zapalenie okrężnicy rzekomobłoniaste

Zapalenie okrężnicy rzekomobłoniaste (colitis pseudomembranacea, pseudomembranous colitis) to poważne schorzenie przewodu pokarmowego charakteryzujące się stanem zapalnym błony śluzowej jelita grubego z tworzeniem się charakterystycznych żółtawych, przylegających błon rzekomych (pseudomembran) na jej powierzchni.

Najczęstszą przyczyną choroby jest zakażenie bakterią Clostridioides difficile (dawniej Clostridium difficile), które zwykle rozwija się po leczeniu antybiotykami, zaburzającymi fizjologiczną florę bakteryjną jelita. Bakterie te produkują toksyny uszkadzające błonę śluzową i wywołujące stan zapalny. Do czynników ryzyka należą: hospitalizacja, podeszły wiek, immunosupresja oraz wcześniejsze epizody zakażenia C. difficile.

Główne objawy rzekomobłoniastego zapalenia okrężnicy to wodnista biegunka (często z domieszką śluzu i krwi), kurczowe bóle brzucha, gorączka, leukocytoza oraz odwodnienie. W ciężkich przypadkach może dojść do rozwoju toksycznego rozdęcia okrężnicy (megacolon toxicum), perforacji jelita i sepsy, stanowiących bezpośrednie zagrożenie życia.

Diagnostyka obejmuje badanie kału na obecność toksyn C. difficile, badania obrazowe oraz kolonoskopię z pobraniem wycinków. W leczeniu stosuje się przede wszystkim metronidazol lub wankomycynę doustnie, a w przypadkach opornych lub nawracających – fidaksomycynę lub przeszczep mikrobioty jelitowej (FMT), który wykazuje wysoką skuteczność.

Powiązane wpisy

  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl