wyciąg z ziela
Wyciąg z ziela to preparat sporządzony przez ekstrakcję substancji czynnych z całych roślin leczniczych lub ich części nadziemnych. Proces ekstrakcji może odbywać się przy użyciu różnych rozpuszczalników, takich jak woda, etanol, gliceryna lub mieszaniny tych substancji, co pozwala na wyodrębnienie związków o różnej rozpuszczalności.
W medycynie i farmacji wyciągi z ziół stanowią podstawę wielu leków roślinnych, suplementów diety oraz preparatów stosowanych w fitoterapii. Mogą występować w formie płynnej (nalewki, ekstrakty płynne), półstałej (gęste ekstrakty) lub suchej (suche ekstrakty). Ich skuteczność terapeutyczna zależy od zawartości substancji biologicznie czynnych, takich jak flawonoidy, alkaloidy, glikozydy, olejki eteryczne czy związki fenolowe.
Standaryzacja wyciągów zielarskich jest kluczowym elementem zapewniającym powtarzalność działania preparatów leczniczych. Polega ona na określeniu zawartości głównych substancji czynnych odpowiedzialnych za działanie terapeutyczne. W praktyce klinicznej wyciągi z ziół znajdują zastosowanie w leczeniu wielu schorzeń, w tym zaburzeń układu pokarmowego, oddechowego, nerwowego oraz w terapii wspomagającej chorób przewlekłych.
Powiązane wpisy
- Leksykon substancji czynnych
Iberis amara – Właściwości farmakodynamiczne
Iberis amara, główny składnik aktywny preparatu roślinnego Iberogast (kod ATC: A03), wykazuje złożone, dwukierunkowe działanie na przewód pokarmowy, potwierdzone badaniami in vitro i in vivo. Farmakodynamika Iberis amara obejmuje zwiększanie napięcia podstawowego w niepobudzonych lub słabo pobudzonych odcinkach przewodu pokarmowego, co łagodzi objawy takie jak uczucie pełności i wzdęcia. Działanie to jest równoważone przez rozkurczające właściwości pozostałych ekstraktów w preparacie, co umożliwia normalizację motoryki zarówno przy osłabionej, jak i nadmiernej perystaltyce. Ponadto, Iberis amara zmniejsza wrażliwość aferentną jelita na bodźce mechaniczne i serotoninowe, co może tłumaczyć efekt przeciwbólowy w zaburzeniach czynnościowych przewodu pokarmowego. Mechanizm działania opiera się na interakcji z receptorami serotoninowymi, muskarynowymi i opioidowymi, co wyjaśnia wielokierunkowe efekty farmakologiczne.
5-lipoksygenaza, aktywność motoryczna, błona śluzowa żołądka, dolegliwość bólowa, działanie farmakodynamiczne, działanie przeciwbakteryjne, działanie przeciwzapalne, działanie wiatropędne, ekstrahent, ekstrakt roślinny, Iberis amara, komórka okładzinowa, lek roślinny, leukotrien, mikrobiologia przewodu pokarmowego, mucyna, patofizjologia, perystaltyka, płyn doustny, prostaglandyna, przewód pokarmowy, receptor muskarynowy, receptor opioidowy, receptor serotoninowy, sok żołądkowy, stres oksydacyjny, układ pokarmowy, właściwości rozkurczające, wrażliwość aferentna jelita, wyciąg roślinny, wyciąg z ziela, wzdęcie, zaburzenie czynnościowe przewodu pokarmowego, zaburzenie żołądkowo-jelitowe - Leksykon substancji czynnych
Karczoch – Wskazania do stosowania
Karczoch (Cynara scolymus L.) jest roślinnym składnikiem leczniczym stosowanym głównie w terapii zaburzeń trawiennych, takich jak niestrawność z objawami wzdęć, uczucia pełności i dyskomfortu w nadbrzuszu. Preparaty zawierające wyciąg z ziela karczocha, np. Cynacholin (4,88 g/5 ml, wyciąg gęsty 2-4:1, 40-50% etanolu), są rekomendowane dla pacjentów powyżej 12 roku życia z dyspepsją. Karczoch wykazuje również działanie wspomagające funkcje wątroby, szczególnie w przypadkach niedostatecznego wydzielania żółci, co znajduje zastosowanie w preparatach takich jak Hepatosan fix (0,4 g ziela karczocha w saszetce 2,0 g). W preparatach złożonych, np. Cholitol (nalewka 11% karczocha, 58-63% etanolu), karczoch współdziała z innymi roślinnymi składnikami, co może potęgować efekt terapeutyczny w zaburzeniach trawiennych.
dolegliwości dyspeptyczne, dyskomfort w nadbrzuszu, dyspepsja, efekt synergistyczny, ekstrakt z karczocha, funkcja wątroby, karczoch, nalewka z karczocha, niedostateczne wydzielanie żółci, niestrawność, preparat złożony, uczucie pełności, wyciąg z karczocha, wyciąg z ziela, wzdęcia brzucha, zaburzenia funkcji wątroby, zaburzenia trawienne, ziele karczocha - Leksykon leków
Działania niepożądane – Echinapur 100 mg
Preparat Echinapur, zawierający 100 mg wyciągu gęstego z ziela jeżówki purpurowej (Echinacea purpurea), może indukować różnorodne działania niepożądane, w szczególności reakcje nadwrażliwości o charakterze skórnym (wysypka, pokrzywka, zespół Stevensa-Johnsona), obrzęki naczynioruchowe, skurcze oskrzeli, astmę oraz potencjalnie zagrażający życiu wstrząs anafilaktyczny. Szczególną uwagę należy zwrócić na ryzyko wystąpienia reakcji anafilaktycznych u pacjentów z nadwrażliwością na jeżówkę, co wymaga starannego wywiadu alergologicznego przed rozpoczęciem terapii. Długotrwałe stosowanie preparatu (powyżej 8 tygodni) może prowadzić do leukopenii, co wskazuje na konieczność monitorowania morfologii krwi u leczonych pacjentów.
choroba autoimmunologiczna, działanie niepożądane leku, immunotrombocytopenia, jeżówka purpurowa, krwinka biała, leukopenia, małopłytkowość immunologiczna, morfologia krwi, niedokrwistość autoimmunohemolityczna, obrzęk naczynioruchowy, obrzęk Quinckego, personel medyczny, pokrzywka, produkt leczniczy, reakcja anafilaktyczna, reakcja nadwrażliwości, rozsiane zapalenie mózgu, rumień guzowaty, skurcz oskrzeli, uszkodzenie nerek, wstrząs anafilaktyczny, wyciąg z ziela, wywiad alergologiczny, zespół Evansa, zespół Sjögrena, zespół Stevensa-Johnsona - Leksykon substancji czynnych
Thuja occidentalis – Dawkowanie i sposób podawania
Thuja occidentalis jest składnikiem preparatu Esberitox N, zawierającego 2 mg alkoholowo-wodnego wyciągu (1:11, etanol 30% v/v) z ziela tej rośliny w jednej tabletce, w połączeniu z wyciągami z Baptisiae tinctoriae radice (10 mg) oraz Echinaceae purpureae radice (7,5 mg). Dawkowanie jest ściśle zróżnicowane według wieku: dorośli i młodzież powyżej 12 lat przyjmują 9 tabletek dziennie (18 mg Thuja occidentalis), dzieci 6-12 lat 6 tabletek (12 mg), a dzieci 4-6 lat 3 tabletki (6 mg). Terapia powinna trwać maksymalnie 10 dni, a preparat należy podawać trzy razy dziennie (rano, w południe, wieczorem) z odpowiednią ilością płynu. U dzieci poniżej 6 lat zaleca się alternatywne metody podawania, takie jak rozkruszenie tabletki z wodą lub ssanie tabletek, ze względu na trudności w połykaniu.
Baptisia tinctoria radix, dane kliniczne, dysfagia, Echinacea purpurea radix, ekstrahent etanolowy, Esberitox N, interakcje lekowe, laktoza, nietolerancja cukrów, pacjent pediatryczny, sacharoza, substancja pomocnicza, terapia lekowa, Thuja occidentalis, Thuja occidentalis herba, wyciąg alkoholowo-wodny, wyciąg z ziela, zawiesina leku - Leksykon substancji czynnych
Jemioła – Wpływ na płodność, ciążę i laktację
Preparaty zawierające wyciąg z jemioły (Viscum album L.), takie jak Cravisol (13,88 g wyciągu ze świeżego ziela na 100 ml płynu) oraz Intractum Visci PhytoPharm (100 ml etanolowego wyciągu na 100 ml płynu), nie posiadają kontrolowanych badań klinicznych potwierdzających bezpieczeństwo stosowania w okresie ciąży i laktacji. Oba preparaty zawierają wysokie stężenie etanolu (52-62% V/V), co stanowi istotne przeciwwskazanie do ich stosowania u kobiet ciężarnych i karmiących piersią ze względu na potencjalne działanie teratogenne i negatywny wpływ alkoholu na rozwój płodu oraz noworodka. Dokumentacja medyczna jednoznacznie wskazuje na brak danych dotyczących wpływu jemioły na płodność, co wymaga szczególnej uwagi przy planowaniu ciąży.
badanie kliniczne kontrolowane, bezpieczeństwo leku, Cravisol, dokumentacja medyczna, działanie teratogenne, etanol, Intractum Visci Phytopharm, jemioła, karmienie piersią, laktacja, planowanie ciąży, preparat leczniczy, procesy reprodukcyjne, profil bezpieczeństwa, przenikanie alkoholu do mleka, rozwój płodu, wpływ na płodność, wyciąg etanolowy, wyciąg z ziela - Leksykon substancji czynnych
Przymiotno kanadyjskie – Właściwości farmakodynamiczne
Przymiotno kanadyjskie (Erigeron canadensis L.) jest substancją czynną preparatu Hemorigen, dostarczaną w formie wyciągu gęstego o stosunku ekstrakcji 30-40:1, pozyskiwanego za pomocą 96% etanolu (V/V). Każda tabletka zawiera 50 mg tego wyciągu oraz 106,2 mg sacharozy jako substancji pomocniczej, co jest istotne dla pacjentów z ograniczeniami dietetycznymi. Preparat występuje w postaci okrągłych, dwustronnie wypukłych tabletek o zielonoszarej do ciemnobeżowej barwie z marmurkowym wzorem. Aktualnie brak jest szczegółowych danych farmakodynamicznych dotyczących mechanizmu działania przymiotna kanadyjskiego w tym produkcie leczniczym, co ogranicza możliwość precyzyjnego opisu jego wpływu na organizm.
badanie farmakologiczne, badanie kliniczne, charakterystyka produktu leczniczego, ekstrakcja etanolem, interakcja z receptorem, mechanizm działania, medycyna, ograniczenie dietetyczne, proces fizjologiczny, przymiotno kanadyjskie, sacharoza, substancja czynna, substancja pomocnicza, właściwości farmakodynamiczne, wyciąg gęsty, wyciąg z ziela