Uzależnienie od substancji opioidowych to przewlekła choroba neurologiczna charakteryzująca się utratą kontroli nad używaniem opioidów, zarówno tych przepisywanych przez lekarzy (np. morfina, oksykodon, fentanyl), jak i nielegalnych (np. heroina). Stan ten manifestuje się przymusem używania substancji mimo świadomości negatywnych konsekwencji zdrowotnych i społecznych.
W patofizjologii uzależnienia kluczową rolę odgrywa adaptacja układu dopaminergicznego w szlaku nagrody oraz zmiany w układzie opioidowym mózgu. Długotrwałe używanie opioidów prowadzi do rozwoju tolerancji, przez co pacjent potrzebuje coraz większych dawek dla osiągnięcia pożądanego efektu. Przerwanie przyjmowania substancji skutkuje zespołem abstynencyjnym objawiającym się m.in. bólami mięśniowymi, bezsennością, biegunką, wymiotami i silnym głodem narkotykowym.
Leczenie uzależnienia od opioidów wymaga podejścia wielokierunkowego. Farmakoterapia obejmuje stosowanie agonistów opioidowych (metadon, buprenorfina) w terapii substytucyjnej oraz antagonistów (nalokson, naltrekson) w zapobieganiu nawrotom. Istotną rolę odgrywa również psychoterapia, ze szczególnym uwzględnieniem terapii poznawczo-behawioralnej oraz wsparcia grup samopomocowych. W przypadkach przedawkowania kluczowe znaczenie ma szybkie podanie naloksonu, który odwraca efekty działania opioidów.
Lewometadon chlorowodorek, dostępny w roztworze doustnym o stężeniu 2,5 mg/ml, jest syntetycznym opioidowym agonistą receptorów opioidowych, stosowanym w terapii uzależnienia od opioidów (kod ATC: N07BC05). Jako enancjomer R(-) metadonu wykazuje znacznie silniejsze działanie przeciwbólowe niż enancjomer S(+), który odpowiada jedynie za 1/50 aktywności. Działanie terapeutyczne lewometadonu rozpoczyna się po 1-2 godzinach od podania doustnego, a czas działania przy wielokrotnym stosowaniu wydłuża się do 22-48 godzin, co umożliwia dawkowanie raz na dobę. Mechanizmy działania obejmują agonizm receptorów opioidowych, co łagodzi objawy odstawienia, oraz rozwój tolerancji, który blokuje euforyczne działanie pozajelitowo podawanych opioidów.
Metadon w formie chlorowodorku jest opioidowym lekiem stosowanym głównie w substytucyjnym leczeniu podtrzymującym uzależnień od opioidów u dorosłych, wymagającym jednoczesnej opieki medycznej, społecznej i psychospołecznej. Na polskim rynku dostępne są preparaty o stężeniach 1 mg/ml (Methadone hydrochloride INN-FARM, roztwór doustny), 5 mg/ml (Methadone Hydrochloride Molteni, syrop) oraz 10 mg/ml (Misyo, koncentrat do sporządzania roztworu doustnego). Preparat Molteni dodatkowo posiada wskazanie do leczenia opioidowego zespołu abstynencyjnego oraz jest zarejestrowany do terapii substytucyjnej uzależnień od heroiny i morfiny w ramach specjalnych programów leczenia substytucyjnego. Wszystkie preparaty są przeznaczone wyłącznie dla pacjentów dorosłych, bez wskazań pediatrycznych.
Strona wykorzystuje pliki cookies, aby zapewnić użytkownikom jak najwyższy komfort korzystania z serwisu, personalizować treści i reklamy, udostępniać funkcje społecznościowe oraz analizować ruch w Internecie. Dane te mogą obejmować Twój adres IP, identyfikatory plików cookie oraz dane przeglądarki.
Przetwarzanie Twoich danych osobowych odbywa się zgodnie z Polityką prywatności. Klikając przycisk „Akceptuję”, wyrażasz zgodę na korzystanie z plików cookies oraz przetwarzanie Twoich danych osobowych w celach marketingowych, takich jak dopasowanie reklam do Twoich preferencji i analiza efektywności reklam.
Masz prawo do wycofania zgody, dostępu, sprostowania, usunięcia lub ograniczenia przetwarzania danych. Szczegóły na temat przetwarzania danych osobowych znajdują się w Polityce prywatności.