mukopeptyd ściany komórkowej

Mukopeptyd ściany komórkowej, znany również jako peptydoglikan, to kluczowy składnik strukturalny ściany komórkowej bakterii, odpowiedzialny za utrzymanie integralności komórki oraz ochronę przed osmotyczną lizą. Jest to polimer złożony z podjednostek cukrowych (N-acetyloglukozaminy i kwasu N-acetylomuramowego) połączonych krótkimi łańcuchami peptydowymi.

Strukturalnie peptydoglikan tworzy sieć, w której łańcuchy cukrowe są połączone poprzecznie mostkami peptydowymi. Gram-dodatnie bakterie posiadają grubą warstwę peptydoglikanu (15-80 nm), podczas gdy bakterie Gram-ujemne charakteryzują się cieńszą warstwą (1-2 nm) otoczoną zewnętrzną błoną lipidową.

Mukopeptyd ściany komórkowej stanowi cel działania wielu antybiotyków, w tym β-laktamów (penicyliny, cefalosporyny), które hamują syntezę peptydoglikanu poprzez blokowanie enzymów transpeptydaz. Podobnie działają glikopeptydy (wankomycyna, teikoplanina), które wiążą się z terminalnymi resztami D-alanylo-D-alaniny prekursorów peptydoglikanu.

Fragmenty mukopeptydów są rozpoznawane przez układ odpornościowy gospodarza jako wzorce molekularne związane z patogenami (PAMPs), aktywując wrodzoną odpowiedź immunologiczną poprzez receptory rozpoznające wzorce (PRRs), takie jak NOD1 i NOD2, co prowadzi do produkcji cytokin prozapalnych.

Powiązane wpisy

  1. 13.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl