endoskopowe USG
Endoskopowe USG (EUS, endosonografia) to zaawansowana technika diagnostyczna łącząca endoskopię z ultrasonografią, pozwalająca na dokładne obrazowanie narządów i struktur przewodu pokarmowego oraz obszarów przylegających. Metoda polega na wprowadzeniu do przewodu pokarmowego endoskopu wyposażonego w głowicę ultrasonograficzną, co umożliwia uzyskanie obrazów o wysokiej rozdzielczości z niewielkiej odległości od badanych struktur.
EUS znajduje szerokie zastosowanie w diagnostyce i ocenie zaawansowania nowotworów przewodu pokarmowego (zwłaszcza przełyku, żołądka, dwunastnicy, trzustki i dróg żółciowych), umożliwiając precyzyjną ocenę głębokości naciekania ściany przewodu pokarmowego (klasyfikacja TNM) oraz zajęcia okolicznych węzłów chłonnych. Technika ta jest również nieoceniona w diagnostyce zmian podśluzówkowych, przewlekłego zapalenia trzustki oraz kamicy dróg żółciowych.
Endosonografia umożliwia także wykonywanie zabiegów interwencyjnych pod kontrolą USG, takich jak biopsja cienkoigłowa (FNA) lub gruboigłowa (FNB) zmian trudno dostępnych innymi metodami, drenaż torbieli trzustki i zbiorników płynowych, neuroliza splotu trzewnego czy terapia celowana nowotworów. Czułość i swoistość EUS w diagnostyce wielu schorzeń przewodu pokarmowego przekracza możliwości klasycznych badań obrazowych, co czyni tę metodę istotnym elementem nowoczesnej diagnostyki gastroenterologicznej.
Powiązane wpisy
- Leksykon chorób i schorzeń
Przetoka odbytu – Charakterystyka, pielęgnacja i opieka
Przetoka odbytu (fistula ani) to patologiczny kanał łączący kanał odbytu ze skórą okołoodbytniczą, najczęściej powstający na tle przebytego ropnia odbytu. Około 50% pacjentów z ropniem rozwija przetokę, która może mieć przebieg prosty lub złożony, zależny od zaangażowania mięśni zwieracza. Objawy kliniczne obejmują ból odbytu nasilający się przy defekacji, wyciek ropnej lub krwistej wydzieliny, przewlekłą niegojącą się ranę oraz objawy zapalne. Diagnostyka opiera się na badaniu fizykalnym, anoskopii, endoskopowym USG oraz rezonansie magnetycznym miednicy, który stanowi złoty standard w ocenie przebiegu przetoki. Leczenie jest głównie chirurgiczne, z metodami takimi jak fistulotomia, umieszczenie setonu, procedura LIFT czy plastyka płatowa, z uwzględnieniem ochrony mięśni zwieracza, aby zapobiec inkontynencji. W wybranych przypadkach stosuje się klej fibrynowy lub antybiotykoterapię wspomagającą kontrolę infekcji.
ablacja endoskopowa, anoskopia, antybiotykoterapia, badanie rektalne, ból odbytu, choroba Leśniowskiego-Crohna, choroba zapalna jelit, dieta wysokobłonnikowa, endoskopowe USG, fistulografia, fistulotomia, inkontynencja, kąpiel nasiadowa, klej fibrynowy, krwawienie, nietrzymanie stolca, obrzęk, procedura LIFT, przetoka odbytu, przetoka prosta, rezonans magnetyczny miednicy, ropień odbytu, seton, zatrzymanie moczu, zwężenie kanału odbytu, zwieracz odbytu - Leksykon chorób i schorzeń
Rak odbytnicy – Epidemiologia
Rak odbytnicy stanowi około 30% wszystkich przypadków raka jelita grubego, który jest trzecim najczęściej diagnozowanym nowotworem na świecie, z roczną liczbą nowych przypadków globalnie wynoszącą około 1,85-1,93 miliona, w tym około 700 000 raka odbytnicy. W USA przewiduje się na 2025 rok około 46 950 nowych przypadków raka odbytnicy, z wyższą zachorowalnością u mężczyzn (27 950) niż u kobiet (19 000). Mimo ogólnego spadku zachorowalności na raka jelita grubego od lat 80. XX wieku, obserwuje się niepokojący wzrost zachorowań u osób poniżej 50. roku życia, szczególnie u osób urodzonych po 1990 roku, które mają czterokrotnie wyższe ryzyko raka odbytnicy w porównaniu z rocznikami z 1950 roku. Czynniki ryzyka obejmują wiek (powyżej 50 lat), wywiad rodzinny, niezdrowy styl życia, przewlekłe choroby zapalne jelit (IBD), wcześniejsze polipy gruczolakowe oraz zespoły dziedziczne (np. zespół Lyncha, FAP). W krajach o wysokim HDI ryzyko zachorowania wynosi około 1,30%, podczas gdy w krajach o niskim HDI jest znacznie niższe (0,32%). W USA wyższe wskaźniki zachorowalności i śmiertelności obserwuje się u Afroamerykanów w porównaniu do białych i Latynosów.
antygen rakowo-zarodkowy, badanie per rectum, badanie przesiewowe, CA19-9, CEA, choroba Leśniowskiego-Crohna, ctDNA, elastyczna sigmoidoskopia, endoskopowa dysekcja podśluzówkowa, endoskopowe USG, FAP, IBD, kolonoskopia, krążący DNA guza, nawrót choroby, nieswoiste zapalenie jelit, nowotwór jelita grubego, nowotwór kolorektalny, polip przedrakowy, rak odbytnicy, strategia watch and wait, wrzodziejące zapalenie jelita grubego, wycięcie mezorektum, zespół Lyncha