działanie miejscowe w jelicie
Działanie miejscowe w jelicie, określane również jako miejscowy efekt jelitowy, odnosi się do farmakologicznego lub fizjologicznego wpływu substancji bezpośrednio na ścianę jelita lub jego zawartość, bez znaczącej absorpcji systemowej i działania ogólnoustrojowego.
W praktyce klinicznej wykorzystuje się leki o działaniu miejscowym w jelicie w leczeniu różnych schorzeń przewodu pokarmowego, takich jak zespół jelita drażliwego, nieswoiste zapalenia jelit czy zaparcia. Przykładami są leki przeczyszczające osmotyczne (np. laktuloza), pobudzające perystaltykę (bisakodyl), środki zwiększające objętość stolca (metyloceluloza) czy adsorbenty (węgiel aktywowany).
Miejscowe działanie w jelicie może być również efektem stosowania antybiotyków niewchłanialnych (np. rifaksymina), które działają na florę bakteryjną jelita bez istotnego wchłaniania do krwiobiegu. Probiotyki i prebiotyki również wywierają działanie miejscowe, modyfikując skład mikrobioty jelitowej i środowisko przewodu pokarmowego.
Niektóre substancje terapeutyczne są specjalnie projektowane w postaci form lekowych o zmodyfikowanym uwalnianiu, aby zapewnić ich działanie miejscowe w określonych odcinkach przewodu pokarmowego, np. w jelicie cienkim lub grubym. Wykorzystuje się w tym celu otoczki dojelitowe czy systemy uwalniania zależne od pH lub czasu.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Wpływ na płodność, ciążę i laktację – Duphalac 667 mg/ml
Duphalac, zawierający laktulozę w stężeniu 667 mg/ml w postaci roztworu doustnego, charakteryzuje się minimalną ekspozycją ogólnoustrojową na substancję czynną, co przekłada się na jego bezpieczeństwo stosowania u kobiet w okresie reprodukcyjnym. Nie wykazuje on wpływu na przebieg ciąży i może być stosowany we wszystkich trymestrach bez ryzyka dla płodu. Podobnie, u kobiet karmiących piersią, laktuloza przenika do mleka matki w minimalnym stopniu, nie wywierając negatywnego wpływu na noworodka lub niemowlę. W związku z tym, Duphalac jest bezpieczny zarówno w ciąży, jak i podczas laktacji.
charakterystyka produktu leczniczego, ciąża i karmienie piersią, Duphalac, działanie miejscowe w jelicie, ekspozycja ogólnoustrojowa, farmakokinetyka leku, karmienie piersią, kobieta ciężarna, laktuloza w ciąży, przenikanie do mleka matki, roztwór doustny, substancja czynna, trymestr ciąży, wchłanianie do krwiobiegu, wpływ na płodność - Leksykon substancji czynnych
Parafina ciekła – Właściwości farmakodynamiczne
Parafina ciekła (Paraffinum liquidum), kod ATC A06AA01, jest lekiem przeczyszczającym o działaniu miejscowym w świetle jelita, nieulegającym wchłanianiu z przewodu pokarmowego. Mechanizm jej działania obejmuje powlekanie błony śluzowej jelit warstwą ochronną, hamowanie wchłaniania wody oraz rozmiękczanie mas kałowych, co ułatwia wypróżnianie. Działanie przeczyszczające pojawia się po kilku godzinach od podania, a preparat nie wykazuje działania drażniącego na błonę śluzową jelit, co stanowi istotną przewagę nad innymi środkami przeczyszczającymi. Parafina ciekła jest stosowana w różnych formułach, klasyfikowanych jako leki przeczyszczające osmotyczne lub zmiękczające, w zależności od preparatu (np. MINGAST, Parafina ciekła Aflofarm, Parafina ciekła LGO).
działanie antyseptyczne, działanie drażniące na błonę śluzową, działanie miejscowe w jelicie, działanie uspokajające, działanie żółciopędne, efekt przeczyszczający, farmakodynamika, hamowanie wchłaniania wody, kod ATC, lek osmotyczny, lek przeczyszczający, mięśnie gładkie jelit, olejek mięty pieprzowej, parafina ciekła, podrażnienie błony śluzowej, powlekanie błony śluzowej, rozmiękczanie mas kałowych, właściwości znieczulające - Leksykon substancji czynnych
Ryfaksymina – Wskazania do stosowania
Ryfaksymina jest antybiotykiem o działaniu miejscowym w świetle jelita, charakteryzującym się minimalnym wchłanianiem z przewodu pokarmowego. Wskazania do jej stosowania obejmują leczenie encefalopatii wątrobowej u dorosłych (Tixteller 550 mg oraz Xifaxan 200 mg), objawowej, niepowikłanej choroby uchyłkowej jelita grubego (Xifaxan 200 mg i 400 mg) oraz zakażeń jelitowych i biegunki podróżnych u dorosłych i dzieci powyżej 12 lat (Xifaxan 200 mg i zawiesina 100 mg/5 ml). W encefalopatii wątrobowej ryfaksymina redukuje populację bakterii produkujących amoniak, co obniża jego stężenie w surowicy i łagodzi objawy neurologiczne. W chorobie uchyłkowej działa przeciwbakteryjnie, wspomagając kontrolę objawów w połączeniu z dietą bogatoresztkową. W zakażeniach jelitowych i biegunce podróżnych eliminuje patogenne bakterie enterotoksyczne.
bakteria enterotoksyczna, biegunka podróżnych, choroba uchyłkowa jelita, dieta bogatoresztkowa, działanie miejscowe w jelicie, działanie przeciwbakteryjne, encefalopatia wątrobowa, jawna encefalopatia wątrobowa, nieuformowany stolec, oporność bakterii, ryfaksymina, stężenie amoniaku we krwi, tabletka powlekana, uchyłek, zaawansowana choroba wątroby, zakażenie jelitowe, zapalenie uchyłków, zawiesina doustna