zakrzepica żyły

Zakrzepica żyły to stan patologiczny polegający na tworzeniu się skrzeplin (zakrzepów) wewnątrz naczyń żylnych, co prowadzi do częściowego lub całkowitego zablokowania przepływu krwi. Najczęściej dotyczy żył głębokich kończyn dolnych (zakrzepica żył głębokich – ZŻG), choć może wystąpić również w innych lokalizacjach, takich jak żyły powierzchowne, żyły miednicy, żyły wątrobowe czy zatoki żylne mózgu.

Patogeneza zakrzepicy opiera się na triadzie Virchowa: uszkodzeniu śródbłonka naczyniowego, zwolnieniu przepływu krwi oraz nadkrzepliwości. Czynniki ryzyka obejmują długotrwałe unieruchomienie, zabiegi operacyjne, urazy, ciążę, stosowanie doustnej antykoncepcji, choroby nowotworowe, trombofilie wrodzone i nabyte, a także podeszły wiek.

Objawy zakrzepicy żylnej mogą obejmować ból, obrzęk, zaczerwienienie, wzmożone ucieplenie skóry oraz poszerzenie żył powierzchownych w okolicy objętej procesem chorobowym. W przypadku zakrzepicy żył głębokich istnieje ryzyko groźnych powikłań, przede wszystkim zatorowości płucnej, która może zagrażać życiu pacjenta.

Diagnostyka zakrzepicy opiera się na ocenie klinicznej (skale prawdopodobieństwa), oznaczeniu D-dimerów oraz badaniach obrazowych, z których złotym standardem pozostaje ultrasonografia dopplerowska. Leczenie obejmuje stosowanie leków przeciwkrzepliwych (heparyny, antagoniści witaminy K, bezpośrednie doustne antykoagulanty), a w wybranych przypadkach – trombolizę lub metody interwencyjne.

Profilaktyka zakrzepicy żylnej ma kluczowe znaczenie u pacjentów z grupy wysokiego ryzyka i obejmuje wczesne uruchamianie po zabiegach, stosowanie pończoch uciskowych, farmakologiczną profilaktykę przeciwzakrzepową oraz odpowiednie nawodnienie. Przewlekłe następstwa zakrzepicy, takie jak zespół pozakrzepowy, mogą prowadzić do trwałego upośledzenia funkcji kończyny i obniżenia jakości życia pacjentów.

Powiązane wpisy

  1. 11.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl