hiperkeratoza naskórka
Hiperkeratoza naskórka (rogowacenie) to nadmierne rogowacenie naskórka spowodowane zwiększonym wytwarzaniem keratyny, głównego białka budującego zewnętrzną warstwę skóry. W wyniku tego procesu dochodzi do pogrubienia warstwy rogowej naskórka, co objawia się zgrubieniami, szorstkością i suchością skóry.
Etiologia hiperkeratozy jest zróżnicowana – może występować jako zaburzenie pierwotne (np. w rybiej łusce, liszaju płaskim) lub jako zmiana wtórna w przebiegu wielu dermatoz (np. łuszczycy, egzemy, liszaja płaskiego). Czynniki predysponujące obejmują predyspozycje genetyczne, zaburzenia rogowacenia, ekspozycję na czynniki drażniące, tarcie mechaniczne oraz przewlekłe stany zapalne skóry.
Diagnostyka hiperkeratozy naskórka opiera się głównie na badaniu klinicznym, jednak w przypadkach wątpliwych może być konieczne wykonanie biopsji skóry. W obrazie histopatologicznym stwierdza się pogrubienie warstwy rogowej naskórka z zachowanymi jądrami komórkowymi (parakeratoza) lub bez jąder komórkowych (ortohiperkeratoza).
Leczenie hiperkeratozy naskórka zależy od przyczyny i obejmuje stosowanie preparatów keratolitycznych zawierających kwas salicylowy, mocznik, kwas mlekowy lub alfa-hydroksykwasy. W cięższych przypadkach można rozważyć terapię retinoidami miejscowymi lub ogólnymi. Ważna jest również odpowiednia pielęgnacja skóry i eliminacja czynników nasilających zmiany.
Powiązane wpisy
- Leksykon chorób i schorzeń
Keratoza pilaris – Diagnostyka i diagnoza
Keratoza pilaris (KP) to łagodna dermatoza charakteryzująca się drobnymi, szorstkimi grudkami w obrębie mieszków włosowych, najczęściej lokalizującymi się na ramionach, udach, pośladkach oraz policzkach. Rozpoznanie opiera się głównie na badaniu klinicznym, uwzględniającym wiek pacjenta (często początek w późnym niemowlęctwie lub okresie dojrzewania), charakterystyczny wygląd zmian oraz wywiad rodzinny wskazujący na komponent genetyczny. W diagnostyce różnicowej należy rozważyć warianty KP (np. keratosis pilaris rubra, ulerythema ophryogenes) oraz inne dermatozy, takie jak ichthyosis vulgaris czy choroba Dariera. W rzadkich przypadkach, gdy obraz kliniczny jest nietypowy, pomocne mogą być dermoskopia (ujawniająca m.in. hiperkeratozę, rumień okołomieszkowy, czopy keratynowe) oraz biopsja skóry, która wykazuje hiperkeratozę, hipergranulozę i zaczopowanie ujść mieszków włosowych z łagodnym naciekiem limfocytarnym w skórze właściwej.
atopowe zapalenie skóry, badanie fizykalne, badanie histopatologiczne, badanie kliniczne, biopsja skóry, bliznowaciejące łysienie, choroba Dariera, choroba skóry, cukrzyca typu 1, czop keratynowy, dermatolog, dermoskopia, diagnostyka różnicowa, grudki skórne, hiperkeratoza naskórka, ichthyosis vulgaris, keratosis pilaris rubra, keratoza pilaris, metoda diagnostyczna, naciek limfocytarny, niedobór witaminy A, rumień, rumień okołomieszkowy, zaczopowanie mieszka włosowego, zmiany skórne - Leksykon chorób i schorzeń
Świerzb – Diagnostyka i diagnoza
Świerzb (scabies) to zakaźna dermatoza wywołana przez roztocza Sarcoptes scabiei var. hominis, której diagnostyka kliniczna opiera się na charakterystycznym wywiadzie (intensywny świąd nasilający się nocą i po ciepłych kąpielach) oraz obecności typowych zmian skórnych, takich jak nory świerzbowcowe (2-10 mm, serpiginowate linie), grudkowo-wysiękowa osutka w lokalizacjach typowych (między palcami, nadgarstki, zgięcia łokciowe, pachy, pośladki, narządy płciowe). Diagnostyka potwierdzająca obejmuje mikroskopię zeskrobin skóry z olejem mineralnym (czułość około 46%), dermatoskopię (czułość ~83%) z identyfikacją znaku delta oraz konfokalną mikroskopię refleksyjną (czułość 92%, swoistość 100%). W diagnostyce różnicowej należy uwzględnić m.in. egzemy, atopowe zapalenie skóry, grzybice, kiłę oraz reakcje alergiczne. W przypadku świerzbu norweskiego, charakteryzującego się masywną hiperkeratozą i wysoką zakaźnością, potwierdzenie obecności roztoczy jest obligatoryjne ze względu na epidemiologiczne implikacje.
atopowe zapalenie skóry, biopsja skóry, dermatoskop, dermatoskopia, dermatoza, hiperkeratoza naskórka, kortykosteroidy, limfocyty, nora świerzbowcowa, obraz histopatologiczny, obraz kliniczny, reakcja łańcuchowa polimerazy, refleksyjna mikroskopia konfokalna, rumień wielopostaciowy, spongioza, suchość skóry, świąd, świerzb, świerzb norweski, świerzbowiec ludzki, test ELISA, tetracyklina, wykwity skórne, wyprysk, wywiad medyczny, zapalenie skóry kontaktowe, zeskrobiny, zeskrobiny skóry, zmiany skórne - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Verrucutan (5 mg + 100 mg)/g
Produkt leczniczy Verrucutan w postaci roztworu na skórę o stężeniu 5 mg fluorouracylu i 100 mg kwasu salicylowego na gram preparatu jest wskazany do leczenia brodawek wirusowych, w tym brodawek zwykłych (verrucae vulgares), ze szczególnym uwzględnieniem brodawek podeszwowych zlokalizowanych na obciążonych naciskiem miejscach stopy, oraz brodawek płaskich młodocianych (verrucae planae juveniles) na kończynach. Fluorouracyl działa cytostatycznie, hamując podziały komórkowe w tkance brodawkowej, natomiast kwas salicylowy wykazuje działanie keratolityczne, ułatwiając penetrację fluorouracylu i usuwając hiperkeratotyczny naskórek. Preparat zawiera także etanol (171,5 mg/g) i dimetylosulfotlenek (80 mg/g), które zwiększają przenikanie substancji czynnych oraz wykazują działanie dezynfekujące.