antybiotyki polipeptydowe
Antybiotyki polipeptydowe stanowią istotną grupę antybiotyków, których struktura opiera się na łańcuchach polipeptydowych. Do tej grupy należą m.in. polimyksyny (polimyksyna B i kolistyna), bacytracyna, oraz gramicydyna. Ich mechanizm działania polega głównie na zaburzaniu integralności błony komórkowej bakterii, co prowadzi do zwiększenia jej przepuszczalności i w konsekwencji do śmierci komórki bakteryjnej.
Polimyksyny wykazują aktywność głównie wobec bakterii Gram-ujemnych, w tym szczepów wielolekoopornych Pseudomonas aeruginosa, Acinetobacter baumannii czy Klebsiella pneumoniae. Kolistyna (polimyksyna E) jest często stosowana jako antybiotyk ostatniej szansy w leczeniu zakażeń wywołanych przez bakterie oporne na karbapenemy. Bacytracyna natomiast działa przede wszystkim na bakterie Gram-dodatnie, hamując syntezę ściany komórkowej.
Stosowanie antybiotyków polipeptydowych wiąże się z ryzykiem działań niepożądanych, szczególnie nefrotoksyczności i neurotoksyczności. W przypadku kolistyny stosowanej systemowo monitorowanie funkcji nerek jest niezbędne. Bacytracyna ze względu na nefrotoksyczność stosowana jest głównie miejscowo w postaci maści i kremów. Gramicydyna występuje głównie w preparatach do stosowania miejscowego, często w połączeniu z innymi antybiotykami.
Rosnąca oporność bakterii na powszechnie stosowane antybiotyki spowodowała ponowne zainteresowanie antybiotykami polipeptydowymi, szczególnie kolistyną. Jednakże, pojawiające się doniesienia o szczepach opornych na kolistynę stanowią poważne wyzwanie terapeutyczne. Racjonalne stosowanie tych antybiotyków, odpowiednie dawkowanie i monitorowanie pacjentów są kluczowe dla zachowania ich skuteczności i minimalizacji działań niepożądanych.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Przedawkowanie – Multibiotic (5 mg + 10 mg + 0,833 mg)/g
Przedawkowanie maści Multibiotic, zawierającej neomycynę siarczan (5 mg/g), bacytracynę cynkową (10 mg/g) oraz polimyksynę B siarczan (0,833 mg/g), jest rzadkie przy stosowaniu zgodnym z zaleceniami, jednak może prowadzić do poważnych działań niepożądanych o charakterze nefrotoksycznym, ototoksycznym i neurotoksycznym. Ryzyko systemowego wchłaniania i kumulacji antybiotyków wzrasta przy długotrwałej aplikacji, stosowaniu na rozległe uszkodzone powierzchnie skóry oraz u pacjentów z upośledzoną funkcją nerek. Objawy nefrotoksyczności obejmują ostrą niewydolność nerek, wzrost stężenia kreatyniny i mocznika, oligurię lub anurię, wynikające z uszkodzenia kanalików nerkowych. Ototoksyczność manifestuje się utratą słuchu, szumami usznymi i zaburzeniami równowagi, natomiast neurotoksyczność objawia się parestezjami, blokadą nerwowo-mięśniową i zaburzeniami oddychania, szczególnie u pacjentów z zaburzeniami nerwowo-mięśniowymi lub przyjmujących leki zwiotczające.
antybiotyki aminoglikozydowe, antybiotyki polipeptydowe, bacytracyna cynkowa, blokada nerwowo-mięśniowa, dysfagia, działanie ogólnoustrojowe, hemodializa, kreatynina i mocznik, nefrotoksyczność, neomycyny siarczan, neurotoksyczność, oliguria, osłabienie mięśniowe, ostra niewydolność nerek, ototoksyczność, parestezje, polimyksyny B siarczan, szumy uszne, upośledzona funkcja nerek, utrata słuchu, wskaźnik filtracji kłębuszkowej, zaburzenia oddychania, zaburzenia równowagi, zaburzenie kanalików nerkowych, zawroty głowy