toksyczność ślimakowa
Toksyczność ślimakowa (ototoksyczność ślimakowa) to stan patologiczny, w którym dochodzi do uszkodzenia ślimaka ucha wewnętrznego w wyniku działania substancji chemicznych, leków lub innych czynników toksycznych. Prowadzi ona do zaburzeń percepcji dźwięków i może skutkować trwałym niedosłuchem odbiorczym.
Najczęstszymi czynnikami wywołującymi toksyczność ślimakową są antybiotyki aminoglikozydowe (gentamycyna, streptomycyna, neomycyna), leki przeciwnowotworowe (cisplatyna, karboplatyna), leki moczopędne pętlowe (furosemid) oraz kwas acetylosalicylowy w dużych dawkach. Uszkodzenie dotyczy głównie komórek rzęsatych zewnętrznych, które są niezwykle wrażliwe na działanie substancji ototoksycznych.
Klinicznie toksyczność ślimakowa objawia się postępującym niedosłuchem odbiorczym, zazwyczaj obustronnym, początkowo w zakresie wysokich częstotliwości. Pacjenci często zgłaszają także szumy uszne (tinnitus) oraz zaburzenia rozumienia mowy, szczególnie w hałaśliwym otoczeniu. Diagnostyka obejmuje badania audiometryczne, audiometrię wysokich częstotliwości oraz emisje otoakustyczne.
Leczenie toksyczności ślimakowej jest ograniczone, a uszkodzenia są często nieodwracalne. Postępowanie terapeutyczne skupia się na zapobieganiu dalszym uszkodzeniom poprzez odstawienie czynnika ototoksycznego (jeśli to możliwe), zastosowanie aparatów słuchowych lub implantów ślimakowych w ciężkich przypadkach. U pacjentów otrzymujących leki o potencjale ototoksycznym kluczowe jest monitorowanie funkcji słuchu i wczesne wykrywanie zmian.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Tobramycin B. Braun 1 mg/ml
Dane przedkliniczne dotyczące tobramycyny wskazują na istotną nefrotoksyczność zależną od dawki, obserwowaną po pozajelitowym podaniu u różnych gatunków zwierząt laboratoryjnych, w tym szczurów, psów, kotów i świnek morskich. Objawy nefrotoksyczności obejmowały wzrost stężenia azotu mocznikowego we krwi, białkomocz, martwicę korowo-cewkową oraz zmiany nabłonka cewkowego. Wartości LD50 po podaniu dożylnym wynosiły 53-107 mg/kg u myszy, 133 mg/kg u szczurów oraz pomiędzy 50 a 100 mg/kg u kotów. Ponadto, tobramycyna wykazywała działanie ototoksyczne w dawkach 25-150 mg/kg u świnek morskich, a u psa podanie 15 mg/kg domięśniowo skutkowało utratą słuchu. U kotów dawki 40 mg/kg i 50 mg/kg powodowały odpowiednio porażenie mięśni i oddychania oraz ciężkie uszkodzenie przedsionka ucha wewnętrznego. Dodatkowo, u szczurów zaobserwowano nieznaczne zmiany hematologiczne, takie jak obniżenie hematokrytu, hemoglobiny i liczby erytrocytów.
azot mocznikowy, białkomocz, działanie mutagenne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, embriotoksyczność, erytrocyty, genotoksyczność, hematokryt, hemoglobina, LD50, martwica korowo-cewkowa, nabłonek cewkowy, nefrotoksyczność, ototoksyczność, parametry hematologiczne, porażenie mięśni, tobramycyna, toksyczność ostra, toksyczność podostra, toksyczność przewlekła, toksyczność reprodukcyjna, toksyczność ślimakowa, uszkodzenie przedsionka, zaburzenia pourodzeniowe - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Tobramycin B. Braun 3 mg/ml
Przeprowadzone badania przedkliniczne tobramycyny wykazały zróżnicowaną toksyczność ostrej dawki w zależności od gatunku, z wartościami LD50 po podaniu dożylnym wynoszącymi 53-107 mg/kg u myszy, 133 mg/kg u szczurów oraz pomiędzy 50 a 100 mg/kg u kotów. W badaniach toksyczności podostrej i przewlekłej zaobserwowano nefrotoksyczność manifestującą się wzrostem stężenia azotu mocznikowego we krwi, białkomoczem, martwicą korowo-cewkową oraz zmianami nabłonka cewkowego u szczurów, psów, kotów i świnek morskich. Dodatkowo u szczurów odnotowano obniżenie hematokrytu, hemoglobiny i liczby erytrocytów. Toksyczność ślimakowa wystąpiła u świnek morskich przy dawkach 25-150 mg/kg, a u psa po domięśniowym podaniu 15 mg/kg zaobserwowano utratę słuchu. U kotów dawki 40 mg/kg i 50 mg/kg wiązały się odpowiednio z porażeniem mięśni i zaburzeniami oddychania oraz ciężkim uszkodzeniem przedsionka.
azot mocznikowy, białkomocz, dawka śmiertelna medialna, działanie mutagenne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, embriotoksyczność, erytrocyty, hematokryt, hemoglobina, martwica korowo-cewkowa, morfologia krwi, nabłonek cewkowy, nefrotoksyczność, ototoksyczność, porażenie mięśni, potencjał mutagenny, tobramycyna, toksyczność ostra, toksyczność podostra, toksyczność przewlekła, toksyczność ślimakowa, uszkodzenie przedsionka, utrata słuchu, zaburzenia oddychania