Właściwości farmakodynamiczne
Iberis amara

Właściwości farmakodynamiczne Iberis amara

Iberis amara stanowi główny składnik aktywny preparatu Iberogast, złożonego leku roślinnego stosowanego w zaburzeniach żołądkowo-jelitowych (kod ATC: A 03). Ten wyciąg roślinny, wraz z innymi składnikami preparatu, wykazuje złożone, dwukierunkowe działanie na różne odcinki przewodu pokarmowego, co zostało potwierdzone zarówno w testach in vitro, jak i w badaniach na zwierzętach obejmujących różne odcinki układu pokarmowego.¹

Działanie na układ pokarmowy

Kluczową właściwością farmakodynamiczną Iberis amara jest zdolność do zwiększania napięcia podstawowego w odcinkach przewodu pokarmowego, które są niepobudzone lub słabo pobudzone. Ten efekt ma szczególne znaczenie w łagodzeniu objawów takich jak uczucie pełności i wzdęcia, które są powszechne w zaburzeniach czynnościowych przewodu pokarmowego.²

Warto podkreślić, że działanie Iberis amara jest zrównoważone przez właściwości rozkurczające pozostałych wyciągów roślinnych zawartych w preparacie Iberogast. Ta komplementarność pozwala na normalizację aktywności motorycznej zarówno w przypadku osłabionej, jak i nadmiernej perystaltyki. W częściach przewodu pokarmowego, które są zbyt silnie pobudzone, składniki o właściwościach rozkurczających prowadzą do osłabienia skurczu, przywracając prawidłowe funkcjonowanie jelita.³

Wpływ na wrażliwość aferentną jelit

Iberis amara jako składnik preparatu Iberogast, przyczynia się do zmniejszenia wrażliwości aferentnej jelita na bodźce wywoływane przez rozciągnięcie jelit oraz serotoninę, co wykazano w badaniach in vivo. Ta właściwość ma istotne znaczenie w regulacji czucia trzewnego i może odpowiadać za łagodzenie dolegliwości bólowych związanych z zaburzeniami czynnościowymi przewodu pokarmowego.⁴

Mechanizm molekularny działania

Mechanizm działania Iberis amara i innych składników preparatu Iberogast opiera się na interakcji z różnymi receptorami znajdującymi się w przewodzie pokarmowym. Badania farmakologiczne wskazują na wiązanie składników aktywnych z receptorami serotoninowymi oraz częściowo z receptorami muskarynowymi i opioidowymi. Ta wielokierunkowa aktywność receptorowa tłumaczy różnorodne efekty farmakologiczne obserwowane w badaniach in vitro i in vivo.⁵

Działanie gastroprotekcyjne

Iberis amara wraz z innymi składnikami preparatu Iberogast wykazuje działanie ochronne na błonę śluzową żołądka poprzez kilka mechanizmów:

• Zwiększenie stężenia prostaglandyn chroniących błonę śluzową
• Zwiększenie produkcji mucyny, która tworzy barierę ochronną na powierzchni śluzówki
• Obniżenie stężenia leukotrienów, które mogą uszkadzać błonę śluzową
• Hamowanie wydzielania soku żołądkowego przez komórki okładzinowe

⁶

Dodatkowe właściwości farmakologiczne

Iberis amara jako składnik preparatu Iberogast przyczynia się do jego wielokierunkowego działania, które obejmuje również:

• Działanie przeciwzapalne – przypisywane zdolności do hamowania enzymu 5-lipoksygenazy, kluczowego w kaskadzie zapalnej
• Działanie wiatropędne – ułatwiające eliminację gazów z przewodu pokarmowego
• Właściwości przeciwutleniające – chroniące komórki przed stresem oksydacyjnym
• Działanie przeciwbakteryjne – mogące wpływać na równowagę mikrobiologiczną przewodu pokarmowego

⁷

Synergizm działania

Iberis amara stanowi podstawowy składnik preparatu Iberogast, jednak jego pełne spektrum działania farmakodynamicznego ujawnia się dopiero w połączeniu z pozostałymi ekstraktami roślinnymi wchodzącymi w skład leku. Dzięki różnorodnym i wzajemnie uzupełniającym się mechanizmom działania poszczególnych wyciągów, w tym przede wszystkim Iberis amara, preparat wykazuje aktywność wielokierunkową, co jest szczególnie korzystne w złożonej patofizjologii zaburzeń czynnościowych przewodu pokarmowego.⁸

Skład i postać farmaceutyczna

W preparacie Iberogast, Iberis amara występuje w postaci wyciągu z ziela (Iberis amara herbae extractum) w stężeniu 15,0 ml na 100 ml płynu. Wyciąg ten przygotowany jest w proporcji 1:1,5-2,5, przy użyciu etanolu 50% (v/v) jako ekstrahenta. Stanowi jeden z dziewięciu wyciągów roślinnych wchodzących w skład preparatu Iberogast, który jest dostępny w postaci płynu doustnego.⁹

¹⁰