pacjent niedożywiony
Pacjent niedożywiony to osoba, u której występuje niedobór jednego lub wielu składników odżywczych niezbędnych do prawidłowego funkcjonowania organizmu. Niedożywienie może dotyczyć zarówno niedoboru kalorii, białek, witamin, jak i składników mineralnych, a jego stopień określa się jako lekki, umiarkowany lub ciężki.
Rozpoznanie niedożywienia opiera się na ocenie stanu odżywienia przy użyciu metod antropometrycznych (pomiary masy ciała, BMI, grubości fałdów skórnych), biochemicznych (stężenie albumin, prealbuminy, transferyny) oraz skal przesiewowych (np. NRS 2002, SGA, MNA). Za niedożywienie uważa się zwykle BMI poniżej 18,5 kg/m², niezamierzoną utratę masy ciała >10% w ciągu 6 miesięcy lub >5% w ciągu 3 miesięcy.
Konsekwencje niedożywienia obejmują obniżoną odporność, zaburzenia gojenia ran, atrofię mięśni, upośledzenie funkcji narządów wewnętrznych, zwiększone ryzyko powikłań pooperacyjnych oraz wydłużony czas hospitalizacji. U pacjentów niedożywionych obserwuje się wyższą śmiertelność oraz zwiększone koszty leczenia.
Leczenie pacjenta niedożywionego powinno być dostosowane do przyczyny i stopnia niedożywienia. Obejmuje ono zwiększenie podaży składników odżywczych poprzez dietę doustną, żywienie dojelitowe (przez zgłębnik lub przetokę odżywczą) lub żywienie pozajelitowe. Istotne jest również leczenie chorób podstawowych prowadzących do niedożywienia oraz regularne monitorowanie stanu odżywienia.
Powiązane wpisy
- Leksykon substancji czynnych
Selen – Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności
Selen, jako pierwiastek śladowy niezbędny w żywieniu pozajelitowym, wymaga szczególnej ostrożności w stosowaniu, zwłaszcza u pacjentów z niewydolnością nerek i wątroby, gdzie zmniejszona eliminacja może prowadzić do kumulacji i toksyczności. U pacjentów z zaburzeniami czynności nerek konieczne jest dostosowanie dawkowania oraz ścisłe monitorowanie bilansu płynowego i elektrolitowego. Podobne zalecenia dotyczą pacjentów z cholestazą i zmniejszonym wydzielaniem żółci. W przypadku długotrwałego żywienia pozajelitowego (powyżej 4 tygodni) wskazane jest regularne monitorowanie stężenia selenu i innych pierwiastków śladowych, aby zapobiec niedoborom lub przedawkowaniu. Szczególną uwagę należy zwrócić na ryzyko zespołu ponownego odżywienia u pacjentów niedożywionych, gdzie szybkie podanie selenu i innych pierwiastków może wywołać poważne zaburzenia metaboliczne i przeciążenie płynami.
bilans płynowy, cewnik dożylny, cholestaza, hiperglikemia, hipofosfatemia, hipokaliemia, koncentrat do sporządzania roztworu, nadczynność tarczycy, niedobór selenu, niewydolność nerek, niewydolność serca, obrzęk płuc, osmolarność, pacjent niedożywiony, pierwiastek śladowy, postępowanie aseptyczne, reakcja anafilaktyczna, reakcja nadwrażliwości, równowaga kwasowo-zasadowa, równowaga wodno-elektrolitowa, roztwór do infuzji, skąpomocz, stężenie pierwiastków śladowych, wynaczynienie, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności wątroby, zespół ponownego odżywienia, zmniejszone wydzielanie żółci, żywienie pozajelitowe