jak Aminoplasmal Paed 10% (0,3 mg/ml), Aminoven Infant 10% (0,4 g/1000 ml), SmofKabiven (0,5–0,65 g/1000 ml), Primene 10% (0,06 g/100 ml), Vaminolact (300 mg/1000 ml) oraz Pediaven (0,08–0,09 g/1000 ml) nie wykazały istotnej toksyczności ani działań teratogennych czy embriotoksycznych. Badania na królikach potwierdziły brak wpływu na rozwój embrionalny i płodność, a toksyczność aminokwasów jest głównie związana z zaburzeniem równowagi aminokwasowej, co jest minimalizowane w zbilansowanych mieszaninach. W badaniach miejscowej tolerancji nie stwierdzono działań niepożądanych związanych z tauryną, a obserwowane reakcje zapalne wiązały się z innymi składnikami emulsji tłuszczowych, np. SMOFlipid.
aminokwas siarkowy, działanie teratogenne, działanie toksyczne, emulsja tłuszczowa, glicerofosforan sodu, infuzja dożylna, martwica tkanek, miejscowa tolerancja, podanie dotętnicze, reakcja zapalna, roztwór aminokwasowy, tauryna, toksyczność ostra, toksyczność przewlekła, toksyczność reprodukcyjna, uszkodzenie embriotoksyczne, zaburzenie równowagi, żywienie pozajelitowe - Leksykon substancji czynnych
Glicyna – Wskazania do stosowania
Glicyna, jako aminokwas endogenny, jest kluczowym składnikiem roztworów aminokwasowych stosowanych w żywieniu pozajelitowym, szczególnie u pacjentów z niemożnością lub przeciwwskazaniami do żywienia doustnego bądź dojelitowego. Stężenie glicyny w preparatach waha się od około 0,37 g (Numeta G13%E Preterm) do 12,00 g/l (Aminoplasmal B. Braun 10%), z modyfikacjami dostosowanymi do specyficznych wskazań klinicznych, takich jak niewydolność nerek (np. Nephrotect 5,31 g/l) czy niewydolność wątroby (np. Aminoplasmal Hepa 5,82 g/l). Glicyna wspiera syntezę białek, detoksykację oraz funkcje układu nerwowego, co jest szczególnie istotne w stanach nasilonego katabolizmu białek, takich jak ciężkie urazy, oparzenia, stany septyczne czy okres pooperacyjny.
aminokwas endogenny, aminokwasy, ciężki uraz, emulsja tłuszczowa, gospodarka wodno-elektrolitowa, hemodializa, katabolizm białek, neurotransmisja, niedrożność przewodu pokarmowego, niewydolność nerek, niewydolność wątroby, odżywianie doustne, okres pooperacyjny, oparzenie, osmolarność, pierwiastki śladowe, preparat all-in-one, procesy detoksykacyjne, równowaga elektrolitowa, roztwór aminokwasów, roztwór aminokwasowy, stan septyczny, synteza białek, układ nerwowy, uraz mnogi, wcześniak, zaburzenia połykania, żyła centralna, żyła obwodowa, żywienie dojelitowe, żywienie pozajelitowe - Leksykon substancji czynnych
N-acetylo-L-cysteina – Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności
Aminosteril N-Hepa 8% to specjalistyczny roztwór do infuzji zawierający 0,70 g N-acetylo-L-cysteiny (odpowiadającej 0,52 g L-cysteiny) na 1000 ml, przeznaczony głównie dla pacjentów z zaburzeniami czynności wątroby. Preparat zawiera łącznie 80 g/l aminokwasów, w tym L-izoleucynę (10,40 g), L-leucynę (13,09 g), L-lizynę (6,88 g), L-metioninę (1,10 g) i inne, zapewniając całkowitą wartość energetyczną 320 kcal/l (1340 kJ/l) oraz azot 12,90 g/l. Ze względu na kwasowość roztworu (12-25 mmol NaOH/l) i pH 5,7-6,3, konieczne jest monitorowanie równowagi kwasowo-zasadowej oraz parametrów biochemicznych, takich jak elektrolity, glukoza, białka, kreatynina i próby czynnościowe wątroby. Podawanie infuzji wymaga uwzględnienia osmolarności (teoretycznie 770 mOsm/l) – graniczna wartość dla żył obwodowych to około 800 mOsm/l, a szybkość infuzji powinna być kontrolowana, aby zapobiec zakrzepowemu zapaleniu żył.
Aminosteril N-Hepa, białko w surowicy, bilans płynów, elektrolity w surowicy, glukoza we krwi, hiperglikemia, N-acetylo-L-cysteina, osmolarność roztworu, parametr biochemiczny, próby czynnościowe wątroby, równowaga aminokwasowa, równowaga kwasowo-zasadowa, roztwór aminokwasowy, suplementacja elektrolitów, zaburzenie czynności wątroby, zaburzenie elektrolitowe, zaburzenie funkcji nerek, zakrzepowe zapalenie żyły, żyła centralna, żyła obwodowa - Leksykon substancji czynnych
Histydyna – Interakcje
Histydyna, jako aminokwas stosowany w żywieniu pozajelitowym, wykazuje niewiele specyficznych interakcji farmakologicznych bezpośrednio z nią związanych. Większość potencjalnych interakcji wynika z obecności innych składników preparatów, takich jak wapń, potas czy emulsje tłuszczowe zawierające olej sojowy. Szczególnie istotne jest unikanie jednoczesnego podawania ceftriaksonu z roztworami zawierającymi wapń (np. Clinimix N17G35E, Finomel, Multimel) przez tę samą linię do infuzji, zwłaszcza u noworodków ≤28 dni życia, ze względu na ryzyko wytrącania się soli wapniowych ceftriaksonu i zgonu. Ponadto, preparaty zawierające histydynę nie powinny być podawane jednocześnie z krwią przez ten sam zestaw infuzyjny z powodu ryzyka pseudoaglutynacji. W preparatach tych istotna jest także zawartość potasu, co wymaga ostrożności i monitorowania u pacjentów stosujących diuretyki oszczędzające potas, inhibitory ACE, antagonistów receptora angiotensyny II oraz leki immunosupresyjne (takrolimus, cyklosporyna) ze względu na ryzyko hiperkaliemii.
amiloryd, aminokwas, Aminoplasmal, antagonista receptora angiotensyny II, bilirubina, ceftriakson, cyklosporyna, dehydrogenaza mleczanowa, diuretyk oszczędzający potas, emulsja tłuszczowa, glikozyd nasercowy, gospodarka potasowa, hiperkaliemia, inhibitor konwertazy angiotensyny, klirens triglicerydów, kortykosteroid, kortykotropina, lek immunosupresyjny, lek przeciwzakrzepowy, lipaza, lipaza lipoproteinowa, lipoliza osoczowa, olej sojowy, pochodna kumaryny, preparat aminokwasowy, pseudoaglutynacja, roztwór aminokwasowy, spironolakton, takrolimus, triamteren, warfaryna, witamina K1, zatrucie naparstnicą, żywienie pozajelitowe - Leksykon substancji czynnych
L-cystyna – Wskazania do stosowania
L-cystyna, aminokwas siarkowy, odgrywa kluczową rolę w metabolizmie i jest istotnym składnikiem keratyny, co uzasadnia jej zastosowanie w leczeniu niedoborów aminokwasów siarkowych oraz schorzeń włosów i paznokci. Preparat Revalid zawiera 50 mg L-cystyny na kapsułkę, w połączeniu z DL-metioniną (100 mg), wapniem D-pantotenianem (50 mg), witaminami z grupy B oraz mikroelementami (żelazo, cynk, miedź), co wspiera odbudowę struktury włosów i paznokci. W żywieniu pozajelitowym L-cystyna jest obecna w roztworach do infuzji: Vamin 18 Electrolyte-Free (560 mg/1000 ml dla dorosłych) oraz Vaminolact (1,0 g/1000 ml dla pacjentów pediatrycznych), stosowanych w stanach katabolizmu, niedożywienia, ograniczonego przyjmowania płynów oraz niewydolności przewodu pokarmowego. Wskazania obejmują m.in. łysienie telogenowe, łamliwość włosów i paznokci, a także potrzeby metaboliczne w okresach intensywnego wzrostu lub rekonwalescencji.
aminokwas siarkowy, aseptyka, DL-metionina, dysfagia, gospodarka białkowa, hiperkatabolizm, katabolizm, keratyna, L-cystyna, łamliwość paznokci, łysienie telogenowe, niedobór aminokwasów, niedożywienie, niewydolność narządów, niewydolność przewodu pokarmowego, Revalid, roztwór aminokwasowy, schorzenie dermatologiczne, stan niedoborowy, stan septyczny, utrata masy mięśniowej, Vamin 18 Electrolyte-Free, Vaminolact, wapń D-pantotenian, wcześniactwo, zaburzenie wchłaniania, żywienie pozajelitowe