Interakcje
Karczoch

Karczoch (Cynara scolymus L.) stosowany w preparatach leczniczych, takich jak Cynacholin (wyciąg gęsty) i Cholitol (nalewka), nie wykazuje potwierdzonych interakcji lekowych w monoterapii. Jednak preparaty złożone, np. Hepatosan fix zawierający 0,4 g ziela karczocha na saszetkę wraz z innymi ziołami (mniszek lekarski, mięta pieprzowa, krwawnik, dziurawiec), mogą powodować istotne interakcje. Szczególnie ziele dziurawca wchodzi w interakcje o wysokim znaczeniu klinicznym, osłabiając działanie leków przeciwcukrzycowych, przeciwwirusowych, doustnych środków antykoncepcyjnych, cyklosporyny, warfaryny, teofiliny i digoksyny. Ponadto, łączenie preparatów zawierających dziurawiec z SSRI jest przeciwwskazane ze względu na ryzyko zespołu serotoninowego. W przypadku preparatów zawierających garbniki, takich jak Hepatosan fix, zaleca się zachowanie co najmniej 2-godzinnego odstępu przy suplementacji preparatami żelaza, aby uniknąć tworzenia nieabsorbowalnych kompleksów z jonami żelaza.

Interakcje z innymi produktami leczniczymi i inne rodzaje interakcji

Karczoch (Cynara scolymus L.) to substancja roślinna wykorzystywana w preparatach leczniczych, której potencjalne interakcje z innymi lekami stanowią istotny aspekt bezpieczeństwa farmakoterapii. W przypadku produktów zawierających wyciąg z karczocha, takich jak Cynacholin (w postaci wyciągu gęstego) czy Cholitol (zawierający nalewkę z karczochaCynarae tinctura), producenci nie wskazują na występowanie potwierdzonych interakcji lekowych.1 2

Należy jednak zwrócić szczególną uwagę na produkty złożone, które oprócz karczocha zawierają inne składniki ziołowe mogące wchodzić w interakcje. Przykładem jest preparat Hepatosan fix, w którego skład wchodzi ziele karczocha (0,4 g na saszetkę) wraz z innymi surowcami roślinnymi jak ziele i korzeń mniszka lekarskiego, liść mięty pieprzowej, ziele krwawnika i ziele dziurawca.3

Interakcje związane z obecnością garbników

W przypadku produktów zawierających karczoch w połączeniu z innymi ziołami, które mogą zawierać garbniki, istnieje ryzyko tworzenia się nieabsorbowalnych kompleksów z jonami żelaza. Z tego powodu w przypadku przyjmowania preparatów żelaza, należy zachować co najmniej dwugodzinny odstęp między podaniem produktu zawierającego karczoch a suplementacją żelaza.4

Interakcje preparatów złożonych zawierających karczoch

W produkcie Hepatosan fix, zawierającym oprócz karczocha także ziele dziurawca, odnotowano możliwość występowania istotnych klinicznie interakcji. Dziurawiec może powodować osłabienie działania wielu leków, co wymaga szczególnej ostrożności przy równoczesnym stosowaniu:5

  • Leków przeciwcukrzycowych – dziurawiec może zmniejszać ich skuteczność prowadząc do pogorszenia kontroli glikemii
  • Leków przeciwwirusowych – możliwe zmniejszenie stężenia terapeutycznego i skuteczności
  • Doustnych środków antykoncepcyjnych – osłabienie działania antykoncepcyjnego zwiększające ryzyko nieskuteczności
  • Cyklosporyny – zmniejszenie biodostępności immunosupresanta
  • Warfaryny – obniżenie efektu przeciwzakrzepowego
  • Teofiliny – zmniejszenie skuteczności w leczeniu chorób układu oddechowego
  • Digoksyny – zmniejszenie stężenia leku w surowicy krwi, co może prowadzić do nieskuteczności terapii

6

Nie zaleca się również łączenia preparatów zawierających dziurawiec z lekami przeciwdepresyjnymi z grupy selektywnych inhibitorów wychwytu zwrotnego serotoniny (SSRI) ze względu na ryzyko wystąpienia zespołu serotoninowego.7

Z uwagi na potencjalne interakcje zawartego w Hepatosan fix ziela dziurawca, pacjent przyjmujący inne leki na receptę powinien skonsultować się z lekarzem lub farmaceutą przed zastosowaniem tego produktu.8

Interakcje z alkoholem

Istotną kwestią jest zawartość etanolu w produktach z karczochem, co może prowadzić do interakcji farmakokinetycznych i farmakodynamicznych z innymi lekami oraz wpływać na bezpieczeństwo stosowania. Należy odnotować, że:9 10

  • Preparat Cholitol zawiera 58-63% (V/V) etanolu
  • Preparat Cynacholin zawiera 40-50% (V/V) etanolu

11 12

Wysoka zawartość alkoholu w preparatach z karczochem może prowadzić do następujących interakcji:

Tabela interakcji karczocha i preparatów złożonych

Substancja lub grupa leków Opis interakcji Poziom istotności klinicznej Zalecenia
Preparaty żelaza Tworzenie nieabsorbowalnych kompleksów z żelazem z powodu obecności garbników Umiarkowany Zachować co najmniej 2 godziny odstępu między przyjmowaniem leków
Leki przeciwcukrzycowe Zmniejszenie skuteczności przy łącznym podawaniu z preparatami zawierającymi dziurawiec Wysoki Unikać łącznego stosowania z produktami zawierającymi dziurawiec (np. Hepatosan fix)
Leki przeciwwirusowe Osłabienie działania przy łącznym podawaniu z preparatami zawierającymi dziurawiec Wysoki Nie zaleca się łącznego stosowania
Doustne środki antykoncepcyjne Obniżenie skuteczności antykoncepcyjnej przy łącznym podawaniu z dziurawcem Wysoki Nie zaleca się łącznego stosowania, konieczne dodatkowe metody antykoncepcji
Cyklosporyna Zmniejszenie biodostępności przy łącznym stosowaniu z dziurawcem Wysoki Przeciwwskazane łączne stosowanie
Warfaryna Osłabienie działania przeciwzakrzepowego przy łącznym stosowaniu z dziurawcem Wysoki Unikać łącznego stosowania, konieczne monitorowanie INR
Teofilina Zmniejszenie stężenia terapeutycznego przy łącznym stosowaniu z dziurawcem Umiarkowany Unikać łącznego stosowania
Digoksyna Obniżenie stężenia w surowicy przy łącznym stosowaniu z dziurawcem Wysoki Unikać łącznego stosowania, konieczne monitorowanie stężenia leku
Inhibitory wychwytu zwrotnego serotoniny (SSRI) Ryzyko zespołu serotoninowego przy łącznym stosowaniu z dziurawcem Wysoki Przeciwwskazane łączne stosowanie
Alkohol i leki metabolizowane przez cytochrom P450 Zmiany w metabolizmie leków przy łącznym stosowaniu z preparatami o wysokiej zawartości etanolu (Cholitol 58-63%, Cynacholin 40-50%) Umiarkowany do wysokiego Zachować ostrożność, możliwe dostosowanie dawki leków
Leki działające depresyjnie na OUN Nasilenie działania sedatywnego przy łącznym stosowaniu z preparatami zawierającymi alkohol Wysoki Unikać łącznego stosowania
Disulfiram i leki wywołujące reakcję disulfiramopodobną Ryzyko reakcji niepożądanych przy łącznym stosowaniu z preparatami zawierającymi alkohol Wysoki Przeciwwskazane łączne stosowanie

Należy podkreślić, że dla preparatów zawierających wyłącznie wyciąg z karczocha, w dostępnych charakterystykach produktów leczniczych brak jest jednoznacznych danych dotyczących interakcji.13 14 Większość opisanych interakcji dotyczy preparatów złożonych zawierających karczoch w połączeniu z innymi surowcami roślinnymi, jak ziele dziurawca w przypadku preparatu Hepatosan fix.15

  1. 16.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl