Wskazania do stosowania
Karczoch

Karczoch (Cynara scolymus L.) jest roślinnym składnikiem leczniczym stosowanym głównie w terapii zaburzeń trawiennych, takich jak niestrawność z objawami wzdęć, uczucia pełności i dyskomfortu w nadbrzuszu. Preparaty zawierające wyciąg z ziela karczocha, np. Cynacholin (4,88 g/5 ml, wyciąg gęsty 2-4:1, 40-50% etanolu), są rekomendowane dla pacjentów powyżej 12 roku życia z dyspepsją. Karczoch wykazuje również działanie wspomagające funkcje wątroby, szczególnie w przypadkach niedostatecznego wydzielania żółci, co znajduje zastosowanie w preparatach takich jak Hepatosan fix (0,4 g ziela karczocha w saszetce 2,0 g). W preparatach złożonych, np. Cholitol (nalewka 11% karczocha, 58-63% etanolu), karczoch współdziała z innymi roślinnymi składnikami, co może potęgować efekt terapeutyczny w zaburzeniach trawiennych.

Wskazania do stosowania substancji czynnej karczoch

Karczoch (Cynara scolymus L.) to substancja roślinna, która znajduje zastosowanie w preparatach leczniczych wykorzystywanych głównie w zaburzeniach trawiennych. Substancja ta występuje w postaci wyciągów lub nalewek z ziela karczocha i jest ceniona za swoje właściwości wspierające procesy trawienne oraz funkcje wątroby.1 2

Zastosowanie w niestrawności

Głównym wskazaniem do stosowania karczocha jest niestrawność objawiająca się wzdęciami i uczuciem pełności w jamie brzusznej. Preparaty zawierające wyciąg z karczocha, takie jak Cynacholin, są rekomendowane pacjentom z dolegliwościami dyspeptycznymi, które utrudniają normalne funkcjonowanie po posiłkach.3

Karczoch wykazuje skuteczność w łagodzeniu objawów takich jak:

  • Wzdęcia brzucha
  • Uczucie pełności
  • Dyskomfort w nadbrzuszu
  • Zaburzenia trawienia

4

Stymulacja wydzielania żółci

Karczoch stosowany jest również w przypadkach niedostatecznego wydzielania żółci. Preparaty zawierające tę substancję, jak Hepatosan fix, mogą być polecane pacjentom z zaburzeniami funkcji wątroby związanymi z niewystarczającą produkcją żółci, co przyczynia się do poprawy procesów trawiennych.5

Ogólne zaburzenia trawienne

Karczoch stanowi składnik złożonych preparatów ziołowych, takich jak Cholitol, który jest tradycyjnie stosowany w różnorodnych zaburzeniach trawiennych. Warto zauważyć, że w preparacie Cholitol karczoch występuje w postaci nalewki (Cynarae tinctura) i stanowi 11% składu.6 7

Grupy pacjentów, którym można zalecić stosowanie karczocha

Substancja czynna karczoch jest przeznaczona dla określonych grup pacjentów, w zależności od postaci preparatu:

  • Dorośli i młodzież powyżej 12 roku życia – w przypadku preparatu Cynacholin (4,88 g/5 ml, płyn doustny)

8

Formy występowania karczocha w preparatach leczniczych

Karczoch występuje w różnych postaciach farmaceutycznych, co pozwala na dobór najodpowiedniejszej formy dla konkretnego pacjenta:

Preparaty zawierające karczoch dostępne na rynku

Na rynku farmaceutycznym dostępne są różne preparaty zawierające karczoch jako składnik aktywny:

Nazwa preparatu Postać farmaceutyczna Zawartość karczocha Zawartość etanolu Wskazania
Cynacholin Płyn doustny 4,88 g/5 ml Wyciąg gęsty z ziela karczocha (97,5 g/100 ml) 40-50% (V/V) Niestrawność (wzdęcia, uczucie pełności)
Cholitol Płyn doustny Nalewka z karczocha (11 g/100 g) 58-63% (V/V) Zaburzenia trawienne
Hepatosan fix Zioła do zaparzania w saszetkach Ziele karczocha (0,4 g/saszetkę 2,0 g) Niestrawność, niedostateczne wydzielanie żółci

Kryteria doboru pacjentów do terapii karczocha

Przy rekomendowaniu preparatów zawierających karczoch należy uwzględnić specyfikę dolegliwości pacjenta:

  • Cynacholin – najbardziej odpowiedni dla pacjentów powyżej 12 roku życia z objawami niestrawności manifestującymi się wzdęciami i uczuciem pełności12
  • Hepatosan fix – zalecany pacjentom z niestrawności i niedostatecznym wydzielaniem żółci, szczególnie przy zachowanym prawidłowym stolcu13
  • Cholitol – może być stosowany u pacjentów z ogólnymi zaburzeniami trawiennymi14

Aspekty terapeutyczne stosowania karczocha

Karczoch jest substancją o tradycyjnym zastosowaniu w medycynie, co znajduje odzwierciedlenie w charakterystykach produktów leczniczych. Wszystkie omawiane preparaty określane są jako „stosowane tradycyjnie” lub „do tradycyjnego stosowania”, co wskazuje na wieloletnie doświadczenie w ich wykorzystaniu, potwierdzone praktyką kliniczną.15 16 17

Warto zauważyć, że karczoch występuje często w preparatach złożonych, gdzie jego działanie jest uzupełniane przez inne substancje roślinne. W preparacie Hepatosan fix karczoch jest łączony z zielem i korzeniem mniszka lekarskiego, liściem mięty pieprzowej, zielem krwawnika oraz zielem dziurawca, co może potencjalnie zwiększać efekt terapeutyczny w zaburzeniach trawiennych.18

Podobnie w przypadku Cholitolu, karczoch występuje w towarzystwie innych nalewek roślinnych, takich jak nalewka z kurkumy, sok z mniszka lekarskiego, nalewka z kozłka lekarskiego, nalewka z mięty pieprzowej oraz nalewka z pokrzyku wilczej jagody, co może dawać synergistyczny efekt w leczeniu zaburzeń trawiennych.19

  1. 16.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl