kanał wapniowy typu N
Kanał wapniowy typu N (Cav2.2) to specyficzny rodzaj napięciozależnego kanału wapniowego, który odgrywa kluczową rolę w regulacji uwalniania neuroprzekaźników w synapsach. Występuje głównie w obrębie ośrodkowego i obwodowego układu nerwowego, ze szczególnym nagromadzeniem w neuronach nocyceptywnych zwojów korzeni grzbietowych.
Kanały wapniowe typu N aktywowane są przez depolaryzację błony komórkowej i charakteryzują się pośrednią kinetyką inaktywacji w porównaniu do innych typów kanałów wapniowych. Ich blokowanie prowadzi do zahamowania napływu jonów wapnia do komórki, co skutkuje zmniejszeniem uwalniania neuroprzekaźników i osłabieniem transmisji sygnałów bólowych.
W praktyce klinicznej kanały wapniowe typu N stanowią ważny cel farmakologiczny w leczeniu bólu neuropatycznego. Zikonotyd, syntetyczny odpowiednik ω-konotoksyny MVIIA, jest selektywnym blokerem tych kanałów stosowanym w terapii przewlekłego bólu opornego na standardowe leczenie. Ze względu na minimalną ekspresję kanałów typu N w układzie sercowo-naczyniowym, ich blokowanie nie powoduje istotnych efektów hemodynamicznych, co stanowi przewagę nad blokerami innych typów kanałów wapniowych.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Plerixafor Zentiva 20 mg/ml
Dane przedkliniczne dotyczące pleryksaforu wskazują na jego specyficzny profil toksyczności i bezpieczeństwa farmakologicznego. W badaniach toksyczności ostrej u szczurów i myszy po podaniu podskórnym zaobserwowano przemijające objawy nerwowo-mięśniowe, takie jak brak koordynacji ruchowej, duszność i kurcze mięśniowe, przy ekspozycji zbliżonej do klinicznej. Wielokrotne dawki u szczurów i psów powodowały wzrost liczby leukocytów, zwiększone wydalanie wapnia i magnezu, nieznaczne powiększenie masy śledziony oraz objawy takie jak biegunka i tachykardia. Histopatologicznie stwierdzono krwiotworzenie pozaszpikowe w wątrobie i śledzionie, co odzwierciedla farmakodynamiczne działanie pleryksaforu na układ krwiotwórczy. Margines bezpieczeństwa w badaniach pediatrycznych był co najmniej 18-krotny względem maksymalnej dawki klinicznej u dzieci. W badaniach in vitro pleryksafor w stężeniu 5 µg/mL wykazywał powinowactwo do receptorów presynaptycznych w OUN i obwodowym układzie nerwowym, m.in. kanałów wapniowych typu N, receptorów histaminowych H3, muskarynowych M1/M2 oraz adrenergicznych α1B i α2C, choć kliniczne znaczenie tych interakcji pozostaje niejasne.
cewiak nerwowy, chłoniak nieziarniczy, dystrybucja farmakologiczna, działanie teratogenne, genotoksyczność, glejak, hematopoeza, kanał potasowy SKCa, kanał wapniowy typu N, kancerogenność, krwiotworzenie pozaszpikowe, leukocyt, maksymalna tolerowana dawka, naczyniotworzenie, ostra białaczka limfoblastyczna, pleryksafor, receptor adrenergiczny, receptor histaminowy H3, receptor muskarynowy, receptor NMDA, resorpcja płodu, śledziona, wada wrodzona - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Plerixafor MSN 20 mg/ml
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa pleryksaforu wykazały, że podanie pojedynczej dawki podskórnej u gryzoni powoduje przemijające objawy neurologiczne, takie jak ataksja, sedacja, duszność i kurcze mięśniowe, przy ekspozycji ogólnoustrojowej zbliżonej do klinicznej u ludzi. W badaniach wielokrotnego podawania obserwowano leukocytozę, hiperkalcurię i hipermagnezurę, powiększenie śledziony oraz krwiotworzenie pozaszpikowe w wątrobie i śledzionie u psów i szczurów, przy ekspozycji porównywalnej do klinicznej. Badania na młodych zwierzętach potwierdziły podobny profil toksyczności, z marginesem bezpieczeństwa co najmniej 18-krotnym względem maksymalnej dawki pediatrycznej. In vitro pleryksafor w stężeniu 5 µg/mL wykazuje powinowactwo do receptorów presynaptycznych (kanały wapniowe typu N, potasowe SKCa, receptory H3, M1/M2, α1B/α2C, Y/Y1, NMDA), jednak kliniczne znaczenie tych interakcji pozostaje nieokreślone.
badanie genotoksyczności, cewiak nerwowy, chłoniak nieziarniczy, duszność, działanie teratogenne, działanie uspokajające, ekspozycja ogólnoustrojowa, glejak, hematopoeza, kanał potasowy SKCa, kanał wapniowy typu N, krwiotworzenie pozaszpikowe, leukocyt, mechanizm farmakodynamiczny, naczyniotworzenie, ostra białaczka limfoblastyczna, pleryksafor, potencjał kancerogenny, receptor adrenergiczny, receptor histaminowy H3, receptor muskarynowy, receptor neuropeptydu, receptor NMDA, tachykardia, toksyczność ostra, wada wrodzona - Leksykon substancji czynnych
Pleryksafor – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Pleryksafor wykazuje specyficzny profil bezpieczeństwa potwierdzony w licznych badaniach przedklinicznych na modelach zwierzęcych, w tym szczurach, myszach i psach. Po podaniu pojedynczej dawki podskórnej obserwowano przemijające objawy ze strony układu nerwowo-mięśniowego, takie jak ataksja, sedacja, duszność, przyjmowanie pozycji leżącej oraz kurcze mięśniowe. Przy powtarzanym podawaniu stwierdzono leukocytozę, hiperkalcurię i hipomagnezurie, nieznaczne powiększenie śledziony oraz objawy ze strony przewodu pokarmowego i układu sercowo-naczyniowego (biegunka, tachykardia). Histopatologicznie wykazano krwiotworzenie pozaszpikowe w wątrobie i śledzionie. Margines bezpieczeństwa ekspozycji u młodych szczurów był co najmniej 18-krotnie wyższy niż maksymalna dawka kliniczna u dzieci do 18 lat. W badaniach in vitro pleryksafor w stężeniu 5 µg/mL wykazywał powinowactwo do receptorów presynaptycznych układu nerwowego (kanały wapniowe typu N, potasowe SKCa, receptory histaminowe H3, muskarynowe M1/M2, adrenergiczne α1B/α2C, neuropeptydu Y/Y1 oraz NMDA), jednak kliniczne znaczenie tych interakcji pozostaje nieustalone.
badanie histopatologiczne, cewiak nerwowy, chłoniak nieziarniczy, depresja układu krążenia, duszność, działanie teratogenne, glejak, hematopoeza, kanał wapniowy typu N, krwiotworzenie pozaszpikowe, kurcz mięśniowy, leukocyt, maksymalna tolerowana dawka, naczyniotworzenie, obwodowy układ nerwowy, ośrodkowy układ nerwowy, ostra białaczka limfoblastyczna, pleryksafor, receptor adrenergiczny, receptor histaminowy H3, receptor muskarynowy, receptor NMDA, resorpcja płodu, tachykardia, test genotoksyczności, układ nerwowo-mięśniowy, wada wrodzona, zaburzenia koordynacji ruchowej - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Levetiracetam Aurovitas 500 mg
Lewetyracetam, będący S-enancjomerem amidu kwasu α-etylo-2-oksy-l-pirolidynooctowego, to lek przeciwpadaczkowy z grupy innych leków przeciwpadaczkowych (kod ATC: N03AX14). Jego mechanizm działania opiera się na modulacji jonów wapniowych (Ca²⁺) poprzez częściowe hamowanie kanałów wapniowych typu N oraz ograniczanie uwalniania wewnątrzkomórkowych zasobów Ca²⁺ w neuronach. Lewetyracetam wiąże się z białkiem pęcherzyków synaptycznych 2A (SV2A), co jest kluczowe dla jego działania przeciwpadaczkowego. W badaniach przedklinicznych i klinicznych wykazano szerokie spektrum działania przeciwdrgawkowego, obejmujące napady częściowe, miokloniczne oraz toniczno-kloniczne pierwotnie uogólnione, bez indukowania napadów drgawkowych. Metabolit leku nie wykazuje aktywności farmakologicznej.
badanie elektroencefalograficzne, badanie kliniczne z podwójnie ślepą próbą, białko pęcherzykowe synaptyczne 2A, białko SV2A, błona presynaptyczna, działanie przeciwdrgawkowe, egzocytoza neuroprzekaźników, GABA, idiopatyczna padaczka uogólniona, jon wapniowy, kanał wapniowy typu N, karbamazepina o kontrolowanym uwalnianiu, kwas γ-aminomasłowy, lek przeciwpadaczkowy, lewetyracetam, mechanizm działania, młodzieńcza padaczka miokloniczna, napad częściowy, napad częściowy wtórnie uogólniony, napad miokloniczny, napad nieświadomości, napad padaczkowy, napad PGTC, napad toniczno-kloniczny, padaczka z napadami częściowymi, padaczka z napadami grand mal, substancja przeciwpadaczkowa, zapis wideo-EEG - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Plerixafor Biofar 20 mg/ml
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa pleryksaforu obejmowały ocenę toksyczności ostrej i przewlekłej, działania farmakologicznego, potencjału teratogennego oraz właściwości genotoksycznych. W badaniach toksyczności ostrej u gryzoni podanie podskórne pojedynczej dawki wywołało przemijające objawy nerwowo-mięśniowe, takie jak brak koordynacji, duszność i kurcze mięśniowe. W badaniach przewlekłych obserwowano zwiększenie liczby leukocytów, zwiększone wydalanie wapnia i magnezu z moczem, nieznaczne powiększenie masy śledziony, biegunki i tachykardię. Histopatologicznie stwierdzono krwiotworzenie pozaszpikowe w wątrobie i śledzionie. Margines ekspozycji u młodych szczurów przy maksymalnej tolerowanej dawce (MTD) był co najmniej 18-krotnie wyższy niż największa dawka kliniczna stosowana u dzieci do 18 lat. W badaniach receptorowych in vitro pleryksafor w stężeniu 5 µg/mL wykazywał umiarkowane lub silne powinowactwo do receptorów presynaptycznych układu nerwowego (kanały wapniowe typu N, potasowe SKCa, receptory H3, M1, M2, α1B, α2C, Y/Y1, NMDA), jednak kliniczne znaczenie tych interakcji pozostaje nieustalone.
angiogeneza, ataksja, badanie histopatologiczne, cewiak nerwowy, chłoniak nieziarniczy, duszność, dysplazja szkieletowa, działanie teratogenne, glejak, hematopoeza, hematopoeza pozaszpikowa, hiperkalciuria, kanał potasowy SKCa, kanał wapniowy typu N, leukocytoza, maksymalna tolerowana dawka, móżdżek, ostra białaczka limfoblastyczna, pleryksafor, receptor adrenergiczny, receptor histaminowy H3, receptor muskarynowy, receptor neuropeptydu, receptor NMDA, resorpcja płodu, sedacja, tachykardia, wada wrodzona