efekt atropinopodobny

Efekt atropinopodobny (efekt cholinolityczny, efekt antycholinergiczny) to zespół objawów klinicznych wywołanych przez substancje blokujące receptory muskarynowe układu cholinergicznego. Mechanizm ten polega na hamowaniu działania acetylocholiny, co prowadzi do osłabienia lub zahamowania czynności układu przywspółczulnego.

Charakterystyczne objawy efektu atropinopodobnego obejmują: suchość w jamie ustnej, zaburzenia widzenia (rozszerzenie źrenic, zaburzenia akomodacji), tachykardię, zatrzymanie moczu, zaparcia, podwyższenie temperatury ciała, zaburzenia świadomości oraz zmniejszenie wydzielania gruczołów potowych. W ciężkich przypadkach może dojść do majaczenia, halucynacji i pobudzenia psychoruchowego.

Efekt atropinopodobny mogą wywoływać leki stosowane w różnych wskazaniach, m.in. trójpierścieniowe leki przeciwdepresyjne, leki przeciwpsychotyczne (szczególnie klasyczne), niektóre leki przeciwhistaminowe, spazmolityki, leki przeciwparkinsonowskie oraz atropina i jej pochodne. Efekt ten stanowi istotne zagrożenie szczególnie u osób starszych, pacjentów z jaskrą z wąskim kątem przesączania oraz z przerostem gruczołu krokowego.

Powiązane wpisy

  1. 12.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl