aminokwasy o łańcuchu rozgałęzionym
Aminokwasy o łańcuchu rozgałęzionym (Branched-Chain Amino Acids, BCAA) to grupa trzech aminokwasów egzogennych: leucyny, izoleucyny i waliny. Charakteryzują się one obecnością rozgałęzionego łańcucha bocznego alifatycznego. Te aminokwasy stanowią około 35% niezbędnych aminokwasów w białkach mięśniowych i około 40% aminokwasów wymaganych przez organizm.
W przeciwieństwie do większości aminokwasów, które są metabolizowane w wątrobie, BCAA są głównie metabolizowane w mięśniach szkieletowych. Dzięki temu właśnie te aminokwasy mają szczególne znaczenie w syntezie białek mięśniowych, regeneracji tkanek i produkcji energii podczas wysiłku fizycznego. Leucyna pełni kluczową rolę w inicjacji syntezy białek poprzez aktywację szlaku mTOR.
W medycynie BCAA znajdują zastosowanie w leczeniu encefalopatii wątrobowej, sarkopenii, marskości wątroby oraz w żywieniu klinicznym pacjentów z ciężkimi schorzeniami. Badania sugerują również ich potencjalną rolę w poprawie kontroli glikemii u pacjentów z cukrzycą typu 2. Niedobór tych aminokwasów może prowadzić do zaburzeń neurometabolicznych, w tym do choroby syropu klonowego (MSUD), rzadkiej choroby genetycznej związanej z zaburzeniami metabolizmu BCAA.
Powiązane wpisy
- Leksykon substancji czynnych
L-leucyna – Właściwości farmakodynamiczne
L-leucyna, jako niezbędny aminokwas o rozgałęzionym łańcuchu (BCAA), pełni kluczową rolę w syntezie białek ustrojowych oraz wykazuje efekt termogenny podczas metabolizmu. W żywieniu pozajelitowym stanowi istotny składnik mieszanin aminokwasowych, które muszą być podawane wraz z odpowiednią podażą energii (węglowodanów i tłuszczów), elektrolitów i płynów, aby zapewnić skuteczne odżywienie organizmu. Preparaty takie jak Aminosteril N-Hepa 8% zawierają wysoką zawartość L-leucyny (13,09 g/1000 ml), co jest szczególnie korzystne w terapii pacjentów z niewydolnością wątroby, gdzie obserwuje się obniżone stężenia BCAA i zaburzenia równowagi aminokwasowej. Wartości energetyczne preparatów wahają się od 1340 kJ/l (320 kcal/l) do 2125 kJ/l (500 kcal/l), co należy uwzględnić przy planowaniu żywienia pozajelitowego.
aminokwasy aromatyczne, aminokwasy o łańcuchu rozgałęzionym, aminokwasy o rozgałęzionym łańcuchu, Aminosteril N-Hepa, amoniak w osoczu, BCAA, efekt termogenny, encefalopatia wątrobowa, katabolizm białek, L-leucyna, metionina, mleko kobiece, niewydolność wątroby, niezbędny aminokwas, osocze krwi, równowaga aminokwasowa, śpiączka wątrobowa, synteza białek ustrojowych, szybkość infuzji, zaburzenia wątrobowe, zaburzenie równowagi aminokwasów, żywienie pediatryczne, żywienie pozajelitowe