aminokwasy niezbędne

Aminokwasy niezbędne (egzogenne) to grupa aminokwasów, których organizm ludzki nie potrafi samodzielnie syntetyzować w ilościach wystarczających do zaspokojenia potrzeb metabolicznych. Muszą być one dostarczane z pożywieniem, ponieważ są kluczowe dla prawidłowego funkcjonowania organizmu, w tym syntezy białek, regulacji procesów metabolicznych oraz utrzymania homeostazy.

Do aminokwasów niezbędnych u dorosłych zalicza się: fenyloalaninę, walinę, treoninę, tryptofan, izoleucynę, metioninę, histydynę, leucynę i lizynę. U dzieci dodatkowo niezbędny jest argininę, który u dorosłych może być syntetyzowany w wystarczających ilościach. Niedobór któregokolwiek z tych aminokwasów może prowadzić do zaburzeń wzrostu, obniżenia odporności oraz dysfunkcji wielu narządów.

Odpowiednia podaż aminokwasów niezbędnych jest szczególnie istotna w stanach zwiększonego zapotrzebowania białkowego, takich jak okres wzrostu, ciąża, laktacja, rekonwalescencja po zabiegach chirurgicznych, urazach oraz w chorobach przewlekłych. W praktyce klinicznej wykorzystuje się preparaty zawierające aminokwasy niezbędne w żywieniu pozajelitowym oraz suplementacji w określonych stanach chorobowych, w tym w niewydolności wątroby, niewydolności nerek czy zaburzeniach metabolizmu aminokwasów.

Powiązane wpisy

  1. 09.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl