podwyższone AlAT
AlAT (aminotransferaza alaninowa) to enzym występujący głównie w komórkach wątroby. Podwyższony poziom AlAT w surowicy krwi wskazuje na uszkodzenie hepatocytów, z których enzym ten uwalniany jest do krwiobiegu.
Wartości referencyjne AlAT zwykle wynoszą 0-40 IU/L u mężczyzn i 0-32 IU/L u kobiet, choć mogą się różnić w zależności od laboratorium. Podwyższenie AlAT może być łagodne (do 5x powyżej górnej granicy normy), umiarkowane (5-10x GGN) lub ciężkie (>10x GGN), co pomaga w ocenie nasilenia uszkodzenia wątroby.
Najczęstsze przyczyny podwyższonego AlAT obejmują: wirusowe zapalenia wątroby, alkoholową chorobę wątroby, niealkoholową stłuszczeniową chorobę wątroby, polekowe uszkodzenie wątroby, autoimmunologiczne zapalenie wątroby oraz choroby dróg żółciowych. W mniejszym stopniu wzrost może być spowodowany chorobami mięśni, zawałem serca czy intensywnym wysiłkiem fizycznym.
Diagnostyka pacjenta z podwyższonym AlAT powinna obejmować dokładny wywiad (leki, alkohol, czynniki ryzyka zakażeń), badanie fizykalne oraz dodatkowe badania laboratoryjne, w tym inne enzymy wątrobowe (AspAT, GGTP, fosfataza alkaliczna), bilirubinę, parametry funkcji syntetycznej wątroby (albuminy, INR) oraz badania obrazowe wątroby.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Działania niepożądane – Ertapenem AptaPharma 1 g
Ertapenem AptaPharma, karbapenemowy antybiotyk podawany w dawce 1 g dożylnie, wykazuje profil bezpieczeństwa oparty na danych klinicznych u ponad 2200 dorosłych i 384 pacjentów pediatrycznych. Działania niepożądane wystąpiły u około 20% pacjentów, z koniecznością przerwania terapii u 1,3% dorosłych i 0,5% dzieci. Najczęstsze objawy u dorosłych to biegunka (4,8%), powikłania żylne w miejscu infuzji (4,5%) oraz nudności (2,8%), natomiast u dzieci ból w miejscu infuzji (6,1%) i biegunka (5,2%). W badaniach laboratoryjnych obserwowano częste podwyższenie aktywności enzymów wątrobowych AlAT i AspAT (około 4,6% u dorosłych, 2,8-2,9% u dzieci) oraz zmiany hematologiczne, takie jak zwiększenie liczby płytek krwi (3%) u dorosłych i zmniejszenie liczby neutrofili (3%) u dzieci. Częstość działań niepożądanych klasyfikowana jest od często (≥1/100 do <1/10) do bardzo rzadko (<1/10 000), z uwzględnieniem reakcji alergicznych, zaburzeń neurologicznych, skórnych, wątroby i nerek, które mogą wymagać natychmiastowej interwencji.
anafilaksja, biegunka poantybiotykowa, Clostridium difficile, drgawki, dysfagia, dyskineza, ertapenem sodowy, hipoglikemia, kandydoza jamy ustnej, karbapenemy, nadkażenie mikrobiologiczne, neutrofilia, neutropenia, niedociśnienie, niewydolność nerek, omamy, osutka krostkowa, podwyższona bilirubina, podwyższona fosfataza alkaliczna, podwyższone AlAT, podwyższone AspAT, rzekomobłoniaste zapalenie jelita, splątanie, wysypka polekowa, zaburzenia neurologiczne, zapalenie otrzewnej, zapalenie pęcherzyka żółciowego, zapalenie zakrzepowe żył, zespół DRESS - Leksykon leków
Działania niepożądane – Lamivudine Aurovitas 100 mg
Lek Lamivudine Aurovitas 100 mg, stosowany w terapii przewlekłego wirusowego zapalenia wątroby typu B, charakteryzuje się profilem bezpieczeństwa potwierdzonym w badaniach klinicznych, gdzie częstość działań niepożądanych była zbliżona do placebo, z wyjątkiem istotnego wzrostu aktywności aminotransferazy alaninowej (AlAT) oraz kinazy fosfokreatynowej (CPK). Najczęściej obserwowane działania niepożądane obejmują złe samopoczucie, zmęczenie, infekcje dróg oddechowych, dolegliwości bólowe (głowy, brzucha, mięśni), nudności, wymioty i biegunkę. Wśród działań niepożądanych o wysokiej częstości (≥ 1/10) wyróżnia się wzrost AlAT, co może wskazywać na uszkodzenie hepatocytów, oraz zwiększoną aktywność CPK i objawy mięśniowe, choć ich częstość była porównywalna z grupą placebo. Rzadkie, ale poważne powikłania to kwasica mleczanowa (bardzo rzadko) oraz rabdomioliza (częstość nieznana), które wymagają szczególnej uwagi klinicznej i monitorowania parametrów laboratoryjnych.
aminotransferaza alaninowa, analog nukleozydowy, infekcja dróg oddechowych, kinaza fosfokreatynowa, koinfekcja HIV, kwasica mleczanowa, lamiwudyna, neuropatia obwodowa, obrzęk naczynioruchowy, ostra niewydolność nerek, parestezja, podwyższone AlAT, przewlekłe wirusowe zapalenie wątroby typu B, rabdomioliza, świąd, trombocytopenia, wysypka, zaburzenie mięśniowo-szkieletowe, zaburzenie skórne, zapalenie trzustki - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Entecavir Zentiva 1 mg
Entecavir Zentiva jest lekiem przeciwwirusowym stosowanym w terapii przewlekłego wirusowego zapalenia wątroby typu B (HBV) u pacjentów z aktywną replikacją wirusa. Wskazania do leczenia różnią się w zależności od wieku i stanu czynnościowego wątroby. U dorosłych z wyrównaną czynnością wątroby leczenie jest wskazane przy potwierdzonej aktywnej replikacji HBV, trwałym podwyższeniu aktywności aminotransferazy alaninowej (AlAT) oraz histologicznie potwierdzonym stanie zapalnym i/lub zwłóknieniu wątroby, niezależnie od statusu antygenu HBeAg. U pacjentów z niewyrównaną czynnością wątroby leczenie wymaga szczególnego monitorowania. Entecavir jest także zalecany u dzieci i młodzieży w wieku 2 do poniżej 18 lat, którzy nie byli wcześniej leczeni analogami nukleozydów, mają wyrównaną czynność wątroby, aktywną replikację wirusa oraz podwyższoną aktywność AlAT lub umiarkowany do ciężkiego stan zapalny/zwłóknienie wątroby.
aminotransferaza alaninowa, analog nukleozydu, antygen HBeAg, badanie histologiczne, entekawir, entekawir jednowodny, laktoza jednowodna, lamiwudyna, leczenie WZW B, lek przeciwwirusowy, niewyrównana czynność wątroby, podwyższone AlAT, przewlekłe wirusowe zapalenie wątroby typu B, replikacja wirusa, tabletka powlekana, wirus HBV, wyrównana czynność wątroby, zwłóknienie wątroby - Leksykon leków
Działania niepożądane – Pirfenidone Aurovitas 267 mg
Pirfenidone Aurovitas w dawce 2403 mg/dobę wykazuje specyficzny profil działań niepożądanych, z najczęstszymi objawami obejmującymi nudności (32,4%), wysypkę (26,2%), biegunkę (18,8%), zmęczenie (18,5%), niestrawność (16,1%), zmniejszenie apetytu (20,7%), ból głowy (10,1%) oraz reakcje nadwrażliwości na światło (9,3%). Wśród działań niepożądanych o częstości ≥2% dominują zaburzenia ze strony przewodu pokarmowego, skóry, układu nerwowego oraz ogólne osłabienie. Szczególnie istotne są poważne reakcje skórne, takie jak zespół Stevensa-Johnsona, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka oraz zespół DRESS, które mogą zagrażać życiu pacjenta. Ponadto, obserwuje się ryzyko polekowego uszkodzenia wątroby, w tym przypadki zakończone zgonem, co wymaga regularnego monitorowania enzymów wątrobowych (AlAT, AspAT, gamma-GT) oraz bilirubiny.
agranulocytoza, anafilaksja, bezsenność, biegunka, ból głowy, ból mięśni, ból stawów, choroba refluksowa przełyku, duszność, gamma-glutamylotransferaza, hiperbilirubinemia, hiponatremia, kaszel, kaszel z odkrztuszaniem, nadwrażliwość na światło, niestrawność, nudności, obrzęk naczynioruchowy, pirfenidon, podwyższone AlAT, podwyższone AspAT, polekowe uszkodzenie wątroby, toksyczne martwicze oddzielanie naskórka, wysypka, zaburzenia smaku, zakażenie górnych dróg oddechowych, zakażenie układu moczowego, zapalenie żołądka, zawroty głowy, zespół DRESS, zespół Stevensa-Johnsona, zmniejszenie apetytu - Leksykon leków
Działania niepożądane – Amylan ES 600 mg/5 ml + 42,9 mg/5 ml
Amylan ES to preparat zawierający 600 mg amoksycyliny oraz 42,9 mg kwasu klawulanowego w 5 ml proszku do sporządzania zawiesiny doustnej. Profil bezpieczeństwa leku obejmuje działania niepożądane klasyfikowane według częstości występowania, co ułatwia ocenę ryzyka podczas terapii. Najczęściej obserwowane działania niepożądane dotyczą przewodu pokarmowego i obejmują biegunkę, nudności oraz wymioty (często, ≥1/100 do <1/10). Inne istotne działania to kandydoza skóry i błon śluzowych (często), odwracalna leukopenia i małopłytkowość (rzadko, ≥1/10 000 do <1/1000), a także ciężkie reakcje alergiczne, takie jak obrzęk naczynioruchowy i reakcja anafilaktyczna (częstość nieznana, <1/10 000). Wśród poważnych powikłań wymienia się rzekomobłoniaste zapalenie jelit, zespół Stevensa-Johnsona, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka oraz śródmiąższowe zapalenie nerek.
agranulocytoza odwracalna, alergiczne zapalenie naczyń, amoksycylina z kwasem klawulanowym, aseptyczne zapalenie opon mózgowych, biegunka, ból głowy, choroba posurowicza, czarny język włochaty, czas protrombinowy, drgawki, dysbakterioza, kandydoza skóry i błon śluzowych, krystaluria, liniowa IgA dermatoza, małopłytkowość, nadmierny wzrost niewrażliwych bakterii, neutropenia, niedokrwistość hemolityczna, niestrawność, nudności, obrzęk naczynioruchowy, ostra uogólniona osutka krostkowa, ostre uszkodzenie nerek, ostre zapalenie trzustki, pęcherzowe złuszczające zapalenie skóry, podwyższone AlAT, podwyższone AspAT, pokrzywka, polekowe zapalenie jelit, preparat antybiotykowy, reakcja anafilaktyczna, rumień wielopostaciowy, rzekomobłoniaste zapalenie jelit, skaza krwotoczna, śródmiąższowe zapalenie nerek, świąd, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, wydłużenie czasu krwawienia, wymioty, wysypka skórna, zaburzenia krzepnięcia, zapalenie jelita grubego, zapalenie wątroby, zawroty głowy, zespół DRESS, zespół Kounisa, zespół Stevensa-Johnsona, żółtaczka cholestatyczna - Leksykon leków
Działania niepożądane – Lacosamide Intas 50 mg
Lakozamid, stosowany jako lek wspomagający w terapii napadów częściowych u pacjentów z padaczką, wykazuje istotny profil działań niepożądanych, które wystąpiły u 61,9% leczonych w porównaniu do 35,2% w grupie placebo. Najczęstsze działania niepożądane (≥10%) to zawroty głowy ośrodkowego pochodzenia, bóle głowy, nudności oraz podwójne widzenie, z przewagą łagodnego do umiarkowanego nasilenia i tendencją do zmniejszania się częstości i ciężkości objawów OUN i przewodu pokarmowego w czasie. Lakozamid powoduje zależne od dawki wydłużenie odstępu PR, co może prowadzić do bloków przedsionkowo-komorowych, omdleń i bradykardii, choć blok P-K I stopnia występował rzadko (0,5% przy dawce 600 mg). W badaniach porównawczych z karbamazepiną CR, przerwanie terapii z powodu działań niepożądanych było mniej częste przy lakozamidzie (10,6% vs 15,6%). U dzieci i osób starszych profil działań niepożądanych jest podobny, choć u seniorów częściej obserwowano upadki, biegunkę, drżenia oraz blok P-K I stopnia (4,8%).
agranulocytoza, bezsenność, blok przedsionkowo-komorowy, blok przedsionkowo-komorowy pierwszego stopnia, bradykardia, drgawka, dyspepsja, dyzartria, euforia, karbamazepina, lakozamid, martwica toksyczno-rozpływna naskórka, migotanie przedsionków, myśli samobójcze, napad częściowy, nieprawidłowy wynik badania wątroby, oczopląs, omdlenie, ośrodkowy układ nerwowy, parestezja, podwójne widzenie, podwyższone AlAT, skurcz mięśni, trzepotanie przedsionków, wielonarządowa reakcja nadwrażliwości, wysypka polekowa z eozynofilią, zaburzenie koordynacji ruchowej, zaburzenie psychotyczne, zawroty głowy błędnikowe, zawroty głowy pochodzenia ośrodkowego, zespół DRESS, zespół Stevensa-Johnsona - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Ambrisentan AOP 5 mg
Ambrisentan jest selektywnym antagonistą receptora endoteliny A (ETA) o wysokim powinowactwie (Ki 0,016 mM) i około 4000-krotnie większej selektywności wobec ETA niż ETB, co pozwala na zachowanie funkcji receptorów ETB odpowiedzialnych za produkcję tlenku azotu i prostacykliny. W badaniach fazy 3 u pacjentów z idiopatycznym tętniczym nadciśnieniem płucnym (PAH) lub PAH związanym z chorobami tkanki łącznej, ambrisentan w dawkach 5 mg i 10 mg istotnie poprawiał wydolność wysiłkową, mierzoną zmianą odległości w 6-minutowym marszu (6MWD) o 30,6 m (5 mg) i 51,4 m (10 mg) w pierwszym badaniu oraz 59,4 m (5 mg) w drugim badaniu (wszystkie p<0,01). Leczenie wydłużało także czas do klinicznego pogorszenia PAH, zmniejszając ryzyko względne o 80% (p<0,001). Profil bezpieczeństwa był korzystny, z niską częstością hepatotoksyczności (2,3 zdarzeń na 100 pacjento-lat) i stabilnym obniżeniem ciśnienia tętniczego o około 3-4 mmHg utrzymującym się do 4 lat terapii.
antagonista kanału wapniowego, antagonista receptora endoteliny A, choroba wątroby, idiopatyczne tętnicze nadciśnienie płucne, idiopatyczne zwłóknienie płuc, inhibitor konwertazy, inhibitor PDE5, kwestionariusz SF-36, marskość wątroby, mięśniówka gładka naczyń, miocyty mięśnia sercowego, NT-proBNP, opór naczyniowy płucny, PAH związane z chorobami tkanki łącznej, podwyższone AlAT, podwyższone aminotransferazy, prawokomorowa niewydolność serca, proliferacja komórek mięśni gładkich, prostacyklina, przetrwały przewód tętniczy, receptor endoteliny A, septostomia przedsionkowa, sildenafil, skala Borga, tadalafil, test 6-minutowego marszu, tlenek azotu, ubytek przegrody międzykomorowej, ubytek przegrody międzyprzedsionkowej, wrodzone PAH, wskaźnik sercowy - Leksykon leków
Działania niepożądane – Azimycin 500 mg
Azimycin, zawierający 500 mg azytromycyny dwuwodnej, wykazuje szeroki profil działań niepożądanych o zróżnicowanej częstości występowania. Najczęściej obserwuje się biegunki (≥1/10), a także wymioty, ból brzucha, nudności i ból głowy (≥1/100 do <1/10). Niezbyt często (≥1/1000 do <1/100) występują infekcje wtórne, takie jak drożdżyca, zapalenie płuc, zakażenia bakteryjne i grzybicze, a także leukopenia, neutropenia, eozynofilia, obrzęk naczynioruchowy, nadwrażliwość, nerwowość, bezsenność, zawroty głowy, zaburzenia smaku i parestezje. Rzadko (≥1/10 000 do <1/1000) notowano pobudzenie, a bardzo rzadko (<1/10 000) nadwrażliwość na światło i ostre reakcje skórne. Częstość nieznana obejmuje poważne powikłania, takie jak rzekomobłoniaste zapalenie jelita grubego, reakcje anafilaktyczne, małopłytkowość, niedokrwistość hemolityczna, ciężkie zaburzenia neurologiczne, zaburzenia słuchu (w tym głuchotę), groźne zaburzenia rytmu serca (torsade de pointes, częstoskurcz komorowy, wydłużenie QT), niewydolność wątroby, ciężkie reakcje skórne (SJS, TEN, DRESS) oraz ostra niewydolność nerek i śródmiąższowe zapalenie nerek.
azytromycyna dwuwodna, częstoskurcz komorowy, drożdżyca, dysfagia, eozynofilia, fotowrażliwość, hiperbilirubinemia, jadłowstręt, leukopenia, małopłytkowość, martwica wątroby, miastenia, Mycobacterium avium, neutropenia, niedociśnienie tętnicze, niedokrwistość hemolityczna, niewydolność wątroby, nieżyt żołądkowo-jelitowy, obrzęk naczynioruchowy, ostra niewydolność nerek, ostra uogólniona osutka krostkowa, parestezja, piorunujące zapalenie wątroby, podwyższona fosfataza zasadowa, podwyższone AlAT, podwyższone AspAT, reakcja anafilaktyczna, rumień wielopostaciowy, rzekomobłoniaste zapalenie jelita grubego, śródmiąższowe zapalenie nerek, torsade de pointes, wydłużenie odstępu QT, zaburzenie czynności wątroby, zaburzenie smaku, zakażenie grzybicze, zapalenie płuc, zapalenie trzustki, zawrót głowy pochodzenia błędnikowego, zespół DRESS, zespół Lyella, zespół Stevensa-Johnsona, żółtaczka cholestatyczna - Leksykon substancji czynnych
Ryfamycyna – Działania niepożądane
Ryfamycyna sodowa, stosowana w leczeniu biegunki podróżnych, wykazuje szerokie spektrum działań niepożądanych o różnej częstości i nasileniu. Najczęściej (≥1/100 do <1/10) obserwowano biegunkę, która może nasilać objawy pierwotnej infekcji. Działania niepożądane występujące niezbyt często (≥1/1 000 do <1/100) obejmują zaburzenia metaboliczne (zmniejszony apetyt), psychiczne (niepokój), neurologiczne (ból głowy), błędnikowe (zawroty głowy), skórne (łysienie, nadmierna potliwość, świąd), mięśniowo-szkieletowe (ból stawów, skurcze mięśni), nerkowe (nieprawidłowe zabarwienie moczu, dysuria, skąpomocz) oraz ogólne (astenia, ból w klatce piersiowej, gorączka). W badaniach laboratoryjnych odnotowano podwyższenie aktywności ALAT oraz wzrost stężenia kreatyniny i mocznika, co wskazuje na potencjalne uszkodzenie wątroby i nerek, wymagające monitorowania funkcji tych narządów, zwłaszcza u pacjentów z chorobami współistniejącymi.
astenia, biegunka, biegunka podróżnych, ból głowy, ból stawów, dysuria, gorączka, kandydoza, lek przeciwbakteryjny, łysienie, małopłytkowość, nadmierna potliwość, obrzęk naczynioruchowy, obrzęk obwodowy, podwyższone AlAT, poty nocne, reakcja anafilaktyczna, ryfamycyna sodowa, rzekomobłoniaste zapalenie jelit, skąpomocz, skurcz mięśni, świąd uogólniony, zakażenie Clostridium, zawroty głowy błędnikowe, złe samopoczucie, złuszczające zapalenie skóry, zmniejszony apetyt