mikrojąderko w szpiku kostnym
Mikrojąderko w szpiku kostnym to nieprawidłowa struktura cytogenetyczna, która powstaje podczas podziału komórkowego. Reprezentuje fragmenty chromosomów lub całe chromosomy, które nie zostały włączone do głównego jądra komórki potomnej podczas mitozy. Obecność mikrojąderek jest wskaźnikiem niestabilności genomowej i uszkodzenia DNA.
W kontekście diagnostyki hematologicznej, obecność mikrojąderek w komórkach szpiku kostnego może wskazywać na procesy patologiczne, w tym zespoły mielodysplastyczne, białaczki czy ekspozycję na czynniki genotoksyczne. Badanie częstości występowania mikrojąderek stanowi czuły biomarker uszkodzeń chromosomowych i może być wykorzystywane w ocenie ryzyka rozwoju nowotworów hematologicznych.
Analiza mikrojąderek w szpiku kostnym ma szczególne znaczenie w monitorowaniu pacjentów po ekspozycji na promieniowanie jonizujące, chemioterapię oraz przy ocenie genotoksyczności leków. Zwiększona częstość występowania tych struktur koreluje z większym ryzykiem transformacji nowotworowej i może poprzedzać kliniczne objawy choroby nowotworowej układu krwiotwórczego.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Neurontin 100 100 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa gabapentyny wykazały, że w dwuletnich badaniach rakotwórczości na myszach i szczurach stosowano dawki do 2000 mg/kg/dobę, co odpowiada do 50-krotności dawki ludzkiej (3600 mg/dobę) w przeliczeniu na mg/dobę i do 5-krotności w mg/m². U samców szczurów poddanych najwyższej dawce zaobserwowano statystycznie znamienny wzrost częstości nowotworów z komórek zrazikowych trzustki, jednak nowotwory te charakteryzowały się niskim stopniem złośliwości, nie wpływały na przeżywalność, nie dawały przerzutów i miały obraz podobny do zmian u zwierząt kontrolnych. Gabapentyna nie wykazała działania mutagennego ani genotoksycznego w standardowych testach in vitro i in vivo. W badaniach na szczurach nie stwierdzono negatywnego wpływu na płodność przy dawkach do 2000 mg/kg (około 5-krotnie wyższych niż dawka ludzka w mg/m²).
aberracja chromosomowa, ciąża, dawka terapeutyczna, działanie mutagenne, działanie teratogenne, gabapentyna, komórki ssaków in vitro, margines bezpieczeństwa, mikrojąderko w szpiku kostnym, nowotwór z komórek zrazikowych trzustki, opóźnienie kostnienia, organogeneza, potencjał rakotwórczy, szpik kostny, teratogenność, utrata płodu po zagnieżdżeniu, wada wrodzona, wodniak moczowodu, wodonercze, wzrost statystycznie znamienny - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Neurontin 400 400 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa gabapentyny obejmowały ocenę potencjału rakotwórczego, mutagennego, wpływu na płodność oraz działania teratogennego. W dwuletnich badaniach na myszach i szczurach stosowano dawki do 2000 mg/kg/dobę, co odpowiada do 5-krotności dawki ludzkiej (3600 mg/dobę w przeliczeniu na mg/m²). U samców szczurów poddanych najwyższej dawce zaobserwowano istotny wzrost częstości nowotworów z komórek zrazikowych trzustki, jednak nowotwory te charakteryzowały się niskim stopniem złośliwości i nie wpływały na przeżywalność zwierząt. Badania genotoksyczności nie wykazały mutagenności ani aberracji chromosomowych in vitro i in vivo. Wpływ na płodność szczurów był nieistotny nawet przy dawkach 2000 mg/kg, około 5-krotnie przekraczających dawkę ludzką.
aberracja chromosomowa, badanie genotoksyczne, działanie mutagenne, działanie niepożądane, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, gabapentyna, mikrojąderko w szpiku kostnym, nowotwór z komórek zrazikowych trzustki, opóźnienie kostnienia, organogeneza, rozwój płodowy, rozwój prenatalny i postnatalny, utrata płodu po zagnieżdżeniu, wada wrodzona, wodniak moczowodu, wodonercze, wpływ na płodność - Leksykon substancji czynnych
Gabapentyna – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa gabapentyny obejmowały ocenę działania rakotwórczego, mutagennego, wpływu na płodność oraz teratogenności. W badaniach 2-letnich na szczurach wykazano wzrost częstości nowotworów z komórek zrazikowych trzustki u samców przy dawce 2000 mg/kg/dobę, co odpowiada stężeniom w osoczu 10-krotnie wyższym niż u ludzi przy maksymalnej dawce terapeutycznej 3600 mg/dobę. Nowotwory te charakteryzowały się niskim stopniem złośliwości i nie wpływały na przeżywalność zwierząt. Gabapentyna nie wykazywała działania mutagennego ani genotoksycznego w standardowych testach in vitro i in vivo. W badaniach na szczurach dawki do 2000 mg/kg (około 5-krotność dawki ludzkiej w mg/m²) nie wpływały negatywnie na płodność i rozrodczość.
aberracja chromosomowa, badanie przedkliniczne, dawka terapeutyczna, działanie genotoksyczne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, gabapentyna, maksymalna dawka terapeutyczna, mikrojąderko w szpiku kostnym, model zwierzęcy, nowotwór z komórek zrazikowych trzustki, opóźnienie kostnienia, organogeneza, płodność, potencjał genotoksyczny, stężenie leku w osoczu, utrata płodu po zagnieżdżeniu, wada wrodzona, właściwości mutagenne, wodniak moczowodu, wodonercze - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Neurontin 600 600 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa gabapentyny obejmowały ocenę potencjału rakotwórczego, mutagennego oraz wpływu na płodność i rozwój płodu u myszy, szczurów i królików. W dwuletnich badaniach rakotwórczości u myszy i szczurów stosowano dawki do 2000 mg/kg/dobę (myszy: 200, 600, 2000 mg/kg/dobę; szczury: 250, 1000, 2000 mg/kg/dobę), co odpowiadało do 5-krotności dawki terapeutycznej u ludzi (3600 mg/dobę). U samców szczurów przy najwyższej dawce zaobserwowano statystycznie znamienny wzrost nowotworów z komórek zrazikowych trzustki o niskim stopniu złośliwości, bez wpływu na przeżywalność i przerzuty. Gabapentyna nie wykazywała działania genotoksycznego w testach in vitro i in vivo. W badaniach na szczurach i myszach nie stwierdzono negatywnego wpływu na płodność przy dawkach do 2000 mg/kg/dobę (około 5-krotność dawki ludzkiej w mg/m).
aberracja chromosomowa, badanie in vitro, badanie in vivo, badanie mutagenności, gabapentyna, kostnienie, mikrojąderko w szpiku kostnym, niski stopień złośliwości, nowotwór z komórek zrazikowych trzustki, organogeneza, potencjał genotoksyczny, potencjał mutagenny, potencjał rakotwórczy, potencjał teratogenny, utrata płodu po zagnieżdżeniu, wada wrodzona, wodniak moczowodu, wodonercze, wzrost statystycznie znamienny - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Gabapentin Aurovitas 300 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa gabapentyny wykazały, że podawanie dawki do 2000 mg/kg/dobę u myszy i szczurów (odpowiadającej do 50-krotności dawki ludzkiej 3600 mg, przeliczonej na mg/m²) nie powodowało istotnych wad wrodzonych, choć zaobserwowano opóźnienie kostnienia u gryzoni przy dawkach ≥1000 mg/kg/dobę. W dwuletnim badaniu karcynogenności u szczurów stwierdzono statystycznie istotny wzrost nowotworów z komórek zrazikowych trzustki jedynie u samców przy najwyższej dawce 2000 mg/kg/dobę, co odpowiadało 10-krotnemu stężeniu w osoczu w porównaniu do dawek stosowanych u ludzi (3600 mg/dobę). Nowotwory te charakteryzowały się niskim stopniem złośliwości, nie wpływały na przeżywalność i nie wykazywały przerzutów, a ich znaczenie kliniczne dla ludzi pozostaje niejasne. Gabapentyna nie wykazała działania mutagennego ani genotoksycznego w standardowych testach in vitro i in vivo.
aberracja chromosomowa, badanie prenatalne i postnatalne, badanie teratologiczne, działanie teratogenne, gabapentyna, mikrojąderko w szpiku kostnym, nowotwór z komórek zrazikowych trzustki, opóźnienie kostnienia, organogeneza, potencjał genotoksyczny, potencjał mutagenny, potencjał rakotwórczy, rozrodczość, utrata płodu po zagnieżdżeniu, wada wrodzona, wodniak moczowodu, wodonercze - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Symleptic 300 mg
Dane przedkliniczne dotyczące gabapentyny w produkcie Symleptic wskazują na brak jednoznacznego działania rakotwórczego u ludzi, mimo że u samców szczurów poddanych najwyższej dawce 2000 mg/kg/dobę (10-krotnie wyższej ekspozycji niż u ludzi przy dawce 3600 mg/dobę) zaobserwowano wzrost częstości nowotworów zrazikowych trzustki o niskim stopniu złośliwości, bez wpływu na przeżywalność i przerzuty. Badania genotoksyczności wykazały brak mutagenności zarówno in vitro, jak i in vivo. W zakresie wpływu na rozrodczość, dawki do 2000 mg/kg u szczurów (około 5-krotnie wyższe niż dawka ludzka w mg/m²) nie wykazały negatywnego wpływu na płodność.
Badania teratogenności przeprowadzone na myszach, szczurach i królikach nie wykazały zwiększonej częstości wad wrodzonych przy dawkach do 50-krotności dawki ludzkiej u myszy, 30-krotności u szczurów i 25-krotności u królików (odpowiednio do 3600 mg/dobę u ludzi). Jednak u gryzoni zaobserwowano opóźnienie kostnienia czaszki, kręgów i kończyn przy dawkach odpowiadających 1-5-krotności dawki ludzkiej (500-3000 mg/kg/dobę), a także zwiększoną częstość wodniaka moczowodu i/lub wodonercza u szczurów. U królików dawki 60-1500 mg/kg/dobę wiązały się ze zwiększoną utratą płodu po zagnieżdżeniu. Znaczenie tych efektów dla bezpieczeństwa stosowania u ludzi wymaga dalszej oceny, zwłaszcza w kontekście ekspozycji w okresie ciąży.
aberracja chromosomowa, badanie in vitro, badanie in vivo, badanie prenatalne i postnatalne, badanie przedkliniczne, badanie teratologiczne, działanie mutagenne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, gabapentyna, mikrojąderko w szpiku kostnym, nowotwór z komórek zrazikowych trzustki, opóźnienie kostnienia, organogeneza, płodność i rozrodczość, potencjał genotoksyczny, stężenie w osoczu, utrata płodu po zagnieżdżeniu, wodniak moczowodu, wodonercze - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Epigapent 600 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa gabapentyny wykazały brak istotnego działania rakotwórczego u myszy przy dawkach do 2000 mg/kg/dobę oraz u szczurów przy dawkach do 2000 mg/kg/dobę, z wyjątkiem wzrostu częstości nowotworów z komórek zrazikowych trzustki u samców szczurów przy najwyższej dawce (2000 mg/kg/dobę). Maksymalne stężenia leku u tych zwierząt przekraczały 10-krotnie stężenia osiągane u ludzi przy dawce 3600 mg/dobę. Gabapentyna nie wykazywała działania genotoksycznego w badaniach in vitro i in vivo. W badaniach na szczurach nie stwierdzono wpływu na płodność i rozrodczość przy dawkach do 2000 mg/kg, co odpowiada około 5-krotności maksymalnej dawki ludzkiej przeliczonej na mg/m² powierzchni ciała.
aberracja chromosomowa, badanie teratologiczne, działanie genotoksyczne, działanie mutagenne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, gabapentyna, mikrojąderko w szpiku kostnym, nowotwór z komórek zrazikowych trzustki, opóźnienie kostnienia, organogeneza, potencjał teratogenny, utrata płodu po zagnieżdżeniu, wada wrodzona, wodniak moczowodu, wodonercze - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Gabacol 400 mg
Dane przedkliniczne dotyczące gabapentyny (Gabacol) wskazują na brak jednoznacznych dowodów na działanie rakotwórcze u myszy i szczurów, mimo że u samców szczurów poddanych najwyższej dawce 2000 mg/kg/dobę (około 10-krotnie wyższej niż maksymalne stężenia u ludzi przy dawce 3600 mg/dobę) zaobserwowano wzrost częstości nowotworów z komórek zrazikowych trzustki o niskim stopniu złośliwości, bez wpływu na przeżywalność czy przerzuty. Gabapentyna nie wykazała działania mutagennego w standardowych testach in vitro i in vivo, nie indukowała aberracji chromosomowych ani mikrojąderek w szpiku kostnym. W badaniach na szczurach nie stwierdzono negatywnego wpływu na płodność przy dawkach do 2000 mg/kg (około 5-krotnie przekraczających dawkę ludzką w przeliczeniu na mg/m²).
aberracja chromosomowa, badanie in vitro, badanie in vivo, działanie mutagenne, działanie rakotwórcze, gabapentyna, genotoksyczność, mikrojąderko w szpiku kostnym, nowotwór z komórek zrazikowych trzustki, opóźnienie kostnienia, organogeneza, potencjał rakotwórczy, teratogenność, utrata płodu po zagnieżdżeniu, wada wrodzona, wodniak moczowodu, wodonercze, zaburzenie płodności - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Gabacol 100 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa gabapentyny, substancji czynnej leku Gabacol, obejmowały ocenę potencjału rakotwórczego, mutagennego, wpływu na płodność oraz działania teratogennego. W dwuletnich badaniach na myszach i szczurach stosowano dawki do 2000 mg/kg/dobę (odpowiadające do 5-krotności dawki ludzkiej 3600 mg/dobę w przeliczeniu na mg/m²). U samców szczurów poddanych najwyższej dawce zaobserwowano statystycznie znamienny wzrost nowotworów z komórek zrazikowych trzustki, jednak były one niskozłośliwe, nie wpływały na przeżywalność ani nie dawały przerzutów, a ich występowanie ograniczało się do najwyższej dawki. Gabapentyna nie wykazała działania genotoksycznego w standardowych testach in vitro i in vivo. Ponadto, nie stwierdzono negatywnego wpływu na płodność szczurów przy dawkach do 2000 mg/kg/dobę (około 5-krotność dawki ludzkiej).
Badania teratogenności przeprowadzono na myszach, szczurach i królikach, stosując dawki od 60 do 3000 mg/kg/dobę (0,3 do 8-krotności dawki ludzkiej 3600 mg/dobę w mg/m²). Gabapentyna nie zwiększała częstości wad wrodzonych, jednak u gryzoni zaobserwowano opóźnienie kostnienia kości czaszki, kręgów oraz kończyn przy dawkach ≥1000 mg/kg/dobę u myszy i do 2000 mg/kg/dobę u szczurów. U szczurów stwierdzono także zwiększoną częstość wodniaka moczowodu i/lub wodonercza przy dawkach od 500 do 2000 mg/kg/dobę. U królików podawanie gabapentyny w okresie organogenezy wiązało się ze zwiększoną utratą płodu po zagnieżdżeniu, co wskazuje na ograniczone marginesy bezpieczeństwa i konieczność ostrożności przy stosowaniu u kobiet w ciąży.
aberracja chromosomowa strukturalna, badanie teratologiczne, działanie mutagenne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, gabapentyna, mikrojąderko w szpiku kostnym, mutagenność in vitro, nowotwór z komórek zrazikowych trzustki, opóźnienie kostnienia, organogeneza, potencjał genotoksyczny, utrata płodu po zagnieżdżeniu, wada wrodzona, wodniak moczowodu, wodonercze, wpływ na płodność