klasyfikacja Allmana
Klasyfikacja Allmana to system oceny morfologicznej zębów trzonowych, wprowadzony przez Johna Allmana w celu kategoryzacji wariacji w budowie powierzchni zgryzowej tych zębów. Skupia się głównie na analizie wzorców ukształtowania guzków i bruzd, co ma znaczenie w antropologii, paleontologii oraz stomatologii.
System ten dzieli zęby trzonowe na różne typy w zależności od liczby, rozmieszczenia i powiązań między guzkami. Klasyfikacja pomaga w identyfikacji wzorców ewolucyjnych uzębienia oraz w diagnostyce stomatologicznej, umożliwiając precyzyjne określenie cech morfologicznych zębów trzonowych u różnych populacji.
W praktyce klinicznej klasyfikacja Allmana znajduje zastosowanie przy planowaniu zabiegów protetycznych, ortodontycznych oraz w medycynie sądowej przy identyfikacji osób na podstawie cech uzębienia. Jest cennym narzędziem badawczym w studiach porównawczych dotyczących ewolucji ludzkiego uzębienia.
Powiązane wpisy
-
Leksykon chorób i schorzeń
Złamanie obojczyka stanowi 5-10% wszystkich złamań u dorosłych i 10-15% u dzieci, najczęściej powstając w wyniku bezpośredniego upadku na bark (87%). Anatomia obojczyka, będącego jedynym kostnym połączeniem kończyny górnej z tułowiem, predysponuje do złamań w środkowej jednej trzeciej kości (69-82%), gdzie brak silnych więzadeł i mięśni oraz najcieńsza struktura sprzyjają urazom. Mechanizm złamania obejmuje siły ściskające i rozciągające, a średnie obciążenie prowadzące do złamania wynosi około 1526 N. Charakterystyczne przemieszczenie odłamków wynika z działania mięśni: odłamek przyśrodkowy jest pociągany ku górze przez mięsień mostkowo-obojczykowo-sutkowy, a odłamek boczny w dół i przyśrodkowo przez mięsień piersiowy większy oraz ciężar kończyny górnej. Integralność więzadeł kruczo-obojczykowych decyduje o stabilności złamań bocznych części obojczyka. Klasyfikacja Allmana-Neera dzieli złamania na typy 1-3, uwzględniając przemieszczenie i zaangażowanie stawu barkowo-obojczykowego.
brak zrostu, gojenie złamania, klasyfikacja Allmana, mięsień czworoboczny, mięsień mostkowo-obojczykowo-sutkowy, mięsień piersiowy większy, nieprawidłowy zrost, obustronne złamanie obojczyka, odma opłucnowa, porażenie splotu barkowego, upadek na bark, uraz splotu barkowego, uszkodzenie naczyniowe, zakrzepica tętnicy, zespół wyjścia klatki piersiowej, złamanie obojczyka, złamanie środkowej części obojczyka -
Leksykon chorób i schorzeń
Złamania obojczyka stanowią 2,6-10% wszystkich złamań, z roczną zapadalnością 30-64/100 000 osób, wykazując bimodalny rozkład wieku: szczyt u mężczyzn <25 lat (urazy sportowe) oraz u osób >55 lat (upadki). Mężczyźni doznają złamań 2,5 razy częściej niż kobiety, choć po 65. roku życia częściej dotyczą one kobiet, co wiąże się z osteoporozą. Najczęściej złamania dotyczą części środkowej obojczyka (69-82%), zwłaszcza u dzieci poniżej 10 lat (95% złamań). U osób starszych wzrasta odsetek złamań części bocznej i przyśrodkowej (odpowiednio 23% i 10%). Mechanizmy urazowe to głównie upadki na bark (87%), urazy sportowe (45% w USA) oraz wypadki komunikacyjne, z dominacją urazów rowerowych i motocyklowych. Złamania obustronne są rzadkie (1%) i związane z urazami wysokoenergetycznymi. Współwystępowanie złamań obojczyka z innymi urazami, zwłaszcza żeber, jest częste, co pogarsza rokowanie, szczególnie u pacjentów geriatrycznych, u których śmiertelność wynosi 23% w porównaniu do 7% u młodszych.
brak zrostu, klasyfikacja Allmana, obustronne złamanie obojczyka, odma opłucnowa, osteoporoza, parestezja, tępy uraz klatki piersiowej, tomografia komputerowa, upadek na bark, uraz klatki piersiowej, uraz okołoporodowy, uraz wysokoenergetyczny, wskaźnik śmiertelności, zapadalność roczna, złamanie obojczyka, złamanie przyśrodkowej części obojczyka, złamanie wieloodłamowe, złamanie z przemieszczeniem, złamanie żebra
