czerwonka

Czerwonka (dyzenteria) to ostra choroba zakaźna przewodu pokarmowego wywoływana najczęściej przez bakterie z rodzaju Shigella (czerwonka bakteryjna) lub pierwotniaki z rodzaju Entamoeba (czerwonka pełzakowa). Charakterystycznymi objawami są biegunka z domieszką śluzu i krwi, kurczowe bóle brzucha oraz gorączka.

W przypadku czerwonki bakteryjnej, najczęstszym patogenem jest Shigella dysenteriae, która produkuje toksynę uszkadzającą śluzówkę jelita grubego. Zakażenie następuje drogą fekalno-oralną, głównie poprzez skażoną wodę i żywność lub bezpośredni kontakt z osobą zakażoną. Natomiast czerwonka pełzakowa wywołana przez Entamoeba histolytica szerzy się podobnymi drogami, ale ma zazwyczaj przebieg bardziej przewlekły.

Leczenie czerwonki bakteryjnej opiera się na antybiotykoterapii (stosuje się m.in. ciprofloksacynę, azytromycynę) oraz nawodnieniu pacjenta. W przypadku czerwonki pełzakowej stosuje się leki przeciwpierwotniakowe, jak metronidazol. Zapobieganie obejmuje przestrzeganie zasad higieny, dostęp do czystej wody i żywności oraz izolację chorych.

Choroba stanowi istotny problem zdrowia publicznego w krajach rozwijających się o niskim standardzie sanitarnym. W ciężkich przypadkach, szczególnie u dzieci, osób starszych i immunoniekompetentnych, może prowadzić do poważnych powikłań, takich jak odwodnienie, wstrząs czy perforacja jelita.

Powiązane wpisy

  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl