metabolizm CYP2B6

CYP2B6 to enzym z rodziny cytochromów P450, odgrywający istotną rolę w metabolizmie wielu leków i ksenobiotyków. Jako składnik systemu monooksygenaz znajduje się głównie w wątrobie, gdzie katalizuje reakcje I fazy metabolizmu, zwłaszcza hydroksylację i N-dealkilację substratów.

Enzym CYP2B6 uczestniczy w biotransformacji około 8-10% powszechnie stosowanych leków, w tym cyklofosfamidu, efawirenzu, metadonu, buproprionu, ketaminy oraz niektórych środków znieczulających. Charakteryzuje się wysoką zmiennością międzyosobniczą w ekspresji i aktywności enzymatycznej, co może prowadzić do znaczących różnic w metabolizmie leków u poszczególnych pacjentów.

Gen kodujący CYP2B6 jest wysoce polimorficzny, z ponad 100 zidentyfikowanymi wariantami allelicznymi. Najlepiej zbadanym i klinicznie istotnym polimorfizmem jest CYP2B6*6, który prowadzi do zmniejszonej ekspresji enzymu i obniżonej aktywności metabolicznej. Nosiciele tego wariantu mogą wymagać dostosowania dawek leków metabolizowanych przez CYP2B6.

Aktywność CYP2B6 może być modyfikowana przez liczne czynniki, w tym interakcje lek-lek, stan chorobowy pacjenta oraz czynniki środowiskowe. Substancje takie jak rifampicyna czy karbamazepina mogą indukować ekspresję CYP2B6, przyspieszając metabolizm jego substratów, podczas gdy inhibitory (np. klopidogrel) mogą zwiększać stężenie leków metabolizowanych przez ten enzym, potencjalnie prowadząc do toksyczności.

Powiązane wpisy

  1. 09.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl