zaburzenia zachowania podczas snu
Zaburzenia zachowania podczas snu (Parasomnie) to grupa zaburzeń charakteryzujących się nieprawidłowymi zachowaniami, które występują podczas snu lub w stanach przejściowych między snem a czuwaniem. Obejmują one szeroki zakres zjawisk, od prostych aktywności ruchowych po złożone zachowania, które mogą być niebezpieczne dla pacjenta i jego otoczenia.
Wśród najczęstszych zaburzeń zachowania podczas snu wyróżnia się: zaburzenia zachowania w fazie REM (RBD), somnambulizm (chodzenie we śnie), lęki nocne, koszmary senne, zaburzenia odżywiania związane ze snem oraz paraliż przysenny. Zaburzenia te mogą występować w różnych fazach snu – NREM (non-rapid eye movement) lub REM (rapid eye movement), co ma znaczenie diagnostyczne i terapeutyczne.
Diagnostyka zaburzeń zachowania podczas snu obejmuje dokładny wywiad, badanie polisomnograficzne, często z rejestracją wideo oraz badania dodatkowe w celu wykluczenia innych patologii. W przypadku RBD szczególnie istotna jest wczesna diagnostyka, gdyż zaburzenie to może być pierwszym objawem rozwijających się chorób neurodegeneracyjnych, takich jak choroba Parkinsona czy otępienie z ciałami Lewy’ego.
Leczenie zaburzeń zachowania podczas snu zależy od ich rodzaju, nasilenia i przyczyny. Obejmuje farmakoterapię (np. klonazepam w przypadku RBD, leki przeciwdepresyjne przy koszmarach sennych), terapię behawioralną oraz zapewnienie bezpiecznego środowiska snu. Istotnym elementem postępowania jest również leczenie współistniejących zaburzeń snu oraz chorób, które mogą być przyczyną lub nasilać parasomnie.